İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/702 E. 2023/902 K.

T.C.

İSTANBUL

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/702

KARAR NO :2023/902

DAVA:Menfi Tespit

DAVA TARİHİ:17/10/2022

KARAR TARİHİ:21/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Enerji San. Tic. A.Ş. ile Türkiye ... Bankası A.Ş. Arasında Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını ve bu kredi sözleşmesine istinaden müvekkilinin davalı bankaya borçlandığını, diğer müvekkillerinin de söz konusu krediye kefil olduklarını, daha sonra söz konusu kredinin tasfiye sürecinin taraflarca yeniden görüşüldüğünü ve neticede müvekkilleri ile davalı banka arasında 19/04/2019 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi akdedildiğini, söz konusu sözleşmenin II. Maddesinin 1. Fıkrasında 12/04/2019 tarihi itibari ile müvekkilin davalı bankaya olan borcunun banka tarafından 14.237.730,70 TL, 1.599.367,45 USD ve 195.640,82 EUR olarak hesap edildiğini ve tarafların 12/04/2019 tarihinde karşılıklı mutabakat ile ekte suretinin sunulduğunu, 12/04/2019 tarihli borç tasfiye sözleşmesini akdederek borcu yapılandırdığını, borç tasfiye sözleşmesinin borcun ödenmesi başlıklı III maddesinde borcun nasıl ödeneceğinin taraflarca açıkça kararlaştırıldığını, müvekkili ... ... San.ve Tic. A.Ş. açısından takibin kesinleştirilerek müvekkilinin hesaplarında ve diğer mallarında hacizlerin devam ettiğini, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş ... Karar sayılı kararına ve yine İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesi'ne gitmiş daire tarafından verilen ... sayılı ve 15/09/2022 tarihli kararda açıkça alacağın muaccel olmadığı ve 12/09/2019 tarihli tasfiye protokolün geçerli olduğunun kesin hükümlerle tespit edildiğini, hal böyle iken muaccel olmadığı kesin bir mahkeme kararı ile tespitli olan bir alacaktan dolayı müvekkilinin hesaplarında ve mallarında haciz olmasının müvekkili açısından telafisi imkansız zararlar doğurduğunu, davanın kabulü ile müvekkillerinin .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile davalı bankaya takip tarihi itibari ile muaccel bir borcunun olmadığının tespitine ve takibin iptaline, muaccel olmayan bir alacağı sözleşmeye aykırı olarak icraya koyan kötü niyetli alacaklının alacağın %20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, 2004 sayılı İİK nın 72/3 maddesi gereğince ve .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş ... Karar sayılı kararı ve yine İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesi'ne gittiğini, daire tarafından verilen ... sayılı ve 15/09/2022 tarihli kararında açıkça alacağın muaccel olmadığını ve 12/09/2019 tarihli tasfiye protokolün geçerli olduğu kesin hükümlerle tespit edilmiş olması karşısında müvekkili ... ... San.ve Tic.A.Ş.'nin hesaplarında ve mallarında haciz olmasının müvekkili açısından telafisi imkansız zararlar doğurduğundan iş bu dava sonuna kadar İcra takibinin durdurulması için teminatsız olarak İhtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın ... Ticari Şubesi tarafından Genel Kredi Sözleşmesine bağlı olarak ... ... San.ve Tic. A.Ş., ..., ... ve ...'in müteselsil kefaleti ile ... Enerji San.Tic.A.Ş. lehine borçlu cari, spot kredi, ticari taksitli kredi kredili mevduat kredisi, doğrudan tahsilat sistemi kredisi, Yabancı Para kredisi ve Türk Lirası gayri nakdi kredi tesis edilerek kullandırıldığını, kullandırılan kredilerin tasfiyesi amacıyla müvekkili banka ile davacı borçlu ve müteselsil kefilleri arasında 12/04/2019 tarihli borç tasfiye sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye istinaden; ... İli, ... İlçesi, Sam Mahallesinde kain 145 ada, 5 numaralı parselde kayıtlı bulunan fabrikanın tapuda müvekkili banka adına tescil edildiğini, fabrika içinde kurulu bulunan makine ve teçhizatın ise davacı tarafın kullanımına bırakıldığını, taşınmaz ve içinde kurulu bulunan makine ve teçhizatın bankaya hiçbir şekilde fiilen teslim edilmediğini, bu fabrikanın yanında kurulu bulunan ... ... San.ve Tic.A.Ş.'ye ait ... fabrikasında bulunan buğday depolama silosunun patlaması ve çıkan yangının makine ve teçhizata zarar verdiği, ... marka fotovoltatik panel üretim hattının tamir edilmeyecek derecede hasar gördüğünün belirlendiğini, oluşan zararın tazmini isteğiyle ... ... San. ve Tic.A.Ş. hakkında ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas dosyasından dava açıldığını, davacı tarafından ... ... San. ve Tic.A.Ş. hakkında yoksun kalınan kazanç iddiası ile ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından dava açtığını, her iki davanın birleştirilerek yapılan yargılamada banka ve davacı şirket lehine 03/11/2022 tarihinde karar verildiğini, kararın kesinleşmediğini, yoksun kalınan kazanç iddiasıyla açılan davanın, menkul ve taşınmazlar üzerindeki ekonomik menfaat ve zilyetliğin de davacı üzerinde olduğunun açık surette ikrarı ve delili olduğunu, bu aşamada davacı tarafından müvekkili bankaya ... 21.Noterliği'nin 25/10/2021 tarih ve ... yevmiye nolu, 01/11/2021 tarih ve 10334 yevmiye nolu ve 29/12/2021 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamelerde borç tasfiye sözleşmesi gereği vefa bedelinin ödendiğini, fabrikanın ve fabrikada kurulu bulunan makinaların tutanak ile teslimi ile hasar gören makine bedeli kadar olan 2.150.000,00 USD bedelin de vadesi gelen ve gelmeyen borçlarına mahsubunun istendiğini, bu ihtarların makine bedeli kadar borcu ödemeyeceklerini açıkça ihtar ve ikrarı niteliğinde olduğunu, davacı borçlunun bakiye borçlarını ödemeyeceğini ikrar eden ve niza yaratan ihtarnamesi üzerine, müvekkili bankanın Genel Kredi Sözleşmesi hükümlerine uygun olarak ... 1.Noterliği'nin 19/01/2022 tarih ve ... yevmiye numarası ile hesap kat ihtarname göndererek 19/01/2022 tarihi itibariyle bakiye alacak tutarı 1.742.530,82 USD'nin ödenmesinin istendiğini, ihtara rağmen borcun ödenmediğini, vadesi gelmediği iddia edilen borcun davacı bizzat ödemeyeceğini ikrar etmiş olmakla taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesindeki buna ilişkin hükümler kapsamında kredi hesabının kat edilerek kredi bakiye borcunun istenmesinde hukuka aykırılığın olmadığını, yine, davacı tarafa, halen kendi kullanımlarında olan vefa hakkına konu taşınmazın tapuda devrine hazır olunduğunun ... 1. Noterliği'nin 29/03/2022 tarih ve ... numaralı cevabi ihtarnamesi ile bildirildiğini, davacı tarafından gönderilen ihtarnamelere rağmen taşınmazı devralmaya yanaşmadığını, bunun üzerine ... 1. Noterliği'nin 12/04/2022 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi gönderilerek tapu devir işlemleri için 2 günlük süre içerisinde bankaya başvurmasının ihtar edildiğini, davacının tapu devir işlemleri için banka ile iletişime geçmeyip, arabulucuya başvurduğunu, 18/04/2022 günü yapılan ilk toplantıda devir konusunda bir itiraz olmadığı açıkça ifade edildiğini, davacının haksız ve kötü niyetli olarak menkullerin tutanak ile teslimine dair talebinde ısrarı nedeni ile sürecin anlaşmama olarak sonuçlandığını, davacıların taşınmazı tapuda devir almaya yanaşmamaları üzerine, ödenen bedelin 19/01/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı hesap kat ihtarnamesi kapsamında kredi borcuna mahsup edileceğinin ... 1. Noterliği'nin 21/04/2022 tarih ve ... numaralı ihtarı ile bildirildiğini, ... 1. Noterliği'nin 27/04/2022 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi ile ödenen tutarın muaccel kılınan kredi alacaklarına mahsup edildiği bildirilerek vefa bedeli olarak ödeme yapması halinde devrin yapılacağının ihtar edildiğini, ihtarname üzerine de davacının salt kötü niyetle ftili durum yaratma çabası ve gayesi ile hesaba kredi borcuna mahsuben bir kısım ödeme yaptığını, davacı tarafından vefa kullanım bedeli açıklaması ile ödemiş olduğu tutarın tapuyu devralmaya yanaşmaması üzerine kredi borcuna mahsup edildiğini, bakiye alacak için ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasından 13/04/2022 tarihinde ihtiyati haciz kararı alındığını, ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından 22/04/2022 tarihinde uygulandığını, davacı borçlular tarafından 26/04/2022 tarihinde ihtiyati haciz bedeli olan 5.775.000,00 TL ihtirazi kayıt ile yatırıldığını, ihtiyati hacizlerin 26/04/2022 tarihinde kaldırıldığını, ihtiyati hacze itiraz sonrasında ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/05/2022 tarihinde ihtiyati haczin yapılandırılan ve vadesi henüz gelmemiş kredi borçlarının muaccel olup olmadığı hususlarının ancak esas yapılacak yargılama ile tespit edilebileceğinden muaccel alacağın muaccel hale geldiğinin yaklaşık düzeyde ispat olunamadığı gerekçesi ile kaldırılmasına karar verdiğini, yapılan istinaf başvurusunun reddedildiğini, davacı tarafın ....İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına itiraz ederek hakkındaki takibi durdurduğunu, takibin borçluya karşı bir yaptırımının mevcut olmadığını, buna rağmen davacı borçluların icra dosyası borcunu haricen kendi istek ve arzusu ile ödediklerini, bu nedenle davacıların korumaya değer ve tehlike altında bir hakkı mevcut olmadığını, menfi tespit davasını ikame etmekte hukuki yararın olmadığını, alacağın muaccel olmadığına dair kesin bir mahkeme kararı olmadığını, ihtiyati hacze itiraz üzerine verilen karar ve istinaf mahkemesi kararının muacceliyet olmadığına ilişkin kesin hüküm niteliğinde olmadığını, müvekkili banka ile davacı borçlular arasında, borcun muaccel olmadığı taraflar arasındaki borç tasfiye sözleşmesi aynen devam ettiğine ilişkin kesinleşmiş herhangi bir yargı kararının olmadığını, davacı borçluların niza yaratan ve borcu ödemeyeceklerine ilişkin ihtarlarına karşı müvekkili bankanın kredi hesaplarını kat ederek, vefa bedeli için ödenen meblağı da kredi borçlarına mahsup ettiğini, hesabın kat edilmesinin muacceliyet için yeterli olduğunu, borçluların Borç Tasfiye Sözleşmesine uymayacaklarını açıkça ikrar etiklerini, bu kapsamda da müvekkili bankanın taraflar arasındaki genel kredi sözleşmelerine dayanarak kredi hesaplarını kat ederek yasal takip işlemlerini başlatmasında yasaya aykırılığın olmadığını, taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmelerinin müşterinin temerrüdü başlıklı temerrüt hükümlerinde borçlunun temerrüdünü açıkça düzenlendiğini, Borç Tasfiye Sözleşmesinin VII. Maddesi uyarınca, Genel Kredi Sözleşmesinin eki niteliğinde olduğunu, hüküm bulunmayan hallerde Genel Kredi Sözleşmesinin hükümlerinin geçerli olduğunu, borçluların borcu ödemeyeceğini açıkça beyan ve ikrar etmesi üzerine taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesinin bu hususu da işaret eden hükümleri doğrultusunda kredi hesabının kat edilerek borcun ödenmesinin istendiğini, Borç Tasfiye Sözleşmesi'nin borcu yenilemediğini, sözleşmede bu hususun açıkça belirtildiğini, davacı borçluların bu ikrar ve ihtarları ile niza yaratarak, müvekkili bankanın sözleşmelerden kaynaklanan haklarını kullanmasına sebebiyet verdiklerini, davacı borçlunun bakiye borçlarını ödemeyeceğini ikrar eden ve niza yaratan ihtarnamesi üzerine, müvekkili banka tarafından borçlulara genel kredi sözleşmesi hükümlerine uygun olarak hesap kat ihtarnamesi gönderilerek bakiye kredi alacağının ödenmesinin ihtar edildiğini, ihtara rağmen borç ödenmediği için yasal takip sürecinin başlatıldığını, müvekkili bankanın sözleşmeye uymayan tarafın kredi hesaplarını kapatıp yapılan ödemeleri borca mahsup edip bakiye alacağı için icra takip işlemlerine başlatmasında yasaya aykırı bir durumun olmadığını, kötü niyet tazminatı isteğinin haksız olduğunu, davacı borçluları icra takip dosyası borcunu haricen ödediklerinden ve icra dosyası haricen tahsil ile kapatılması nedeniyle bu davanın konusuz kaldığını, davanın açılmasında davacıların hukuki yararı olmadığını, davacı borçluların niza yaratan ve borcu ödemeyeceklerine ilişkin ihtarları sonucu banka tarafından kredi hesaplarının kapatılarak bakiye borç için yasal takip işlemlerinin başlatılmasında kanuna ve hukuka uygun olduğunu, bankaya atfedilecek bir kötü niye bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER;

Davacılar vekili tarafından dava dilekçesi ekinde dava konusu; 19.04.2019 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi, ... 21. Noterliğinin 14/10/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtar, ... 1. Noterliğinin 21/10/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarı, 01/11/2021 tarihli banka dekontu, 27/09/2019 tarihli 1.200.000 TL tutarı banka dekontu, ... 21. Noterliğinin 29/12/2021 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname, .... Noterliğinin 19.01.2022 tarih ve ... nolu ihtarnamesi, ... 21.Noterliği'nin 18/01/2022 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi mahkeme dosyasına sunulmuştur.

.... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosya uyap üzerinden celp edilmiştir.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... D. İş sayılı dosya uyap üzerinden celp edilmiştir.

... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosya ve dosya ile birleşen 2022/498 Esas sayılı dosya uyap üzerinden celp edilmiştir.

.... İcra Hukuk Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosya uyap üzerinden celp edilmişitir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 12/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasındaki Borç Tasfiye Sözleşmesinin III4. maddesi gereğince 1.599.367,45 USD'lik borcun ödeme tarihinin 31/10/2022 tarihine uzatıldığı, bankanın, 10/10/2019 tarihli yazısı ile kalan ana para borcunun 1.599.367,45 USD, vadenin de 31/10/2022 olduğunu teyit ettiği hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, ifa zamanı gelmemiş ( vadesi gelmemiş, muaccel olmayan, mücccel ) bir alacak için icra takibi yapılamayacağı gibi alacak davasının da açılamayacağı, henüz ifa zamanı ( vadesi ) gelmemiş bir borcun talep edilmesi hâlinde, davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddedileceği, borçlunun borcunu ifa etmeyeceğini vadeden önce beyan etmesi, borcun ifasının imkânsızlığının vadeden önce belli olması hâllerinin bunun istisnası olduğu, davacı şirketin, ... 21. Noterliği'nden 25/10/2021 tarih, ... yevmiye numarası ile ... 21. Noterliği'nden 29/12/2021 tarih, ... yevmiye numarası ile gönderdiği ihtarlarında açıkça 12/04/2019 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi'ne atıf yapılarak, ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye ait ... fabrikasının buğday depolama silosunun patlaması sonucu sirayet eden yangın neticesinde vefa ve iştira hakkı bulunan taşınmazdaki makina ve teçhizatın geri dönülemez şekilde hasar görerek kullanılamaz hale geldiğini, zararın 2.150.000,00 USD mertebesinde olduğunu belirterek bu tutarın vefa hakkı bedelinden veya vadesi gelecek kredi borcundan mahsubunu istemesi, taşınmaz ile makine ve teçhizatın tutanakla teslimini istemesi dikkate alındığında; bu talebin açıkça borçlu davacının, alacaklıya haber vererek bildirimde bulunarak borcu ifa etmeyeceğini ifade ettiği anlamına geleceği, 12/04/2019 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi kapsamında ... İli, ... İlçesi, Sam Mahallesinde kain ve tapuda 145 ada, 5 parsel numarasında kayıtlı, 1 katlı prefabrik fabrika binası ve arsasının makine ve teçhizatı bankaya borcun ödenmesi amacıyla devredilmiş olmakla birlikte vefa ve iştira hakkına konu taşınmazın bankaya devredildiği tarih itibariyle taşınmaz ve taşınmazda bulunan makine ve teçhizat ... Enerji San.Tic.A.Ş. kullanımı ve zilyetliğinde bulunduğu, keza taşınmazın tapuda devri dışında ayrıca taşınmaz ve taşınmazda bulunan makine ve teçhizatın Bankaya teslimine ilişkin herhangi bir tutanağın bulunmadığı, bu devrin hukuken inançlı işlemle devir olduğu, bankanın kayden malik görüldüğü, taşınmaz üzerindeki ... Enerji San.Tic.A.Ş.'nin kredi borçlarının teminatı olarak tesis edilmiş ipotekleri dahi terkin ettirmediği, ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ne ait ... fabrikasının buğday depolama silosunun 19/04/2020 tarihinde patlaması sonucu sirayet eden yangın anında da taşınmaz ve taşınmazda bulunan makine ve teçhizatın davacı ... Enerji San.Tic.A.Ş. kullanımı ve zilyetliğinde olduğu, vefa ve iştira hakkına konu ... İli, ... İlçesi, Sım Mahallesinde kain ve tapuda 145 ada, 5 parsel numarasında kayıtlı, 1 katlı prefabrik fabrika binası ve arsasının makine ve teçhizatı zarar görmesi nedeniyle, davalı bankanın, taşınmazın maliki sıfatıyla ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye yangın nedeniyle uğranılan zararın tazmini isteğiyle ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından, davacı ... Enerji San.Tic.A.Ş.'nin yangın nedeniyle yoksun kalınan kazancın tahsili amacıyla ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından dava açtıkları, davacının vefa ve iştira hakkını kullanması ve 12/04/2019 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi kapsamında kredi borcunu ödemesinden sonra davalı bankadan talep edebileceği şeyin zararın kredi borcundan veya vefa hakkı bedelinden mahsubu değil ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'den tahsil edilecek tazminatın kendilerine ödenmesini istemesinden ibaret olacağı, davacının bu durumu bilerek ... ... Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye ait ... fabrikasının buğday depolama silosunun 19/04/2020 tarihinde patlaması sonucu sirayet eden yangın anında da taşınmaz ve taşınmazda bulunan makine ve teçhizatta oluşan zararın vefa hakkı bedelinden veya kredi borcundan mahsubunu istemesinin, davalı banka nezdinde sözleşmeden doğan taahhütlerini yerine getirmemek için yapıldığı yönünde makul ve kabul edilebilir kanaat oluşturacağı, taraflar arasında varlığı ve hükümleri tartışmasız kabul edilmiş genel kredi sözleşmesinin Müşterinin Temerrüdü Başlıklı VI.2.11. maddesindeki düzenleme gereğince davalı ... Bankası A.Ş.'nin .... Noterliği'nden 19/01/2022 tarih ... yevmiye numarası ile gönderdiği ihtarname ile kredi hesabını kat ederek kredi alacağının ödenmesini istemesinin kredi alacağını vade tarihi olan 31/10/2022 tarihinden önce muaccel hale getireceği takip tarihi olan 26/04/2022 tarihi itibariyle takibe konu alacağın muaccel halde olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Dava, ... Bankası A.Ş. ... Ticari Şubesi tarafından Genel Kredi Sözleşmesine bağlı olarak ... ... San.Ve Tic. A.Ş., ..., ... Ve ... müteselsil kefaleti ile ... Enerji San.Tic.A.Ş. lehine tesis edilen ve kullandırılan YP Kredilerinden kaynaklanan ve .... Noterliği’nin 19/01/2022 tarihli kat ihtarnamesine konu ve yapılan ödemeler düşüldükten sonra USD Kredilerinden kaynaklanan alacağın tahsili talebiyle 28/04/2022 tarihinde davalı banka tarafından başlatılan takiple ilgili davacıların bankaya takip tarihi itibariyle muaccel bir borcunun olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Davalı, cevap dilekçesinde davacı borçlunun icra dosyası borcunu haricen ödediğini ve icra dosyasının haricen tahsil ile kapatıldığından davanın konusuz kaldığını, davanın açılmasında davacıların hukuki yararı olmadığını beyan etmiş ise de; davacının icra takip ve dava tarihi itibariyle takibe konu borcun muaccel olmadığının tespiti istemekte hukuki yararı bulunduğundan ve davaya konu talep dikkate alındığında dava açıldıktan sonra takibin borç tasfiye sözleşmesine dayalı olarak haricen tahsil ile kapatılmış olmasının davayı konusuz bırakmayacağı kanaatine varıldığından davalının bu konudaki savunmalarına itibar edilmemiştir.

Taraflar arasında 12/04/2019 tarihli borç tasfiye sözleşmesi imzalanmış olup; bu sözleşmeye istinaden ... ilinde davacı adına kayıtlı fabrika, tapuda davalı banka adına vefa hakkı ile devredilmiş ve bu kısım için borç kapatılmıştır. Davacı tarafça davalı tarafından bildirilen vefa tutarı 01/11/2021 tarihinde ödenerek borcun bu kısmı kapatılmış ve borcun kalan kısmı ile ilgili borç tasfiye sözleşmesinin III.2 ve III.3 nolu bentlerinde tarihler belirlenmiş, borç tasfiye sözleşmesinin III.4 maddesinde ise; davalı banka tarafından borçluya yeni bir hak tanınarak 30/09/2019 tarihine kadar 1.200.000,00 TL ödeme yapılır ise aynı sözleşmenin III.2 ve III.3 nolu maddeleri kapsamında 31/10/2021 tarihine kadar 30 ay vadeli olarak yapılandırılan kredilerin vadeleri 12 ay daha ötelenerek 31/10/2022 tarihine uzatılmıştır. Bu taahhüt kapsamında davacı tarafça 27/09/2019 tarihinde belirlenen tutar bankaya ödenmiş ve bankadan muaccel borcu olmadığı yönünde dava dilekçesine ekli 10/10/2019 tarihli yazı alınmıştır. Belirtilen hususlarda taraflar arasında uyuşmazlık olmayıp davacının gecikmiş kredi borcunun bulunmadığı banka tarafından davacıya bildirilmiştir. Devam eden süreçte tapusu davalı bankaya devredilen fabrikanın yanında kurulu bulunan ... ... A.Ş.' ye ait ... fabrikasında çıkan yangında tapusu davalı bankaya devredilen taşınmazdaki makine ve teçhizatların zarara uğradığı iddiasıyla dava dışı ...... A.Ş.' ye dava açılmış, yine davacı tarafından da yoksun kalınan kazanç ile dava dışı şirkete açılan davalar birleştirilmiş ve birleşen ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... esas sayılı dosyasında her iki dava bakımından da davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı banka tarafından davacı borçlu tarafça gönderilen ... 21. Noterliği' nin 29/12/2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarında borç tasfiye sözleşmesi gereği vefa bedelini ödediğini, fabrikada kurulu bulunan makinelerin tutanak ile teslimini ve hasar gören makine bedeli kadar 2.150.000,00 USD bedelin vadesi gelen ve gelmeyen borçlarına mahsubunu belirtmek suretiyle borcun ödenmeyeceğinin açıkça ihtar ve ikrar edildiği anlamına geldiği iddiasına dayalı olarak genel kredi sözleşmesi hükümlerine göre ... 1. Noterliği' nin 19/01/2022 tarih 601 yevmiye nolu ihtarı ile hesap kat edilerek bakiye kredi alacağının ödenmesi ihtar edilmiş, ihtarnamenin tebliğine rağmen borç ödenmediğinden 28/04/2022 tarihinde davaya konu .... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı takibi başlatılmıştır.

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan husus takibin başlatıldığı tarihte davacının genel kredi sözleşmesinden kaynaklı borcunun muaccel olup olmadığı ile ilgilidir. Davalı, davacı tarafça gönderilen 29/12/2021 tarihli ihtarda borcun ödenmeyeceğini açıkça ihtar ve ikrar edildiğini belirterek hesabı kat edip takibe başlamış ve mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda da davacı şirketin 25/10/2021 ve 29/12/2021, tarihli ihtarlarında borç tasfiye sözleşmesine atıf yapılarak ... ... Fabrikası' ndaki yangın nedeniyle vefa hakkı bulunan taşınmazdaki makine ve teçhizatların uğramış olduğu zararın vefa hakkı bedelinden veya vadesi gelecek kredili borcundan mahsubunun istenmesinin, davalı banka nezdinde sözleşemeden doğan taahhütleri yerine getirmemek için yapıldığı yönünde kanaat oluşturacağı bildirilmiş ise de; mahkememizce rapora ve davalının bu savunmasına itibar edilmemiştir.

Nitekim davalı tarafça ihtiyati haciz talep edilen .... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... D.İş sayılı dosyasında da talebe konu alacak müeccel kabul edildiğinden itiraz eden borçlular yönünden haczin kaldırılmasına dair verilen karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi' nin ...sayılı ilamında tartışılarak sonuç itibariyle " taraflar arasında gerçekleştirilen borç tasfiye sözleşmesi ve tasfiye sözleşmesi kapsamındaki ödemeler ile özellikle karşılıklı olarak gönderilen ihtarnameler kapsamında talep eden alacaklı bankanın sözleşme gereğince ihtiyati haciz talep tarihi itibariyle henüz muaccel alacağının mevcut olmadığı, talep tarihinden önce borçlu şirket tarafından gönderilen cevabı ihtarnamelerde bu durumun borç tasfiye sözleşmesine atıf ile açıkça belirtildiği, talep eden banka vekili tarafından her ne kadar borçlu şirket tarafından gönderilen 29.12.2021 tarihli ihtarnamenin 6/b maddesi gereğince 12.04.2019 tarihli borç tasfiye sözleşmesine uyulmayacağının açıkça ikrar ve ihtar edildiği iddia edilmiş ise de söz konusu ihtarnamenin iddia edilen hususları kapsamadığı ve iddia edilen şekilde yorumlanamayacağı sonucuna varıldığından" istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Gerçekten de davacı borçlu tarafça gönderilen ve davalı tarafın ikrar ve kabul olarak nitelendirdiği ihtarnamenin sonuç kısmında zarar gören makine ve teçhizatlarla ilgili olarak ekspertiz raporuna göre belirlenen zarar ziyan bedelinin borçlu şirketin ileri tarihli henüz muaccel olmamış kredi ödemelerinden mahsubunu aksi halde sözleşmeye ve vefa hakkına aykırı ifadan kaynaklanan yasal hakların kullanılacağı belirtilmiş olup bu husus borç tasfiye sözleşmesine uyulmayacağının ikrarı şeklinde yorumlanamayacağından gerek hesap kat tarihi gerek takip tarihi itibariyle taraflar arasındaki 12/04/2019 tarihli borç tasfiye sözleşmesine göre alacak muaccel olmadığından davacı davasında haklı bulunmuştur. Borç tasfiye sözleşmesine göre ifa zamanı olarak kararlaştırılan 31/10/2022 tarihinden önce 27/10/2022 tarihinde davacı tarafça davalıya .... İcra Müdürlüğü' nün ... esas ve İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin... esas sayılı dosyasındaki dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla dava dışında kalan 12/04/2019 tarihli borç tasfiye protokolü kapsamında erken ana para ödemesi ile ödeme yapılmış olup; davaya konu takip haricen tahsil ile kapatılmıştır. Her ne kadar davalı davanın ödeme nedeniyle konusuz kaldığını iddia etmiş ise de; ödeme borç tasfiye protokolüne göre yapılmış ve gerek takip gerek dava tarihi itibariyle yukarıda açıklanan gerekçelerle takibe konu borcun muaccel olmadığı tespiti talebi yönünden davacının hukuki yararı bulunduğundan davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak davalının takibi başlatmakta kötü niyetli olduğu tespit edilemediğinden ve kötü niyet tazminat şartları oluşmadığından kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Davada belli bir bedel yönünden borçlu olunmadığının tespiti hükmü kurulmamış olup takip tarihi itibariyle borcun muaccel olmadığının tespitine karar verildiğinden harç ve vekalet ücreti maktu olarak hesaplanmıştır.)

HÜKÜM /Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile; dava konusu .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu borcun icra takip tarihi itibariyle muaccel olmadığının tespitine,

2. Davacıların kötü niyet tazminat taleplerinin davalının takip başlatmakta kötü niyetli olduğu tespit edilemediğinden ve kötü niyet tazminatı şartları oluşmadığından reddine,

3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 269,85 TL harçtan peşin alınan 125.609,83 TL harcın mahsubu ile bakiye 125.339,98‬ TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,

4. Davacılar tarafından dava açılırken yatırılan toplam 362,05 TL ( 80,70TL BVH, 11,50 VH, 269,85 TL Peşin Harç ) harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

5. Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 3.176,00 TL (176,00 Tebliğler ve postalar, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti ) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

7. Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider ve delil avanslarının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı; 6100 sayılı HMK'nun 342. ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile veya HMK 348. maddesi gereğince istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvurma hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize verecekleri bir cevap dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri cevap dilekçesi ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/12/2023

Başkan ...

*e-imzalıdır

Üye ...

*e-imzalıdır

Üye ...

*e-imzalıdır

Katip ...

*e-imzalıdır