İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/740 E. 2024/103 K.

T.C.

İSTANBUL

19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/740 Esas

KARAR NO : 2024/103

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/12/2021

KARAR TARİHİ : 12/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı alacaklının, müvekkili aleyhine .... İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı dosyası üzerinden başlattığı takip ile, müvekkilinin borcundan fazlasını tahsil ettiğini, iş bu icra takibi borcu sona ermesine rağmen haciz işlemlerine devam ettiğini, bu nedenle müvekkilinden fazladan tahsil edilen miktarın istirdadı ve davalıya herhangi bir borcu olmadığının tespiti için iş bu davayı açmak gerektiğini, davalı alacaklının, müvekkili aleyhine, 16/01/2012 tarihinde .... İcra Dairesi'nin 2012/... Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibini başlattığını, davalının 25/03/2021 tarihinde iş bu takip dosyasını yenilediğini ve dosya 2021/... Esas numarasını aldığını, müvekkilinin iş bu takip dosyasına dayanak borcunu davalının .... İcra Dairesi 2021/... Esas sayılı dosyasında alacaklı vekili olarak bulunan Av. ...'ya haricen ödemeler yaparak sona erdirdiğini, fakat davalı alacaklı vekili almış olduğu harici ödemelerin hiçbirini icra dosyasına bildirmediğini ve haciz işlemlerine devam ettiğini, müvekkili tarafından davalı alacaklı vekili Av. ...'ya ödenen meblağlara ilişkin banka dekontları bulunduğunu, müvekkilinin banka hesap özetleri ilgili bankalardan istendiğinde yapmış olduğu iş bu ödemelerin görüleceğini müvekkilinin banka hesaplarının celbini de talep ettiklerini, davalı alacaklı vekilinin dosya borcu sona ermesine rağmen müvekkili aleyhine haciz işlemlerine devam ettiğini, müvekkilinin maaşına haciz koydurduğunu ve maaşından kesintiler yaptırdığını, davalı alacaklının bu yolla müvekkilinin borcundan fazlasını tahsil ettiğini ve iş bu icra dosyasının hala açık bulunduğunu, haciz işlemlerinin devam ettiğini ,davalı alacaklı vekili almış olduğu harici ödemeleri icra dosyasına bildirmediği gibi sona ermiş borcu ödemesi için müvekkili ve yakınlarını da sık sık arayarak huzur ve sükunlarını bozduğunu, bu konuda müvekkilinin davalı alacaklı vekili Av. ...'dan ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2021/... Sor. Numaralı dosyası ile şikayetçi olduğunu, müvekkilinin daha fazla mağdur olmaması adına, davaya konu .... İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı dosyasının dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulmasını, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı meblağların tespit edilerek ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile istirdadına, adli yardım taleplerinin kabulüne, her türlü yargılama ve harç masrafları ile ücret-i vekaletin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davadan önce arabuluculuğa başvurulmadığını, davacı vekilinin zorunlu arabuluculuk şartının incelerek dava şartı noksanlığından reddini talep ettiklerini, ayrıca taraflarınca davalı tarafa ilişkin olarak 2016/... esas sayılı, 2021/... esas sayılı ve 2022/... esas sayılı icra takipleri başlatılmış olduğunu, müvekkili tarafına hangi dosyaya beyanen ödeme yapıldığı bildirilmeden ödenen ödemelerin geri alınmasına yönelik işbu istirdat davasının koşulları oluşmadan dava açıldığını, özel dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, taraflar arasında borçlanma işlemi olan senetlerin ... Merkezleri Limited Şirketi ve ... tarafları arasında olduğunu, ...anbul düzenlendiğini, dava konusu alacaklar için .... İcra Müdürlüğü'nün 2013/... esas sayılı dosyasında davacı hakkında 29/03/2013 tarihinde icra takibi başlatıldığını ve .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... esas sayılı dosyası gereğince de 16/01/2012 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davacı hakkında dava konusu olmasa da ... İcra Müdürlüğü'nün 2022/ ... esas sayılı dosyasınca 11/01/2012 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği haricen ödemelerin icra dosyasına bildirilmediği beyanının tamamen asılsız olduğunu, davacı taraf hakkında başlatılan üç adet icra takibi olduğundan ve davacı tarafın taraflarına yapmış olduğu ödemelerin hangi dosyaya beyanen yapıldığı belli olmadığından, davacı tarafın taraflarına yapmış olduğu ödeme dekontlarını mahkemeye sunduklarını, .... İcra Müdürlüğü tarafından davacı taraf ile borcuna binayen ve hakkında başlatılan takip neticesinde 2013/... esas sayılı dosyasında 14/04/2015 tarihli 10/12/2015 tarihli ve 06/03/2018 tarihli taahhüt anlaşmaları imzalandığını, 2013/... esas sayılı 14/04/2015 tarihli davacı taraf ile imzalanan taahhüt anlaşması neticesinde davacının 15/06/2015 tarihinde taahhüd anlaşmasını ihlal etmesi sonucunda hakkında 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılması hükmü verildiğini, davacı tarafın dilekçesinde belirtmiş olduğu müvekkilinin huzur ve sukununu bozduğuna yönelik beyanı ve akabinde şikayetçi olduğu beyanının tamamiyle borcu sürüncemede bırakma amaçlı kasti bir eylem olduğunu, ayrıca mevzu bahis olan bu olayın mahkemece bir bağlantısı olmadığı gibi tamamıyla kalan borca yönelik olarak borcu sürüncemede bırakmak kastıyla olayı saptırmaya yönelik olduğunu, öncelikle borç tamamıyla ödenmeden istirdat davasının şartları oluşmayacağından ve davacı vekilinin dava açılmadan önce ticari anlaşmazlıklarda arabulucuya başvurma dava şartı olup TTK md 5/A bendi uyarınca dava şartı noksanlığından usulden reddine, işbu talepleri uygun görülmezse sunmuş oldukları deliller ve ispatları neticesinde esasa girilerek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:

.... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2013/... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden bir örneğinin Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

... Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak 2021/ ... soruşturma sayılı dosyasının bir örneğinin Mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

.... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2021/... esas sayılı dosyada maaştan yapılan fazla kesintiye ilişkin ... A.ş'ye yapılan iadelere ilişkin reddiyat makbuzlarının mahkememize gönderilmesi ile, ilgili dosya aslının ve takip konusu bono aslının, bono aslı mevcut değil ise görüntüsünün mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

.... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2021/... esas sayılı takip dosyasının kapalı olup olmadığı, dosyada ne kadar ödeme yapıldığı, haricen ödeme yapılıp yapılmadığı 07/2022 tarihindeki hesap raporunda görülen fazla ödemenin bulunup bulunmadığı, fazla ödeme var ise bunun borçluya iade edilip edilmediği hususlarında açıklama mahkememize açıklama yapılması istenilmiştir.

GEREKÇE:

Dava, davacı borçlu tarafından davalı alacaklıya haricen yapılan ödemeler sebebiyle icra dosyasında menfi tespit ve fazla ödenen bedelin istirdadı istemine ilişkindir.

İcra İflas Kanunu md. 72’ye göre borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz. Borçlu, menfi tespit davası zımnında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir.

Menfi tespit davalarında davacı borçlu, davalı alacaklı ile arasında hiçbir hukuki ilişki bulunmadığını, borcun hiç doğmadığını iddia ediyorsa ispat yükü davalı alacaklı üzerindedir. Ancak davacı borçlu hukuki ilişkiyi ve borcu kabul etmekle beraber başka bir sebepten ötürü geçersiz olduğunu veya borcun sona erdiğini iddia ediyorsa ispat yükü davacı borçlu üzerindedir.

Menfi tespit davasının sonucuna göre davacı borçlu lehine tazminata hükmedilebilmesi için alacaklının borçlu hakkında icra takibinde bulunmuş olması, icra takibinin haksız ve kötü niyetle yapılmış olması ve borçlunun tazminat talebinde bulunmuş olması gerekir.

Borçlu aleyhine tazminata hükmedilebilmesi için ise icra takibinin durdurulması için tedbir kararı verilmiş ve bu kararın fiilen uygulanmış olması gerekir.

Dava konusu .... İcra Müdürlüğü’nün 2021/... Esas sayılı (eski 2021/... Esas) dosyasının incelenmesinde, takibin usul ve yasaya uygun olduğu, 1.539,00 TL asıl alacak, 316,23 TL işlemiş faiz ve 4,62 TL komisyon olmak üzere toplamda 1.859,85 TL üzerinden takip başlatıldığı ve takibin infazen kapatıldığı görülmüştür. Mahkememizce yapılan yargılamada birleşen dava yönünde tefrik kararı verilmiş ve mahkememizin 2023/24 Esas sayılı dosyası ile dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir. Davacının istirdat talebinin menfi tespit talebi ile birlikte yapılması ve menfi tespit davalarının kendiliğinden istirdat davasına dönmesi sebebiyle istirdat talebi yönünden arabuluculuk yoluna başvurulmaması ayrıca bir dava şartı olarak aranmamıştır. Bunun yanında davacı tarafa haricen yapılan ödemeleri belirtmesi ve istirdat talip ettiği miktarı bildirmesi için süre verilmesine rağmen, istirdat talep edilen miktar ile haricen yapılan ödemelerin mi, yoksa icrada tahsil edilen bedelin mi istirdadının talep edildiği açıklanmadığından; mahkememizce dava konusu takip dosyası ve takip miktarı esas alınarak yargılama yapılmıştır.

Davacı taraf, davalıya yaptığı haricen ödemelerin icra dosyasına bildirilmemesi sebebiyle borçlu olmadığını ve icra dosyasında maaşına konulan haciz sebebiyle fazla miktarda tahsilat yapıldığını iddia etmiştir. Bunun dışında borcun varlığı hususunda bir itirazda bulunmamıştır. Davacı asilin 24/10/2022 tarihli celsedeki beyanları da gözetildiğinde borcun varlığı hususunda ihtilaf bulunmadığı, uyuşmazlığın davacı tarafından haricen ve icra dosyasında yapılan ödemelerin borçtan fazla olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

Davacı taraf, haricen yapılan ödemelere ilişkin EFT dekontlarını dosyaya ibraz etmiştir. Dekontların incelenmesinde ödemelere dair açıklama bulunmadığı görülmüştür. Taraflar arasında dava konusu icra takibi dışında, .... İcra Müdürlüğü’nün 2013/... Esas sayılı takip dosyasına konu borç ilişkisi de bulunmaktadır. Davalı alacaklı haricen yapılan ödemelerin 2013/... Esas sayılı takip için yapıldığını beyan etmesi karşısında takip dosyasının incelenmesinde alacaklı vekilinin sunulan EFT dekontları ile aynı tutarda haricen tahsil bildiriminde bulunduğu görülmüştür. Davacı tarafından yapılan haricen ödemeler sebebi ile dava dışı 2013/... Esas sayılı dosyaya konu borç için haricen tahsil bildirimi yapılması ve davacının dava konusu takip için haricen ödeme yaptığına dair belge sunmaması sebebiyle, davacının haricen ödeme yaptığı iddiası mahkememizce kabul edilmemiştir. Dava konusu takip dosyasının incelenmesinde, davacının maaşından kesilen fazla miktarın parayı yatıran davacının işverenine iade ettiği görülmüştür. Dolayısıyla icra işlemi sebebiyle maaştan kesilen fazla miktarın iadesinin, parayı geri alan işverenden talep edilmesi gerekir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle; davacının haricen yaptığı ödemelerin dava dışı 2013/... Esas sayılı takip dosyasına konu borç için yapılması, dava konusu 2021/... Esas sayılı takip dosyasına konu borca ilişkin haricen ödeme yapıldığına ilişkin belge sunulmaması ve icra dosyası kapsamında yapılan maaş kesintilerinden borçtan fazla kısmının işverene iade edilmesi sebebiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davanın açılması ile birlikte tedbir kararı verilmediği ve takibin devam ettiği gözetilerek İİK md. 72 uyarınca şartları oluşmayan tazminat talebi mahkememizce kabul edilmemiştir.

HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;

1. Davanın REDDİNE,

2. İİK md 72 uyarınca tazminat talebinin reddine,

3. Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 346,90. TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4. Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 1.859,85. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6. Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının talep halinde iadesine,

Dair, miktar itibariyle istinaf sınırı altında kaldığından KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/02/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır