İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/813 E. 2023/675 K.

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/813

KARAR NO : 2023/675

DAVA : Alacak (Taşınmaz Alım-Satımı Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 28/12/2021

KARAR TARİHİ : 19/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşınmaz Alım-Satımı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

DAVA/TALEP;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin konu aracı-----işletmecisi olarak, ticari amaçla ekmek dağıtımında kullanılmak üzere aldığını, aracın, davalı-----satın alınmış olup, servis bakım işlerini de davalı servisinde yapıldığını, servis kayıtlarından görülebileceği üzere aracın sürekli yağ eksiltmiş bu sebeple arıza işareti verdiğinin giderilmesi için zorunlu olarak ve defalarca davalının servisine götürülmüş ise de araç yazılımının formatlanmasına rağmen, arızanın giderilemediğini yağ eksiltmeye devam ettiğini, araç arıza verdiğinden davalının servisine götürüldüğünü, arıza giderilemediğinden serviste bırakıldığını, müvekkilinin işletmekte olduğu fırının, ekmek dağıtımı için araç kiraladığını, mağduriyetinin artarak devam ettiğini, dolayısıyla, arızanın giderilmesinin mümkün olmadığının servis yetkililerince de bildirildiğini, gizli ayıplı aracın, ayıplı olarak satışının yapıldığının tartışmasız olduğunu, sıfır kilometrede yetkili satıcısından alınan ve bakımları yetkili davalı servisince yapılan aracın, ayıpsız olanı ile değiştirilmesi ihtarları da olumlu yanıt verilmediğini, bu sebeple zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmuş ise de 02.11.2021 tarihli-----sayılı arabuluculuk anlaşmazlık tutanağı düzenlendiğini, işbu sebeple, dava açma gereği doğduğunu, açıklanan sebeplerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ayıplı-----plakalı ----- kamyonetin ayıpsız olanı ile değiştirilmesine, mümkün olmadığı takdirde, aracın güncel değerinin belirlenerek dava tarihinde itibaren avans faiziyle birlikte, davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP:

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ------davacının kullanımındaki----- marka aracın yalnızca dağıtıcısı olduğunu, davaya konu aracın üreticisi, satıcısı veya servis hizmeti veren tarafı olmadığını, üretimden bir ayıbı olmadığı açık olan davanın eğer servisle ilgili bir sorunu varsa bu durumda davanın dağıtıcıya yöneltilmemesi gerektiğini, davacının aracını 04.06.2020 tarihinde teslim almasına rağmen davasını Mahkeme nezdinde 28.12.2021 tarihinde ikame ettiğini, ihbar yükümlülüğünü süresinde yerine getirmemesi nedeniyle, davacının seçimlik haklarını kullanamayacağını, süresinde ihbar edilmemesi nedeniyle davanın esasa girilmeksizin usulen reddi gerektiğini, öncelikle araçlarda yağ eksiltmesi durumu ile ilgili teknik bir değerlendirme yapmak gerektiğini, içten yanmalı motorda yağ tüketimini, yanma sürecinin sonucunda tüketilen yağ miktarı olarak tanımlamanın mümkün olduğunu, yağlama işlemi sırasında, yağın bir kısmı yanmaya katılacağını, içten yanmalı motorlarda bir miktar yağın yanmasının normal karşılanacağını, bununla birlikte motor içi sıcaklıkların yüksek olması yağ buharlaşma oranını da arttırdığını, dış koşulların, sürüş şeklinin ve yapım toleranslarının yağ tüketimi üzerinde doğrudan etkileri olduğunu, günümüz motorlarında düşük hacimli motorlardan daha yüksek güç elde edilmek istendiğinden daha fazla zorlandığını, bu nedenle de eski teknoloji motorlara göre daha fazla motor yağı silindirde benzine karışarak yandığını, bunu bir arıza olarak değerlendirmemek gerektiğini, dava konusu araçtaki tüketim değerleri üreticinin öngördüğü değerler olduğunu ve bir arıza olmadığını, aracın halihazırda sorunsuz kullanıldığını, kilometresinin arttığını, arz ve izahına çalışıldığı üzere, haksız ve mesnetsiz davanın reddine; mahkeme masrafları ve avukatlık ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

Davalı -----Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Her ne kadar davacı tarafından arabuluculuk öncesinde ----- Noterliği kanalıyla müvekkiline gönderilen 29.06.2021 tarih ve ----- yevmiye numaralı bir ihtarname varsa da ihtarda ki aracın plakası -----olsa da, davaya konu edilen aracın plakasının ----- olduğunu, ihtara ve davaya konu araçların farklı olduğunu, ------ plakalı araçla ilgili ihtara müvekkili şirketçe yanıt verildiğini, davaya konu araç hakkında olmasa da -----.Noterliği kanalıyla gönderilen 03.08.2021 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtarı dava dilekçesi ekinde dosyaya sunduklarını, davacı taraf, var olduğunu iddia ettiği ayıp ortaya çıkar çıkmaz yasanın öngördüğü sürelere ve prosedüre riayet etmediğini, öngörülen süreler içinde bildirimde bulunmadığını, araç faturasını iade etmediğini, davacının, müvekkili şirketten 04.06.2020 tarih ve ----seri numaralı fatura ile 142.619,46 Tl bedelle, “-----nakliye model ------ üretim, ----- Şasi ve -----motor numaralı aracı satın almıştır. Araç trafiğe ----- plaka no ile tescil edildiğini, aracı satın alanın ve davacının bizzat dahil olduğu, her aşamasında bilgilendirildiği, şeffaf bir süreç sonunda tamamlanarak kendisine teslim edildiğini, bu sebeple aracın ayıplı olarak satıldığına dair iddianın gerçekle uzaktan yakından ilgisi bulunmadığını, aracın ayıplı olmadığını, iddia edilen ayıbın üretim yada kullanıcı hatası olup olmadığını tespit ve karar verme yetkisine------ ait olduğunu, herhangi bir bayi müşteriden gelecek talebe keyfi ve tek başına karar verip, aracı garanti kapsamında onaramayacağını, değişim yapamaz yada bedel iadesi talebini kabul edemeyeceğini, garanti ve değişim kapsamı iç yönergelerle belirlenmiş olup, onay olmadan değişim, bedel iadesi, bakım ve onarım yapılamayacağını, dava dilekçesinde belirtildiği gibi davacının aracı servis hizmetini müvekkili şirketten aldığını, aracın her servise geldiğinde şikayetler dikkate alınarak araçta gerekli incelemeler yapıldığını, motorda yağ eksildiği tespit edildiğini, ancak yağ kaçağı da tespit edilmediğini, davalının şikayeti standart prosedür gereği-----iletildiğini, aracın en son 03.01.2022 tarihinde "bazen marş almadığı" şikayetiyle servise geldiğini, aküsü ücretsiz olarak değiştirilerek teslim edildiğini, dava dilekçesinde ki beyan aksine aracın şu anda müvekkili şirkette bulunmadığını, davacının müvekkili şirket servisine geldiğinde şikayetleri doğrultusunda gerekli işlemler yapılmış ve aracın her sorunsuz olarak kendisine teslim edildiğini, aracın ayıplı olmadığı gibi, davacının talebiyle serviste gerekli işlemler yapılıp, araç teslim edildiğinden araç değişim talebinde bulunma hakkı olmadığını, araçta mevcut haliyle ayıp, aracın kullanılmasına engel bir durum bulunmadığını, davacı taraf iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, davacının araçta var olduğunu iddia ettiği ayıbın sözleşmenin feshini ve aracın misiliyle değiştirilmesi gerektirir nitelikte olmadığını, arz ve izahına çalışılan nedenlere dayanarak, öncelikle yasanın öngördüğü süresinde bildirim yükümlüğüne uyulmaması sebebiyle davanın reddine, açılan davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun bulunduğundan davanın reddine, davacı tarafa dava dilekçesinde ki bulunan ve yukarıda açıklanan eksiklikleri ikmal etmesi için kesin süre verilmesine, bu eksiklikler giderilip taraflarca tebliğ edildikten sonra karşı delil sunma hakkı saklı tutulmasına, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin de davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER: Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Son Tutanağı, Nüfus Kaydı, Ticaret Sicil Kayıtları, Trafik Tescil Kayıtları, 04.06.2020 Tarihli Fatura, Servis Kayıtları, Tanık Beyanları, Bilirkişi Raporu, dosyadaki sair bilgi ve belgeler.

TANIK (DAVACI TANIĞI) ...; 'Davacı benim abim olur. Abim 2020 yılında ---- Kamyonet ile elindeki araçların takasa verilerek ------ şirketinden araç satın aldı. Araç hatırladığım kadarıyla 140.000 TL civarında idi fark olarak abim 80.000 TL civarında şirkete ödeme yaparak aracı satın aldı. Abim ekmek fırını işletmeciliği yapmaktadır. Ekmeklerin dağıtımı amacıyla aracı satın aldı. Bende abimle birlikte çalışıyorum. ----- Genel müdürlüğünden satın alınan kusurlu aracı kullanan kişi de benim. Aracı aldıktan bir ay sonra araç yağ eksiltme arızası verdi. -----Genel müdürlüğünü aradık. Onlar aracı ----- yetkili servisine götürmemizi söylediler. Yetkili serviste yapılan incelemede aracın yağ eksilttiğini ve yağsının tamamlandığını söyleyerek bize teslim ettiler. Tüm işlemler için bizzat ben kendim gittim. Araçta servisten geldikten bir ay sonra yine yağ eksiltme arızası oluştu. Yine ------ Genel müdürlüğünü aradık. Onlar aracın yine yetkili servis olan ----- götürmemizi söylediler. Biz aracı servise götürdük. Yapılan kontrollerden yine yağ eksiltiğini hatta 2 Litre -2 Litre devamlı yağ koyuldu, yine araç bize teslim edildi. Aracı teslim aldıktan her 20-30 gün içinde araçta aynı arıza devam etmeye başladı. Biz sürekli -----aracı götürdük. 3. yada 4 . götürmemizde ----- Genel müdürlüğünü aradığımda oradaki yetkili kişi bana aracın bu şekilde 20.000 kilometreye kadar yağ yakacağını söyledi. Ondan sonra ilk bakıma kadar düzeleceğini söyledi. Bu 20.000 Kilometreye kadar devamlı olarak araç ------ yetkili servisine gitti. 20.000 Kilometre ilk bakımı yapıldıktan sonra araç yağ eksiltmeye yine devam etti. Daha sonra biz yine yetkili servise gitip tekrar yağını ilave ettik. Bu arada yine---- Genel Müdürlükle irtibat halinde idik. Tam olarak tarihini hatırlamıyorum ama ----- Genel müdürlükle aramızda şöyle bir konuşma geçti Yetkili kişi bana aracın bu değerlerde yağ eksiltmesinin gayet normal olduğunu, bundan sonra yağ ücretinin ücretli olacağını söyledi. Bende bizim amacımız yağ ücreti ile ilgili değil, aracın kusurlu olduğunu, zararımızın karşılanmasını belirttim. Onlarda teknisyenlerden aldığımız cevabı size iletiyoruz. Yapabileceğimiz başka bir şey yok dediler. Bizde hukuki süreci başlattık. Bu esnada bir çok kere mağdur olduk. Dışarıdan araba tutmak zorunda kaldık. Tüm masraflar bizim tarafımızdan karşılandı. Maddi ve manevi olarak mağdur olduk. En son aracı bu sorunlar devam ederken ----- bilirkişi istendi. O esnada da araçta da yine yağ seviyesini tamamlayınız uyarısı verdi. Bilirkişi incelemesi için aracı buradan ----- götürmek zorunda idik. Ve diken üstünde aracı ----- götürdük. Gittiğimiz yol 150 kilometrelik bir yol idi. Araçta motor sıkıntısı olabilir diye durumumuzu düşünerek yanımıza 1litre yağ aldık. Ve gidene kadar da çok büyük sıkıntılar çektik. Araç devamlı yağ eksik uyarısı verdi. Halende aynı sorunla karşı karşıyayız. İfade verdiğim şu saat itibariyle bile araçta yeniden yağ seviyesini tamamlayınız diye uyarı verdi. Aracı şuan kullanıyoruz. Benim bilgim bundan ibarettir. Başkaca ekleyeceğim bir husus yoktur' şeklinde beyanda bulunmuştur.

TANIK (DAVACI TANIĞI) ...; 'Davacı ... ile aynı yerde esnaf olmam nedeniyle tanırım. Ben Tekstil ve nakliyat işi ile uğraşmaktayım. Davacı benim işlettiğim iş yerime yakın bir yerde esnaf olarak iş yapmaktadır. Davacı Fırın işletmecisidir. Kardeşi ... yanında çalışmaktadır. Davacı aracı hatırladığım kadarıyla 1-2 yıl önce satın aldığını biliyorum. Araç alındıktan sonra sürekli yağ eksiltme uyarısı vermeye başlamış, tanıklardan ------benim esnaf arkadaşım olduğu için araç gerekli olduğunda benim kendime ait olan aracı almak zorunda kalıyordu. Araç 20-30 günde bir arıza yapıyordu. Bu konuyu sürekli konuşuyorduk. Araçtaki sıkıntı için bizden de yardım istediği oldu ben araçtan anlamadığım için devamlı servise başvurması gerektiğini söylüyordum. Benim bilgim bundan ibarettir. Başkaca ekleyeceğim bir husus yoktur, 'şeklinde beyanda bulunmuştur.

TANIK (DAVACI TANIĞI) ...; 'Ben ----- şirketinde servis elamanı olarak görev yapmaktayım. Davacı ... aracını şirketimize getirmiş olduğundan ve aracı ile ilgilenmem nedeniyle tanıyorum. Davacı 20-30 günde bir aracını servise yağ ilavesi için getirmektedir. Davacı tarafından satın alınan ----- model ----- minibüs bizim şirketten satın alınmış, ne kadar bedel ile satın alındığını bilmiyorum. Ben aracın arıza işlemlerine baktım. Araç kısa mesafe kullanımından dolayı sürekli yağ tüketimi ile servisimize gelmektedir. Yapılan kontrollerde müşterinin talebi doğrulandı. Yağ eksiltme sorunu gerçekten vardı. Bizim şirketin üst grubu olan -----şirketi ile görüşülmüş, motor yağ tüketimi bildirilmiş, yönlendirme sonrasında motor beynine program atanması söylenmiştir. Ve Start.stop özelliğinin çok sık kullanılmaması gerektiğini ve aracın kullanım şartları çok kısa mesafeli olduğundan yağ tüketiminin bu şekilde normal olduğunun ve kullanım kaynaklı olduğunu tarafımıza iletmişlerdir. Aynı zamanda yağ eksiltmesi ile bir servis bülteni olup bu bülten doğrultusunda yağ seviye kontrol sensörü de değişmiştir. Bu işlem yaz ayında olduğu diye hatırlıyorum. Motorla ilgili herhangi bir sıkıntı olduğuna ilişkin bir şey söylenmedi. Yapılan işlemler bundan ibarettir. Başkaca ekleyeceğim bir husus yoktur' şeklinde beyanda bulunmuştur.

İDDİA VE SAVUNMA KAPSAMINDA UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ VE VAKIALARA GÖRE DELİLLERİN TARTIŞILIP DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE SONUÇLARI :

Dava, 6098 sayılı TBK'nin 217-231 maddelerinde düzenlenen Ayıplı Mal nedeniyle sözleşmeden dönme, malın misliyle değiştirilmesi veya bedelin tahsili (Ticari Satıma Konu Malın İadesinden Kaynaklanan ) istemine ilişkindir.6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak öncelikle resen incelemeye tabi arabuluculuk başta olmak üzere HMK'nin 114.maddesinde sayılan genel dava şartları ile sıfat ve hak düşürücü süre gibi hususlar incelenmek suretiyle ön inceleme duruşması icra edilmiş ve uyuşmazlık belirlenmiştir. Akabinde daha önce arabuluculuk sürecinden sonuç alınamadığı anlaşılmakla bu kez, esasları, süreci ve hukuki sonuçları açıklanarak taraflar sulh olmaya davet ve teşvik edilmelerine karşın, duruşmada hazır bulunan taraf vekillerinin sulh yoluyla çözüme gitmek istemediklerine yönelik beyanları üzerine tahkikata geçilerek deliller toplanıp incelenmiş, değerlendirilmiş, tahkikat işlemleri yerine getirilip bitirilmiş ve son celse duruşmada hazır bulunan davacı vekilinden tahkikata ve esasa ilişkin son sözleri dinlenip zapta geçilerek aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır.Öncelikle davanın tarafları şirketlerin ticaret sicil ve davaya esas aracın tescil, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi ve servis kayıtları dosyaya kazandırılmıştır. Dosyaya mübrez Arabuluculuk tutanağına göre de hukuk uyuşmazlıklarında dava şartı zorunlu arabuluculuk sürecinin yerine getirildiği ve anlaşma sağlanamaması üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.Bilindiği üzere 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 207 nci maddesine göre; satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir. Taşınır sözleşmesinde satıcının taşınırı teslim etmek ve mülkiyeti alıcının üzerine geçirmek gibi asıl borcu yanında satılan malı saklama ve gerektiğinde taşıma masraflarını ödeme borcu gibi tali nitelikte borçları da bulunmaktadır. Satıcının satılan mal nedeniyle zapt ve ayıp nedeniyle de sorumlu olduğu devam eden maddelerde düzenlenmiştir. Ayıba karşı satıcının sorumluluğunu düzenleyen TBK’nin 219-223 maddelerinde ise, satıcının alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması nedeniyle sorumlu olacağı gibi nitelik ve niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olduğu, satıcının bu ayıplardan sorumlu tutulması için onları bilmesi gerekmediği, alıcının ayıbı öğrendiğinde satıcıya uygun bir süre içinde bildirimde bulunması gerektiği, uygun süre içinde bildirimde bulunmadığı takdirde satılanı ayıplı hali ile kabul etmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Satıcı, satış sözleşmesine konu taşınır malın niteliği ve kullanım amacı bakımından malın değerini ve kullanım amacını azaltan veya ortadan kaldıran mülkiyet hakkının sonucu olan tasarrufi işlemler yapmasını engelleyen bir eksikliğin bulunmamasını sağlama borcu altında olup ayıba karşı sorumluluğu ise satıcının mülkiyeti geçirme borcunun tamamlayıcısıdır.6102 sayılı TTK'nin 23/c maddesinde "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. " hükmü ve bu madde yollaması ile Türk Borçlar Kanunu 223/2 maddesinin "Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır."6098 sayılı TBK’nin 223. maddesinde ayıp ihbarı için herhangi bir şekil şartı ise getirilmemiştir. Ancak 6102 sayılı TTK'nin 18-(3) maddesi uyarınca, taraflar tacir ise ihbarın noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemiyle yapılması gerekmektedir.

6098 Sayılı TBK' nin 227.maddesinde ise "Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:

1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme;

2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme,-

3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme,

4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme. Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.

Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir. Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir." hükmü düzenlenmiştir.Yukarıda gösterilen yasal düzenlemeler, yapılan açıklamalar, toplanan deliller ve yapılan yargılama ışığında somut olaya bakıldığında; davacının davaya konu----- plakalı, ----- Şasi nolu, ----- motor nolu,----- Marka, ----- Tipi,--- adlı, ----- cinsi-----model ticari aracı 04.06.2020 tarihli faturaya göre 142.619,46 TL bedelle davalı ----- Şirketinden satın aldığı sabittir. Davacı aracın sürekli yağ eksilttiği ve arızanın servis işlemlerine rağmen giderilemediği savıyla aracın misliyle değiştirilmesini istemektedir. Davalı------ davaya konu aracın satış sözleşmesine taraf olmasa da, söz konusu araca ilişkin ithalatçı- üretici firma garantisinin bulunduğundan satıcı olan diğer davalı ------ Şirketi ile birlikte sorumlu olduğu açıktır. Öte yandan sıfır km olarak satın alınan dava konusu aracın servislerinin davalıların sorumluluğunda yapıldığı da anlaşılmakla ayıp ihbarının aranmadığı vurgulanmalıdır. Öte yandan Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre aracın gizli ayıp niteliğinde olduğu iddia edilen arızaya ilişkin olarak yetkili servise götürülmesi, hukuken ayıp ihbarı olarak değerlendirilmekte ve ihbarın yapılmış sayılacağı kabul edilmektedir. (Yargıtay -----.Hukuk Dairesi'nin 22/01/2019 tarih ---Esas -----Karar) Somut olayda davaya konu araç baştan sonu aynı arızaya ilişkin defalarca davalılar uhdesinde bulunan yetkili servise götürülmüş ve zincirleme olarak yapılan servis işlemlerine rağmen aynı arızanın tekrar ettiği görülmüştür. Mahkememizce dosya uyuşmazlığın çözümü için teknik bilgi de gerektiğinden 6100 Sayılı HMK'nin 266 vd maddeleri gereğince yargı çevremize göre------ Bilirkişilik Bölge Kurulu Listesinden resen seçilen alanında uzman bir bilirkişiye verilerek dava konusu aracın ayıplı olup olmadığı ve ayıbın niteliği hakkında rapor düzenlenmesi istenmiştir. Bilirkişi Makine Mühendisi Prof. Dr. ----- tarafından hazırlanan 22.08.2022 tarihli raporda özetle; 'Dava konusu ----- plaka sayılı ----- gerek dosyada mevcut olan servis kayıtlarında net olarak görüldüğü gibi gereksede bizzat araç üzerinde yapmış olduğumuz ölçümler sonucunda tespit edildiği üzere 1000km’de 550ml -650 ml arasında yağ tüketmektedir.Davalı taraf 1000km’de 500ml yağ tüketiminin normal olduğunu iddia etmektedir.Bu iddiayı destekler teknik ve fenni bir bilgi literatürde bulunmamakla beraber yapılan ölçümler dava konusu aracın iddia edilen 1000km’de 500ml yağ tüketilmesi normal tezinin fevkinde. 1000km’de 550ml -650ml arasında motor yağı tüketmekte olduğunu göstermektedir.Dava konusu------ plaka sayılı araç 80000km ‘de olmasına rağmen ilk alındığı tarihten itibaren gizli ayıplıdır.Servis kayıtlarında aracın henüz 2000-3000kkm’lerde iken dahi yağ tükettiğini göstermektedir.Dava konusu -----plaka sayılı----- bizzat davalının ileri sürdüğü 500ml/1000km yağ tüketim seviyesinin cok üzerinde 550ml-650ml/1000km. düzeyinde motor yağı yakmaktadır.Davacı aracı işi için sürekli olarak kullanmakta olmasına rağmen gözü sürekli olarak yağ seviyesi düşük uyarı mesajında olup sürekli olarak motora yağ ilave etmek zorundadır.Araçtan beklenen fayda elde edilememektedir.Araç Gizli ayıplıdır şeklinde tespit ve görüşlere yer verilmiştir. Mahkememizce bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilerek vaki beyan ve itirazlar değerlendirilmiştir. Bu kapsamda yapılan değrelendirmede davacının , 6098 sayılı TBK'nın 219 vd. maddelerinde düzenlenen ayıba karşı tekeffül hükümlerine göre satış sözleşmesi ,servis kayıtları ve gerekçeli, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli bulunduğu için benimsenen bilirkişi raporu ve sair tüm deliler gözetildiğinde davaya konu ticari nitelikteki aracın sıfır olarak satın alındığı, aracın sürekli olarak yağ eksilttiği ve defalarca servise götürülmesine rağmen işbu arızanın giderilemediği ve giderilemeyeceği, anılan arızanın kullanımdan kaynaklanmadığı, davacının araçtan beklediği faydanın gerçekleşmediği ve gerçekleşmeyeceği, aracın sürekli olarak aynı arızayı vermesi nedeniyle davacının ticari faaliyetlerinin aksadığı ve böylece davacının araçtan beklediği faydanın gerçekleşmediği, vaki ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, dava konu olayların gerçekleşme biçim ve sürecinin tanık beyanları ile de doğrulandığı anlaşılmakla dava konusu aracın ayıpsız misliyle değiştirilmesi koşullarının hassaten oluştuğu sonuç ve kanaati hasıl olmuştur. Binaenaleyh, davacının davasını TMK'nin 6, HMK'nın 190 ve TBK'nin 219 vd. maddeleri nazarında ilk talep olan misliyle değiştirilme yönünden açıkça ispat ettiği ve işbu talebten her iki davalının da sorumlu olduğu anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile,Davaya konu davacı ... adına tescilli ------plakalı, ----- Şasi nolu,----motor nolu, ----cinsi, -----model ticari aracın tüm masrafların davalılarca karşılanması suretiyle misliyle değiştirilmesine karar verilmiştir. (AY.---- Bkz; Yargıtay----- HD.-----)

6100 Sayılı HMK'nın 332/1 maddesine göre, 323. Maddesinde sayılan yargılama giderlerinden aynı yasanın 326/1-3 maddesi gereğince davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmuştur. Ayrıca aynı esaslar çerçevesinde Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliğinin 26/2. maddeleri gözetilerek dava öncesi Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin de yargılama gideri kapsamında davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına da karar verilmek suretiyle, 6100 Sayılı HMK'nin 26 ve 297/2 maddeleri gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. )Davanın KABULÜNE,

2. )Davaya konu davacı ... adına tescilli. . . . plakalı, . . . . . Şasi nolu, . . . . motor nolu, . . . . . cinsi, . . . . . . model ticari aracın tüm masrafların davalılarca karşılanması suretiyle misliyle değiştirilmesine,

3. )Yukarıdaki maddede yazılı aracın mislinin temin edilememesi halinde; 2004 Sayılı İİK' nin 24.maddesi gereğince işlem yapılmasına,

4. )Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 9.742,34 TL karar ve ilam harcından; peşin alınan 2.435,59 TL harcın mahsubuyla bakiye ‬7.306,75 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

5. )Arabuluculuk Kanununun 18/A. (13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,

6. )Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 2.435,59 TL peşin harç, 8,50 TL vekalet harcı, 288,80 TL posta masrafı, 1.000,00 TL bilirkişi masrafı toplamı olmak üzere 3.792,19 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7. )Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden; Avukatlık Kanunu'nun 164/5 maddesine göre davacı vekili için karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1 maddesi uyarınca hesap ve takdir edilen 22.819,11 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen davacıya verilmesine,

8. )6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına, )

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekillerinin yokluğunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.