İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/875 E. 2024/5 K.

T.C.

İSTANBUL

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/875 Esas

KARAR NO : 2024/5

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 19/12/2022

KARAR TARİHİ : 11/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili, adına kayıtlı ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait ... plakalı araç arasında 03.12.2018 tarihinde maddi hasarlı trafik kaza meydana geldiğini, kazada müvekkilinin SBM kayıtlarında kusursuz göründüğünü, bu kapsamda, kaza sonrası müvekkilinin aracında oluşan hasar tutarı ve kusur araştırması için eksperden rapor alındığını, bağımsız sigorta eksperleri tarafından hazırlanan raporların delil niteliğinde olduğunu, söz konusu ekspertiz incelemesi ve hasar tutarının tespiti için, müvekkili tarafından 177-TL ödeme yapıldığını, tüm ödemelerin TTK 1426 Md. uyarınca sigorta şirketi sorumluluğunda olduğunu, davaya konu etmiş oldukları kaza sonucu ortaya çıkan zararların tazmini amacıyla öncelikli olarak ... 18. İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosya ile davalı aleyhine taraflarınca icra takibi başlatılmış olup zamanaşımı süresinin 17.11.2020 tarihinde kesildiğini, yeni zamanaşımı tarihinin 17.11.2022 olduğunu, dava konusu olaya ilişkin Kaza Tespit Tutanağında da görüleceği üzere, davalının sigortalısı olan sürücüye ait aracın müvekkile ait araca çarpmış olup, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa ve kaza tespit tutanağına göre, %100 kusurlu olduğunu, haksız fiillerde sorumluluğu düzenleyen TBK 49/1 maddesinde "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." düzenlemesi yer aldığını, dolayısı ile %100 kusurlu olduğu eksper raporlarında açıkça belli olan davalının, müvekkilinin uğradığı zararı karşılamakla yükümlü olduğunun kanunun amir hükmü gereği olduğunu, dava konusu olay nedeni ile oluşan değer kaybına ilişkin zarardan, davalı sigorta şirketinin de sorumlu olduğunu, ZMMS Genel Şartları ve Yargıtay içtihatları gereğince, hasar teminat kapsamında yer almaktadır ve sigorta şirketleri de haksız fiil failleri ile birlikte müşterek ve müteselsil olarak sorumlu olduğunu, tüm bu açıklamalar ışığında, davalı şirketin sigortalısının, meydana gelen kaza sonucu haksız ve kusurlu olması nedeniyle davalının, müvekkilin uğradığı maddi zararları müteselsil sorumluluk kapsamında karşılamakla yükümlü olduğu aşikar olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.167-TL değer kaybı tutarı ile 177-TL Ekspertiz ücretinin tahsili için dava konusu icra takibi başlatılmış olup davalının icra takibine haksız ve hukuka aykırı itirazı üzerine işbu davanın açılmasında zorunluluk hasıl olduğunu, davalının itirazının haksız olması sebebiyle İİK md. 67/2 hükmü gereğince alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; asla kabul anlamına gelmemekle birlikte kaza tarihinde ZMMS limitleri maddi zararlı kazalarda araç başına azami 41.000.TL ile sınırlı olduğunu, iş bu tazminat her halükarda ödenecek tazminat olmayıp, zarar miktarı kadar ödeme yapılabileceğini, dava konusu itilafın, Trafik Zorunlu Sigortasından kaynaklanmakta olup, müvekkili şirketin sorumluluğunun ancak sigortalısının kusuru oranında ve azami teminat miktarı ile söz konusu olabileceğini, davacı tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulü mümkün olmayıp, söz konusu hususun tespiti için inceleme yapılması gerektiğini, talebin fahiş ve haksız kazanç elde etmeye yönelik olduğunu, hasar ve değer kaybı ödemesi yapılmış olup, hasar ödemesinin 07.02.2019 tarihinde 1.130.-TL başvuran ...'e, değer kaybı ödemesinin 20.08.2020 tarihinde 2.833.-TL başvuran vekili ...' e yapıldığını, değer kaybı zararının, 01.06.2015 yürürlük tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının “yürütmesi durdurulanların dışında” değer kaybı şartları ve hesaplama formülüne göre tespit edilmesi gerektiğini, K.T.K'nın tazminatın biçimi ile ilgili Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümlerine atıf yaptığı ve Türk Borçlar Kanunu’nda düzenlenen haksız fiil sorumluluğunda uygulanacak faiz türünün yasal faiz olacağını, ayrıca müvekkil şirketin işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenmiş olduğu dikkate alındığında başvuran tarafın avans faizi isteminin de haksız olduğunu, uyuşmazlıkta kusur oranları, miktar vs uyuşmazlık olup, alacağın likit olmadığını, bu nedenle icra inkar tazminat talebi yerinde olmadığını belirterek ödeme yapılmış olması nedeni ile haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali ile İİK 67/2.maddesi uyarınca icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 18. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, ekspertiz raporu, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, sigorta poliçesi ve bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.

HMK'nın 266/1. maddesi gereği dosyanın bilirkişiye tevdi ile kaza tarihinde davacıya ait olan aracın kaza sebebiyle değer kaybına uğrayıp uğramadığı, değer kaybına uğramış ise miktarını hususundan hazırlanan 27/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda, ... plakalı araçta, 03.12.2018 tarihinde oluşan hasarın onarımı ile değer kaybına uğradığı, 3.384,72 TL değer kaybı olacağı bildirilmiştir.

İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır.

"Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin ...adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ... 7. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"

İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:

1. Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.

2. Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.

3. Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.

4. Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.

5. Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.

6. İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır.

İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.

Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, cevap dilekçesi, yazı cevapları, tarafların bildirdiği belgeler, ... 18. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası, ekspertiz raporu, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, sigorta poliçesi ile 27/11/2023 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu itirazın iptali davasının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığı, ... plakalı araçta, 03.12.2018 tarihinde oluşan hasarın onarımı ile değer kaybına uğradığı, 3.384,72 TL değer kaybı olacağı kanaatine varılmıştır.

27/11/2023 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesi mucibince; davanın kısmen kabulü ile ...18. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın kısmen iptali ile takibin 1.167,00 TL değer kaybına ilişkin asıl alacak tutarı üzerinden takip talebindeki koşullarla devamına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, takip talebinde belirtilen 177,00-TL ekspertiz masrafının ise yargılama gideri olarak değerlendirilmesine, davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine, karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ ile... 18. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın KISMEN İPTALİ ile takibin 1.167,00 TL değer kaybına ilişkin asıl alacak tutarı üzerinden takip talebindeki koşullarla devamına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, takip talebinde belirtilen 177,00. TL ekspertiz masrafının ise yargılama gideri olarak değerlendirilmesine,

2. Davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine,

3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 427,60. TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 80,70. TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 346,90. TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4. Davacı tarafından yapılan 80,70. TL peşin harç, 80,70. TL başvurma harcı toplamı 161,40. TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5. Davacı tarafından yapılan 2.000,00. TL bilirkişi ücreti, 177,00. TL ekspertiz ücreti, 126,25. TL posta giderleri olmak üzere toplam 2.303,25. TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren %86'sının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, %14'ünün davacı üzerinde bırakılmasına,

6. Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 1.167,90. TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

7. Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 177,00. TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

8. ... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00. TL arabuluculuk tarife bedelinin, kabul ve red oranına göre 2.683,2‬0. TL'sinin davacıdan, 436,80. TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

9. Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinni yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 11/01/2024

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.