İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/476 E. 2024/57 K.

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/476

KARAR NO : 2024/57

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVANIN İLK AÇILDIĞI TARİH : 05/04/2022

MAHKEMEMİZE TEVZİ TARİHİ : 04/07/2022

KARAR TARİHİ : 23/01/2024

-----Asliye Hukuk Mahkemesinin ---- Esas ----Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzi edilen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ----maliki, diğer davalı----sevk ve idaresindeki -----plaklı aracın, müvekkile ait -----plakalı araca arkadan çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ----- plakalı aracın kazada %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kaza nedeniyle müvekkiline ait araçta değer kaybı ve hak mahrumiyeti meydana geldiğini, fazlaya ilişkin dava ve hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik, kaza tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte 200,00 TL değer kaybı, 200,00 TL hak mahrumiyeti bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı -----vekili cevap dilekçesinde özetle; ----- plakalı aracın hasarının sadece tampon hasarı olduğuna dair renkli kaza resimleri de mevcut olduğunu, dolayısı ile davacı tarafın değer kaybı talebi uygun olmadığını, hak mahrumiyeti ile ilgili olarak Trafik sigortası genel şartları A.6 teminat dışı kalan haller; K bendinde yer alan taleplerin teminat kapsamında olmadığı vurgulandığını, ----plakalı aracın serviste kaldığı süreye ilişkin olarak oluştuğu varsayılan hak mahrumiyetinin fatura ve sair belgeler ile ispatı gerektiğini, değer düşüklüğü ile ilgili olarak tampon mini onarım olması ve müracaatın sigorta firmasına yapılması, aracın tamir için serviste kaldığı süre ile ilgili olarak da hak mahrumiyeti için fatura vb. belgelerin gerektiği fakat gelen evraklarda böyle bir belgenin olmadığını, ayrıca maddi zararların tazmini zaman aşımının dolduğunu beyan ederek, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle;----- plakalı aracın hasarının sadece tampon hasarı olduğuna dair renkli kaza resimleri de mevcut olduğunu, dolayısı ile davacı tarafın değer kaybı talebi uygun olmadığını, hak mahrumiyeti ile ilgili olarak Trafik sigortası genel şartları A.6 teminat dışı kalan haller; K bendinde yer alan taleplerin teminat kapsamında olmadığı vurgulandığını, ----- plakalı aracın serviste kaldığı süreye ilişkin olarak oluştuğu varsayılan hak mahrumiyetinin fatura ve sair belgeler ile ispatı gerektiğini, değer düşüklüğü ile ilgili olarak tampon mini onarım olması ve müracaatın sigorta firmasına yapılması, aracın tamir için serviste kaldığı süre ile ilgili olarak da hak mahrumiyeti için fatura vb. belgelerin gerektiği fakat gelen evraklarda böyle bir belgenin olmadığını, ayrıca maddi zararların tazmini zaman aşımının dolduğunu beyan ederek, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 30.05.2023 tarihli talep arttırım dilekçesinde özetle: Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak suretiyle HMK madde 107 kapsamında, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte, 900 TL ikame araç bedeli , 5000 TL değer kaybı alacaklarının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAFAHAT

----Asliye Hukuk Mahkemesinin 11/04/2022 tarih----Esas----- Karar sayılı ilamında:"6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/c ve 115/2. maddeleri gereğince göreve yönelik dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddi ile mahkememizin görevsizliğine,2-Dava dilekçesinin görev yönünden reddine, görevli mahkemenin---- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna, ," karar verilerek dosyanın mahkememiz yukarıdaki esasına kaydedildiği görülmüştür.

Deliller

Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.

----- Noterler Birliğine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. Otomotiv alanında uzman makine mühendisi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyeti kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava, 17.01.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle, davalı ----- sevk ve idaresindeki, davalı-----işleteni olduğu -----plakalı aracın, davacıya ait -----plakalı araç ile çarpışması sonucu, kusurun irdelenmesi, ----- plakalı araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, varsa miktarının ne olduğu, hak mahrumiyeti alacağı olup olmadığı, varsa miktarının ne olduğuna dair HMK 107.maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak 400,00 TL maddi tazminat davasıdır.Dosyada, zaman aşımı itirazı ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, davanın süresinde açıldığı kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Dava konusu araçta kaza tarihinden önce herhangi bir hasar yok ise; aracın kazasız piyasa rayici belirlenip buna göre hasarlı hali arasındaki fark değer kaybı kabul edilmelidir.

Davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararın belirlenmesi için mahkemece yapılacak iş, aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa değeri ve hasarlı haldeki piyasa değeri arasındaki farkı belirlemek için konusunda uzman bilirkişiden ayrıntılı denetime açık ve gerekçeli rapor alınarak, davalı sürücünün kusur oranı nispetinde tazminata hükmedilmesi olmalıdır.

Dosya, otomotiv alanında uzman uzman makine mühendisi bilirkişi ile sigorta hukuku alanında uzman aktüer bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 22/01/2023 tarihli rapora göre dosyadaki bilgi, belge, sigorta poliçesi, hasar dosyası ve ibraz edilen deliller ışığında, ---- plakalı araç sürücüsü davalı ----- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 84.maddesi uyarınca %100 oranında kusurlu olduğu, ----- plakalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu, poliçe tarihi itibarıyla, 01.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına dair Genel Şartlar yönetmeliği kapsamında formülsel yöntemle yapılan değerlendirmeye göre---- plaka sayılı araçtaki değer kaybının 2.060,00 TL olduğu, aracın tamirinin 3 günde yapılmasına bağlı olarak günlüğü 250,00 TL'den toplam 750,00 TL ikame araç bedeli olduğu rapor edilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı tarafça yapılan rapora itirazların değerlendirilmesi ve sunulan uzman görüşünün değerlendirilmesi amacıyla aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış, itirazlar ve uzman görüşü irdelenerek sunulan ek rapora göre, aracın hasarsız ikinci el piyasa fiyatının 195.000,00 TL olduğu, hasar tutarının 3.000,00 TL olduğu, araç onarıldıktan sonra ikinci el piyasa fiyatının 190.000,00 TL olduğu, buna bağlı olarak aracın değer kaybının 5.000,00 TL olduğu, bagaj bölgesindeki boya kalınlıklarının değişmesinin, aracın ikinci el piyasa fiyatını değiştireceği, ayrıca aracın tamirinin 3 günde yapılmasına bağlı olarak günlüğü 300,00 TL'den toplam 900,00 TL ikame araç bedeli olduğunun rapor edildiği görülmüştür.

Davacı vekili, 30.05.2023 tarihli talep artırım dilekçesi ile değer kaybına ilişkin talebini 5.000,00 TL'ye, ikame araç bedeline ilişkin talebini 900,00 TL'ye çıkarmıştır.

Mahkememizce aldırılan, AYM'nin 09.10.2020 tarihli ---- Gazetede yayımlanan ---- esas ---- karar sayılı kararına göre, itirazlar ve uzman görüşü de irdelenerek hesaplama yapılan bilirkişi heyeti ek raporunun bu yönleriyle gerekçeli, denetime elverişli ve hükme esas alınabilir nitelikte bulunduğu, bilirkişi ek raporuna karşı taraflarca herhangi bir beyan ve itirazda bulunulmadığı, davacı tarafça usulüne uygun talep artırımı yapıldığı, davalılarca, yapılan ıslaha karşı herhangi bir beyan ve itirazda bulunulmadığı, ek raporda yapılan hesaplamanın hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.Yargıtay-----Hukuk Dairesinin 28/05/2013 tarih ---- esas ----- karar sayılı ilamında:"Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulüne, davalının icra takibine itirazının 65.000,00 TL asıl alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Dava, 6762 sayılı TTK.’nin 1301. maddesinden (6102 sayılı TTK'nin 1472. maddesi) kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Trafik kazaları, nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle işleten ve sürücünün faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. Bu durumda mahkemece, hükmedilen tazminata ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

2. Davacı tarafça temerrüt faizi olarak avans faiz istenilmiştir. Davalının işleteni olduğu araç minibüs olup ticari araçtır. O halde, davada temerrüt faizi olarak ticari faiz niteliğindeki avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize hükmedilmesi de doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgıların giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden hükmün 6100 sayılı HMK.nun geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.nun 438/7 maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir." belirtilmiştir.

Yukarıda anılan içtihat uyarınca her ne kadar davacı tarafça talep artırım dilekçesinde ticari işlerde uygulanan faiz talebinde bulunulmuş ise de ve yine her ne kadar kazaya neden olan araç davalı şirket adına kayıtlı ise de, araç tescilde "ticari" kayıtlı değil "hususi" kayıtlı araç olduğundan yasal faize hükmetmek gerekmiş, kaza tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği kabul edilmiş ve davacının teselsül talebi bulunmadığı da dikkate alınarak, davanın kabulüne, toplam 5.900,00 TL tazminatın (5.000,00 TL değer kaybı alacağı, 900,00 TL ikame araç bedeli olmak üzere) kaza tarihi olan 17.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜNE, toplam 5.900,00 TL tazminatın (5.000,00 TL değer kaybı alacağı, 900,00 TL ikame araç bedeli olmak üzere) kaza tarihi olan 17.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine,

2. Karar tarihi itibariyle alınması gereken 403,03 TL harçtan, peşin alınan 80,70 TL ile tamamlama harcı olarak alınan 94,00 TL harcın toplamı olan 174,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 228,33 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3. Davacı tarafından yapılan peşin alınan 80,70 TL ile tamamlama harcı olarak alınan 94,00 TL harcın toplamı olan 174,70 TL harç gideri, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 438,25 TL posta masrafı olmak üzere toplam 3.612,95 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

4. Arabuluculuk Kanununun 18/A. (13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,

5. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 5.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

6. Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

7. Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibarıyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.