İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1008 E. 2024/514 K.

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1008

KARAR NO : 2024/514

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/12/2022

KARAR TARİHİ : 14/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ----- plakalı aracın dava dışı ----- hakimiyetindeki mülkiyeti davalı ----ait bulunan ----- plakalı kamyonun çarpması neticesinde meydana gelen zarar nedeniyle --- Asliye Hukuk Mahkemesi'nde (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ------ sayılı hukuk dava dosyası ile açılmış maddi tazminat davası açıldığını, ıslah yoluna gidelmediğini, karar altına alınan 1.100,00-TL tazminat ödenmeyince davalılar aleyhine bakiye kısım bakımından ilamsız icra takibi yoluna başvurulduğunu, Dava dışı ----- tarafından müvekkiline16.12.2021 tarihinde haricen 13.000,00-TL'lik kısmi ödeme yapıldığını, Müvekkilimizce bu ödeme, TBK m. 100 hükmünce öncelikle faiz ve diğer fer'ilerine mahsup edildiğini, davalıların borca itiraz ettiğini, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, tüm bu nedenlerle fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik TBK m. 100 gereğince dava dışı ---- tarafından müvekkiline 16.12.2021 tarihinde yapılan 13.000,00-TL'lik haricen kısmi ödeme; öncelikle işlemiş faiz, masraf ve fer'ilere mahsup edilerek, 10,00-TL hasar tazminatının kaza tarihi olan 26.01.2017 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizle bu mümkün olmadığı takdirde avans faiziyle bu mümkün olmadığı takdirde kanuni faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 10,00-tl mahrum kalınan kar kaybı tazminatının kaza tarihi olan 26.01.2017 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizle bu mümkün olmadığı takdirde avans faiziyle bu mümkün olmadığı takdirde kanuni faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davacının kazanç kaybına ilişkin talepleri trafik sigortası teminatlarına girmediği husus sigorta hukukunda tartışmasız olduğunu, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı taraf, sigortalısınnı kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, müvekkil şirket faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu oludğunu, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

Davalı -----Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Asliye Hukuk mahkemelerinin görevli olduğunu, mahkememizin yetkisiz olduğunu, Davacı tarafın aynı konu ve taraflı ------ Asliye Hukuk Mahkemesinin ---- Esas sayılı dosyası kapsamından haksız fiil sorumluluğundan kaynaklı tazminat davasını açtığı ve müteakiben 14.09.2022 tarihi itibariyle hükme bağlandığını açıkça ikrar etmiş bulunması nedeniyle derdsetlik itirazlarının bulunduğunu, Müvekkile somut olay kapsamında herhangi bir kusur izafe edilemeyeceğini, . Zira davacı taraf iddia ve taleplerine konu trafik kazasının hangi tarihte hangi durum ve hangi olay örgüsü çerçevesinde meydana gelmiş olduğu büyük şüphe içerisinde kaldığını, davacı tarafın araçtan mahrum kalma ve kar kaybı noktasındaki ifade/beyanlarına itibar edilmemesi gerektiğini, meydana gelen kazada asıl sorumluluğun sigorta şirketine ait olmasına rağmen sigorta şirketi tarafından davacının talebinin karşılanmaması bakımından müvekkil şirketin hiçbir kusuru bulunmadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Meydana gelen trafik kazasının oluşumunda, --- plakalı araç sürücüsü ----- % 50 (Yüzde Elli) oranında kusurlu olduğu----- plakalı araç sürücüsü ---- % 50 (Yüzde Elli) oranında kusurlu olduğu, (Adli Tıp Kurumunun kusur tespitine iştirak olunmuştur.) dava konusu---- plakalı aracın marka ve modeli dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre, -----Sulh Hukuk Mahkemesi ----- numaralı dosya için hazırlanan bilirkişi raporunda tespit edilen, aracın onarımı için gerekli yedek parça ve işçilik bedelleri toplamı olan 17.100,00 TL hasar miktarının piyasa koşullarına uygun olduğu, Davacının yargıtay içtihatlarına göre, dava konusu ---- plakalı aracın tamir süresi boyunca araç mahrumiyet değerinin ( (50,00 TL *20) - 200,00 TL) 800,00 TL olacağı, hususlarını beyan ve rapor etmiştir.Davacı vekiline 03/11/2023 tarihli duruşma da davacı vekiline bedel artırım dilekçesini mahkemeye ibraz etmesi için iki haftalık kesin süre verildiği verilen süreye rağmen bedel artırım dilekçesini sunmadığı anlaşılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (----- 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay ----. HD'nin ----sayılı kararı).-----Asliye Hukuk Mahkemesi'nde (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) -----dava dosyası nedeniyle zamanaşımı kesildiği tespit edilmekle davalı sigorta şirketinin zamanaşımı itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.Davalı ----- Şirketi derdestlik itirazı ise dava tarihi itibariyle derdest dosya bulunmadığı tespit edilmek reddine karar vermek gerekmişUsul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda meydana gelen kazada davalının sigortalısının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca %50 kusurlu olduğu, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas dairesince de belirlenen kusur durumu bu oranda belirlendiği dava konusu ----plakalı aracın marka ve modeli dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre, ---- Sulh Hukuk Mahkemesi ----- D.İş numaralı dosya için hazırlanan bilirkişi raporunda tespit edilen, aracın onarımı için gerekli yedek parça ve işçilik bedelleri toplamı olan 17.100,00 TL hasar miktarının piyasa koşullarına uygun olduğu, Davacının yargıtay içtihatlarına göre, dava konusu ---- plakalı aracın tamir süresi boyunca araç mahrumiyet değerinin ( (50,00 TL *20) - 200,00 TL) 800,00 TL olduğu tespit edilmekle dava dışı araç sürücüsü ----tarafından müvekkiline 16.12.2021 tarihinde yapılan 13.000,00-TL'lik haricen kısmi ödemede dikkate alınarak teknik bilirkişi tarafından yapılan teknik tespitler hükme esas alınmakla yargılamanın geldiği aşamada davacıya HMK 107/2 uyarınca verilen kesin süre içeresinde davacının bedel artırım dilekçesini sunup eksik harcı tamamlamadığı gözetilerek talebe bağlılık ilkesi gereğince davanın talep doğrulusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile, 1.000 TL hasar tazminatının davalı sigorta şirketinin bakiye poliçe limite gözetilmek suretiyle 28/08/2021 temerrüt tarihinden itibaren davalı . . . . . Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,

-100 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı----- Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedelinin reddine

2. Karar harcı 427,60 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,9‬0 TL harcın davalı taraflardan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3. Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç olmak üzere toplam 161,4‬0 TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.131,00 TL yargılama giderinin davalı taraflardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

5. Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6. Davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 20.00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7. Davanın reddedilen kısmı için davalı . . . . . Şirketi yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 10 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8. Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. (13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,

9. Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı ve davalı vekiline (e. duruşma sistemi üzerinden) kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde . . . . Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.

TASHİH :

Dosyanın incelenmesi neticesinde;

Mahkememizin 14/06/2024 tarihli gerekçeli kararın 1 ve 2 nolu maddesi ile; "Davanın KABULÜ ile, 1.000 TL hasar tazminatının davalı sigorta şirketinin bakiye poliçe limite gözetilmek suretiyle 28/08/2021 temerrüt tarihinden itibaren davalı ----- Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,

-100 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı ----- Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedelinin reddine" şeklinde karar verilmiş ancak 10,00 TL hasar tazminatı ve 10,00 TL araç mahrumiyet bedeli yazılacakken sehven 1.000,00 TL hasar tazminatı ve 100,00 TL araç mahrumiyet bedeli yazıldığı basit yazım hesap hatası yapıldığı söz konusu durumun HMK 304/1 madde kapsamında maddi hata olduğu kabul edilmekle;Mahkememizin 14/06/2024 tarihli gerekçeli kararın 1 ve 2- numaralı bendinin;

"1-Davanın KABULÜ ile, 10,00 TL hasar tazminatının davalı sigorta şirketinin bakiye poliçe limite gözetilmek suretiyle 28/08/2021 temerrüt tarihinden itibaren davalı ----- Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,

-10,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı----- Şirketi kaza tarihi olan 26.01.2017 itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline,davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedelinin reddine" şeklinde tashihine (düzeltilmesine);HMK.nun 304 (2) maddesi uyarınca düzeltme şerhinin ilamın tüm nüshalarına işlenmesine ya da eklenmesine karar verildi.