İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/824 E. 2024/566 K.

T.C.

İSTANBUL

18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR NO : 2024/566

HAKİM : Zuhal GÜMÜŞ 220010

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/12/2023

KARAR TARİHİ : 11/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin sahibi olduğu ... portalı faaliyete geçtiği 2008 yılından bugüne tüm üyelerine yıllık hizmet bedeli karşılığı internet üzerinden tanıtım ve reklam hizmeti verdiğini, iş bu Reklam ve tanıtım hizmetinin ... internet portalında reklam ve tanıtımının yapılmasını isteyen firma için bir sayfa oluşturularak gerçekleştirildiğini, müvekkilinin alacağının sözleşmeye, faturalara ve cari hesaba dayandığını, müvekkili ile borçlu arasında 23/05/2022 tarihli 12 ay taahhütlü sözleşme imzalandığını, sözleşme devam ettiği sürece e faturalar davalı adına müvekkili şirket tarafından tanzim edildiğini, faturalara süresi içerisinde bir itiraz gelmediğini, müvekkili tarafından sözleşmeye ilişkin tüm yükümlülükler eksiksiz yerine getirilmesine rağmen borçlu tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili talebi ile ... 7. İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla icra dosyasında takibin devamına ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun tebligatlar gönderilmesine rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE:

Dava itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkememizce ticaret sicil müdürlüğüne ve vergi dairesine müzekkere yazılarak davalının 23/05/2022 tarihinde tacir kaydının veya esnaf kaydının bulunup bulunmadığı hususu sorulmuş, ilgili müzekkere cevapları dosya arasına kazandırılmıştır.

... Vergi Dairesince müzekkeremize verilen cevapta; davalının 23/05/2022 tarihinde vergi mükellefiyet kaydının bulunmadığı, 17/06/2022-01/05/2023 tarihleri arasında kadınlar için kuaför işletmesi faaliyetinden dolayı ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün basit usulde ticari kazanç mükellefi olduğu, bu nedenle 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 173 üncü maddesi uyarınca defter tutma mecburiyetinin bulunmadığı, 01/05/2023 tarihinden itibaren aynı

faaliyetten dolayı dairemizin gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olduğu ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 178 inci maddesi uyarınca işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu bildirilmiştir.

Ticaret Sicil Müdürlülerine yazılan müzekkerelere verilen cevapta ilgilinin tacir kaydının bulunmadığı bildirilmiştir.

Ticaret Mahkemelerinin görevi TTK'nın 5.maddesinde düzenlenmiş ve maddenin 1.bendinde; "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." denilmiştir.

Bir davanın ticari dava olup olmadığı ise TTK'nın 4. maddesinde gösterilen ilkelere göre belirlenmekte olup, öğretide benimsenen görüşe göre de ticari davalar kendi aralarında mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Mutlak ticari davalar için tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken, nispi ticari davalarda dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığı kriter olarak kabul edilmiştir.

Ticari işletme, TTK'nın 11/1.maddesindeki tanıma göre; esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir. Esnaf işletmesi ile ticari işletme arasındaki sınırın ise Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak kararname ile belirleneceği hükme bağlanmıştır. Görüleceği üzere ticari işletmenin unsurları; esnaf işletmesi için öngörülen sınırın üzerinde bir gelir sağlamayı hedef tutan faaliyet, devamlılık ve bağımsızlık olarak düzenlenmiştir. Buradaki faaliyet iktisadi faaliyet olup, amacı gelir elde etmektir. Kanunda ticari işletme için herhangi bir miktarda gelir değil, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşar düzeyde gelir sağlama amacı aranmıştır.

Bu düzenlemeler ve açıklamalar karşısında gelir vergisinden muaf olanlar ile basit (gerçek) usulde vergilendirilenler, başka hiçbir koşul aranmadan esnaf sayılacaktır; zira bu kişilerin kazançları kendilerine tacir niteliğini kazandırmayacak seviyededir ( Arkan, Sabih, Ticari İşletme Hukuk, 24. Bası, 2018 Ankara, s. 27 vd.). Bu durumda, somut olaya gelince, davalının gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olduğu, işletme hesabı defteri tuttuğu ve 213 sayılı VUK 177.Maddesinde belirtilen sınırı aşmadığı anlaşılmakla mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Emsal mahiyette Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. H.D. 2022/1238 E., 2023/57 K. Sayılı ilamı)

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın, davaya mahkememizin görevli olmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,

2. Davaya bakmaya İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olması nedeniyle mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

3. Görevsizlik kararı kesinleştiğinde (2 hafta içersinde istinaf edilmediğinde yahut istinaf başvurusu reddedildiği takdirde) ve süresinde (kararın istinaf edilmeyerek kesinleşmesinden yahut istinaf ret kararının tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde) talep edildiğinde dosyanın görevli ve yetkili İSTANBUL ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,

4. HMK 20.maddesi uyarınca süresi halinde kanun yoluna başvurulmayarak kararın kesinleşmesi halinde kesinleşme tarihinden, kanun yoluna başvurulmuş ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize başvurarak dava dosyasının Görevli yada Yetkili Mahkemeye gönderilmesi taraflar tarafından talep edilmediği taktirde Davanın Açılmamış Sayılmasına karar verileceğinin taraflara ihtarına ,

5. HMK 20.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesi için taraflarca başvurulması halinde HMK 331/2.maddesi gereğince yargılama giderlerinin ve HMK 323/1. ğ maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan vekalet ücretinin yetkili ve görevli mahkeme tarafından hüküm altına alınmasına, belirtilen sürede başvuru yapılmaması halinde talep üzerine yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin mahkememizce hüküm altına alınmasına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı (e duruşma ile), davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/09/2024

Katip

(e-imza)

Hakim

(e-imza)