Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/536 Esas

KARAR NO : 2024/573

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 08/07/2019

KARAR TARİHİ : 25/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... A.Ş'ne Konut Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... Mah. ... Cad, No: ... K.... İSTANBUL adresindeki ... 'ın oturduğu-maliki olduğu konut ve sigortalı değerler 28.06.2018 tarihinde, bodrum katı ile birlikte 7 katlı binanın en üst katları çatı dubleksi olarak kullanıldığı, çatıda yalıtım çalışması yapıldığı, 20 nolu çatı dublexi üstüne gelen bölümünde mebran malzeme ısıtılıp, köpük izolasyon malzemesinin üstüne yapıştırırken izolasyon malzemelerinin tutuştuğu ve yangına sebebiyet verdiğini, itfaiye yangın raporu kapsamında belirtilen yangın neticesinde hasarlandığını, hasar nedeni ile müvekkili şirket tarafından sigortalı emtialar-değerler üzerinde yaptırılan ekspertiz incelemesinde hasar tazminatı olarak saptanan 45.508,65-TL poliçe özel ve genel şartları gereği 27.09.2018 tarihinde sigortalısına ödendiğini, konut Sigortası Genel Şarttarı gereği sigortalısına yukarıda belirtilen hasar nedeni ile hasar tazminatı ödeyen müvekkil şirketin, TTK ilgili maddesine istinaden sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalının en az %100 kusurlu çatı izolasyon faailiyetini yapan ... İnşaatın sahibi olması ve-veya kusursuz sorumluluk halleri ve ihmali nedeni ile ödenen hasar tazminatının tahsili amacı ile ... İcra Müdürlüğü nezdindeki 2018/... E. Nolu ilamsız takip açılmış ise de davalılar-borçlularca takibe esas yönünden itiraz edilmiş olması nedeni ile ... Arabuluculuk Bürosu nezdindeki 2019/... nolu dosya kapsamında anlaşma sağlanamadığından işbu itirazın iptali davasının aşağıdaki Yargıtay Emsal kararları gereği görev yönünden mahkemenizde açılması gereği doğduğu, davalılar-borçlular aleyhine ... İcra Müdürlüğü nezdinde başlatılan 2019/... Esas nolu ilamsız takibe yönelik yapılan haksız ve kötüniyetli itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalılardan müştereken ve mütesesilen tahsiline, davalı adına kayıtlı bir kısım mal varlığı üzerine ihtiyati haciz, ihtiyati tedbir konulmasına işlenmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili hem cevap hem de bilirkişi raporuna itiraz dilekçesini birlikte sunmuştur. Davalı müvekkilinin çatı izolasyon faaliyetini yapan bir firma olması nedeniyle, aleyhine dava ikame edildiği, müvekkilin Çatı izolasyon iş ve hizmetini yürüttüğüne dair hiç bir delil bulunmadığını, yazılı bir sözleşme olmadığını, davalı müvekkil yönünden, kabul etmediği bir izolasyon hizmeti ile ilgili olarak kusurlu olarak nitelendirilmesine yasal olanak bulunmadığını, davanın husumet yönünden reddine, davanın esastan reddine, yargılama giderleriyle ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, davacı sigorta şirketi tarafından ödenen sigorta tazminatının davalıya rücuna ilişkin başlatılan takipte itirazın iptaline ilişkindir.

Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir. Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır. Yargıtay ... HD'nin 2019/... Esas ve 2019/... Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.

Takip konusu alacak sigorta tazminatının rücuna dayanmaktadır. Rücu alacağı, TTK md. 1472 uyarınca halefiyet ilkesi ile doğmaktadır. TTK md. 1472 uyarınca, sigortacı tarafından sigortalısının talebi üzerine sigorta tazminatı ödemesi yapılması halinde sigortacı, sigortalısının haklarına halef olur. Başka bir anlatımla sigortacı; sigorta tazminatı ödemesine sebep teşkil eden somut olay akabinde, sorumlulara karşı, diğer tarafın onayını gerektirmeksizin, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat etmek koşuluyla, sigortalısının haklarına halef olur ve sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa, söz konusu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Dava hakkının sigortacı tarafından kullanılması durumunda açılan dava, selef sigortalının açtığı dava gibidir. Hangi mahkemenin görevli olduğu da bu kurala göre tespit edilir.

Somut olayda zarar gören dava dışı sigortalı ... ’dır. Rizikonun gerçekleştiği yer sigortalının ikametgâh adresidir. Dava dışı sigortalı ile davalı arasındaki sözleşme niteliği gereği eser sözleşmesidir ve bu sözleşmede dava dışı sigortalı tüketici konumundadır. Zira dava dışı sigortalının sözleşme konusunun ve ifa/riziko yerinin gözetilmesinde gelir elde etme amacı bulunmadığı değerlendirilmiştir. Dolayısıyla dava dışı sigortalının tüketici olması sebebiyle davanın tüketici mahkemesinde görülmesi gerekir. Yukarıda belirtildiği gibi, halefiyet ilkesi uyarınca davacı sigorta şirketinin tacir olmasının görevli mahkemenin tespitinde bir önemi bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle; dava dışı sigortalının tüketici sıfatını haiz olması, davalı ile aralarındaki işlemin tüketici işlemi olması ve halefiyet ilkesi gözetildiğinde davanın tüketici mahkemesinde görülmesi gerektiği, mahkememizin görevsiz olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;

1. Mahkememizin görevsizliği sebebi ile davanın usulden reddine, görevli mahkemenin İstanbul Tüketici Mahkemeleri olduğunun tespitine,

2. Karar kesinleştiğinde Mahkememiz ile ...Tüketici Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğundan görevli merci tayini için dosyanın HMK md. 21/1. c ve HMK md. 22/2 uyarınca ortak görevli üst mahkemeye gönderilmesine,

3. 6100 sayılı HMK'nın 331. maddesi uyarınca yargılama gideri ve vekâlet ücretinin görevli mahkemece nazara alınmasına,

Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/09/2024

Katip ...

Hakim ...

¸