İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/832 E. 2023/983 K.

T.C.

İSTANBUL

9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO:2022/832 Esas

KARAR NO :2023/983

DAVA:6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İtirazın İptali)

DAVA TARİHİ:07/12/2022

KARAR TARİHİ:26/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... nezdinde kurulan Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) faaliyet gösteren, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu başta olmak üzere ilgili mevzuatın tüm gereklerini yerine getirerek lisans belgesini almış bir yatırım kuruluşu olduğunu, T.C. Başbakanlık Sermaye Piyasası Kurulu Başkanlığı’nca müvekkili şirketin 16/04/2012 tarihinden itibaren İşlem Aracılığı Faaliyeti, Portföy Aracılığı Faaliyeti, Yatırım Danışmanlığı Faaliyeti ve Sınırlı Saklama Hizmetinde bulunmak üzere “geniş yetkili aracı kurum” olarak yetkilendirilmesinin uygun görüldüğünü, taraflar arasında 21/02/2018 tarihli Sermaye Piyasası Araçlarının Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi'nin akdedildiğini, işbu sözleşmede müvekkili aracı kurumun “Yatırım Kuruluşu”, davalının ise “müşteri” sıfatıyla yer almakta olduğunu, davalının, müvekkili şirket ile imzalamış olduğu 21/02/2018 tarihli sözleşme uyarınca ... A.Ş. (“...”) nezdinde bulunan Vadeli İşlemler ve Opsiyon Piyasasında (“VİOP”) alım satım işlemleri gerçekleştirmekte olduğunu, müvekkili şirketin, bu işlemlerde sadece davalının alım satım emirlerini ... nezdindeki ilgili piyasaya iletmekte ve gerçekleşen işlemlerden komisyon geliri elde etmekte olduğunu, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri kaldıraç etkisi nedeniyle riskli işlemlerden olduğunu, vadeli işlem sözleşmesinin, sözleşmenin taraflarına, standartlaştırılmış miktar ve kalitedeki bir malı, kıymeti veya finansal göstergeyi, belirlenen ileri bir tarihte, bugünden üzerinde anlaşılan fiyattan alma veya satma yükümlülüğü getiren sözleşme olduğunu, opsiyon sözleşmesinin ise alıcıya, ödeyeceği belli bir tutar (opsiyon primi) karşılığında, belirli bir vadeye kadar (veya belirli bir vadede), bugünden belirlenen bir fiyat (kullanım fiyatı) üzerinden opsiyona dayanak teşkil eden bir malı, kıymeti veya finansal göstergeyi satın alma veya satma hakkı tanıyan, satıcıya da alıcının bu sözleşmeden doğan hakkını kullanması durumunda sözleşmeye dayanak teşkil eden malı, kıymeti, veya finansal göstergeyi satma veya alma yükümlülüğü getiren sözleşme olduğunu, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinde taraflar ...’a sözleşme bedelinin tamamını değil, belirli bir kısmını teminat adı altında ödeyip, sözleşmeye konu varlığın fiyatındaki değişimlere göre teminatlarının değeri arttığında çekme hakkı veya teminat eksildiğinde eksik teminatı tamamlama yükümlülüğü altında olduğunu, müvekkili şirketin ve diğer aracı kurumların, yatırımcıların ...’un ilgili piyasasına teminatların yatırılmasına veya çekilmesine sadece aracılık ettiğini, davalıya, Sermaye Piyasası mevzuatının bir gereği olarak hesap açılışında kendisine gerekli bütün risk bildirimleri yapılmış, Risk Bildirim Formu kendisine sunulmuş, okuması ve her bir sayfayı imzalaması sağlanmış olduğunu, davalı yanın, mevcut eksi bakiye ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesi üzerine, ....İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden yasal takip başlatılmış olduğunu, davalının 07/07/2022 tarihinde bu takibe itiraz ettiğini belirten dilekçesini mezkur icra dosyasına sunmuş ve icra takibi, davalının haksız ve kötü niyetli itirazları sebebiyle durmuş olduğunu, davalı tarafından yapılan itiraz haksız ve kötü niyetli olup, itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı hakkında asıl alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesi gerektiğini, ...’un Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası Genelgesi uyarınca, piyasa nezdindeki takas merkezine karşı sorumlu olan aracı kurum olup, müşterisi eksik kalan teminatı tamamlamasa da müvekkili aracı kurumun bu teminatı tamamlama yükümlülüğü altında olduğunu, ...’un ilgili genelgesi uyarınca müşterinin bu teminat borcunu ... Vadeli İşlem ve Opsyon Borsası nezdindeki takas merkezine olan ödemeyi müvekkili şirketin gerçekleştirmiş olduğunu, müvekkili şirketin sadece ...’da gerçekleşmesine aracılık ettiği, makul bir oranda komisyondan başka bir gelir elde etmediği bu işlemler nedeniyle davalının kötü niyetli tavırları nedeniyle 5.477,93-TL tutarında zarara katlanmış olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; fazlaya, faize, faiz oranlarına, kura, kur farklarına, munzam zarara, hesap hatalarına, TBK. Md.100’de yer alan haklara ve diğer feri haklara ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla haksız ve hukuka aykırı borca itirazının iptali ile davalının asıl alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra-inkâr tazminatına mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.

Davalıya usulüne uygun olarak tebligat hazırlandığı ancak davaya cevap vermediği görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE;

.... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası, taraflar arasında imzalana sözleşmeler, cari hesap ve ekstresi, davalı şirket kayıtları ve dayanılan diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yapılan inceleme sonucu bilirkişi raporu alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.

.... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilip incelendiğinde; davacının, davalıdan, sözleşmeden kaynaklı, asıl alacak ve işlemiş faiz olmak üzere toplam 5.800,45-TL. alacak üzerinden, asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yaptığı, davalının süresi içerisinde, borca, işlemiş faize ve tüm fer’ilerine itirazı nedeniyle takibin durdurulduğu ve davacı tarafından takibin devamının sağlanması amacıyla İİK. 67. maddesinde belirtilen 1 yıllık hak düşürücü süre içinde itirazın iptali davasını açıldığı anlaşılmıştır.

İhtilaf, davacı alacaklının davalıdan, sözleşmeden kaynaklanan takip sebebi itibariyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının tespiti konularından kaynaklanmakta olup, alacak miktarının tespiti için takip dayanağı belgelerin incelenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususların bilirkişiye tespit ettirilmesi mümkündür.

Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler Borsa / Finans Uzmanı Doç. Dr. ..., Sözleşme Uzmanı Dr. ..., SPK Uzmanı Dr. ... tarafından hazırlanan 29/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "...

-Davacının .... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasında, 25.04.2022 tarihinde 5.477,93 TL Anapara alacağı (21.02.2018 tarihli sözleşmeden kaynaklanan eksi bakiye alacağı (İstenen: Yıllık TTK. 1530. Madde Temerrüt Faizi), 322,52 TL Diğer Faiz ve 5.800,45 TL Toplam Alacak üzerinden “fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek Yıllık % 17,25 Ticari Temerrüt Faizi (TTK.m.1530/7) ve değişen oranlardaki faizi ile, icra giderleri, avukatlık ücreti ile birlikte Borçlar Kanununun 100.maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle faiz ve masraflara mahsubuyla tahsili istemidir.” talebiyle, İlamsız Takiplerde Ödeme Emri (Örnek No: 7) gönderildiği ve Davalı / Borçlunun bu ödeme emrine 07.07.2022 tarihinde itiraz ettiği,

-Davalının Davacı ile imzaladığı sözleşmeler bakımından bir usulsüzlüğe rastlanmadığı, sermaye piyasası mevzuatı kapsamında tanzimi gerekli sözleşme ve formların davacı kurum tarafından hazırlandığı ve davalı tarafından onaylandığı,

-Davalının hesabında zarara yol açan işlemlerin elektronik araçlar ile Davacı aracı kurumun sistemine girilerek verilen emirlere dayandığı, bu emirlere ve işlemlere dair LOG kayıtlarını Davacı tarafın SPK’ca belirlenen Tebliğ hükümlerine uygun şekilde dosyaya sunduğu,

-Davacı tarafından teminat açığı tutarının ...’a ödendiğine ilişkin bilgi ve belgeler çerçevesinde husule gelen rücu alacağının Mahkemece kabulü halinde Mahkemece dikkate alınmak üzere, 21.03.2022 günü vade başlangıç tarihi ve 25.04.2022 (icra takip talebi) günü vade sonu kabul edilerek TCMB’nın Avans İşlemlerinde Uygulanan Faiz Oranı olarak yıllık % 15,75 esas alınarak, 35 gün için işlemiş faiz 83,88 TL olarak hesaplandığı; anapara alacağı olarak 5.477,93 TL ve işlemiş faiz olarak 83,88 TL olmak üzere Davacının Davalıdan icra takip tarihi itibariyle toplam alacağının 5.561,81 TL olarak hesaplandığının,..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.

Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde;tüm dosya kapsamına göre alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli olduğu, davacının davalının teminat borcunu ...'a ödediği, ödenen tutarın davalıdan tahsili için icra takibi yaptığı, takibe itiraz edilmesi üzerine bu davanın açıldığı, davacı ile davalı arasında Sermaye Piyasası Araçlarının Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi, sözleşme ön bilgilendirme formu ve ekleri, genel virman talimatı ve risk bildirim formlarının imzalandığı, davalının,VİOP nezdinde almış olduğu alım ve satım pozisyonları, ve bu pozisyonların dayanağını oluşturan varlıkların fiyatlarında yaşanan değişimler nedeniyle, davacının pozisyonunda teminatını fazlasıyla aşan zararın oluştuğu, davacının kendi yaptığı işlemler sonucunda ortaya çıkan teminat eksiğini veya hesap açığını davalıya iletilmesine rağmen tamamlamamış olması nedeniyle teminat açığının davacı tarafından ...'a ödendiği, meydana gelen zararın oluşmasında alınan bilirkişi raporuna göre bir davacının bir kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, SPK Mevzuatı ve Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmenin 28. Maddesi (müşterinin Temerrüdü ve Ters İşlemle Pozisyonun Kapatılması Başlıklı) uyarınca davacı tarafından ödenen teminat açığının davalı müşteri tarafından davacı aracı kuruma ödenmesi gerektiği, aynı sözleşmenin 29. Maddesi (Temerrüt Esasları Başlıklı) davalı müşterinin, aracı kurumun teminat tamamlama çağrısını derhal yerine getirmesi gerektiği, getirmediği takdirde başka bir ihbara gerek olmaksızın temerrüde düştüğünün düzenlendiği ve davacının davalıdan faiz talep edebileceği anlaşıldığından, davacının, davalıdan icra takip tarihi itibariyle, sözleşmeye istinaden, bilirkişi tarafından hesaplanan tutar kadar alacaklı olduğu, davalının icra takibine yaptığı itirazın hesaplanan tutar kadar yerinde olmadığı kanaati oluştuğundan, davacının davasının kısmen kabulü ile .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasından, davalının 5.477,93-TL. asıl alacak, 91,87-TL. işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 5.569,80-TL. üzerinden yaptığı itirazının iptaline, takip tarihinden itibaren asıl alacak tutarına %17,25 oranında ticari temerrüt faizi (değişen oranlarda) uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, icra takip dosyasına konu nakit alacağın likit ve belirlenebilir olması nedeniyle, kabul edilen kısım üzerinden, İİK 67/2. maddesi kapsamında % 20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacının davasının kısmen kabulü ile .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasından, davalının 5.477,93. TL. asıl alacak, 91,87. TL. işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 5.569,80. TL. üzerinden yaptığı itirazının iptaline, takip tarihinden itibaren asıl alacak tutarına %17,25 oranında ticari temerrüt faizi (değişen oranlarda) uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine

2. Kabul edilen alacağın %20’si olan 1.113,96. TL. icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesine göre, alınması gereken 380,47. TL. harçtan peşin alınan 80,70. TL. harcın mahsubu ile geriye kalan 299,77. TL. harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.569,80. TL. vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,

5. Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 80,70. TL. başvurma harcı + 80,70. TL. peşin harç toplamı olan 161,40. TL.'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı tarafından yapılan 6.000. TL. bilirkişi ücreti + 356,25. TL. tebligat. müzekkere masrafları olmak üzere toplam 6.356,25. TL. yargılama giderlerinin kabul ve ret oranına göre 6.103,27. TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geriye kalanın kendi üzerinde bırakılmasına,

7. 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A. (11). (13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120. TL. arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranına göre 2.995,82. TL.'nin davalıdan, 124,18. TL.'nın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

8. Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansından arta kalan kısmın karar kesin olduğundan davacı tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı asilin yokluğunda,miktara göre KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/12/2023

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır