İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/876 E. 2024/287 K.

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2019/876

KARAR NO : 2024/287

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 03/12/2019

KARAR TARİHİ : 30/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın temel altyapı ve üstyapı malzemelerinin üretim ve satışı işlerini yürüttüğünü, taraflar arasında kurulan ticari akit çerçevesinde davacı tarafından ürettiği ürünlerin davalıya satışının ve tesliminin gerçekleştirildiğini, -----. Noterliğinin 11.02.2019 tarih ve ---- yevmiye numaralı ihtarnamesiyle davalıdan bakiye borcun ödenmesinin talep edildiğini, borçlunun tebliği 15.02.2019 tarihinde aldığını ancak ödeme yapmadığını, davacının sözleşmenin bütün şartlarına riayet ettiğini, davalının da düzenlenen faturaları teslim aldığı halde fatura içeriğine 8 gün içinde itiraz etmediğini, ----- standardına göre davacı tarafından üretilen malzemenin teslimi, kalitesi veya ayıbı konusunda da taraflar arasında herhangi bir ihtilafın olmadığını, davalı aleyhine ----- ve itirazın taraflarına tebliğ edilmediğini belirterek itirazın iptaline ve takibin devamına, alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, davacıdan tedarik etmiş olduğu beton boruları "---- ili, ---- Kısmı İlçeleri İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu ile Yol Kaplama Yapılması" işinde kullandığını, bu kapsamda yapılan kazı ile birlikte beton boruların zemin altına yerleştirildiğini, boruların dolgu ile kapatıldığını ve proje kapsamında zemin üstünün asfalt ile kaplandığını, ancak yapılan bu işlemlerden sonra ----- Mahallesinde, Ekim 2018'de 25 metrelik hatta çökme, göcük ve boydan kırılmalar meydana geldiğini, yapılan incelemelerde çökmenin/kırılmaların davacıdan tedarik edilen --- ve ---- çaplarındaki muflu beton borulardaki kırık/çatlaklardan (kusurlu imalat) ileri geldiğinin tespit edildiğini, bunun üzerine davacı firma ile yapılan görüşmeler neticesinde bu kusurlu muflu beton boruların yerine davacı firma tarafından bila bedel şekilde yeni beton boruların müvekkil şirkete teslim edildiğini ancak 25 metrelik hatta ikinci kez aynı imalatların tekrar yapıldığını, bu kapsamda öncelikle asfalt kesildiğini, daha sonra kazı çalışması yapıldığını, kırık/çatlak olan muflu boruların boru hattından çıkartıldığını, tekrardan dolgu yapılarak zeminin kapatıldığını ve 2. kez asfalt kaplaması yapılarak değiştirilen boruların ve diğer imalatların dava dışı idareye teslim edildiğini, müvekkil şirketin davacı firmanın kusurlu üretiminden kaynaklı olarak doğrudan zarara uğradığını, her ne kadar kusurlu muflu beton boruların davacı tarafından iade alınarak yerine sorunsuz şekilde aynı ürün bedelsiz teslim edilmişse de, boruların zemin altında değişikliğinin ilave mükerrer maliyetler getirdiğini ve müvekkil şirketin zarara uğradığını, müvekkil şirketin kusurlu boruların değişimi nedeniyle kazı, dolgu, asfalt kesme/kaplama, iş makinası kiralama, işçilik olmak üzere toplamda KDV dahil 153.958,14 TL tutarında ekstradan mükerrer olarak harcama yapmak zorunda kaldığını, ------ Mahallesinde 25 metrelik hatta meydana gelen göçüğün tamiri kapsamında kazı, dolgu, asfalt kesme/kaplama, iş makinası kiralama, işçilik olmak üzere dava dışı -----Şirketine toplamda KDV dahil 153.958,14 TL tutarında ödeme yapıldığını, bu bağlamda meydana gelen zarardan doğrudan davacının sorumluluğunun bulunduğundan takip tutarı olan 221.216,33 TL'den uğranılan zarar ve mükerrer maliyet olarak katlanılan 153.958,14 TL'nin takas/mahsubu gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Deliller

Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.

---- İcra Dairesinin ------ sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır.

---- Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

------ Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

Çevre Ve Şehircilik Bakanlığına yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.Karayolları Genel Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

----- Büyükşehir Belediyesine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

İnşaat mühendisi ve makine mühendisi bilirkişi heyeti ile mali müşavir bilirkişi kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.

------ Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat cevabı dosya arasına alınmıştır.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava, davalı tarafça ----.İcra Müdürlüğünün------ esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ----İcra Müdürlüğünün ----- takip sayılı dosyası, taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre, taraflar arasında hizmet ilişkisi sebebiyle ticari ilişki mevcut olduğu, davacı tarafça alacağına ilişkin ----.İcra Müdürlüğünün ----- esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından yapılan itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Davanın, başlangıçta yazılı usule tabi olması sebebiyle, tensip tutanağında her ne kadar yazılı usule tabi olduğu belirtilmiş ise de, 7251 sayılı kanun değişikliğine bağlı olarak basit yargılamaya tabi hale geldiği ve o aşamadan sonra HMK uyarınca dava hakkında HMK'nın 316-322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulünün uygulandığı görülmüştür.

Dosyada, davacı tarafın şirket merkezinin ----- bulunmasından dolayı defterlerinin incelenmesi amacıyla ------ Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesince gerekli ihtaratlar yapılarak dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, davacı tarafça defterler hazır bulundurulmuş ve mali müşavir bilirkişi raporunu sunmuştur. 10.09.2021 tarihli rapora göre, dosyadaki bilgi, belge, faturalar ve ibraz edilen ticari defterler ışığında, takibe konu faturaların ve dayanağı ürünlerin davalı yana teslim edildiği, davacıya ait ticari defterlerin usulüne uygun tuttulmuş olduğu ve sahibi lehine delil teşkil ettiği, her iki tarafın da e-fatura müşterisi olduğu, kesilen faturaların elektronik ortama aktarıldığı, portala aktarıldıktan sonra hiçbir işlem yapılmayan faturaların, 8 gün sonunda portal tarafından otomatik olarak kabul edilmiş sayıldığı, tarafların BA-BS form bildirimlerine göre, her iki tarafın da 770.530,00 TL bildirimde mutabık olduğu ve bildirimlerin birbirini doğruladığı rapor edilmiş olup, rapora itirazların irdelenmesi amacıyla aynı bilirkişiden ek rapor alınmış olup, sunulan ek rapora göre, davacı kayıtlarında en son tespit edilen bakiyenin 214.937,18 TL olduğu, hesaplanan faiz tutarının 5.988,80 TL olduğu, takas-mahsup itirazı yönünden dosyada yeterli delil bulunmadığı rapor edilmiştir.

Dosya kapsamı, sunulan raporlar ve rapora itirazlar nazara alınarak yeni bir mali müşavir bilirkişiden rapor alınmış olup, 14.12.2022 uyap kayıt tarihli rapora göre, davacıya ait ticari defterlerin usulüne uygun tuttulmuş olduğu ve sahibi lehine delil teşkil ettiği, tarafların BA-BS form bildirimlerinin birbirini doğruladığı, davacının davalı taraftan 214.937,18 TL asıl alacak, 5.988,80 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 220.925,98 TL alacağı olduğu, takas-mahsup hususu uzmanlık alanına girmediğinden, davalı şirketin davacı tarafından adına takibat konusu ettiği alacak tutarından mahsup edilebilecek masraf ve maliyet hesaplamasının kurumlarca gönderilen birim rayiç bedelleri esas alınarak yapılamadığı rapor edilmiştir.

Davalı tarafın takas ve mahsup def'i yönünden teknik bilirkişi incelemesi yapılması amacıyla dosya, inşaat mühendisi ve makine mühendisi bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, 24.09.2023 tarihli rapora göre, davalı vekilince dosyaya ibraz edilen evrakların incelenmesinden, dava konusu göçme olayının --- Sokakta yapımına devam edilen kanal sisteminde meydana gelmiş olduğu, bu sokakta ---- numaralı baca ile ----- numaralı baca arasında yapılan imalatın toplam uzunluğunun 59,54 m olduğu, bu kısımda imalatı yapılan sistemin tamamında 1000 mm çaplı büz kullanıldığı, göçmenin meydana geldiği belirtilen yol kısmının uzunluğunun 25 m ve yapılan kazı genişliğinin 2,5 m olduğu ve kazı derinliğinin ise ----- numaralı baca tarafında ----- ve --- numaralı baca tarafında 2,97 m olduğu (Ortalama kazı derinliği: 3,475 m), sayısal değerler ile birlikte TÜFE, ÜFE, İnşaat birim maliyetleri (2018 ve 2023 için), döviz kuru, altın fiyatı,piyasa rayiç bedelleri gibi parametreler esas alınmış ve bu parametrelerden elde edilen sonuçların aritmetik ortalaması esas alınarak bazı verilerin elde edildiği, meydana gelen göçme nedeniyle oluşturulan kanal sisteminin yenilenmesi için gerekli olan hafriyat miktarının, 217,19 m3 ve yapılan yeni kanal sisteminin akabinde kazı alanından çıkan hafriyatın tekrar doldurulması için yapılması gereken dolgu miktarının, 217,19 m3 (22.500,00 TL) (Ekipman, işçilik ve yakıt ücreti dahil), kullanılan büz miktarının,25 m 1000 mm çaplı büz 1.800,00 TL, dolgunun yapılmasının akabinde dolgu üzerine yapılan asfalt (Aşınma, binder, bitümlü ve plentmiks temel dahil) 12,5 m3 (12.000,00.-TL), hasar gören büzlerin ekipman ve işçiler yardımıyla yerinden çıkarılması ve yeni büzlerin yerleştirilmesinin, 19.000,00 TL olduğu, toplam güncel maliyetinin 55.300, 00 TL (+-%10 yaklaşıklıkla) olduğu, buna göre yapılan imalatlardan göçen kısmın, bu aksaklığın giderildiği tarih itibarı ile eski hale getirilmesi için 25.450,00 TL bedel gerektiği rapor edilmiş olup, rapora itirazların irdelenmesi amacıyla aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alındığı, itirazlar irdelenerek sunulan ek rapora göre, bilirkişilerin ek rapordaki görüş ve kanaatleri ile kök rapordaki görüş ve kanaatlerinin aynı olduğu rapor edilmiştir.Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporlarının bu yönleriyle gerekçeli, denetime elverişli ve hükme esas alınabilir nitelikte bulunması sebebiyle yeniden rapor alınması cihetine gidilmeyerek tahkikatın tamamlandığı, taraflar arasındaki hizmet ilişkisine bağlı olarak davacı tarafın davalı taraftan alacağı bulunduğu, bu hususun, usulüne uygun tutulan davacı ticari defter kayıtları ve tarafların birbirini doğrulayan BA-BS formlarıyla sabit olduğu, her ne kadar davalı taraf takas ve mahsup def'inde bulunmuş ise de, bu iddianın objektif delillerle ispat edilmesi gerektiği, dosyaya bu hususta herhangi bir delil sunulmadığı, davalı tarafın, kendine ait olmadığını savunduğu işler yönünden dosyaya sunduğu somut bir bilgi ve belge bulunmadığı, dosyada ayıp ihbarına ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı anlaşıldığından davalı tarafın takas ve mahsup def'inin şartlarının oluşmaması sebebiyle bu savunmaya itibar edilmediği, yine her ne kadar davacı tarafça asıl alacak ve fer'ileri toplamı 221.216,33 TL üzerinden takip yapılmış ve bu değer üzerinden dava açılmış ise de, davacının tespit edilen alacağının, 214.937,18 TL asıl alacak, 5.988,80 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 220.925,98 TL olduğu, yine, 3095 sayılı yasaya göre tarafların tacir olduğu ve işin ticari iş olduğu nazara alınarak ticari faize hükmedilebilecek ise de, davacı tarafça takip talebinde yasal faiz talep edildiği ve taleple bağlılık ilkesi uyarınca yasal faize hükmedilebileceği tespitiyle beraber davanın kısmen kabulü ile davalının -----İcra Müdürlüğünün ----- esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, toplam 220.925,98 TL alacak (214.937,18 TL asıl alacak, 5.988,80 TL işlemiş faiz olmak üzere) üzerinden takibin devamına, 214.937,18 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9,75 oranında yasal faiz (icra takibindeki taleple bağlı kalınarak) uygulanmasına karar vermek gerekmiştir.Öte yandan davacı tarafça davalıdan icra inkar tazminat talebinde bulunulmuş olup 214.937,18 TL asıl alacağın likid olması karşısında 2004 sayılı İİK'da yer alan İcra İnkar Tazminatının yasal koşulları oluştuğundan talebin kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ İLE,

2. Davalının . . . . .İcra Müdürlüğünün . . . . . esas sayılı takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE, toplam 220.925,98 TL alacak (214.937,18 TL asıl alacak, 5.988,80 TL işlemiş faiz olmak üzere) üzerinden takibin devamına, 214.937,18 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9,75 oranında yasal faiz uygulanmasına,

3. İİK 67/2. maddesi gereğince 214.937,18 TL asıl alacak üzerinden %20 oranında belirlenen 42.987,44 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

4. Karar tarihi itibariyle alınması gereken 15.091,45 TL harçtan peşin alınan 2.671,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.419,70 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

5. Davacı tarafından yapılan peşin alınan 2.671,75 TL harç gideri, 3.200,00 TL bilirkişi ücreti, 1.048,25 TL posta masrafı olmak üzere toplam 6.920,00 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 6.906,16 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6. Davalı tarafından yapılan 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 78,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 3.078,00 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 6,16 TL'sinin davacıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

7. Arabuluculuk Kanununun 18/A. (13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul edilen kısmı dikkate alınarak 1.317,36 TL'sinin davalıdan tahsili ile; 2,64 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

8. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 35.138,90 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

9. Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 290,35 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

10-Karar kesinleştiğinde varsa bakiye gider avansının yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.