İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/846 E. 2024/244 K.

T.C.

İSTANBUL

18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/751 Esas

KARAR NO : 2024/245

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 19/11/2023

KARAR TARİHİ : 02/04/2024

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lojistik ve nakliye işleriyle ilgilenen bir şirket olduğunu, davalının malzemelerini ihracaatını gerçekleştirdiğini, ihraacata konu malzemelerin Türkiye'den yüklendiğini ve alıcıdan kaynaklı problemlerden dolayı malzemelerin gümrükte 90 gün kaldığını, malzemeler milleştiğini, 80-90 gün boyunca konteynırın orada durması sebebiyle ardiye ve demoranj bedeli oluştuğunu, müvekkiline de bu bedeli fatura edildiğini, müvekkilide bu zararı davalıya fatura ettiğini, davalı da bu süreçten haberdar olmasına rağmen ödemeyi yapmaktan kaçınmış ve faturaya dahi itiraz etmemiş olmasına rağmen davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının ödeme emrine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu beyan ederek; itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin İstanbul ... Hal'inde yurtiçi ve yurtdışına meşrubat ticareti yapan bir işletme olduğunu, bu doğrultuda ... İsimli Kuveyt menşei'li şirket ile 1 konteyner Enerji İçeceğinin satımı konusunda anlaşıldığını, davacı ... ile malların nakliyesi konusunda anlaşıldığını, müvekkilinin ürünlerini satışa uygun olarak yerleştirilmiş ancak ürünler müvekkilinin ticaret yapmış olduğu şirket tarafından alınmayarak mal alacaklısı gönderilen şirket temerrrüde düştüğünü, kaynağı belirsiz olarak kesilen fatura bedellerinden müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, taraflar arasında müvekkilinin sorumluluğunu doğuracak herhangi bir yazılı anlaşma bulunmadığını, müvekkilinin iş gördüğü çevredeki teamüllere göre asıl sorumluluğun taşıyıcıya ait olduğunu, demuraj bedelinden müvekkilinin sorumlu olmaması yine demuraj bedelinin hangi esaslar üzerinden hesaplandığının dosyada sabit olmaması amacın haksız kazanç elde etmek olduğu dikkate alındığında alacağın likit olmadığı sabit hale geldiğini, müvekkili aleyhine açılan davanın öncelikle usulden reddini aksi takdirde davanın esastan reddini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, konteyner demuraj alacağının tahsili amacıyla

Somut olayda davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilmiş olan dava ve beyan dilekçelerinde özetle; davacı ile davalı arasında davalının mallarının İstanbul ... adresinden Kuveyt Shuwaikh limanına taşınması için anlaşmaya varıldığını, davacı tarafından bütün teslim sürecinin dava dışı ... Taşımacılık Firmasına yaptırılmış olduğunu ve ilgili firma tarafından malın varış limanına götürülmesi akabinde alıcı tarafından süresi içerisinde teslim alınmadığından bahisle ... Taşımacılık Firması aleyhine demuraj faturasının düzenlendiğini, söz konusu taşıma firması tarafından bu bedelin kendilerinden tahsil edildiğini; demuraj faturasının deniz taşımasından kaynaklandığını, ilgili ödenen bedelin de davalıya fatura edildiğini, davalının ödemeyi gerçekleştirmemesi sebebiyle aleyhlerine .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas Sayılı dosyasından takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durması sebebiyle işbu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.

6100 Sayılı HMK'nın "Dava şartlarının incelenmesi" başlığını taşıyan 115. Maddesinin 1. Fıkrası "(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler." uyarınca yargılamanın her aşamasında dava şartlarının bulunup bulunmadığının re'sen incelenmesi gerektiğinden aynı kanunun "Dava şartları" başlığını taşıyan 114. Maddesi uyarınca " (1) Dava şartları şunlardır:

a) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması.

b) Yargı yolunun caiz olması.

c) Mahkemenin görevli olması.

ç) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.

d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması.

e) Dava takip yetkisine sahip olunması.

f) Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletnamesinin bulunması.

g) Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması.

ğ) Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi.

h) Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması.

ı) Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması.

i) Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.

(2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır."

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)’nun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. TTK'nın 5/1. Maddesine göre de, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir. Ancak TTK'nın 5/2. Maddesinde ise, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği düzenlenmiştir. HSYK 'nın 20/07/2004 tarih ve 370 sayılı kararı ile İstanbul 'da kurulup faaliyete geçirilen denizcilik ihtisas mahkemesinin yargı alanının İstanbul İli mülki sınırları olarak belirlenmiş ve yine 09/09/2014 tarihli ticaret mahkemesi hakimleri ile bazı yer adli yargı hakimlerinin müstemir yetkilerinin düzenlenmesine ilişkin yetki kararnamesi ile 6102 sayılı TTK 5/2 maddesi gereğince İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi TTK 'dan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticareti ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere münhasıran görevlendirilmiştir. Deniz ihtisas mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki, görev ilişkisidir.

İşbu davada davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesi ve davalı vekilince sunulan cevap dilekçesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde dava konusu demuraj faturasının dayanağı olan taşımanın deniz yolu ile gerçekleştirilmiş olduğu, bu sebeple söz konusu taşımadan doğan zararlara ilişkin uyuşmazlığın TTK'nın “Deniz Ticareti” başlıklı 4. kitabındaki 893 ve onu izleyen maddelerde düzenlenen hükümler dikkate alınarak çözümlenmesi gerektiğinden işbu davalara bakma görevinin Denizcilik İhtisas Mahkemesi olan İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğu kanaatine varılmış olup mahkememizin işbu dosyası ile benzer mahiyette olan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 2018/1156 Esas, 2019/1172 Karar Sayılı, 19/09/2019 Tarihli "Dava, hukuki niteliği itibariyle, konteyner demuraj alacağının tahsili amacıyla başlatılmış olan ilamsız icra takibine davalı tarafça yöneltilen itirazın İİK'nın 67.maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, uyuşmazlığın deniz ticaret hukukuyla ilgili olduğu gerekçesiyle ihtisas mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmiş, bu karara karşı davalı Koray Dilaver vekilince istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Davada demuraj alacağının tahsili amaçlanmakta olup, davaya konu talep deniz taşımasının devamı niteliğinde olmakla, yine Yargıtay 11. HD 2015/12313 E 2017/257 K 16.01.2017 tarihli karar içeriği de dikkate alındığında ( İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesince verilmiş kararının temyiz incelemesi üzerine), ilk derece mahkemesinin görevsizlik karar ve gerekçesi yerinde olup, " şeklindeki gerekçeli ilamı da göz önünde bulundurulduğunda HMK'nın dava şartlarını düzenleyen 114 ve 115. Maddeleri uyarınca re'sen yapılan inceleme sonucunda somut olayda aşağıdaki şekilde görevsizlik kararı vermek gerekmiştir.

HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;

1. Davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davanın, davaya mahkememizin görevli olmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,

2. Davaya bakmaya İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesinin (İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesinin) görevli olması nedeniyle mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

3. HMK. Madde 20 uyarınca istinafa tabi olan işbu davada süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içinde mahkememize başvurulması halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine,

4. Dosyanın gönderilmesi için süresi içerisinde başvurulmaz ise HMK. Madde 20 uyarınca davanın AÇILMAMIŞ SAYILACAĞINA karar verileceğinin ihtarına (ihtar edildi)

5. HMK'nın 20.maddesi gereğince yasal süre içerisinde dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesi için taraflarca başvurulması halinde HMK 331/2.maddesi gereğince yargılama giderlerinin ve HMK 323/1. ğ maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan vekalet ücretinin yetkili ve görevli mahkeme tarafından hüküm altına alınmasına, belirtilen sürede başvuru yapılmaması halinde talep üzerine yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin mahkememizce hüküm altına alınmasına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ... Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/04/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır

• İş bu karar 5070 Sayılı Kanun hükümlerine göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.