İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/331 E. 2024/574 K.

T.C.

İSTANBUL

20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/469 Esas

KARAR NO : 2024/568

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/07/2022

KARAR TARİHİ : 13/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 29/07/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı Şirket, davalı şirket ile 30.04.2021 tarihinde “Kentsel Dönüşüm Proje Takip Ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi” imzaladığını, davacı şirket, 30.04.2021 tarihli sözleşmeye güvenerek, sözleşmeye konu işlerin davalı şirket tarafından sözleşme ve eki teknik şartname kapsamında yapılacağına inanarak davalı şirkete 06.07.2021 tarihinde 30.000 TL ve 01.11.2021 tarihinde 50.000 TL olmak üzere toplamda 80.000 TL ödeme yaptığını, davalı şirket, 30.04.2021 tarihli sözleşme ve eki Teknik Şartname kapsamında yapmayı taahhüt ettiği işleri, sözleşmenin 3. Maddesinde belirtilen hizmetleri “sözleşmenin imzalanmasından itibaren geçen bir yıllık süreye rağmen yapmadığı, programı tamamlayarak teslim etmediği, verilmesi gereken eğitimleri vermediği, tüm uyarılara rağmen de bir sonuç alınamadığı için davacı şirket 30.04.2021 tarihli sözleşmeyi, sözleşmenin 9.5 ve 9.6. Hükümleri kapsamında haklı nedenlerle feshettiğini, sözleşmenin imzalanmasından itibaren geçen bir yıllık süre içerisinde sözleşmeye konu taahhütlerin yerine getirilmemesi, davacı şirketin sözleşmeden beklediği menfaati sağlayamaması, programı kullanamaması sözleşmenin haklı gerekçelerle feshedildiğinin kanıtı olduğunu, sözleşme kapsamında davacının ödediği paranın yazılı ihtarlara rağmen iade edilmemesi üzerine, alacağın tahsili amacıyla ... İcra Dairesi 2022/... Esas Sayılı dosyandan davalı şirket hakkında icra takibi başlatılmışsa da davalı şirket takibe itiraz ettiği için icra takibi durduğunu, açıklanan nedenlerle itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan 06/09/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket; başta Türk Borçlar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu ve tüm ilgili mevzuat hükümleri kapsamında sözleşmede belirtilen ve davalı kurumun sözleşme kapsamı dışında kalan tüm ek istekleri de dahil olmak üzere sorumluluklarını yerine getirmiş ve tüm yasal görevlerini ifa ettiğini, davacı şirket davacı tarafın iş dahilinde dönemsel olarak vazgeçtiği iş ve işlemler ile sözleşme kapsamında olmayan iş kalemlerini dahi ifa etmiş, davacı kurumun kullanımını sağlamış bütün yükümlülükler 3.maddenin 7.kısmında bulunan verilerin Bakanlık sistemine entegrasyonu hariç noksansız şekilde tamamlandığını, sözleşmenin 3.7 maddesinde yer alan "Verilerin bakanlık CBS sistemine uygun hale getirilmesi" yükümlülüğü davacı kuruma ait olup erişim protokol izninin davacı kurumca alınamaması ve Bakanlık sistemlerine erişim bilgi ve izinlerinin davalı şirkete iletilmemesi sebepleriyle işbu işin yapılması davalı tarafından olanaklı olmadığını, davalı ise, sözleşme kapsamı hariç ek işler yaparak projeye fazlasıyla destek sağlamış hatta sırf eksik bir iş kalmasın diye davacının vazgeçtiği işler için bile defalarca teyit beklediğini, veri girişlerini bile USB formatında ve baskı neticesinde getiren davacı taraf yapılan çalışmayı excel formatında istediğini, halbuki davalı şirket sözleşmesel ve işin çok daha verimli olabilmesi için daha gelişmişi olan pdf sistemini davacıya yaptığını, davalı şirket sözleşme kapsamında 3. Maddede yer alan tüm görevlerini fazlasıyla yerine getirmiş olup haklı nedene dayanmayan feshini kabul etmediğini, işin bitirilmesine müteakip hak edişin ödenmeyip sadece verilen avansın geri istenmesi de usul ve yasaya aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER : ... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı icra dosyası, Arabuluculuk anlaşamama tutanağı, İhtarnameler, Taraflar arasında imzalanan sözleşme ve teknik şartname, Makbuz, Bilirkişi raporu, Bilirkişi ek raporu, Tanıklar ve tüm dosya kapsamı.

... İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde, davalı borçlu hakkında 30.04.2021 tarihli kentsel dönüşüm proje takip uygulama sözleşmesi kapsamında ödenen 80.000,00TL alacağının tahsili amacıyla ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlunun süresi içinde (24/06/2022) borca, faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itiraz ile birlikte takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mali müşavir bilirkişi ... , Bilgisayar mühendisi bilirkişi ... ve Nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; Dava konusunun, taraflar arasında akdedilen Kentsel Dönüşüm Proje Takip Ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi kapsamında davalı yanın sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediği iddiası ile davacı yan tarafından avans niteliğinde ödenen 06.07.2021 tarihinde 30.000,00 TL, 01.11.2021 tarihinde 50.000,00 TL olmak üzere 80.000,00 TL'nin davalı yandan tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının 2021 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, Davacının incelenen ticari defterlerine göre; davalı ile olan cari münasebetini 159. Verilen Sipariş Avansları hesap kodunda takip ettiği, davacı yan tarafından davalı yana 06.07.2021 tarihinde 30.000,00 TL, 01.11.2021 tarihinde 50.000,00 TL olmak üzere 80.000,00 TL tutarlı avans ödemesinin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, yapılan ödemelerden kaynaklı davacı yanın takip tarihi (31.05.2022) itibariyle davalı yandan 80.000,00 TL alacaklı olduğu, davalının 2021 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı, davacının incelenen ticari defterlerine göre; davacı ile olan cari münasebetini ... Alınan Sipariş Avansları hesap kodunda takip ettiği, davacı yan tarafından davalı yana 06.07.2021 tarihinde 30.000,00 TL, 01.11.2021 tarihinde 50.000,00 TL olmak üzere 80.000,00 TL tutarlı avans ödemesinin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı yanın takip tarihi (31.05.2022) itibariyle davacı yana 80.000,00 TL borçlu olduğu, Taraflar arasında 30.04.2021 tarihinde Kentsel Dönüşüm Proje Takip ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi Neticeten; Mali yönden yapılan incelemelerde, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacı yan tarafından davalı yana 06.07.2021 tarihinde 30.000,00 TL, 01.11.2021 tarihinde 50.000,00 TL olmak üzere 80.000,00 TL tutarlı avans ödemesi yapıldığı konusunda ihtilaf bulunmadığı, davalı yanın sözleşme konusu iş hizmeti yerine getirip getirmediği, gerektiği gibi ifa edip etmediği yönünden teknik yönden incelemelerimiz yapılacak olup Mahkemece davacı yanın davasında haklı görülmesi halinde/olasılığında, davacı yanın yapılan avans ödemelerden kaynaklı takip tarihi (31.05.2022) itibariyle davalı yandan 80.000,00 TL asıl ve 552,33 TL işlemiş faiz olmak üzere 80.552,33 TL alacaklı olacağının, Teknik yönden yapılan incelemelerde; davacı şirket sistemlerinde sözleşme konusu yazılımın kaldırılmış silinmiş olması sebebiyle sözleşme konusu yazılım üzerinde iddia edilen eksikliklere hatalara ilişkin bir inceleme yapılamadığı, sözleşme konusu yazılımın davacı yana son kullanıcı test ortamında kullanımına sunulduğu, yazılım üzerinde saptanan bazı hataların eksikliklerin davalı yana bildirildiği, davalı yan kendisine iletilen hatalara eksikliklere karşı destek hizmetlerini verdiği, bazı gereksinimlerin değişmesine bağlı olarak ek geliştirme hizmetleri de verdiği taraflar arasındaki e-mail yazışmaları ile sabit olduğu, sözleşmede geçen iş tanımının 3. Faz uygulamaları kısmında belirtilen “verilerin bakanlık CBS sistemine uygun hale getirilmesi (bakanlık şartnamesinde yer alan verilerin belirlenen CBS formatında bakanlık sistemine periyodik olarak aktarılması için gerekli altyapı)” gereksiniminin yerine getirilmediği/getirilemediği, bu işlevin sağlanamamasının ... nden gerekli erişim protokol izninin alınmamasından, ilgili kuruma böyle bir talepte bulunulmamasından kaynaklandığı, sözleşmede bu izinlerin alınmasından sorumlu olan tarafın kim olduğu hususunda bir bilgiye ulaşılamadığı, sorunun çözümünün delillerin takdirine bağlı olduğu, değerlendirmenin Sayın Mahkemeye ait olduğu, tanık deliline itibar edildiği takdirde davacının yaptığı ödemeleri geri isteyebileceği, akdi durumda ise davanın reddi gerekeceğinin görüş ve kanaatine varılmıştır.

Mali müşavir bilirkişi ... , Bilgisayar mühendisi bilirkişi ... ve Nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi ek raporuna göre; Teknik yazılım alanı yönünden yapılan incelemelerde; davalı şirket sistemlerinde incelemeye hazır edilen sözleşme konusu yazılım uygulaması üzerinde yapılan incelemelerde, sözleşmede bahsi geçen iş tanımlarından 3. Faz 7. Bölümünde geçen iş tanımı dışındaki tüm gereksinimlerin gerçekleştirilmiş olduğu, eksik konu kalmadığı, ayrıca ek geliştirme faaliyetleri ile eklenen bölümlerin de mevcudiyeti söz konusu olduğu, ancak 3. Faz 7. Bölümde geçen “verilerin bakanlık CBS sistemine uygun hale getirilmesi (bakanlık şartnamesinde yer alan verilerin belirlenen CBS formatında bakanlık sistemine periyodik olarak aktarılması için gerekli altyapı)” işlevinin sağlanamamasının ... 'nden gerekli erişim protokol izninin alınmamasından kaynaklandığı, sözleşmede bu izinlerin alınmasından sorumlu olan tarafın kim olduğu hususunda bir bilgiye ulaşılamadığı, Sözleşme yönünden değerlendirmede; Sisteme erişim izninin iş sahibinin çıkarına bir durum olması ve yüklenicinin bakanlık karşısında üçüncü kişi konumunda olmasından dolayı iznin iş sahibi tarafından alınması gerektiği, iş sahibi tarafından bu izin alınması konusunda yüklenicinin yetkilendirildiğini gösteren veriler bulunmadığından yükleniciye ödenen avansın geri istenemeyeceği; Sayın Mahkemenin aksi kanaate varması durumunda kök raporda belirtilen hesaplamanın geçerli olacağının görüş ve kanaatine varılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME ve GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. Mahkememiz taraflar tacir olduğundan görevli ve yetkilidir. Tarafların incelenen icra dosyasına göre taraf ve dava ehliyeti vardır.

İtirazın iptali davasının yasal dayanağını oluşturan İİK.nun 67/1. maddesinde; takip talebine itiraz edilen alacaklının, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebileceği öngörülmüştür.

İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı).

Davacı alacaklı taraflar arasındaki 30.04.2021 tarihli Kentsel Dönüşüm Proje Takip ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi akdedildiğini ancak Sözleşmenin 3. Maddesinde belirlenen işlerin bir yıllık süreye rağmen yapılmadığından sözleşmenin haklı olarak feshedildiğinden bahisle yapılan 80.000,00TL ödemenin iadesi için icra takibi başlatmış olup; ödeme emri davalı borçluya 21/06/2022 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı borçlu yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ettiğinden takibin durdurulmasına karar verilmiştir. İtirazın iptaline yönelik olarak açılan iş bu dava hak düşürücü yasal süresi içerisinde açıldığından işin esasına girilerek inceleme yapılmıştır.

Uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen 30.04.2021 tarihli Kentsel Dönüşüm Proje Takip ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi kapsamında davalının edimlerini yerine getirip getirmediği, davacının yaptığı ödemeleri sözleşme kapsamına göre iadesini isteyip isteyemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

30.04.2021 tarihli Kentsel Dönüşüm Proje Takip ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesinin 3. Maddesinde sözleşmenin kapsamı ve verilecek hizmetin belirlendiği, 9. Maddesinde ise sözleşmenin devri ve feshini düzenlendiği: 9.3'e göre Sözleşmenin feshedilmesi halinde , yapılan ödemeler hiçbir şekilde geri ödenmeyecektir. Şeklinde, 9.4 te; "..., Sözleşmeyi süresinden önce feshetmesi, sözleşmeye konu hizmeti kullanımından vazgeçmesi durumunda vazgeçtiği tarihe kadar ki kullandığı süreye ilişkin ücreti ödemeyi kabul ve taahhüt eder."Şeklinde, 9.5 Sözleşme kapsamındaki hizmetin 48 saat ve daha üzeri çalışmaz durumda olması halinde ..., sözleşmeyi tek taraflı feshetme hakkında sahiptir. Bu durumda ...'ın uğrayacağı zararlara ilişkin talep hakkı saklıdır. 9.6 ..., 7 Aralık sözleşme kapsamındaki hizmetini 6.1 maddesinde belirtilen durumlar haricinde gereği gibi sunmazsa, sistem iki günlük süre kullanılmazsa, 7 Aralık gizlilik kuralını ihlal ederse sözleşmeyi haklı nedenle feshedebilecektir. Bu durumda 7 Aralık'ın herhangi bir tazminat hakkı doğmayacaktır. Haklı nedenle fesih işlemi üç yıllık süre dolmadan önce yapılmış olsa bile yazılım ...'a ait olacaktır. Şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

... ’nün 20/04/2023 tarih ... sayılı yazısı içeriğinden, ...ne herhangi bir erişim protokol izni verilmediği bilgisine ulaşıldığı şeklinde müzekkere cevabı verildiği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı 30.04.2021 tarihinde taraflarca imzalanan hizmet sözleşmesinin feshi ile yaptığı toplam 80.000,00TL ödemenin iadesi için icra takibi başlattığını ve davalının takibe haksız olarak itiraz ettiği belirtmiş, bu kapsamda toplanan delillerden sonra alınan bilirkişi raporu, sunulan deliller üzerinde yapılan incelemeler sonucu; tarafların incelenen defter ve kayıtlarına göre ticari ilişkilerinin bulunduğu, taraflar arasında 30.04.2021 tarihli Kentsel Dönüşüm Proje Takip ve Yönetim Uygulaması Yazılım Geliştirme Ve Kiralama Hizmet Sözleşmesi imzalandığı, davacı ve davalı yanın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, dolayısıyla yasal defterlerin tarafların lehine delil olarak kullanılabileceği, taraflar arasındaki ticari ilişki gereği oluşan ticari kayıtlarda yapılan bilirkişi incelemesi ile yapılan tespitler sonucunda; sözleşmede bahsi geçen iş tanımlarından 3. Faz 7. Bölümde geçen iş tanımı dışındaki tüm gereksinimlerin gerçekleştirilmiş olduğu, eksik konu kalmadığı, ayrıca ek geliştirme faaliyetleri ile eklenen bölümlerin de mevcudiyeti söz konusu olduğu ancak 3. Faz 7. Bölümde geçen “verilerin bakanlık CBS sistemine uygun hale getirilmesi (bakanlık şartnamesinde yer alan verilerin belirlenen CBS formatında bakanlık sistemine periyodik olarak aktarılması için gerekli altyapı)” işlevinin sağlanamamasının ... 'nden gerekli erişim protokol izninin alınmamasından kaynaklandığı tespit edilmiş olup davalının edimlerini yerine getirdiği, davalının bakanlıktan erişim izni alacağına dair açık bir düzenleme bulunmadığı, davalının bakanlıkla ilgili veya ilişikli bir konumda olmadığı, davacı şirketin iş sahibi olması hasebiyle izinlerinde iş sahibi adına alınması gerektiğinden bu konuda davalı şirkete herhangi bir yetki verildiğine dair bir delilin bulunmadığı dolayısı ile izin alınmasının davacının sorumluluğunda olduğundan davalıya sözleşme kapsamında yüklenecek bir kusurun ispat edilemediği, yine sözleşmenin 9.3 ve 9.4 gereği de davacının yapmış olduğu ödemelerin iadesini talep edemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi karar verilmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın REDDİNE

2. Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince 427,60. TL nispi karar harcının peşin yatırılan 972,88. TL harçtan mahsubu ile artan 545,28TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3. Davacı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. Davalı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 17.900,00. TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,

5. Davalı tarafından yapılan toplam 100,00TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine,

7. Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A. 13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.560,00. TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,

Dair, HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 13/09/2024

Katip ...

¸e-imzalı

Hakim ...

¸e-imzalı

Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.