İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/1263 E. 2024/77 K.

T.C.

İSTANBUL

19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/1263 Esas

KARAR NO : 2024/77

DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/12/2018

KARAR TARİHİ : 30/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekilinin vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında 11/06/2013 tarihli ve 5 yıl süreli olmak üzere bayilik anlaşması akdedildiği, ilgili sözleşme çerçevesinde müvekkilinin maliki olduğu 1500 m2' lik ... yetkili servisinden davalı tarafından piyasaya çıkarılan ve ... marka ve amblemi ile satışa arz edilen ... onaylı motor yağlamanın kullanılması ve satılması hususunda tarafların anlaştıkları bayilik anlaşması müvekkili tarafından davalıya gönderilen ... Noterliğinin 10/05/2018 tarih ve ... yevmiye ihtarnamesi ile 11/06/2018 tarihinde sözleşmenin sona ereceği bildirilerek teminat mektubunun iadesi talep edildiği, sözleşmenin 6. Maddesi (b) bendi uyarınca kalan tonajın beher ton başına 7.500.-TL ' ye tekabül eden miktarının fatura mukabili ... ' ye iade edileceğinin belirtilmekte olduğu ve bu sebeple kalan tonajın taraflarına fatura edilmesi ayrıca Ziraat Bankası' ından verilen 144.000.-TL tutarlı teminat mektubunun iade edilmesi talep edildiği ihtarname davalıya 08/06/2018 tarihinde tebliğ edildiği, müvekkili tarafından davalıya gönderilen ... Noterliğinin 10.05.2018 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi taraflar arasındaki sözleşmeyi süre sonunda sona erdiren irade beyanını içeren bir bildirim olduğu, müvekkili ile bağlı olduğu son güne kadar davalının ürününü satmadığına dair hiçbir iddia davalı tarafından ileri sürülmediği, .... Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/... d. İş sayılı dosyasında tespiti gerekçe alarak ... Noterliğinin 05/06/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ederek davalıya ait ürünler dışında ürün kullanılması sebebi ile münhasırlık sözleşmesinin iptal edildiğini, bu nedenle sözleşmenin haklı sebeple feshedildiğini, 240.000 USD cezai şart ile 124.672,50 TL peşin satış geliştirme teşvik prim avansının iade edilmesi talep edildiği, davalı tarafından sözleşmenin feshi ihtarı sözleşmenin bitmesine sadece 6 gün kala davacıya tebliğ edildiği, ... Sulh Hukuk Mahkemesi 2017-... D.İş sayılı dosyası ile aynı hususlarda tespit yaptırmak istemiş ve 21.12,2017 Bünlü rapora göre ... ... marka yağ dışında davacı işyerinde yağ dışında müvekkilinin iş yerinde yağ olmadığı raporda açıkça tespit edildiği, bu durum göstermektedir ki davacı işyerinde sözleşmeye aykırı davranmak Bayesi ile hareket edilmediği, sözleşme kurallarına riayet edildiği ancak ve ancak sözleşmenin sona ereceği karşı tarafa bildirildiğinde bir ticari yaşam gereği olarak ve sözleşmesinin bitmesine de sayılı bir süre (on gün kadar) kala deneme maliyeti ile başka marka ürün inceleme-deneme maksadı ile işyerinde bulundumlduğu. Sözleşme 6 madde (b) bendi çerçevesinde eksik tonaj bakımından davalının fatura tanzim etmesi talep edilmiş ve ödeme yapılmak üzere fatura beklendiği, davalı ise bu husus da kötü niyetle hareket ederek 50 ton yağ için hesap yapmış ve 143.949,38 TL KDV dahil fatura tahakkuk ettirildiği, davalı taraf kötü niyetli totumuna burada da devam etmiş ve 88.500 TL yerine 143.949,38 TL lik fatura kesmiş ve bu fatura bedelini davacı kabul etmemesine karşın 02.07.2018 tarihinde ödediği, müvekkilinin taraflar arasındaki ... A.Ş. 11.06.2013 tarihli Bayilik Anlaşmasını haksız sebeple feshetmesi nedeni ile davacıya haksız tahakkuk ettirdiği 143.949 38 TL bedelli faturasının müvekkili tarafından ödenmiş olması nedeniyle sözleşme 6 (b) maddesi ile belirlenmiş eksik tonajın fazla tespit edilmiş olması hedeniyle faturada fazla tespit edilen bedeliri tespiti ile ödeme tarihimiz olan 02.07.2018 tarihinden itibaren şimdilik fazlaya dair hakkımız saklı kalmak kaydı ile 10.000 TL' sinin taraflarına ödeme tarihinden işleyecek ticari faizi ile iadesine, müvekkilinin ... A.Ş. 11.06.2013 tarihli bayilik anlaşmasını haksız sebeple feshetmesi nedeniyle haksız olarak elde tuttuğu ve bilahare paraya çevirdiği 18.06.2019 vadeli 144.000 TL bedelli teminat mektup bedelinin paraya çevrilme tarihi olan 19.11.2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile taraflarına iadesine, işbu yargılama sonuna kadar alacaklarının teminat altına almak amacı ile davalı tarafın adına kayıtlı gayrimenkullerine ihtiyati tedbir konulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının iddiasının aksine davacı tarafından keşide edilmiş bir fesih ihtarı olmadığı, davacı tarafından keşide edilen ... Noterliğinin 10.05.2018 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamede anlaşmanın süresinin sonutida sona ereceğinin bildirildiği, davacının fesihten sonra başka markalı ürünlerin deneme amaçlı olarak tedarikinin yapıldığı iddiası açıkça gerçek dişi olduğu, delil tespiti söz konusu ihtarın keşide edilmesi tarihinden önce 26.04.2018 tarihinde gerçekleştiği, davacı taraf müvekkilinden toplam 60.000 kg ürün almayı taahhüt ettiği, davacının almış olduğu ürün miktarı 43.735 kg olup eksik kalan ürün miktarı 16.265 kg olduğu, davalıya peşin olarak ödenen 450.000,00 TL peşin satış geliştirme prim avansının eksik kalan 16.265 kg için hesaplanan 121.991,00 TL+KDV tutarındaki kısmı davalı tarafından düzenlenen 29.06.2018 tarih ve 143.949,38 TL tutarlı e- fatura ile davacıya fatura edildiği ve davacı taraf söz konusu faturayı kabul ederek bedelini ödediği, davacının faturayı kayıtlarına alıp bedelini ödemiş olduğundan iddiasının gerçeği yansıtmadığı, davacı tarafından keşide edilen ihtarnameden önce yapılan delil tespitinde davacının münhasırlık şartını ve anlaşmayı ihlal ettiği, davacı taraf dava dilekçesinde yanıltıcı şekilde ihtarnameden sonra delil tespiti yapılmış izlenimi yaratmaya çalıştığı, davacı tarafın dava dilekçesi ekinde ... AŞ. Tarafından davacı adına düzenlenmiş 12/02/2018 tarihli TOT... numaralı 19.962,19 TL bedelli madeni yağ satış faturası dosyaya ibraz edildiği, davacı taraf kendi sunduğu belge ile kendisinin anlaşmaya aykırı davrandığını ispatladığı, davacının ben sadece deneme amaçlı ürün aldım iddiası da kendi sunduğu belge ile çürütüldüğü, davacı tarafından davalıya verilen 144.000.-TL bedelli banka teminat mektubu nakde çevrildiği teminat mektubu tutarının 200,00.-TL lik kısmı davcının müvekkiline olan borçlarından mahsup edildiği, kalan 143.800,00.-TL lik kısmı ile cezai şart alacaklarından mahsup edildiği, tahsil edilen cezai şart alacağına ilişkin olarak 31/12/2018 tarihli 143.000.-TL bedelli e- fatura düzenlenerek davacı tarafa gönderildiği, müvekkilinin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 240.000.-USD tutarındaki cezai şart alacağından mahsup edilen tutarın iadesi, talebinin kabulünün mümkün olmadığı gibi kalan cezai şart ve diğer alacaklarına ilişkin haklarını saklı tuttuğu, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dosya kapsamındaki dava dilekçesi, ekleri ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.

Mahkememizin 08/03/2019 tarihli ara kararı ile, davacı vekilinin davalının gayrimenkullerine ihtiyati tedbir konulması talebinin reddine karar verildiği görülmüştür.

.... Sulh Hukuk Mahkemesi 2018/... D.iş ve ... Sulh Mahkemesi 2017/... D.iş dosyalarının mahkememize gönderilmesi istenilmiş, yazı cevaplarının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

T.C ... Bankası ... Şubesi'ne müzekkere yazılarak, 18/06/2019 vadeli ve .../... sayılı 144.000,00 TL'lik teminat mektubu suretive paraya çevrildiği tarihe ilişkin belgeleri ve vade uzatımın ne zaman nasıl yapıldığı hakkında bilgi verilmesi istenilmiş, yazı cevabının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

Dava dışı ... A.ş müzekkere yazılarak, davacı şirkete mal satışı yapıldığını gösterir fatura(12/02/2018 Tarihli tot ... nolu 19.962,19 TL Bedelli madeni yağ satışına dair fatura ve irsaliye kayıtlarının ve Haziran 2013-Mayıs 2018 tarihleri arasında başkaca ürün alım-satımının olup olmadığının araştırılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş, yazı cevabının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

Tarafların bağlı bulundukları ilgili Vergi Dairelerine müzekkere yazılarak, tarafların sözleşmenin kurulduğu Haziran 2013-Mayıs 2018 Tarihleri arasındaki BA-BS Formlarının mahkememize gönderilmesi istenilmiş, yazı cevabının dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

... ATM'ye müzekkere yazılarak, 2020/... esas sayılı dosyanın mahkememize gönderilmesi istenilmiş, ... ATM dosyası dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.

Mahkememizin ara kararı gereği .... Asliye Ticaret Mahkemesi' ne talimat yazılarak tanıkların dinlenmesine karar verilmiş olup, 27/02/2020 tarihli celse ile tanıkların dinlendiği görülmüştür.

Mahkememizin 07/07/2020 tarihli 3 numaralı ara kararı gereği, dosya bilirkişilere tevdi edilerek rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, bilirkişilerin 26/10/2020 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;

"1-)Davacı şirketin ve davalı şirketin 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defterlerinin TTK. Hükümlerine göre sahibi lehine delil teşkil edeceği,

2. ) Davacı şirketin tarafımıza sunduğu mal dökümlerine göre davalı şirketten 28.06.201. tarihinden 20.02.2018 tarihleri arasında 51.625,685 kg mal alındığı, davalı şirketin tarafımız: sunduğu mal dökümlerine göre 51.632,000 kg mal alındığı aradaki fark olan (51.632,00. 51.625,69>6,31) 6,31 kg* m virgülden sonraki rakamlardan kaynaklamdığı, taraflar arasında! sözleşmeye göre alınması gereken mal miktarının 60.000,00 kg olduğu, arada davacı ... davalı şirketten alması gereken mal farkı olarak (60.000,00. 51.632,007 8.368,00) 8.368,00 eksik mal alındığımın görüldüğü, taraflar arasındaki sözleşmenin 6/b maddesine göre beher alınan kg başına 7,5 TL cezai şartın yazılı olduğundan (8.368,00*7,5—62.760,00! 62.760,00411.296,80. 74.056,80 TL KDV dahil eksik alınan mal ile ilgili cezai şart hesaplandığı,

3. ) Davalı şirket tarafından davacı şirket adına düzenlenen 29.06.2018 tarih ... nolu 143.949,38 TL tutarlı Peşin Ödenen Satış Gelir Avans İadesi açıklamalı faturanın davacı şirket yası: defterlerine süresinde kayıt edildiği ve 02.07.2018 tarihinde 124.672,50 TL ve 03.07.2017 tarihin 19.076,88 TL olmak üzere herhangi bir itirazi kayıtta bulunmadan yasal itiraz süresi içinde faturanı: ödenerek sadece 200,00 TL bakiyenin kaldığı, davalı şirket tarafından eksik alındığı tespit edilen mal miktarı olan 16.265 kg n ceza şartı olan 7.500 TL ile çarpımı sonucu bulunan rakam (16.265,47*7.500>121.991,0019418KDV 21.958,38. 143.949,38) 143,949,38 TL olarak hesap edildiği, dolayısıyla davalı şirketin eksik mal alımıyla ilgili düzenlediği faturanın gerçeği yansıtmadığından davalı şirketin davacı şirketten (143.949,38. 74.056,80>69.892,58) 69.892,58 TL) eksik mal alımı sebebiyle fazla tahsilat yapıldığının anlaşılmakta olduğunu,

4. ) Davalı şirket tarafından cari hesaptan kaynaklı 200,00 TL alacak düşülerek kalan (144.000. 200. 143.800) 143 .800 TL cezai şart olarak 31 42.2018 tarih ... nolu 143.800 TL tutarlı“Anlaşma Gereği Cezai Şart Faturası” açıklamasıyla fatura düzenlenerek teminat mektubu bakiyesinin kapatılmış old uğu, Teminat mektubunun. tahsil edilmesinin sebebi olarak; ... Şirketi taraflar arasında var olan 11.06.2013 tarihli sözleşmenin 2.maddesinde belirtilen davalı ... nin dışında «Bayi, münhasıran ... den veya ... nin göstereceği yerden satın alacağı ürünleri münhasıran Servis te kullanmayı, ürünlerin evsafını değiştirmeden satmayı, bulundurmayı ve teşhir etmeyi ve başka şekilde satmamayı, bulundurmamayı vt teşhir etmemeyi kabul ve taahhüt etmiştir.” maddesine istinaden sözleşmenin 11. e maddesinde belirtilen 240.000 USD cezai şart karşılığında teminat mektubu tutarı kadar olan 144.000 TL bozdurularak alacağın tahsil edildiği,

5. ) Dava dişi ... A.Ş.” den 2016, 2017 ve 2018 yıllarında alınan yağların (davacı şirketin ... Marka Araçların satış VE servis hizmetleri ile ugraşmnsmdan) ranti kapsamında) ... marka araçlarda kullanıldığı ve bu garanti kapsamında kullanılan yağların Ve diğer parçaları: dava dışı ... A.Ş. ye fatura edildiği, davaci şirket tarafından bu yapılan işlemle ilgili örnek faturalar ve iş emirlerinin tarafımıza sunulduğu, Sayın Mahkeme tarafından ... ' AŞ' ye servis hizmeti gören bayilerine ' ... A.Ş, ye ait ya at u, tutulu; tutulmadığı ve kullamılan yağlarla ilgili kendilerine fatura düzenlemip servis hizmeti gören bayilerine öden... ödenmediğinin sorulması gerektiği, ancak ... A. Ş. Tarafında! Sayın Mahkeme adına gönderilen yazının şonucuna göre haksız . fesihin gerçekleşip gerçekleşmediğinin anlaşılabilecek olduğu.." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

Dava dışı ... A.ş.'ye müzekkere yazılarak, önceki müzekkere cevabında belirttiği ... marka araçlarda kullanılması gereken yağların teknik özellikleriyle ilgili olan üretici tarafından yayınlanmış onarım katalogları ile kullanıcı el kitaplarının birer onaylı suretlerinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş,

Mahkememizin 24/02/2021 tarihli ara kararı gereği, tarafların beyan ve itirazları doğrultusunda dosyanın mevcut bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizin 06/07/2021 tarihli 2 numaralı ara kararı gereği, tarafların beyan ve itirazları doğrultusunda ve dosyadaki tüm belge ve bilgiler kapsamında yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, bilirkişilerin 13/02/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak,

"Davalı şirket tarafından ibraz edilen 2013-2018 yıllarına ilişkin ticari defterlerin; açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbiri doğruladığı, davalı şirketin defterlerinin Kayıt nizamı bakımından uygun olduğu davalı şirket lehine veya aleyhine delil kabiliyetleri Sayın Mahkemeniz takdirinde olduğu,

Taraflar arasındaki Bayilik Anlaşması'nın Satışlar başlıklı 2/A maddesinde “Bayi münhasıran ...'den veya ...'nin göstereceği yerden satın alacağı Ürün'leri münhasıran Servis'te kullanmayı” taahhüt etmiş olup, davacı bayinin başka yerden ... markalı ürün aldığına ve bunları servisten başka yerde sattığına dair bir iddia ve tespit olmadığı, bayinin ... markalı ürünler ile birlikte farklı markalı - yağların - bulundurmasının - taraflar arasındaki - sözleşmenin - 11/e Maddesinde öngörülen cezai şart ödemeyi gerektirecek bir aykırılık olarak değerlendirilemeyeceği, Mahkeme'nin farklı değerlendirme ile, bayinin yalnızca ... markalı ürünler satabileceği, Serviste farklı markalı ürün bulundurma ve satmanın sözleşmeye aykırılık sayılacağı kanaatinde olması halinde, davalı ...'nin cezai şarta hak kazanacağı,

Fesih koşulları yönünden, bayinin alım taahhüdüne kısmen uymamasının sonuçları ve yaptırımı sözleşmede ayrıca düzenlendiğinden ve sözleşmede münhasırlık şartı olmadığından, bayi için ... markalı ürünleri satmaya devam etmek kaydıyla, sürenin son birkaç ayında farklı markalı ürün bulundurmasının fesih için haklı sebep oluşturmayacağı, bu koşullar altında davacı yan sözleşmenin yenilenmeyeceğini zaten bildirmişken, sürenin bitimine kısa bir süre kala sözleşmenin feshedilmesinin dürüstlük kuralına uygun düşmeyeceği değerlendirmesinin takdirinin Mahkemeye ait olduğu, bu ihtimalde davalı ...'nin cezai şart alacağına mahsuben tahsil ettiği 144.000 TL'nin iadesi gerekeceği,

Bununla birlikte, Mahkemenin ...'nin sözleşmeyi feshinin haklı olduğunu değerlendirmesi halinde sözleşmenin | 1/e hükmü gereğince ...'nin 240.000 USD cezai şarta hak kazanacağı, sözleşme gereğince bayiye ödenen peşin satış geliştirme teşvik ödemesinin miktarı, gerçekleşen toplam satış miktarı, sektör bilirkişisinin tecrübelerine göre gerçekleşen satışlardan sağlanacak net kazanç miktarı ile sözleşme tarihinden sonraki USD kur artış miktar ve oranları ve davacı bayinin mali verileri gözetildiğinde kararlaştırılan cezai şartın bayinin iktisaden mahvına sebep olabilecek düzeyde olabileceği gözetilerek yarı oranında veya daha fazla indirim yapılması hususunun Mahkeme'nin takdirinde olacağı,

Davacı ...'ın alım taahhüdüne uymaması sebebiyle, toplam beş fatura içeriği 4.259,84 kg motor yağının sözleşme dahilinde bahsedilen ... marka araçlarda kullanılan yağ olduğu, kalan 3.423,04 kg ürünün ise sözleşme kapsamında bahsedilmeyen ürünler olduğu, sözleşme kapsamında kalan ürünlerin toplamının 48.208,66.Kg olduğu,

Davalının 104.353,36.-TL fatura düzenlemesi gerekirken 143.949,38.-TL fatura düzenlediği başka bir ifade ile davalının davacıya 39.596,02-TL fazladan fatura düzenlediği ve tahsilatını yaptığı, Eksik mal alımı nedeniyle davalı ...Ş.” nin davacı ... Ltd Şti” nden 39.596,02 TL fazla tahsilat yaptığı, (dava dilekçesindeki talep 10.000 TL'dir).." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

Mahkememizin 12/04/2022 tarihli 1 numaralı ara kararı gereği, dosyanın bilirkişilere tevdi edilerek ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişilerin 14/06/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak,

"1- Mali ve teknik bakımdan kök raporda yer verilen tespit, hesaplama ve kanaatlerimizde bir değişiklik olmamıştır.

2. Kök raporda münhasır satıcılık, feshin haklı olup olmadığı, davalı şirketin cezai şarta hak kazanıp kazanmayacağı ve cezai şartın indirilip indirilmeyeceği konularında zaten ihtimalli değerlendirmeler ve seçenekli hesaplamalar yapılmıştır." yönünde görüş ve kanaat bildirdikleri görülmüştür.

Bilirkişi raporunun taraflara ayrı ayrı tebligat çıkartıldığı görülmüştür.

Bilirkişi raporuna karşı davacı ve davalı vekilinin beyan ve itiraz dilekçelerinin dosyaya ibraz ettikleri görülmüştür.

Davacı vekilinin 28/06/2022 tarihli ıslah dilekçesinin sunduğu, davacı vekilinin ıslah harcını yatırdığı görülmüştür.

GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlık konusunun, taraflar arasında bayilik sözleşmesi kapsamında haksız fesih şartlarınnı oluşup oluşmadığı, sözleşme devamında davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda başka firmalara ait satışa hazır bulunup bulunulmadığı, sözleşmenin feshinin kötü niyetle gerçekleşip gerçekleştirilmediği teminat mektubunun paraya çevrilmesi sonucu tahsil edilen bedelin iadesinin gerekip gerekmediği, sözleşme feshi sonrası eksik tonajın fazla tespit edilip edilmediği var ise fazla olan miktarının karşılığının olup olmadığı ve ne kadarının iadesinin gerekip gerekmediği hususlarında toplandığı anlaşıldı.

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf iddiaları, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya içeriğine göre;

Davacı ile davalı arasında yağ satımına ilişkin bayilik anlaşması yapılarak , madeni yağ satımı konusunda anlaşma sağlanarak sözleşmenin imzalandığı, bu sözleşme gereğince ceza şartların ve alım taahhütlerinin belirlendiği, davacı tarafça belirli süreli olarak imzalanan baylik anlaşmasının süresi bitiminde noter vasıtası ile davalı tarafa ihtarname gönderilerek sözleşmenin uzatılmayacağının bildirildiği, davalı taraf ise bu durumun haksız fesih koşullarını oluşturacağı gerekçesi ile davacı tarafından verilen teminat mektubunun bozdurulduğu, davacı tarafın daha önceden ödenen teslim alınmayan mal ücretleri ile bozdurulan teminat mektubunun ücretinin iadesini talep etmkele beraber,

Dosya kapsamında meydana gelen ihtilaf olan haksız fesih şartları incelendiğinde, belirli bir süreli yapılan sözleşmelerde bir tarafın sözleşmeyi herhangi bir hukuki dayanağı mevcut olmadan, belirli bir irade beyanıyla sona erdirmesi sözleşmeyi haksız fesih ile sona erdirme olarak tanımlanabileceği, haksız olarak sözleşmeden dönme beyanının sözleşme ve somut olaylar kapsamında irade beyanında bulunan yönünden belirli hukuki sonuçlarının veya bu irade beyanı sonucunda meydana gelen zararlardan sorumlu olacağı hukukumuzda belirlenmiş olmakla beraber,

Dosyada mevcut bilgi belgeler ve denetime elverişli birden çok alınan bilirkişi raporları detaylıca incelendiğinde, davacı tarafın sözleme süresince, sözleşmeden doğan yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiği, bayilik sözleşmesi detaylı şekilde incelendiğinde, bayide başka markaların madeni yağlarının satımının açıkça veya dolaylı bir şekilde yasaklanmadığı, davacı tarafın başka markaların yağlarını da bayisinde satmasının rekabet hukuku kapsamında herhangi bir aykırılık teşkil etmeyeceği ayrıca sözleşme süresinin sonuna doğru yapılan bu satışların ticari hayatın olağan akışına da aykırılık taşımdığı, sonuç olarak bayilik sözleşmesinde anlaşılan marka yağlar ile başka marka yağlar arasında satım konusunda herhangi farklı bir usul olmadığı, göz önüne alındığında rekabet hukukuna ve sözleşmeye aykırılık olmadığı kanaatine varılmış olup, farklı ürünler kullanılmasının ve belirli bir süre için yapılan bayilik sözleşmenin süresi dolmasına yakın davalı tarafından yapılan haksız fesih uygulaması mahkememizce uygun görülmemiş olup,

Ayrıca ücretleri daha önceden davalı tarafa bayi tarafından ödenen madeni yağ tutarlarının ise, mal satımının yapılamayacağı, bu alım miktarına ulaşılamayacağı kesin olduğundan, bu teslim alınamayan madeni yağ ücretlerinin iade talebinin kabulüne karar vermek gerekmiş olup, dosyda bulunan bilirkişi raporları marifetiyle hesaplanan tutarın iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;

1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE,

-143.949,38.-TL cezai şart, 39.596,02.-TL fazla tahsilat ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

-Fazlaya ilişkin talebin reddine,

2. Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 12.537,99.. TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.134,51.. TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 9.403,48.. TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

3. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 29.367,00.. TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4. Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 50,62. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5. Davacı tarafından yapılan; 35,90.. TL Başvuru Harcı, 2.629,08.. TL Peşin/nisbi Harcı, 505,43.. TL Islah Harcı, olmak üzere toplam 3.170,41.. TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı tarafından yapılan; 5.250,00.. TL Bilirkişi ücreti, 994,80.. TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.244,80.. TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 6.242,28.. TL' lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,

7. Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

8. Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,

Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/01/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır