İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/592 E. 2024/28 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/592

KARAR NO : 2024/28

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 23/08/2022

KARAR TARİHİ : 16/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili olan davacı şirkete ait ----marka---- model ----- plakalı araç ile davalı araç sürücüsünün idaresindeki ------ plakalı araç arasında -----meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, tarafların anlaşmalı olarak maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlediklerini, davalı araç sürücüsünün tutanakta, davacı şirkete ait aracın geldiği yönde DUR levhası olduğunu beyan etmiş olsa da Sigorta Bilgi Gözlem Merkezi'nin kaza tespit tutanağında da yer aldığı gibi davacı aracın geldiği yönde ışıklı sinyalizasyon yer aldığını, davacı şirkete ait aracın yeşil ışıkta geçtiğini ve önceliğinin mevcut olduğunu, bu kaza sonucunda davacı şirkete ait aracın ön kısımlarında ciddi hasarlar meydana geldiğini, tramer sorgu sonucuna göre davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, davacının zararını kusuru oranında gidermekle yükümlü olduğunu, davacı şirketin aracında meydana gelen hasarın onarımı için 12.754,95-TL araç hasar onarım bedeli ödediğini, davalı şirketin davacı şirkete 10.809,28 TL tutarında ödeme de bulunduğunu, bakiye hasar bedeli olan 1.945,95 TL nin tahsili için davalılar aleyhine ----- İcra Müdürlüğü ----sayılı icra dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından tarafından takibe, borca, faize ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine takibin durmasına karar verildiğini, hasarın oluşumunda davalı araç sürücüsünün Karayolları Trafik Kanunu 57/1-a bendi uyarınca kusurlu olduğunu, araç malikinin işleten sıfatıyla kusursuz sorumluluğu bulunduğunu, davalı araç sürücüsü ve davalı araç malikinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, davalı sigorta şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı sıfatı ile sorumluluğu bulunduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek davanın kabulüne, takibe, asıl alacağa, ferilerine ve faize ilişkin haksız itirazlarının iptaline,

----İcra Müdürlüğü ----- sayılı icra dosyasındaki takibin devamına,

alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı taleplerinin kabulüne, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının ileri sürmüş olduğu sebeplerin hukuki mesnetten yoksun olması nedeni ile davanın reddi gerektiğini, dava konusu aracın müvekkili olan davalı şirket nezdinde tanzim edilen poliçesi kapsamında hasar bedelinin davacı tarafa ödenmiş olması nedeni ile herhangi bir sorumluluğu kalmadığını, davalı şirket tarafından 09.07.2019 tarihinde 10.809,28-TL tutarında ödemenin davacı tarafa yapıldığını, zamanaşımı itirazları olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı şirketin sigortalısının kusuru ile 3. şahıslara verdiği zararı poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazmin etmekle mükellef olduğunu, meydana gelen hasar bedelinin davacıya ödendiğini, kusur durumu hususunda rapor alınması gerektiğini, davacı tarafından dosyaya sunulmuş olan evrakların hiçbiri araçta meydana gelen hasar tutarını kanıtlar nitelikte olmadığından hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere araç hasarının uzman sigorta eksperi tarafından yargıtay içtihatları doğrultusunda belirlenmesi gerektiğini savunarak davanın reddine, davacının itirazın iptali davasının reddi ile %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine, harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar ----- ve----- tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava; İcra tabine vaki davalılar itirazının iptali istemine ilişkindir.

----- İcra Dairesinin ----- Esas sayılı takip dosyası UYAP sisteminden celp edilmiştir.Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları celp edilmiştir.Hasar dosyası celp edilmiştir.Arabuluculuk son tutanak aslı dosya içerisinde mevcuttur.Mahkememizin 17/01/2023 tarihli celse ara kararı gereği dosya uyuşmazlık konularında rapor tanzim edilmek üzere makine mühendisi ve sigorta alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, makine mühendisi bilirkişi-------ile sigorta alanında uzman bilirkişi ----- tarafından tanzim edilen 15/02/2023 tarihli raporda özetle;''... Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, trafik kazası olduğu, Meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, Dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu, Dava konusu araçta kaza tarihi riyle KDV ve İşçilik dahil 13.068,74 TL hasar meydana gelmiş olduğu, bu kapsamda talebe bağlılık ilkesi gereği ekspertiz raporu ile tespiti yapılmış olan 12.754,95 TL onarım bedelinin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, Söz konusu aracın hasar gören parçalar baz alındığında dava konusu aracın ilgili servis/tamir atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak onarım süresinin yaklaşık 7 (yedi) iş günü süreceği, (Malzeme temin süresi dahil edilmiştir.) Dava konusu kaza kapsamında; ----- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, Dava konusu kazada aracın maliki/ işleteni yönünden davacı açısından KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk hususunun Mahkemenin Takdirlerine maruz olduğu, ----- plaka sayılı araç sürücüsü -----% 25 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, kusur oranı nispetinde davacının talep edebileceği onarım bedelinin 13.068,74-TL X %25 = 3.267,18-TL olması gerektiği, ancak davalı tarafından 10.809,28 TL ödeme yapılmış olduğundan davacının kusur oranına göre bakiye alacağının bulunmadığı, Dosyada mübrez Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin Sayın Mahkemeye hitaben göndermiş olduğu 31.08.2022 tarih .----- sayılı yazıları ekinde gönderilen poliçe bilgilerinde ----plakalı aracın ----tarafından davalı ----- adına düzenlenmiş 08.02.2019- 08.02.2020 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçe teminat limitinin 26.03.2019 kaza tarihinde araç başına maddi 36.000,00 TL olduğu, davacının, davalılardan kusur oranına göre bakiye alacağının bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı...'' belirtilmiştir.

Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili ile davalı sigorta şirketi vekili tarafından rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.Davacı vekilinin rapora itirazlarının olumlu-olumsuz değerlendirilmesi bakımından Mahkememiz dosyası rapor sunan bilirkişi heyetine yeniden tevdi edilmiş, tanzim edilen 07/06/2023 tarihli ek raporda özetle;''... davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin Kök Raporda 13.068,74 TL olarak hesaplanmış olduğu, davalı sigorta şirketine sigortalısının 26.03.2019 tarihinde meydana gelen kazada 9 25 oranında kusurlu olduğunun kabulü ile, kusur oranı nispetinde davacının talep edebileceği onarım bedelinin 13.068,74 TL X % 25 = 3.267,18 TL olması gerektiği, Ancak Sn. Mahkeme tarafından tehlike sorumluluğuna katlanma ilkesi uyarınca tarafların % 50' şer kusur oranında eşdeğer kusurlu oldukları yönünde kanaat oluşması durumunda 13.068,74 TL X %50 = 6.534,37 TL olması gerektiği, bu kapsamda davalı tarafından 10.809,28-TL ödeme yapılmış olduğundan her iki kusur oranının uygulanması durumunda davacının, davalılardan kusur oranına göre bakiye alacağının bulunmadığı, belirtilen hususların Mahkeme tarafından değerlendirmeye alınması bunun haricinde görüş ve kanaatlerini değiştirebilecek ilave bilgi, belge ve doküman sunulmamış olduğundan Kök Rapor görüş ve kanaatlerinin aynen devam ettiği...'' belirtilmiştir. Tanzim edilen ek rapor taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekilince ek rapora karşı itiraz dilekçesi sunulmuştur.

İcra dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından davalılar aleyhine 1.945,95-TL eksik bakiye alacağı, 292,13-TL işlemiş faiz, 268,30-TL işlemiş faiz, 6,25-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.512,63-TL alacak üzerinden takip başlatıldığı, davalılar tarafından borca, faize , faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz edilerek takibin durdurulduğu, huzurdaki davanın yasal süresi içerisinde harçlandırılmak suretiyle 1.945,95-Tl asıl alacak üzerinden açıldığı anlaşılmıştır.İddia, savunma, celp edilen bilgi ve belgeler, bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinden; Davacı tarafından haksız fiil (trafik kazası) iddiasına dayalı araçta meydana geldiği iddia edilen hasar onarım alacağının tahsili istemiyle başlatılan icra dosyasına vaki itirazın iptali istemiyle huzurdaki davanın açıldığı, davalılar tarafından davaya cevap dilekçesinde Mahkememiz yetkisine bir itiraz bulunmadığı görülmüş ise de; İtirazın iptali davalarında, yetkili icra müdürlüğünde icra takibi yapılmış olması davaya özgü dava şartı olmakla, davalı sigorta şirketi tarafından icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın öncelikle incelenmesi gerekmiştir.İtirazın iptali davaları HMK 114/1 maddesinde belirtilen genel dava şartları yanında; Geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunması, Borçlunun geçerli bir itirazının bulunması, Davanın süresinde açılmış olması, Hukuki yarar bulunması, Takibi geçersiz kılacak diğer sebeplerin bulunmaması şeklinde özel dava şartlarına tabidir. Bu nedenle, İİK'nın 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptâli davalarında mahkemenin yetkisine itiraz edilsin yada edilmesin, mahkemenin öncelikle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın incelenmesi gerekmektedir.6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6/1. maddesinde; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." yine 16. maddesinde "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." şeklinde düzenleme mevcuttur.

Davalı Sigorta şirketi tarafından her ne kadar şirket genel merkezinin ----olduğu ve yetkili icra müdürlüğünün -----) İcra Müdürlüğü olduğuna yönelik itirazda bulunulmuş ise de; 6100 sayılı HMK'nın haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen 16. maddesinde kesin yetki kuralı söz konusu olmadığı, haksız fiil halinde HMK'nın 16. maddesi gereğince birden fazla icra müdürlüğü/mahkemenin yetkili kılınarak davacıya seçimlik hak tanındığı ve davacının bu icra müdürlüğü/mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlik hakka sahip olduğu, somut olayda davalılar ikametgahının ---- olduğu, kaza tespit tutanağına göre kazanın ----- meydana geldiği, zarar gören davacı şirket merkezinin kaza tarihinde ve talep tarihinde ikametgahının ----- olduğu, kaza her ne kadar -----meydana gelmiş ise de davacı nezdinde maddi zararın davacı şirket merkezinde gerçekleştiği ve davacı tarafından icra takibinin yetkili icra müdürlüğünde açıldığı anlaşılmakla icra müdürlüğünün yetkisine yönelik itirazın reddi gerekmiştir.Davacı tarafından 26/03/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde oluştuğu ileri sürülen hasar onarım bedeline ilişkin maddi zararın tazminine ilişkin huzurdaki davanın açıldığı, olaya karışan ---- plaka numaralı aracın kaza tarihinde sürücüsü davalı ----, araç malikinin ise davalı----- olduğu, aracın 08/02/2019 - 2020 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğu, poliçe teminat limitinin araç başına maddi 36.000,00-TL olduğu ve kaza tarihinde poliçenin geçerli ve yürürlükte olduğu görülmüştür.

Davalı tarafından her ne kadar zamanaşımı def'i ileri sürülmüş ise de; Davaya konu kazanın 26/03/2019 tarihinde meydana geldiği, davalı sigorta şirketi tarafından 21/08/2019 tarihinde 12.754.95 TL ödeme yapıldığı, bu kapsamda talebin zamanaşımı süresi içinde dile getirildiği anlaşılmakla zamanaşımı def'inin reddi gerektiği anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki ihtilafın kazaya karışanların kusur durumları ile davacı tarafından talep edilen araç onarım bedelinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olup olmadığı ve talep edilen tazminat tutarı üzerinde toplandığı, Noterler Birliği'nden celp edilen cevap yazısından olaya karışan----- plaka araç malikinin ise davalı -----olduğu, Mahkememizce re'sen alınan bilirkişi raporu ile araçta kaza tarihi itibariyle KDV ve İşçilik dahil 13.068,74-TL hasar meydana gelmiş olduğu, bu kapsamda taleple bağlılık ilkesi gereği ekspertiz raporu ile tespiti yapılmış olan 12.754,95-TL onarım bedelinin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu, kazanın meydana gelmesinde------ plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, ------ plaka sayılı araç sürücüsü----- ise %25 kusur oranı ile tali kusurlu olduğu, kusur oranı nispetinde davacının talep edebileceği onarım bedelinin 13.068,74-TL X %25 = 3.267,18-TL olması gerektiği, ancak davalı tarafından dava ve icra takip tarihinden önce 10.809,28-TL ödeme yapılmış olduğundan davacının kusur oranına göre bakiye alacağının bulunmadığı, kök raporda yapılan kusur istinadının somut olay özellikleri ile kazanın meydana geliş şekline uygun olduğunun anlaşıldığı, kök bilirkişi raporunun denetim ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmekle Mahkememizce benimsendiği, zorunlu mali sorumluluk sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümü yada yaralanması veya bir şeyin zarara uğraması nedeniyle o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu, bu kapsamda yapılan değerlendirmede davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesiyle kaza tarihinde sigortalı olduğu anlaşılan------ plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde %25 tali kusurlu olmakla sigorta şirketinin meydana gelen maddi zarardan sigortalının kusuru nispetinde sorumlu olduğu, davalı---- araç sürücüsü olup, aracın maliki/ işleteni yönünden davalı ----- meydana gelen zarardan KTK Madde 85 kapsamında müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, yargılama ile davacı nezdinde meydana gelen zarardan kusur nispetinde talep edilebilecek alacağın dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından ödendiği, yapılan ödeme ile borcun sona erdiği anlaşılmakla davanın reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1. )Davanın REDDİNE,

2. )Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. (13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00. TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

3. )Karar ve ilâm harcı olan 427,60. TL harçtan peşin alınan 80,70. TL harcın mahsubu ile bakiye 346,9‬0. TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iadesine,

4. )Davalı . . . . . . vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.945,95. TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile adı geçen davalıya ödenmesine,

5. )Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6. )Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin e. duruşma yolu ile yüzüne karşı HMK.m.341/2 uyarınca miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup usûlen anlatıldı.