İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/684 E. 2023/920 K.

T.C.

İSTANBUL

18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/684 Esas

KARAR NO : 2023/920

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/09/2022

KARAR TARİHİ : 18/12/2023

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... A.Ş adı ile araç kiralama sektöründe binek otomobil için uzun dönem operasyonel filo kiralama hizmeti sunmakta olduğunu, müvekkili firmanın ... Plakalı aracı seyir halinde iken davalının aracının park yerinden kontrolsüz bir şekilde geri geri çıkarken çarpması sonucu hasar gördüğünü, onarım ve tamir için sekiz (8) gün serviste kaldığını, davalıların kusurundan kaynaklı meydana gelen kaza sonucunda müvekkili firmanın aracını sekiz (8) gün kiralayamadığından kazanç kaybına (kira geliri) uğradığını, 22.02.2022 günü davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın dikkatsiz, tedbirsiz ve kusurlu olarak, müvekkili firmanın uzun dönem kiralama sözleşmesi ile kiraladığı ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... Plakalı seyir halindeki araca çarpması sonucu, aracın muhtelif yerlerinden hasar görmesine, hareket kabiliyetini kaybetmesine ve trafiğe çıkmaya uygunsuz hale gelmesine sebebiyet verdiğini, bahse konu kaza sonucu tarafların kendi aralarında Trafik Kaza Tespit Tutanağı tuttuklarını, kaza neticesinde SBM/TRAMER kusur sonucuna göre; davalının sevk ve idaresindeki aracın yüzde yüz (%100 ) kusurlu olduğunu, müvekkili firmaya ait aracın ise yüzde sıfır (%0) kusurlu olduğunun kayıtlara geçtiğini, davalının kusuru nedeniyle sekiz (8) gün onarım ve tamir için serviste bekleyen ve serviste kaldığı süre boyunca kullanılamayan araç yerine ikame bir aracı müşterisine tahsis eden ve bu süre zarfında ikame edilen aracını kiraya veremeyen müvekkili firmanın kazanç kaybına (kira geliri) uğradığını, mahrum kalınan günler için muadili bir aracın günlük kiralama bedeli esas alınarak hesaplama yapılması ve tazmin edilmesi için huzurdaki davanın ikame edildiğini, fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500-TL maddi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, Arabuluculuk sürecinde anlaşamama tutanağı düzenlenmesi sebebiyle AAÜT m.16/2-c hükmü gereğince lehimize arabuluculuk taraf vekilliği vekalet ücretine hükmedilmesine, yargılama harç ve masraf giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının işbu davayı açmadan önce ... İcra Dairesi 2022/... E. Sayılı dosya ile müvekkilleri aleyhine Örnek 7 ödeme emri ile 4.688,14 TL talepli ve yasal faiz istemli icra takibi başlatıldığını, işbu icra takibine yasal süresi içerisinde itirazda bulunulduğunu, kazanın oluş biçimine ve hasar fotoğraflarına bakıldığında aracın yalnızca sağ ön kapısının hafif bir hasar aldığının görüleceğini, bunun da yine Yargıtay emsal kararlarında görüleceği üzere "makul sürede tamir” şartını akıllara getirdiğini, aracın davacı firma tarafından kiralandığı ispat edilse bile bu hafif hasarın I(bir) iş günü içerisinde tamir edilebileceğinin ortada olduğunu, esas aşamasına geçilmesi halinde dosya bilirkişiye gönderilirse bu hususun da incelenmesini talep ettiklerini, HMK 'ya aykırı açılan davanın usulden reddine, Mahkemeniz aksi kanaatte ise davacının ispat edemediği kazanç kaybının sebepsiz zenginleşmeye sebep olacağı için davanın esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE :

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davalılardan ... 'nin sürücüsü, davalı şirketin ise kayıt maliki olduğu ... plakalı araç ile davacı firma adına kayıtlı ... plakalı aracın karıştığı 22/02/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davalı aracının 8 gün boyunca onarımda kaldığı iddiası ile belirsiz alacak olarak 500,00 TL 'nin tahsili talebine ilişkin dava olduğu görüldü.

Davacı vekilinin 27/11/2023 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; taraflarınca başlangıçta 500,00 TL olarak talep edilen kazanç kaybına ilişkin alacağın işbu bilirkişi raporu doğrultusunda fazlaya ilişkin haklarımızı saklı tutarak 2.150,00 TL ıslah edip toplam 2.650,00-TL olduğunu beyan etmiştir.

Mahkememizin 27/02/2023 tarihli duruşmasında dosyanın Makine Mühendisi Oto Uzmanı bilirkişiye tevdi ile kusur ve talep edilebilir kazanç kaybı tutarına ilişkin rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Mahkememiz dosyasına 18/07/2023 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir.

Raporda özetle;

" Tarafların Dosya Münderecatına Sunduğu Belgelerden ve Dosya Münderecatında Yer Alan Diğer Belgelerden özetle;

• Davacı ... A.Ş. ile dava dışı ...Tic. Ltd.Şti. arasında 28.06.2021 tarihli Operasyonel Araç Kiralama ve Hizmet Sözleşmesinin imzalanmış olduğu,

Kazaya karışan taraflarca tanzim edilen 22.02.2022 Tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağından özetle;

• Dava konusu ... plakalı araç sürücüsü ... ...'ın beyanında özetle; A aracı seyir halinde iken B aracının park yerinden geri yönde kontrolsüz çıkarak A aracının sağ ön kapısına hasar verdiğini” belirtti;

• ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in beyanında özetle; “... sitesi içerisinde A aracı seyir halinde iken B aracının geri gelirken A aracına çarptığını” belirttiği,

• A aracının ... plakalı, B aracının ... plakalı araç olduğu;

• Kaza yerinin İzmir ili ... ilçesi ... semti ... Çarşısı olduğu;

Sigorta Bilgi ve Gözetim merkezinin ... SBM Kaza İhbar nolu Kaza Tespit Tutanağı Uygulamasında ... plakalı araç sürücüsünün kusur oranının %100 olarak belirtildiği, ... plakalı araç sürücüsünün kusur oranının %0 olarak belirtildiği;

*... A.Ş. tarafından davacı adına düzenlenmiş 11.03.2022 tarih ve ... Seri Nolu faturanın KDV dahil 4.877,25TL tutar ile düzenlenmiş olduğu;

hasar onarımının aşağıdaki gibi olduğu;

*Dava dışı ... A.Ş. tarafından düzenlenen İş Emri Kabul formunda, ... plakalı araç için İş Emri Düzenleme tarihinin 28.02.2022 ve aracın müşteriye teslim tarihinin 11.03.2022 olarak belirtilmiş olduğu,

*Davalı ... Limited Şirketi'nin maliki olduğu ... plakalı aracın dava dışı ... A.Ş. tarafından ... Poliçe No ve 17.09.2021-2022 vadesinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalanmış olduğu; araç başına maddi teminatın 43.000,00TL olduğu,

*Dava dışı ... A.Ş.'nin 12.07.2023 tarihli müzekkere cevabında özetle; “Kurumları tarafından yapılan inceleme sonucu mahkemece bildirilen plakalara ilişkin herhangi bir başvuru yapılmadığı için hasar dosyası bulunmadığını ” belirttikleri;

*Dava konusu ... plakalı aracın hasarlı durumunu gösterir fotoğrafların ve onarım aşamalarını gösterir fotoğrafların dosya münderecatında bulunduğu,

Değerlendirme:

Yukarıda “Dosyanın İncelenmesi” başlıklı bölümde özet olarak verilmiş olan bilgi ve dosyada diğer belgelere dayanan değerlendirmemiz aşağıdaki gibidir:

1. Trafik Kusuru Açısından Değerlendirme:

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bağlı Karayolları Trafik Yönetmeliğindeki kuralları karayollarından faydalanan motorlu ve motorsuz araç sürücüleri, yayalar ve hayvan güdücülerinin hal ve hareketlerini belli esaslara bağladığı, bu kuralların kusurun belirlenmesinde ölçüt oluşturduğu, aykırı davranışların ise sorumluluk hukukuna göre "kusur" olarak değerlendi zira bu kuralların, sürücü ve yayaların karayolu üzerindeki davranış biçimlerini (hal ve hareketlerini) önceden teknik olarak belirlemiş objektif hukuk normları olduğu, bunlara aykırı davranışı kusuru oluşturduğu; mutlak ölçünün bu kurallar olduğu, prensibine uygun olarak yapılmıştır. Öte yandan, beklenen özenin ölçüsü önceden belirlenmemiş hal ve şartlara bırakılmış ise, Trafik Hukukundaki “Güven İlkesi” gereği irdeleme yapılarak, öncelikle kendisi trafik kurallarına ve düzenine uyan kişilerin, karayolundan yararlanan diğer işi veya kişilerin kurallara aykırı hareket ettiğinin anlaşıldığı veya bir çarpma tehlikesinin mevcut olduğu zaman, bu aykırılığı veya tehlikeyi dikkate alıp almadığı araştırılmıştır.

Karayolları Trafik Kanunu 84. Maddesinde "Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller" başlık altında asli kusur kabul edilen durumları belirlemiştir. Karayolları Trafik Yönetmeliği 157. Maddesi son bendinde de: “Kaza mahallinde yapılan incelemeler sonunda tespit edilen iz ve delillere ilave olarak kazaya karışanların olay hakkındaki ifadeleri ile varsa tanık ifadelerinin de kusur durumunun tespitinde dikkate alınacağı ” belirtilmiştir.

Kazanın Oluş Şeklinin;

Kazaya karışan taraflarca tanzim edilmiş olan 22.02.2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre; 22.02.2022 günü saat 14:30 sıralarında sürücü ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile İzmir ili ... ilçesi ... semti ... Çarşısında seyri esnasında aracının sağ ön kapı kısımlarına aynı çarşı içerisinde park halinde bulunan aracını park yerinden geri manevra ile çıkarmak isteyen sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracının arka kısımları ile çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmaktadır.

Kusur Değerlendirme:

Davalı ... Limited Şirketi'nin maliki olduğu ... plakalı aracın sürücüsü diğer davalı ...'in; sevk ve idaresindeki aracı ile İzmir ili ... ilçesi ... semti ... Çarşısında park halinde bulunan aracını park yerinden geri manevra ile çıkarmak isterken aracının arka kısımları ile aynı çarşı içerisinde seyir halinde bulunan sürücü ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sağ ön kapı kısımlarına çarpması sonucunda meydana gelen 22.02.22 tarihli iki araçlı ve maddi hasarlı trafik kazası oluşumunda, sevk ve idaresindeki aracı ile park yerinden çıkarken seyir halindeki araçları kontrol etmesi ve bu araçların geçişini tamamlamasından sonra yola katılması gerekirken bunları yerine getirmediğinden, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 57/b-7'de belirtilen “Bir iz veya mülkten çıkan sürücüler, karayolundan gelen araçlara, Geçiş hakkını vermek zorundadırlar.” Kuralı ile Madde 67/a'da belirtilen sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır.” Kuralını ihmal ve ihlal ederek, yeterli dikkat ve tedbiri sağlamadığından, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışları nedeniyle; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/j ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Madde 157/a-10'da belirtilen asli kusurlardan “Manevraları düzenleven genel artlara uymama” kusuru nedeniyle ASLİ KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdevüz) olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacının Maliki olduğu ... Plakalı aracın sürücüsü ... ...'ın; sevk ve idaresindeki aracı ile İzmir ili ... ilçesi ... semti ... Çarşısında seyri esnasında aracının sağ ön kapı kısımlarına aynı çarşı içerisinde park halinde bulunan aracını park yerinden geri manevra ile çıkarmak isteyen sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracının arka kısımları ile çarpması sonucunda meydana gelen 22.02.22 tarihli iki araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, seyri esnasında park alanından çıkan aracın kendi aracının sağ ön kapı kısmına çarptığı olayda kısa sürede alacağı tedbir bulunmadığından ve 2918 sayılı KTK'nun 84. ve KTY'nin 157. maddelerinde yer alan Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan hallerde belirtilen kusurlara göre kusurunun bulunmaması nedeniyle Atfı Kabil kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacının maliki olduğu ... Plakalı Aracın Hasar Onarım Süresi Kazanç Kaybının Değerlendirilmesi

Dosya münderecatında yer alan bilgilerden davacının maliki olduğu ... plakalı aracın kiralama işi için kullanıldığı anlaşılmaktadır. ... plakalı aracın 2021 model yılı ... marka ... tip araç olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının maliki olduğu ... plakalı aracın hasarının sağ ön kapı kısımlarında olduğu dosya münderecatında yer alan fotoğraflardan anlaşılmaktadır.

Davacının maliki olduğu plakalı ... plakalı aracın 22.02.2022 tarihindeki hasarının onarımı için sigorta şirketine başvuru yapılmamış olduğu, aracın hasar onarımı yapılacak olan dava dışı ... Tic.A.Ş.'ye 28.02.2022 tarihinde bırakılmış olduğu, aracın 11.03.2022 tarihinde teslim alınmış olduğu görülmekle, araçta kaporta aksamında parça değişimi yapılmadan ve sağ ön kapı sökülmeden, kaporta çektirme-düzeltme, macunlama ve boya işlemi ile birlikte kapı bandı değişiminin yapılmış olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Hasar onarımı için parça siparişi, kaporta/boya işlemleri ile gerekli ayarların ve kontrollerin yapılması için en fazla 3 (üç) işgünlük onarım süresinin makul olacağı değerlendirilmiştir. Dosya kapsamında yer alan onarım yerinin aracı teslim aldıktan sonra 12 gün içinde aracı teslim etmiş olduğu durum makul onarım süresi olarak tarafımca değerlendirilmemiştir.

Davacının hasara uğrayan ... plakalı aracı için onarım süresi olan 3 işgünlük ticari kazanç kaybı oluşacağı değerlendirilmiştir.

Davacı tarafından dosya münderecatına dava konusu ... plakalı aracın kazancına dair ve kiralama sözleşmesinde hangi ücret ile kiralandığına dair belge, doküman vb. sunulmadığı görülmektedir.

Bu nedenle tarafımca, serbest piyasa şartlarında yapılan araştırma ile değerlendirme yapılmıştır.

... plakalı aracın için iş bu rapor tarihi itibariyle ortalama günlük 1.500,00 TL bedel ile kiralama yapılabileceği görülmüştür.

Buna göre iş bu rapor tarihi itibariyle 3 işgünlük kiralama nedeni ile oluşan ticari kazanç kaybı;

1.500,00 x 3 — 4.500,00 TL olacağı hesaplanmaktadır.

Türkiye Merkez Bankası Enflasyon hesaplayıcısı ile yapılan değerlendirmede, kaza tarihi 22.02.2022 tarihi itibariyle yukarıda hesaplanan ticari kazanç kaybının 2.650.00TL olacağı anlaşılmaktadır.

Tarafımca yapılan kusur değerlendirmesinde, kazaya karışan ... plakalı aracın sürücüsü davalı ...'in %100 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Tarafımca hesaplanan, kaza tarihi 22.02.2022 itibariyle toplam 2.650,00TL'lik ticari kazanç kaybının %100 kusur oranına göre, kazanç kaybının tamamını davacının davalıdan talep edebileceği değerlendirilmektedir.

Davacının maliki olduğu ... plakalı aracın kullanılamaması nedeniyle aracın hasarının onarımı için belirlenen 3 iş günlük makul onarım süresi için kusur oranına göre kaza tarihi itibariyle hesaplanan toplam 2.650.00 TL ticari kazanç kaybını davacının davalıdan talep edebileceği kanaatine varılmıştır.

Dosya içeriği, elde edilen bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesi sonucu; davaya konu 22/02/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davalı ... Sanayi ticaret Limited Şirketi'nin maliki olduğu ... plakalı aracın sürücüsü diğer davalı ...'in kazanın meydana gelmesinde Asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %100 olduğu, davacının maliki olduğu ... Plakalı aracın ... ...' ın 22.02.2022 tarihli trafik kazasının meydana gelmesinde, Atfı Kabil kusurunun bulunduğu ve kusursuz olduğu, davacının maliki olduğu ve karalama işi için kullanılan ... plakalı aracın kullanılamaması nedeniyle aracın hasarının onarımı için belirlenen 3 (üç) iş günlük makul onarım süresi için kusur oranına göre kaza tarihi itibariyle hesaplanan, toplam 2.650,00TL ticari kazanç kaybını davacının davalıdan talep edebileceği tespit edilmekle, bilirkişi raporunun denetime uygun, hüküm kurmaya elverişli olduğu göz önüne alınarak davanın kabulü ile 2.650,00TL kazanç kaybı bedelini, kaza tarihi olan 22/02/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM :

1. Davanın KABULÜNE; 2.650,00TL kazanç kaybı bedelini, kaza tarihi olan 22/02/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2. Alınması gerekli 269,85 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harcın düşümü ile eksik kalan 189,15‬ TL eksik harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile maliyeye gelir kaydedilmesine,

3. Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 2.650,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

4. Davacı tarafça yapılan ( 80,70 TL peşin harç + ilk masraf 92,20 TL + bilirkişi ücreti 1.000,00 TL + 154,50 TL posta masrafı ) toplam 1.327,4‬0 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5. Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

6. Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A. 14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.600,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına.

Dair, Taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/12/2023

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır