İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/991 E. 2023/511 K.

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2022/991 Esas

KARAR NO: 2023/511

DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 27/12/2022

KARAR TARİHİ: 13/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

DAVA/TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----- Sigortası Genel Şartları C.7 maddesindeki düzenlemeyle hukuksal koruma klozundan kaynaklı davalarda ticaret mahkemesinin görevli olduğunun açıkça düzenlendiğini, bununla beraber müvekkilinin şirket olması sebebiyle de ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, müvekkiline ait ------ Plakalı aracın 25.05.2021 tarihli kazası sebebiyle araçta oluşan değer kaybı bedelinin tahsili amacıyla----- E. Sayılı dosyası açıldığını ve sonuçlandığını, esası belirtilen dosyada müvekkili tarafından işbu davanın açılabilmesi için Avukatlık Kanunu md.164 gereği davanın açıldığı tarihteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde belirtildiği üzere vekiline ödenecek ücretin sabit olduğunu, müvekkili aracın davalı ----- şirketi tarafından ------ nolu Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile teminat altına alındığını, işbu poliçeye ------- Sigortası da dahil edilmiş olup, ------ Sigortası Genel Şartları A.4-Teminat Kapsamına Giren Giderler başlıklı maddesi ile de “Yargılama, icra, uyuşmazlığın dava yolu ile çözümünde harcanacak olan tutarı geçmemek üzere tahkim nedeniyle doğabilecek giderler, temyiz, karar düzeltme giderleri ve avukatlık asgari ücret tarifesinden daha az olmamak kaydıyla poliçede belirlenen avukatlık ile danışmanlık asgari ücret tarifesinden daha az olmamak kaydıyla poliçede belirlenen danışmanlık ve hakem ücretleri ile teminatla salıvermede poliçede üst sınırı belirlenen teminat akçesi.” harcamaları teminat altına alındığını, ------ Sigortası Genel Şartları C.9 - Özel Şartlar başlıklı maddesinde de "Bu genel şartlara sigortalı aleyhine olmamak üzere özel şartlar konulabilir." şeklindeki düzenlemeyle poliçelere sigortalı aleyhine şartların konulamayacağının belirtildiğini, talep konusunun kasko şirketi tarafından hukuksal koruma klozu kapsamında ödenmesi gerektiğine dair pek çok Yargıtay ilamı bulunduğunu, davadan önce sigorta şirketine bedelin ödenmesi için 28.10.2022 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, başvuru dilekçesinin aynı gün içerisinde sigorta şirketinin kep adresine teslim edildiğini, ancak yasal süresi içerisinde herhangi bir ödemede bulunulmadığını, arabulucuya başvurulmuş olup taraflarca bu süreçte anlaşma sağlanamadığını, arz olunan nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; müvekkili tarafından hukuki yardım alması neticesinde vekiline ödenen 4.080 TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden hukuksal koruma klozu kapsamında temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle beraber tahsili ile davadan önce arabuluculuk sürecinde müvekkilinin kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücretinin de tahsili ile her türlü yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ------- Sigortası Genel Şartları uyarınca, sigorta sözleşmesinden doğan tüm talepler iki yılda zamanaşımına uğradığını, dolasıyla ile işbu davanın zamanaşımı süreleri dolduktan sonra ikame edildiği izahtan vareste olup, davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirket nezdinde ------ numaralı ve 15.01.2021-14.01.2022 başlangıç ve bitiş tarihli ------- ------ Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, işbu poliçe ile hukuksal koruma teminatı verildiğini, ------ Sigortası Genel Şartlarının C.8 maddesinde; "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün talepler iki yılda zaman aşımına uğrar." denilmek suretiyle, zamanaşımı süresinin iki yıl olduğu hususunun özel olarak düzenlendiğini, müvekkili şirket nezdinde ------ plakalı aracın -------Poliçesi tanzim edildiğini, söz konusu kasko poliçesi ile birlikte ana teminata bağlı olarak ek teminatlar verildiğini, poliçeye bağlı olarak verilen ek teminatlardan bir tanesi de hukuksal koruma teminatı olduğunu, hukuksal koruma teminatı ana teminat olan ------- poliçesine bağlı olarak verilmiş olduğundan sağladığı teminat da ana teminat konusuna bağlı olduğunu, davacı tarafından ise aracında meydana gelen değer kaybı zararı talepli açılan davada ödemiş olduğu vekâlet ücreti ve yargılama gideri talep edildiğini, değer kaybı talepleri------ Poliçesi teminatı kapsamına girmediğini, işbu nedenle ana teminata ek olarak verilen Hukuksal Koruma teminatından da değer kaybı talebine ilişkin taleplerin teminat dışı olacağını, Yargıtay kararları uyarınca poliçede yer alan hukuksal koruma teminatı ana teminata bağlı olarak ek teminat olarak verildiğinden, konu itibariyle kasko poliçesi teminatına girmeyen bir talebe ilişkin harcanan yargılama masrafları ve vekalet ücretleri de hukuksal koruma teminatı kapsamına girmeyeceğini, aksi düşünüldüğü takdirde, davacının açacağı her davada hukuksal koruma teminatına başvurma hakkı doğacağını, işbu husus poliçede verilen teminat, poliçenin konusu, genel ve özel şartlarla bağdaşmayacağını, değer kaybı talepleri kasko sigortası genel ve özel şartları, Yargıtay kararları gereği teminat içerisinde yer almadığından, söz konusu talebe ilişkin vekalet ücreti ve yargılama giderinden de müvekkili şirketin sorumlu olmayacağını, davacı taraf, işbu huzurda görülen davayı ikame sebebi olarak hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket nezdinde tanzim edilmiş ------Poliçesine ek Hukuksal Koruma Teminatına istinaden yapmış olduğu ödemelerin var olduğunu iddia etmiş ve müvekkili şirketten söz konusu ödemenin taraflarına geri ödenmesini talep ettiğini, buna göre; ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte huzurda görülen davada, yapılan ödemelerin ispat yükümlülüğünün davacı tarafta olmasına rağmen söz konusu dosyaya herhangi bir belge sunulmadığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle beraber, bir an için davanın haklı olduğu varsayılsa bile, müvekkilimiz şirketin faizden sorumluluğunun sınırlı olduğunu, faiz alacağının temel dayanağı, davacı tarafın söz konusu ödemenin zamanında yapılmış olması halinde bu ödemeyle yapacağı yatırım sebebiyle kazancını arttırabileceği ihtimali olduğunu, oysaki dava konusu talebin, davacı tarafın dava sonucunda vekiline ödemesi gerekecek olan vekalet ücretine ilişkin olmakla; henüz davanın kesinleşmediğini, dolayısıyla davacının ödemesi gereken tutarı ödeme zamanının gelmediğini, söz konusu ödemenin erken yapılmış olması veya daha geç yapılmış olması halinde davacının herhangi bir kazancının ya da kaybının olamayacağının çok açık bir biçimde ortada olduğunu, öncelikle işbu haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, aksi takdirde, öncelikle davacı tarafça tarafımıza tebliğ edilmeyen delillerin tebliğe çıkartılması için davacı tarafa kesin süre verilmesine, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte, Mahkemenin bir an için aksi kanaatte olacağı düşünülse dahi, davaya konu talebin teminat kapsamı içinde kalıp kalmadığı hususunda, dosyanın uzman sigorta bilirkişisine tevdiine, taraflarınca huzurda görülen davanın ikame edilmesine sebep olunmadığından harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER: ------ Esas sayılı Dosyasının UYAP Kaydı, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Son Tutanağı, Ticaret Sicil Kayıtları, ------ Sigorta Poliçesi, Dosyadaki Sair Bilgi Ve Belgeler.

İDDİA VE SAVUNMA KAPSAMINDA UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ, VAKIA VE DELİLLERİN TARTIŞILIP DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE SONUÇLARI: Dava ------ Sigorta poliçesi Hukuksal Koruma Klozu Kapsamında sigortalının vekiline ödediği vekalet ücretinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır.6102 sayılı TTK'nin 4/2 maddesi yollamsıyla dava değerine göre 6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322. maddeleri gereğince basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak öncelikle dava şartları, hak düşürücü süre incelenip zamanaşımı itirazı değerlendirilmek suretiyle ön inceleme duruşması icra edilmiş, uyuşmazlık belirlenmiş ve vaki davete rağmen duruşmaya katılan davacı vekilinin sulh olmak istemediklerine yönelik beyanı üzerine tahkikata geçilerek tahkikat işlem ve incelemeleri aynı duruşmada yerine getirilip tamamlanmış ve araştırılacak bir husus kalmadığı tespit edilerek aynı celsede davacı vekilinin sözlü açıklamaları da dinlenip zapta geçirilerek aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır. Öncelikle davayla ilgisi nedeniyle ----- esas sayılı dosyası UYAP üzerinden getirtilerek, incelenmiştir. Yapılan incelemede davacı şirket tarafından ---- şirketine karşı maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen değer kaybı içir dava açıldığı ve davanın vekil eliyle yürütüldüğü ve sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir. Anılan davaya konu aracın davalı sigorta şirketine kaza tarihini de kapsar şekilde ----- sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu ve sigorta kapsamında yukarıda sözü geçen davanın açılması nedeniyle vekile ödenen ücretin karşılanması gerektiği öne sürülmüştür. Dosyaya mübrez Arabuluculuk tutanağına göre de zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve anlaşmazlık üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Bilindiği üzere Sigorta sözleşmesi 6102 sayılı TTK'nin 1401. maddesinde tanımlanmıştır. Hükme göre sigorta sözleşmesi, "sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi halinde bunu tazmin etmeyi ya da bir veya birkaç kişinin hayat süreleri sebebiyle ya da hayatlarında gerçekleşen bazı olaylar dolayısıyla bir para ödemeyi veya diğer edimlerde bulunmayı yükümlendiği sözleşmedir". Bu hükme göre, sigortacı, belli bir prim karşılığında sigorta ettirenin malını yahut bedensel zararlarını doğabilecek rizikolara karşı sigorta etmeyi kabul etmektedir. Bütün sigorta sözleşmelerinde temel unsur rizikodur. Sigorta hukuku anlamında riziko, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği önceden bilinmeyen veya gerçekleşeceği kesin olsa dahi ne zaman meydana geleceği bilinmeyen olaydır. Sigorta sözleşmelerinde tarafların hak ve yükümlülükleri 6102 sayılı TTK'nin 1421 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. İlk olarak sigortacının borç ve yükümlülükleri düzenlenmiş olup bunlar arasında kendisi ile sözleşme yapılacak olan kişinin satın alacağı ürün ile ilgili olarak onu aydınlatma yükümlülüğü, akabinde sözleşme ile teminat altına alınan rizikoyu taşıma yükümlülüğü ve rizikonun gerçekleşmesi ile birlikte tazminat ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Buna karşın sigorta ettirenin de borç ve yükümlülükleri 6102 sayılı TTK'nin 1430 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup ilk olarak sigorta primini ödeme ve akabinde sözleşmenin yapılmasında beyanda bulunma yükümlülüğü bulunmaktadır. Beyan yükümlülüğü sigorta sözleşmesine ilişkin olarak sigortacının sözleşmeye yönelik kararını etkileyebilecek önemli hususların bildirilmesini kapsamaktadır. Önemli olma kıstası sigortacıya hiç bildirilmeyen veya eksik yahut yanlış bildirilen bir hususun sigortacının kararına etkilemeye elverişli olup olmadığı saptanarak belirlenmektedir. Bu aşamada sigortalının sigortacıya yönelik bildirimde bulunması doğru beyan yükümlülüğü ile sağlanmalıdır. Sigorta sözleşmeleri iyi niyet sözleşmeleri olup, görüldüğü üzere taraflar sözleşme kurulması aşamasında birbirlerini aydınlatma yükümlülüğü altındadır.Yukarıda yapılan açıklamalar , gösterilen yasal düzenlemeler ve yapılan yargılama ışığında somut olaya gelince; taraflan arasında ------ Plakalı araca ilişkin ------ sigorta poliçesi bulunduğu ve işbu poliçede 5.000,00 TL hukuksal koruma klozunun yer aldığı , ancak anılan klozun üçüncü kişilerin göreceği zararlarda sigortalı aleyhinde açılacak davalara ilişkin olduğu, sigortalı tarafından üçüncü kişilere açılacak davalar için yapılan avukatlık masraflarını kapsamadığı ve buna göre sigortalının araca yönelik haksız fiil nedeniyle açtığı değer kaybı tazminatı davası için yaptığı avukatlık giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığı, davanın hukuki temelden yoksun ve yersiz olduğu sonuç ve kanaatiyle davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. 6100 Sayılı HMK'nin 332/1 maddesine göre, 323. maddesinde sayılan yargılama giderlerinden ise aynı yasanın 326/1. maddesi gereğince tamamen aleyhine hüküm verilen davacı taraf sorumlu tutulmuştur. Ayrıca bu kapsamda Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2. maddeleri gözetilerek dava öncesi ------ bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına da karar verilmek suretiyle 6100 Sayılı HMK'nin 297/2 maddesi gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. )Davanın REDDİNE,

2. )Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

3. )Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL karar ve ilam harcının başlangıçta alınan 80,70 TL peşin harçtan mahsubuyla bakiye 189,15 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4. )Arabuluculuk Kanununun 18/A. (13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca . . . . . . bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,

5. )Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden; Avukatlık Kanunu'nun 164/5 maddesine göre davalı vekili için karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/1,13/2 maddeleri uyarınca hesap ve takdir edilen 4.080,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. )6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan avansın yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına, )

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta şirketi vekilinin yokluğunda; 6100 sayılı HMK'nin 341(2) maddesi gereğince kararın miktar yönünden ( 4.080,00 TL < 17.830,00 TL ) İstinaf kanun yoluna başvuru sınırının altında kaldığı anlaşılmakla kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/07/2023