İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/809 E. 2023/842 K.

T.C.

İSTANBUL

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/809 Esas

KARAR NO : 2023/842

DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/12/2021

KARAR TARİHİ : 06/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Tarafların yazılı sözleşmeye dayanan ticari ilişkinin davalı tarafın davacı yana ayakkabı üretmesi ve ayıpsız, süresinde teslim edilmesine dayandığını, davalı tarafın ürünlerini süresinde teslim etmemesi nedeniyle sözleşmenin 4.4. maddesi uyarınca 11.11.2020 tarih ve ... nolu ve KDV dahil 165.363,54 TL tutarlı faturayla cezai şart talep ettiğini, bu fatura öncesinde ve sonrasında da ayıplı mallar nedeniyle ürünlerin iade edilmeye ve iade faturaları düzenlenmeye devam edildiğini, dava tarihinde davacı şirketin 164.324,98 TL alacaklı olduğunu, tarafların anlaşmaya rağmen ürünlerin süresinde teslim edilmemesi nedeniyle ürünlerin sezonda piyasaya sürülemediği, mağazalara yeterli adet ve değişik modelde mal aktarılamadığı ve tüketiciye alternatif ürünlerle dolu bir mağaza ve marka görüntüsü sağlanamadığını, rakip firmalarınsa sezonu açtıklarını, geciken teslimatların mağazaların boş kalmasına, yeterli cazibeyi sergileyememesine, müşteriye alternatif ürün sunulamamasına, tanınmış markaya yakışmamasına neden olduğunu, müşteri ve kâr kaybına sebebiyet verdiğini, davacı şirketin defter ve kayıtlarında alacaklı bulunduğu 157.013,39 TL için ... 2. İcra Müdürlüğü’ nün ... Esas sayılı dosyasından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının takibe karşı kötü niyetli ve haksız olarak “hiçbir borcu bulunmadığından” itiraz ettiğini ve itirazdan sonra dava tarihindeki alacağın 164.324,98 TL olduğu ve karşı tarafın haksız ve kötü niyetle ödemediğini, İtirazın iptali ve takibin devamı ve haksız ve kötü niyetli itirazdan mütevellit % 20 inkâr tazminatına hükmedilmesi için işbu davanın açıldığını, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Davaya konu faturanın dayandığı sözleşmenin müvekkili şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığını, davacı tarafın dava dilekçesin taraflar arasında yazılı sözleşme olduğunu iddia ettiklerini fakat sözleşmeyi imzalayan kişinin yetkisiz kişi olduğunu, İTO kayıtları incelendiğinde şirketi imzaya ve temsile yetkili kişilerin ..., ... ve ... olduğunu, davacının bahsettiği gibi bir ticari ilişkilerinin olmadığını, müvekkili ile davacı şirket arasında daha çok sözlü veya mail üzerinden siparişler verildiğini, müvekkili şirketin istenilen siparişleri istenilen tarihte teslim ettiğini, davacı şirketin pandemi sürecinde iadeleri çok fazla artırdığını ve birden fazla sipariş iptalleri yaptığını, 2019 yılında belirledikleri cezaların faturalarını 2020 yılı 11. Ayında keserek dönemsellik ilkesine aykırı hareket ettiğini, piyasadaki ödemelerin 6 aylık çek ve %30 nakit şeklinde iken müvekkili şirketin kestiği faturalara karşılığında aldığı ödemelerin vadesinin 9 ila 12 ay sonrasında olduğunu, müvekkili şirketin siparişlerini teslim ettiği ve kesilen cezai faturaya ilişkin iade faturası keserek dava konusu faturaya itiraz ettiğini, kesilen 11.11.2020 tarih ve ... nolu ve KDV dahil 165.363,54 TL bedelli faturaya 19.11.2020 tarihinde yasal süresi içerisinde iade fatura kesme suretiyle davaya konu faturaya itiraz edildiğini, aynı zamanda davaya konu sözleşmenin ne zaman yapıldığı ve ne süreyle devam ettiği belli olmadığını, ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında yapılan itirazın kabulü ile takibin iptalini, davacı tarafından kötü niyetli başlamış olduğu takipten ötürü %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

KANITLAR VE GEREKÇE /

Dava; Alacağın varlığı, miktarı ve icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Taraflar arasında bir ticari ilişki bulunduğu konusunda ihtilaf bulunmadığı, Davada ihtilafın, davacı tarafından taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamındaki alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibinde; alacağın varlığı, miktarı ve icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığına, davacı tarafından sunulan satın alma sözleşmesi başlıklı tarihsiz sözleşmedeki imzanın davalı şirket yetkilisine ait olup olmadığına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... 2. İcra müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası, 11.11.2020 tarih ve ... nolu ve KDV dahil 165.363,54 TL tutarlı cezai şart faturası, satın alma sözleşmesi, faturalar, yazışmalar, güncel cari hesap ekstresi, Gecikmeleri ve cezai şart hesabını gösteren tablolar, satın alam sipariş model, teslim tarihi formları, tanık, keşif, yemin, taraf şirketlerin defter kayıtlarının bilirkişi incelemesine sair ilgili yasal delillere delil olarak dayanmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirkete ait imza sirküleri, ticaret sicil gazeteleri, faturalar, faturalara ilişkin yapılan ödemeler, iade faturalar, siparişler ile ilgili taraflar arasındaki yazışmalar, müvekkilin ticari defterleri, bilirkişi incelemesine sair ilgili yasal delillere delil olarak dayanmıştır.

... 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. İcra dosyasının tetkikinde; davacı şirketin davalı şirket aleyhinde alacağının tahsili amacı ile 3.039,98-TL üzerinden icra takibi yaptığı, ödeme emrinin davalı şirkete tebliğ edildiği, davalı şirket vekilinin itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

02/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda;

"a) Davacı ... A.Ş. ile Davalı , ... LTD. ŞTİ. arasındaki taşeron üretim sözleşmesi davalı şirketin imza yetkisine haiz kişiler tarafından imzalanmamış olduğunu,

b) Taraflar arasında 2 yılı aşkın süren ticari ilişki var olduğu;

c) Ancak davaya esas teşkil eden gecikme cezası faturasının taraflar arasında var olduğu iddia edilen yazılı sözleşmenin 4.4 maddesine dayandırıldığını; takdirin Yüce Mahkemeye ait olduğunu;

d) Dava konusu; Termin cezası faturası tutarı 140.116,59 TL+kdv iken; fatura dayanağı olarak hazırlanan listelerinde 22.941,89 TL lık mükerrer hesaplama yapıldığı, hatalar giderildikten sonra fatura tutarının 117.174,70 TL olması gerektiği ve %18 KDV ilavesiyle fatura toplamının 138.266,15 TL olması gerektiği hesaplandığını,

e f) Davacı ... muhasebe kayıtlarına göre: dava tarihi 09/12/2021’de davalı ... dan 164.720,62 TL alacaklı göründüğünü;

f) Dava konusu e-fatura içeriği davalı ... tarafından kabul edilmeyerek GİB sisteminde iade faturası düzenlendiği ve davacı ...’ye ulaştığı ancak bu iade faturasının ... tarafından kayıt dışı bırakıldığı;

g) Davalı taraf ...’ın muhasebe kayıtlarına göre 31/12/2020 tarihinde ...’den 7.670,63 TL alacaklı olduğunun tespit edildiğini" bildirmiştir.

26/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "İnceleme konusu belgelerdeki imzalar ile ...’a ait mukayese imzaları arasında yapılan karşılaştırmada; farklılıklar görüldüğü, genel kabul görmüş karakteristik tanı unsurlarından; işleklik derecesi, alışkanlıklar, tersim biçimi, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından değerlendirildiğinde; inceleme konusu belgelerdeki imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla...’ın eli ürünü olmadığı, İnceleme konusu belgelerdeki imzalar ile ...’a ait mukayese imzaları arasında yapılan karşılaştırmada; farklılıklar görüldüğü, genel kabul görmüş karakteristik tanı unsurlarından; işleklik derecesi, alışkanlıklar, tersim biçimi, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından değerlendirildiğinde; inceleme konusu belgelerdeki imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...’ın eli ürünü olmadığını" bildirmiştir.

12/04/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; "İnceleme konusu belgedeki imzalar ile ...’a ait mukayese imzaları arasında yapılan karşılaştırmada; farklılıklar görüldüğü, genel kabul görmüş karakteristik tanı unsurlarından; işleklik derecesi, alışkanlıklar, tersim biçimi, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından değerlendirildiğinde; inceleme konusu belgedeki imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla Salim Bal’ın eli ürünü olmadığı, İnceleme konusu belgedeki imzalar ile ...’a ait mukayese imzaları arasında yapılan karşılaştırmada; farklılıklar görüldüğü, genel kabul görmüş karakteristik tanı unsurlarından; işleklik derecesi, alışkanlıklar, tersim biçimi, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından değerlendirildiğinde; inceleme konusu belgedeki imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...’ın eli ürünü olmadığı" bildirmiştir.

31/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "Raporumuz içerisinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, davacı ve davalı yana ait 2018-2019-2020-2021 yıllarına ait ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;

4.1-Davacı ... ŞİRKETİ tarafından incelemeye sunulan 2018-2019-2020-2021 yılına ait ticari defterleri TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuştur.

4.2-Davalı ...LTD.ŞTİ.tarafından incelemeye sunulan 2018-2019-2020-2021 yılına ait ticari defterleri TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuştur.

4.3-Davacı ile davalının 2018 ve 2019 yılında mutabık oldukları,

Davacı ile davalının 10.11.2020 tarih itibari ile 8.350,15 TL bakiyede mutabık oldukları, Dava konusu faturanın cari hesap işleyişi davalı ve davacı defterlerine göre, Davacının 11.11.2020 tarihinde davalıya TERMİN TARİHİNE UYMADIĞI İÇİN ... numaralı 165.363,54 TL fatura düzenlediği , bu faturanın davacı ve davalı kayıtlarında bulunduğu, Davalının 19.11.2020 tarihinde davacıya ... fatura numarası ile 165.363,54 TL İADE FAT. Düzenlediği , bu faturanın davacı ve davalı kayıtlarında bulunduğu, Davacının 02.12.2020 tarihinde davalıya ... NO.LU FATURAYA İSTİNADEN İADE Açıklaması ile 165.363,54 TL fatura düzenlediği , bu faturanın davacı ve davalı kayıtlarında bulunduğu, Davalının 09.12.2020 tarihinde düzenlemiş olduğu ... numaralı 165.363,56 TL faturanın davacının kayıtlarında bulunmadığı , Faturaya Davacı yanın itiraz süresi içinde ... 30. Noterliği ... tarihinde ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ekinde muhasebe kayıtlarına almadan iade ettikleri, bu sebeple 31.12.2020 yılında mutabık olmadıkları , 2020 yılı mutabakat farkının 165.363,56 TL olduğu,

10.11.2020

3.039,98

0,00

-8.350,15

Ft: ...

11.11.2020

165.363,54

0,00

157.013,39

Termin Tarihine Uymadığı İçin ...

19.11.2020

0,00

165.363,54

-8.350,15

198HS İade Fat....

02.12.2020

165.363,54

0,00

157.013,39

... No.lu faturaya istinaden iade

02.12.2020

679,54

0,00

157.692,93

İrsaliye No: ...

11.12.2020

0,00

679,54

157.013,39

198 HS iade ...

31.12.2020

679,54

0,00

157.692,93

... no.lu faturaya istinaden iade

4.4-Sözleşmenin geçerli olduğu makamınızca uygun görülmesi halinde; Sözleşme eki liste ile ... firmasınca düzenlenmiş faturalar kıyaslandığında,

4.3.1-... firmasınca düzenlenmiş faturada yer alan ... kodlu ürünlerin sözleşme içeriğinde mevcut olmadığı,

4.3.2-Sözleşme eki listede yer alan ..., ..., ..., kodlu ürün ... fatura içeriklerinde mevcut olmadığı, üretilip üretilmediği hususunda tespit yapılamadığı,

4.3.3-Sözleşmeye göre teslim tarihi geciken ve sözleşmenin 4.maddesi kapsamında %10 (1713 kodlu ürünler için) %20 ceza uygulanan ürünlerin ... kodlu ürünler olduğu, toplam 126.037,85 TL gecikme cezası uygulandığı,

4.3.4-Sözleşmede ürün teslim tarihi belirmemiş ise de, ... firmasınca düzenlenmiş fatura içeriklerinde yer alan ..., kodlu ürünler için ... firmasınca 12.416,64 TL ceza uygulandığı,

4.3.5-Fatura ve sözleşme ekinde yer alan ... ve ... kodlu ürünler yönünden ceza uygulanmadığı,

4.3.6-6-Davalı ... vekilince cevap dilekçesinde beyan olunan "..." kodlu ayakkabılar için termin sürelerinden (Ticarette ve tekstilde, termin ise siparişin (isteğin) karşılanabileceği (teslim edileceği) süre, işin bitirilme süresi anlamında kullanılır.) sonra gelen hammadde kaynaklı gecikme olmuş, Burada ki gecikme ise ...'nin hammaddeyi süresinde teslim etmemesinden dolayı olduğu,” hususları yönünden dosya içeriğinde ... firmasınca ... firmasına malzeme sevkini gösterir irsaliye mevcut olmadığından değerlendirme yapılamadığı,

4.5-Tarafların kaşeleri ve imzaları bulunduğu sözleşmede tarih bilgisi mevcut olmadığı,

4.6- Dosyaya sunulan adli tıp bilirkişi raporunda, dava konusu sözleşmedeki imzaların davalı tarafın yetkilerinin imzaları olmadığının tespiti yapıldığı" bildirilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; dava taraflar arasındaki ticari ilişkinin dayandırıldığı sözleşme uyarınca davalıya fatura edilen cezai şart bedeline itirazın iptaline ilişkin itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasında ayakkabı imalatına ilişkin bir ticari ilişki olduğu ihtilafsızdır. Davacı ticari ilişkinin bila tarihli yazılı sözleşmeye dayalı olduğunu bu sözleşmenin 4.4. Maddesi uyarınca ceza şart kararlaştırıldığı iddia edilmekte ise de davalı taraf sözleşme üzerindeki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığını beyan etmiştir. Yapılan imza incelemesinde sözleşmenin davalı şirketin yetkili temsilcileri tarafından imzalanmadığı tespit edilmiştir. Sözleşmenin üzerinde başlangıç tarihinin yer almaması ve imzaların yetkili temsilciye ait olmaması sözleşmenin geçerliliği tartışmalıdır.

Taraflar arasındaki mail yazışmaları, düzenlenen faturalar ve dosya kapsamındaki belgeler taraflar arasındaki ticari ilişkinin 2018 yılında başladığını göstermekte ise de satın alma ilişkisinin yazılı bir sözleşmeye dayanma zorunluluğunun bulunmadığı kaldı ki uyuşmazlığın mal alım satım bedeline değil, davalı tarafından imzaları inkar edilen ve imza incelemesi neticesinde de üzerindeki imzaların şirket temsilcilerine ait olmadığı tespit edilen sözleşmenin cezai şarta ilişkin maddesine dayandırıldığı göz önünde bulundurulduğunda davalının kabulünde olmayan davacının dayandığı sözleşmeye göre cezai şart alacağı talep edilemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Taraflar arasındaki sözleşmenin sipariş formunda da cezai şarta ilişkin aynı ibarenin yer alması sebebiyle geçerli kabul edilmesi halinde dahi sözleşmenin ilgili maddesi irdelenmelidir. Sözleşmenin 4.4 maddesi aynen şöyledir. "sözleşme konusu ürünlerin süresinde teslim edilmesi esas olup bu tarihten sonra yapılacak teslimleri ...'nın kabul edip etmeme hakkı saklıdır. Ürünlerin teslim tarihinin 10 gün aşılması halinde SATICI toplam sipariş bedeli üzerinden %10 iskonto, 20 gün aşılması halinde %20 iskonto yapmayı cezai şart olarak kabul eder. Ürünlerin tesliminin 40 gün gecikmesi halinde ise ...'nın ürünleri kabul etmeme hakkı vardır. Ürüne ihtiyaç varsa ve satın alma kararı alınmışsaSATICI toplam sipariş bedeli üzerinden %30 iskonto yapmayı kabul ve taahhüt eder" denilmiştir.

Buna göre davalının geç tesliminde iskontolu (süresine göre %10, %20 veya %30) fatura düzenleme yükümlülüğünün bulunduğu kabul edilmelidir. Davalı ise geç teslim edildiği davacı tarafından iddia olunan mal bedellerine ilişkin iskontolu fatura düzenlememiştir. Davacı iş bu faturalara itiraz etmediği gibi malları teslim alırken herhangi bir ihtirazi kayıt bildirmemiştir. Bilindiği üzere TTK 21. Maddesi gereğince 8 gün içinde içeriğine itiraz edilmeyen faturalar kabul edilmiş sayılır. Davacı geç teslimden kaynaklı iskontolu olarak düzenlenmesi gereken faturaları kabul etmiştir. Taraflar arasında 3 yıl süre ile devam eden ticari ilişkide davacının iskonto yapılmak üzere faturayı iade etmesi yahut fatura düzenleyerek cezai şart talep edecek ise de geç teslim edilen malların tesliminin akabinde cezai şart faturası düzenlemesi gerekirken bu yönde bir uygulama yapmaması, mal teslimlerinde, irsaliyelerde geç teslime ilişkin hakların saklı tutulduğuna dair bir ibare bulunmaması, geç teslim edilen ürünlere ilişkin teslim ihtarına yönelik dosya kapsamında hiç bir ihbar bulunmaması taraflar arasında sözleşmenin kabulü halinde dahi uygulanmadığını göstermektedir. Kaldı ki sözleşmenin 5. Maddesinde ürünlerin bedellerinin ödeme şeklinin belirtileceği ve mutlaka irsaliyede yer alacağı da kararlaştırıldığı halde dosyaya sunulan satın alma sipariş formlarında ve irsaliyelerde ödeme şekline dair hiçbir ibarenin yer almadığı davacı tarafından yapılan ödemelerin ortalama 207 gün vadeli olduğu yani belli bir düzen içerisinde ödemelerin yapılmadığı göz önünde bulundurulduğunda davacının da kendi dayandığı sözleşmenin hükümlerini uygulamadığı anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki ticari ilişkinin zaman içinde geliştirdikleri teamüllere bağlı olarak yazılı sözleşmeden bağımsız devam ettiği kanaatine varılmakla davanın reddine, davacının takip başlatmakta kötü niyetli olduğu ispat olunmadığından kötü niyet tazminatının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M /

1. Davanın reddine,

2. Davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,

3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 269,85.. TL maktu karar ve ilam harcının, dava açılırken davacı taraftan peşin alınan 1.896,33.. TL harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 1.626,48.. TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4. Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 25.122,14.. TL nispi vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

5. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

6. HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,

7. Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından, bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,

8. ... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.. TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

Dair taraf vekillerinin huzurunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.06/12/2023

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır