İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/606 E. 2023/848 K.

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/606

KARAR NO : 2023/848

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/09/2021

KARAR TARİHİ : 12/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili olan davacı şirketin mobilya imalat ve satış işi ile uğraştığını, davacı şirket tarafından davalıya satılan ürünler karşılığında 31.01.2017 tarihli ve 5.900,00-TL bedelli fatura, 30.03.2018 tarihli ---- irsaliye numaralı ve 268.800,00-TL bedelli fatura kesildiğini, taraflar arasında bir cari hesap ekstresi mevcut olup bu hesabın davacı tarafından davalı şirketten birden fazla kez bulundukları sözlü ihtarlarına rağmen tahsil edilmediğini, alacağın tahsili istemi ile ---- İcra Müdürlüğü’nün ----Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, ancak davalı şirketin herhangi bir borcu bulunmadığından bahisle icra takibine itiraz ettiğini, yapılan itirazın son derece haksız ve hukuka aykırı olduğunu, 31.01.2017 tarihli faturaya ait cari hesap borcu kapatılmışsa da 30.03.2018 tarihli 268.800,00-TL bedelli faturadan davacının 37.000,00-TL bakiye alacağı bulunduğunu, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmak kaydıyla davanın kabulüne, davalı borçlunun ----İcra Müdürlüğü’nün-----Numaralı dosyasına vaki itirazın 37.000,00-TL asıl alacak ve 2.500,00-TL takip öncesi faiz olmak üzere 39.500,00-TL üzerinden iptali ile %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olan davalı şirketin davacıya borcu bulunmadığını, davalı şirketçe borca itirazın 26.11.2018 tarihinde yapılmış olup, arabuluculuk sürecinin de 26.08.2020 tarihinde sona erdiğini, itirazın iptali davasının açılma tarihinin ise 27.09.2021 olduğunu, itirazın iptali dava açma süresinin 1 yıl olduğunu, davacının ----- İcra Müdürlüğünün----- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, dosya borcuna itiraz edildiğini, sonrasında yapılan incelemede davacıya eksik ödeme yaptıklarının kabul edilmiş olup 23.11.2018 tarihinde yapılan 5.900-TL tutarındaki ödeme ile cari hesabın sıfırlandığını, davalının davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı taleplerinin 30.03.2018 tarihli fatura ekseninde olup, davacı tarafından söz konusu faturada belirtilen ürünlerin taraflarına teslim edilmediğini, davacı cari hesaba dayanmışsa da fatura bazında teslim hususunda bir beyanı bulunmadığını, dava konusu 30.03.2018 tarihli faturada bir çok kalem ürün bulunmaktaysa da 35.000-TL tutarında olan 90 cm karyola (on adet) ve 2.000-TL tutarında olan 180 cm karyolanın ( iki adet) davalıya teslim edilmediğini, bu nedenle de -----sıra numaralı 18.04.2018 tarihli iade başlıklı faturanın davacıya keşide edildiğini, davacının söz konusu karyolaları teslim etmemiş olup ispat yükünün davacı üzerinde olduğunu, davacı tarafından davalının temerrüde düşürülmemiş olup davacının faiz talebinin de yerinde olmadığını savunarak davacının davasının tümden reddine, davacının %20 Kötü Niyet Tazminatı yaptırımına uğratılmasına, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacıya bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, Faturaya dayalı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

---- İcra Dairesinin ----- Esas sayılı takip dosyası celp edilmiştir.

6100 sayılı HMK Madde 222- 1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(2)Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3)İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle: 22/7/2020 - 7251 sayılı Kanun md. 23) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4)Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.

(5)Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.

6102 sayılı TTK Madde 64-(1)(Değişik fıkra: 26/06/2012-6335 S.K./8.md.) Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler, üçüncü kişi uzmanlara, makul bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur. İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir."

(2)Tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamakla yükümlüdür.

Madde 83- (1)Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir." şeklinde düzenlenmiştir.Ticari defterler ve sahibi lehine delil olabilme koşulları, 6100 sayılı HMK madde 222 ve devamı ile 6102 sayılı TTK madde 64 ve devamında açıkça düzenlenmiştir. Tacirler, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükmü uyarınca ticari defter tutmak zorundadır.6100 sayılı HMK. 222/1. Maddesi ve 6102 sayılı TTK 83/1. Madde uyarıca ticari uyuşmazlıklarda Mahkeme re'sen ya da taraflardan birinin istemi üzerine ticari defterlerin ibrazına karar verilebileceği hüküm altına alınmıştır.Anılan hükümler çerçevesinde değerlendirme yapıldığında; Tarafların tacir sıfatını taşıdıkları, uyuşmazlığın iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklandığı, her iki tarafın da ticari defter tutmak zorunda olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizin 21/06/2022 tarihli duruşma ara kararı ile 6100 sayılı HMK 222. Madde kapsamında taraflara 2017, 2018, 2019 yıllarına ait ticari defterlerini sunmaları için iki haftalık kesin süre verilmiş, ticari defterler sunulduğunda ticari defterler üzerinde HMK 278/3 maddesi dikkate alınarak yerinde inceleme yetkisi Serbest Muhasebeci Mali Müşavir bilirkişiye verilmiş, SMMM bilirkişi tarafından tarafların iddia ve savunmaları kapsamında varsa alacak ve borç kalemlerinin tespiti ve hesaplanması hususlarında rapor tanzim etmesine dair karar verilmiştir.

Mahkememizce dosya rapor tanzim edilmek üzere SMMM Bilirkişi ---- tevdii edilmiş, tanzim edilen 10/02/2023 tarihli raporda özetle;''... Davacı Şirketin 37.000.-TL Asıl ve 2.500,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 39.500.-TL alacak talebi üzerinden harçlandırmak suretiyle İtirazın İptali istemi ile Davalı Şirket aleyhine ikame etmiş olduğu işbu İtirazın İptali Davasında; Davacı Şirketin Ticari Defter ve Kayıtlarının usulüne uygun şekilde tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının defter kayıtlarına göre takip tarihi itibarıyla Davalı Şirketten 42.900,00-TL alacaklı bulunduğu, davalı tarafından ticari defter ve kayıtların sunulmadığı, 08.02.2018 T. ----Nolu, 317.184,00 TL Tutarlı ve 30.03.2018 T. ----Nolu, 268.800,00 TL Tutarlı olmak üzere Toplamda 585.984,00 TL tutarlı 2 Adet Satış Faturasının düzenlenerek davacı taraf Ticari Defterlerde Davalı Şirket adına Borç kaydedilmiş ve Davacı yanca sunulmuş olan ilgili dönem BS FORMU” ndan görüldüğü üzere Davalı Şirkete Mal Satışı olarak beyan edilmiş olduğu,Davacı Şirketin Ticari Defter Kayıtlarından tespit edildiği üzere, Davacı Şirketçe düzenlenerek Davalı Şirket adına Borç kaydedilmiş olan 585.984,00 TL Toplam tutarlı 2 Adet Faturaya ilişkin olarak, Davalı Şirketçe Davacı Şirkete Muhtelif tarih ve tutarlarda olmak üzere Toplam tutarı 548.984,00 TL olan Çek keşide ve Banka transferlerinin gerçekleştirildiği, davalı şirketten yapılan bu tahsilatların davalı şirketin fatura borçlarından mahsup edilmek suretiyle Davacı Şirket Ticari defterlerinde kayıt altına alınmış oldukları ve tüm bu kayıtlar sonucunda,Davacı Şirketin Ticari Defter ve Kayıtları itibarıyla Davalı Şirketten; (585.984,00 TL FATURALAR - 548.984,00 TL ÖDEMELER-) 37.000,00 TL Alacak Bakiyesinin Mevcut bulunduğu, Davalı Şirketçe Davacı Şirket adına, Davacı Şirketin 30.03.2018 T. ------ Nolu, 268.800,00 TL Tutarlı Faturasında teslim edilmediği iddia olunan Fatura Kalemlerine izafeten düzenlenmiş, 18.04.2018 Düzenleme Tarihli----- Nolu, “Karyola (90 Cm) X10 Adet * Karyola (180 Cm) Tamir X 2 Adet" içerikli, 37.000.-TL Tutarlı İade Faturasını düzenlediği ve Davalı Şirketçe Davacı Şirket adına düzenlenen 37.000.-TL tutarlı işbu "İADE FATURASI” nın takip ve huzurdaki davaya konu ihtilafı teşkil ettiği anlaşıldığı, Davalı Şirketçe her ne kadar Ticari Defter ibrazında bulunulmamış olsa da Davalı Şirketçe Davacı Şirket adına düzenlenen İade Faturasının, 30.03.2018 T. ---- Nolu Davacı Şirket Faturasına istinaden kesilmiş olması nedeniyle, Davacı Şirketçe Davalı Şirket adına düzenlenen Faturaların Davalı Şirketin Ticari Defterlerinde kayıtlı olduklarına ilişkin karine oluşturduğu, Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, İspat yükü üzerinde olan Davacı Şirketin, Davacı Şirketin İade Faturasına konu malları, 30.03.2018 T. ----- Nolu Fatura kapsamında Davalı Şirkete teslim/tesellüm belgeleriyle Eksiksiz teslim ettiğini ve işbu fatura bedelinin tamamına hak kazandığını ispat yükü altında olacağı, Davalı Şirketin Ticari Defter ve Kayıtlarını ibraz etmemiş olmasının hukuki sonuçlarının ise Sayın Mahkemece değerlendirilebileceği sonuç ve kanaatlerine varıldığı, Davacı Şirketin huzurdaki davaya konu ettiği 2.500.-TL İşlemiş Faiz Talebinin Mahkemece değerlendirilebileceği sonuç ve kanaatlerine varıldığı...'' belirtilmiştir.

Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, taraflarca rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.

Tarafların 2018 yılı BA/BS formları celp edilmiştir.

Mahkememizin 06/06/2023 tarihli duruşma ara kararı ile dosya ek rapor tanzim edilmek üzere rapor sunan bilirkişiye tevdi edilmiş, tanzim edilen 03/09/2023 tarihli ek raporda özetle;''... 10/02/2023 Tarihli kök raporda yer verilen tespit ve kanaatlerini değiştirecek herhangi bir yeni durum tespit edilemediğinden,10/02/2023 Tarihli Kök Rapordaki Görüş ve Kanaatlerini aynen muhafaza ettiği...'' belirtilmiştir.

Tanzim edilen ek rapor taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekillerince rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.

İcra dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından davalı aleyhine 42.900,00-TL cari hesap alacağı, 3.009,26-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 45.909,26- TL alacak üzerinden icra takibine başlandığı, davalı tarafından İcra takibine borca ve ferilerine itiraz edilerek takibin durdurulduğu, davacı tarafından huzurdaki davanın 39.500,00-TL üzerinden harçlandırılmak suretiyle yasal süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamından; Davacı tarafından faturaya dayalı icra takibine vaki itirazın iptali istemiyle huzurdaki davanın açıldığı, davacı tarafından takip talebinde 42.9000,00-TL asıl alacak talebinde bulunulduğu, icra takibinin 14/11/2018 tarihinde başlatıldığı, davalı tarafından 23/11/2018 tarihinde 5.900,00-TL kısmi ödeme yapıldığı ve davalı tarafından 26/11/2018 tarihinde borca itirazı ile icra takibinin durduğu, takip talebinde her ne kadar kısmi ödemelerin TBK 100. Madde kapsamında öncelikle fer'ilere mahsubu talep edilmiş ise de huzurdaki davanın 39.500,00-TL harca esas değer üzerinden açıldığı ve davacı tarafından harca esas değerin 37.000,00-TL asıl alacak ve 2.500,00-TL takipten önce işlemiş faiz olarak açıklandığı, bu kapsamda takip tarihi ile dava tarihi arasında ödeme bulunduğu görülmekle birlikte davacı tarafından yapılan ödemenin doğrudan asıl alacaktan mahsubu yapılarak dava açıldığı anlaşılmakla taleple bağlı kalınarak somut ihtilafın değerlendirilmesi gerektiği, taraflara ticari defter ve kayıtları sunmak üzere 6100 sayılı HMK 222. Madde ihtarı da yapılmak üzere kesin süre verilmesine karşın davalı tarafından ticari defter ve kayıtların sunulmadığı, yapılan bilirkişi incelmesi ile davacı tarafa ait ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve davacı lehine delil niteliğinin bulunulduğu, takip dayanağı faturanın davacı taraf ticari defterinde kayıtlı olduğu, davalı tarafından her ne kadar ticari defterler sunulmamış olmakla birlikte düzenlenen iade faturasından takip dayanağı faturanın davalı taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafından davalı adına keşide edilen 585.984,00 TL toplam tutarlı 2 Adet faturaya ilişkin davalı tarafından muhtelif tarih ve tutarlarda toplam tutarı 548.984,00 TL olan çek keşide ve banka transferlerinin gerçekleştirildiği, davalı şirketten yapılan bu tahsilatların davalı şirketin fatura borçlarından mahsup edilmek suretiyle davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı tarafın takip tarihinde 42.900,00-TL asıl alacaklı bulunduğu, takipten sonra yapılan ödeme ile davacı tarafından talep edilebilecek asıl alacak tutarının 37.000,00-TL olduğu, Mahkememizce yapılan HMK 222. Madde ihtarına karşın davalı tarafından ticari defterlerin sunulmadığı, davacı taraf defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve kendisi lehine delil niteliğinde bulunulduğu, takipten sonra yapılan kısmi ödeme de dikkate alındığında davacı alacağının bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği, dosya kapsamında aksi delil bulunmadığı, davacı tarafından her ne kadar takipten öncesine ilişkin işlemiş faiz talebinde bulunulmuş ise de davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğüne ilişkin dosya kapsamında somut delil bulunmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiş, alacak likid ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacak üzerinden %20 tutarında icra inkar tazminatına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;

1-)DAVANIN KISMEN KABULÜNE- KISMEN REDDİNE,

2. )Davalının . . . . . İcra Müdürlüğünün . . . . . Esas sayılı takibe yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 37.000,00. TL asıl alacak üzerinden DEVAMINA,

-Asıl alacağa takip tarihinden sonra ticari temerrüt faizi işletilmesine,

-Fazlaya ilişkin talebin reddine,

3. )Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20'si tutarında olan 7.400‬,00. TL icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4. )Karar ve ilâm harcı olan 2.527,47. TL harçtan peşin alınan 445,02. TL harcın mahsubu ile bakiye 2.082,45‬. TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

5. A)Davanın kabul edilen kısmı yönünden; Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. (13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320. TL arabuluculuk ücretinden davayı kabul. ret oranı gözetilerek; 1.236,44‬. TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

6. B)Davanın reddedilen edilen kısmı yönünden; Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. (13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320. TL arabuluculuk ücretinden davayı kabul. ret oranı gözetilerek;83,56. TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

7. )Davanın kabul edilen miktarı yönünden; Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler madde 13/1 ve A.A.Ü.T. uyarınca 17.900,00. TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

8. )Davanın red edilen miktarı yönünden; Davalı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler madde 13/1 ve A.A.Ü.T. uyarınca 2.500,00. TL vekâlet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

9. )Davacı tarafça yatırılan 512,82. TL harç ve 2.012,00. TL bilirkişi, posta, tebligat gideri olmak üzere toplam 2.524,82‬. TL yargılama giderinden davayı kabul . ret oranı dikkate alınarak; toplam 2.364,99. TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

10. )Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK. madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde . . . . . Bölge Adliye Mahkemesi’ne İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.