İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/612 E. 2023/969 K.

T.C.

İSTANBUL

8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2017/612 Esas

KARAR NO :2023/969

DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ:23/06/2017

KARAR TARİHİ:07/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Maddi ve Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ...'ın, 20/01/2016 tarihinde ...'in sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı araçta yolcu olup, ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca bağlı olan ... plakalı yarı romorke çarpması sonucunda ağır şekilde yaralandığını, kazaya karışan ... plaka sâyılı aracın ZMSS poliçesinin ... Sigorta A. Ş. tarafından düzenlendiğini, kazaya karışan ...plaka sayılı otobüsün Zorunlu Taşımacılık Sigortası Poliçesinin ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiğini, yine ... plaka sayılı otobüsün Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinin ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiğini, davacının tedavisinin ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılmış olup malul olduğunun da tespit edildiğini, davalı sigorta şirketlerine müracaat edilmişse de, davalılardan zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası ve zorunlu taşımacılık sigortası kapsamında ... Sigorta Şirketi tarafından yetersiz kısmi ödeme yapıldığını, ... Sigorta A. Ş. tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin aynı zamanda manevi olarak da zarara uğradığını belirterek, fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00-TL geçici ve sürekli maluliyet sebebi ile maddi tazminatın davalı ... Sigorta Şirketi ve ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen, tazminatın teminatı aşması halinde aşan kısmın ... Sigorta A. Ş. ve ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen, 100,00-TL koltuk sigortası sebebi ile tazminatın davalı ... Sigorta Şirketi'nden olmak üzere toplam 200,00-TL maddi tazminatın davalılara başvuru (ihbar) tarihini müteakip 8 iş gününün bitimi tarihinden başlayarak işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsiline ve 50.000,00-TL manevi tazminatın davalı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nden tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 24/08/2022 tarihli talep artırım dilekçesi ile maddi tazminat taleplerini 622.000,97-TL'ye yükseltmiş, 07/07/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 1.028.256,27-TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... Sigorta A. Ş. vekili cevap dilekçesi ile; ilgili kanun değişikliği gereği, davacının uyuşmazlığın özümlenmesi için gerekli belgelerle birlikte müvekkili şirkete başvurması gerektiğini, davacı tarafın her ne kadar dava dilekçesinde ilgili madde uyarınca başvuru yaptığını belirtmişse de gerekli belgeler ile başvuru yapılmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, ölüm/sakatlık halleri için kişi başına teminat limitinin azami 290.000,00-TL ile sınırlandırılmış olduğunu, hazırlanacak bilirkişi raporunda maluliyet tespit edilmesi halinde; maluliyetin geçici nitelikte olup olmadığı, kaza ile netice arasındaki illiyet bağı bulunup bulunmadığı ve maluliyetin sürekli olup olmadığı konularının belirlenmesi gerektiğini, kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesi gerektiğini, maluliyet oranının tespiti için davacının Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi'ne sevki gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A. Ş. vekili cevap dilekçesi ile; ...plakalı aracın müvekkili şirket tarafından tanzim edilen, 25/06/015-2016 vadeli ... poliçe nolu Zorunlu Taşımacılık Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ve ... numaralı Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili olan şirket tarafından maluliyet talebine karşılık olarak 21/04/2017 tarihinde 28.347-TL, ferdi kaza talebine karşılık olarak 26/04/2017 tarihinde 8.750,00-TL ödeme yapıldığını, ödemede bulunarak sorumluluğunu yerine getirip davacı yan tarafından ibra olunan müvekkili şirketin sorumluluğunun söz konusu olamayacağını, kusur durumu, maluliyet ve zararın tespiti için bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, davanın zamanaşımına uğramış olduğunu, Mahkemenin yetkisiz olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi'ne usulüne uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmesine rağmen, davaya cevap vermemiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin bulunmaktadır.

Mahkememizce 20/01/2016 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, ... Asliye Ceza Mahkemesinin .... sayılı dosyası, kazaya karışan araçların trafik tescil kayıtları ile sigorta poliçeleri ve hasar dosyaları, davacının tedavisine ilişkin tüm bilgi ve belgeler, davacının gelirine ilişkin belgeler, davacının sosyal ve ekonomik durum raporları dosyamız arasına alınmış, davacının maluliyet durumuna ilişkin olarak Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu'ndan 26/08/2019 tarihli rapor temin edilmiş, kusur durumu ve tazminat miktarına ilişkin olarak bilirkişi heyetlerinden rapor temin edilmiştir.

... Asliye Ceza Mahkemesinin .... Sayılı dosyasının incelenmesinden; sanık ... hakkında, taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçundan cezalandırılması amacıyla dava açıldığı, yapılan yargılama sonunda, sanığın, kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğu kabul edilerek, cezalandırılmasına karar verildiği, verilen kararın istinaf mahkemesi denetiminden geçerek 12/04/2022 tarihi itibariyle kesinleştiği anlaşılmıştır.

İstanbul Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu'nun 10/09/2019 tarih ve 62723 sayılı karar numaralı raporu ile, davacı ...'ın 20/01/2016 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 30/03/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre, %23 olduğu, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği tespit edilmiştir.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davacı ...'ın, 20/01/2016 tarihinde, davalı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi'nin maliki olduğu, ... Turizm tarafından işletilen ve ...'in sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı araçta yolcu iken, aracın, ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca bağlı olan ... plakalı yarı romorke çarpması sonucunda ağır şekilde yaralandığı, kaza sonrasında değişik hastanelerde tedavi gördüğü, kazaya karışan ... plaka sâyılı aracın ZMSS poliçesinin ... Sigorta A. Ş. tarafından düzenlendiği, kazaya karışan ...plaka sayılı otobüsün Zorunlu Karayolu Taşımacılık Sigortası Poliçesinin ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiği, yine ... plaka sayılı otobüsün Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinin ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlendiği, davacı ...'ın, dava dışı ... turizm tarafından işletilen ve maliki davalı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi olan ...plakalı yolcu otobüsünde muavin(host) olarak çalıştığı, kaza sonrasında davacı tarafından davalı sigorta şirketlerine müracaat edildiği, ... Sigorta A. Ş. tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, davalı ... Sigorta A. Ş tarafından, maluliyet talebine karşılık olarak 21/04/2017 tarihinde 28.347-TL, ferdi kaza poliçesi talebine karşılık olarak 26/04/2017 tarihinde 8.750,00-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafça, davalılar arasında müştereken ve müteselsilen sorumluluk bulunduğu belirtilerek dava açılmış olması, davalı ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi tarafından yetki itizarında bulunulmaması nedeniyle bu davalı tarafından Mahkememizin yetkisinin kabul edilmesi karşısında, Mahkememizin açılan davada yetkili olduğu kabul edilmiştir. Kaza tarihinin 20/01/2016, dava tarihinin 23/06/2017 olması karşısında, gerek 6098 Sayılı TBK'nun 72. maddesi gerekse 2918 Sayılı KTK'nun 109/1. maddesi hükümleri dikkate alınarak, davalı tarafın zamnaaşımı definin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. ... Asliye Ceza Mahkemesinin .... Sayılı ceza dosyası kapsamında temin edilen kusur durumuna ilişkin rapor ve Mahkememiz dosyası kapsamında bilirkişiden temin edilen raporlar dikkate alındığında, kazanın meydana gelmesinde ...plakalı otobüsün sürücü ...'in tam kusurlu olduğu, ... plakalı çekiciye bağlı ... plakalı yarı römorktan oluşan araç sürücüsü ...'in kusursuz anlaşılmıştır. Kaldı ki davacı, ...plakalı araçta yolcu(muavin) olarak bulunmakta olup, araç sürücüsü olmaması nedeniyle kusursuz olduğu açıktır. İstanbul Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu'nun 10/09/2019 tarih ve 62723 sayılı karar numaralı raporu ile, davacı ...'ın 20/01/2016 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 30/03/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre, %23 olduğu, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği tespit edilmiştir. Davacı tarafça, kazaya karışan ...plakalı otobüsün Zorunlu Karayolu Taşımacılık Sigortası Poliçesini düzenleyen ... Sigorta Şirketi hakkında dava açılmıştır. Gerek ... Asliye Ceza Mahkemesinin .... Sayılı ceza dosyası kapsamı, gerekse dosyamız kapsamında toplanan deliller dikkate alındığında, davacı ...'ın, ...plakalı, dava dışı ... Turizm tarafından işletilen otobüste muavin(host) olarak çalıştığı, yolcu olarak seyahat etmediği anlaşılmaktadır. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.1 maddesine göre; "Bu sigorta ile sigortacı poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların... meydana gelecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde sigortalının 10/07/2013 tarih ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunundan doğan sorumluluğunu... temin eder." Bu madde dikkate alındığında Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan kişilerin araçta yolcu olarak bulunan kişiler olduğu anlaşılmaktadır. Davacı ise araçta muavin(host) olarak çalıştığına göre; davacının tazminat talebi bu poliçe kapsamında bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacı tarafından Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesine istinaden davalı ... Sigorta A. Ş. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir. Diğer davalı sigorta şirketi ... Sigorta A. Ş., kazaya karışan aracın Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi olmakla meydana gelen zarardan (sürekli iş göremezlik tazminatı) poliçe limiti ile sorumlu bulunmaktadır. Yine araç maliki ... ... San. ve Tic. Ltd. Şirketi de, davacının sürekli maluliyeti nedeniyle uğramış olduğu maddi zararın tamamından sorumlu bulunmaktadır. Bilirkişi heyetince düzenlenen 18/05/2023 tarihli rapor ve davacı tarafça sunulan 07/07/2023 tarihli ıslah dilekçesi dikkate alınarak, davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin kabulüne, 1.028.256,27-TL maddi tazminatın(davalı ... Sigorta A. Ş.'nin poliçe limiti 310.000,00-TL ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalı ... Sigorta A. Ş.'den 01/08/2017 tarihinden, davalı ... Şirketi'nden kaza tarihi 20/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir. Yine davalı ... Sigorta Şirketi ...plaka sayılı otobüsün Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesini düzenleyen sigorta şirketi olup, bu poliçe kapsamında, davacıdaki sakatlık oranı kapsamında tazminat ödemesi yapmak durumundadır. Dosya kapsamında temin edilen 26/01/2021 tarihli bilirkişi raporu ve sonrasında alınan ek raporlarda, adli tabip tarafından, davacıdaki sakatlık oranı %30 olarak tespit edilmiş bulunmaktadır. Davacının sakatlık oranı, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme de dikkate alınarak, davacının bu sigorta poliçesi kapsamında talep edebileceği tazminat miktarının 38.973,42-TL olabileceği sonucuna varılarak, bu miktar tazminatın 26/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A. Ş.'den alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir. Davacının, kazaya karışan ...plakalı araçta muavin(host) olarak çalıştığı, muavin koltuğunda otururken, bir yolcunun otobüsün tavandaki panelde bulunan çağrı düğmesine basması nedeniyle yerinden kalkıp bu yolcuya doğru gitmesi sırasında kazanın meydana geldiği dosya kapsamından anlaşılmakla, davacının işi gereği ayakta bulunduğu, bu sırada emniyet kemeri takmasının söz konusu olamayacağı, bu sırada meydana gelen kaza nedeniyle emniyet kemerinin takılı olmaması sebebine dayalı, tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmasının söz konusu olamayacağı değerledirilerek, belirlenen tazminatlardan müterafik kusur indirimi yapılmamıştır.

Davacının diğer talebi manevi tazminata ilişkin bulunmaktadır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Davacının, davalı ... Şirketi'ne yönelik manevi tazminat talebi yönünden, davaya konu olayda; kaza tarihi, kazanın gelişim şekli, kusur durumu, davacının yaşı, maluliyet durumu, kaza nedeniyle yaşadığı üzüntü, tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları, kaza tarihindeki paranın alım gücü, manevi tazminatın bir sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ve yukarıda açıklanan ilkeler göz önünde tutularak, davacı lehine manevi tazminata hükmedilmiştir.

Tüm bu nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacı tarafından Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesine istinaden davalı ... Sigorta A. Ş. aleyhine açılan davanın REDDİNE,

2. Davacı tarafından Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesine istinaden davalı ... Sigorta A. Ş. aleyhine açılan davanın Kabulü ile, 38.973,42. TL tazminatın 26/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A. Ş.'den alınarak davacı tarafa verilmesine,

3. Davacı tarafça davalılar ... Sigorta A. Ş. ve ... Şirketi aleyhine açılan maddi tazminat davasının Kabulü ile, 1.028.256,27. TL maddi tazminatın(davalı ... Sigorta A. Ş.'nin poliçe limiti 310.000,00. TL ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalı ... Sigorta A. Ş.'den 01/08/2017 tarihinden, davalı ... Şirketi'nden kaza tarihi 20/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,

4. Davacı tarafça manevi tazminat talebiyle davalı ... Şirketi aleyhine açılan davanın kabulü ile, 50.000,00. TL manevi tazminatın kaza tarihi 20/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Şirketi'nden alınarak davacı tarafa verilmesine,

5. Maddi tazminat davası yönünden alınması gerekli 72.902,46. TL karar ve ilam harcından, davacılar tarafından maddi tazminat talebi yönünden yatırılan 171,80‬. TL peşin harç ve 3.646,94. TL talep artırım ve ıslah harcı olmak üzere toplam 3.818,74. TL harcın mahsubu ile bakiye 69.083,72. TL harcın, davalılardan(davalı ... ... Şirketi'nin 21.176,10. TL'sinden, davalı ... Sigorta A. Ş.'nin 2.662,27. TL'sinden sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına; davacılar tarafından yatırılan 3.818,74 . TL harcın, davalılardan (davalı ... ... Şirketi'nin 1.109,23. TL'sinden, davalı ... Sigorta A. Ş.'nin 139,45. TL'sinden sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,

6. Manevi tazminat davası yönünden alınması gerekli 3.415,5‬. TL karar ve ilam harcının, davalı ... ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak Hazineye gelir kaydına,

7. Davacı taraf davalılar ... Sigorta A. Ş. ve ... Şirketi aleyhine açtığı maddi tazminat davasında kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 143.108,19. TL vekâlet ücretinin(davalı ... Sigorta A. Ş'nin 48.500,00. TL'den sorumlu olmak üzere) davalılar ... Sigorta A. Ş. ve ... Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8. Davacı taraf Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesine istinaden davalı ... Sigorta A. Ş. aleyhine açtığı maddi tazminat davasında kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 17.900,00. TL vekâlet ücretinin davalı ... Sigorta A. Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,

9. Davalı ... Sigorta A. Ş., Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesine istinaden hakkında açılan maddi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT 13/4. maddesi gereğince belirlenen 17.900,00. TL vekâlet ücretinin, davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A. Ş.'ne verilmesine,

10-Davacı taraf manevi tazminat davasında kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin, davalı ... Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,

11-Davacı tarafından yapılan ve 31,40-TL başvurma harcı, 2.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 1413,25-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 3.944,65‬-TL yargılama giderinin (davalı ... Sigorta A. Ş.'nin 137,60-TL'den, davalı ... Sigorta A. Ş.'nin 1.094,53-TL'den sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

12-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince, davacı ve davalılar tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avanslarının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne, karşı davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/12/2023

Başkan ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Katip ...

e-imzalıdır