İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/869 E. 2024/403 K.

T.C.

İSTANBUL

16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/869 Esas

KARAR NO : 2024/403

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA DEĞERİ : 1.494.259,11 TL

DAVA TARİHİ : 29/12/2021

KARAR TARİHİ : 13/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin akaryakıt dağıtım firması olduğunu, davacı ile davalı arasında Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi akdedilerek davalı şirkete akaryakıt bayiliği hakkı ve işletmeciliği verildiğini, taraflar arasında akdedilen protokolün 5.5'inci maddesi uyarınca akaryakıt işletmeciliği yapabilmesi ve bayilik faaliyetini eksiksiz gerçekleştirebilmesini teminen, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete ariyeten malzeme ve teçhizatlar teslim edildiğini, müvekkilinin ihtarname ile davalı şirketin sözleşme ve protokol hükümlerine aykırı davranması nedeniyle haklı nedenle sözleşme ve protokolü feshettiğini, davalı şirketin sözleşmenin erken feshinden kaynaklanan cezai şart ile akdedilen bayilik sözleşmesinin 22.maddesi gereğince bayinin bayilik sözleşmesi ile ilintili olarak yapıldığını ve taahhütlerinden doğan her türlü borcun muaccel hale geleceğini, müvekkili şirket tarafından ariyet olarak verilen tüm menkullerin müvekkili şirkete iadesini, iadesi mümkün değil ise bedelin ödenmesi gerektiğinin ihtar edildiğini, davalının sözleşmeye ve mevzuata aykırı işlemlerde bulunduğunu beyanla davalı şirketin kullanımına tahsis edilen ve müvekkili şirkete iade edilmeyen her türlü taşınır mal, teçhizat , kurumsal kimlik ve demirbaşın müvekkili şirkete eksiksiz ve hasarsız teslimine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememiz tarafından deliller toplanılmış, ilgili belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.

Mahkememizde açılan işbu dava, davacının davalı şirkete Bayilik Sözleşmesi ve Ariyet Sözleşmesi kapsamında ödünç olarak teslim ettiği davaya konu ariyet malzeme ve ekipmanların davacı şirkete aynen iadesi istemine ilişkindir.

Mahkememiz dosya kapsamına ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi ...talimat sayılı dosyası ile aldırılan raporda özetle; "... Dava konusu Hatemoğlu akaryakıt istasyonda kullanılan malzemelerin keşif tarihi (09.06.2022)itibar edilmek üzere keşif esnasında yerinde yapılan tespitler ve dosyada mevcut bilgi ve belgeler dikkate alınarak rayiç bedeli yukarıdaki tablolarda hesaplanmış olup KDV hariç genel toplamı; 1.990.720,80 TL keşif tarihi itibariyle,

Dava tarihi 29.12.2021 olup Yİ-ÜFE tablosunda yer alan katsayılar dikkate alınarak keşif tarihine göre bulunan tutar dava tarihine endekslenerek ; dava tarihi esas alındığında; 1.990.720,80 * (1022,25 / 1652,75)=1.231.289,87 TL dava tarihi itibariyle olarak hesaplanmıştır." şeklinde mütalaada bulundukları görülmüştür.

Talimat mahkemesi ile alınan ek raporda özetle; "....dosyadaki teslim tesellüm tutanağında belirtilen malzemelerin yaklaşık dava değeri dava tarihi esas olmak üzere KDV hariç 1.395.602,43 TL olarak hesaplanmıştır.

a)Dava konusu mekanik malzemelerinin iadesinin mümkün olabileceği, ancak yetkili firma tarafından gerekli test işlemleri yapıldıktan sonra kullanılabilirlik durumunun netleşebileceği,

b)Yapı malzemelerinin iade edilmesinin mümkün olduğu, ancak demontajının yapılması sonucu malzemelerin deforme olması, aşınması ve fiziksel olarak yıpranma durumu olabileceği değerlendirilerek söz konusu malzemelerin amacına uygun kullanılmasının ekonomik olmayacağı,

c)Dava konusu demirbaşların defter kayıtlarında bulunmadığı" şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile; 5.000,00 TL olarak talep ettikleri dava değerini, 1.489.259,11 TL arttırarak toplamda 1.494.259,11 TL ye yükselttikleri anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda; taraflar arasında akdedilen 13/06/2019 tarihli sözleşme akdedildiği, davalının sözleşme hükümlerine aykırılığının tespiti ile ... 17. Noterliğimnin... tarihi ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedildiği, yine sözleşme gereği davacı şirket tarafından ariyet olarak davalıya teslim edilen menkullerin iadesi için ... 17. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile bildirim yapıldığı, bu hususun ihtarnameler ile sabit ve tartışmasız olduğu, yine TBK m.379 "Kullanım ödüncü sözleşmesi, ödünç verenin bir şeyin karşılıksız olarak kullanılmasını ödünç alana bırakmayı ve ödünç alanın da o şeyi kullandıktan sonra geri vermeyi üstlendiği sözleşmedir." hükmünü içermekte olup iş bu davamızda davacının davalıya sağladığı emtiaların davalıda ödünç olarak yer aldığının sabit olduğu, yine TBK 380 ve devamı maddelerinde de ödünç malın ne şekilde kullanılacağı, sorumluluğu, bakım ve giderlerin neleri kapsayacağı ve sona erme hallerinin yazıldığı, eldeki davamızda davacının ihtarnameler ile sabit durumunda sözleşmeyi fesih ettiği ve sözleşmede yazılı haller gereği sunduğu emtianın iadesi hususunu talep edebileceği, mahkememizce de benimsenen ve aldırılan bilirkişi raporlarında da iadesinin mümkün olabileceği hususu belirtilmiş olmakla davanın kabulüne karar verilerek dava konusu 13.06.2019 günlü bayilik sözleşmesi ve 13.06.2019 günlü protokoller ile 11.06.2019 tarihli ariyet listelerinde bahsi geçen ve 18.03.2024 tarihli bilirkişi raporunun 1 ve 2. Sayfasında TABLO 1-2-3 olarak belirtilen , tablolardaki ariyet konusu malların davalıdan alınarak davacıya geri verilmesine ilişkin talebin kabulü gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış ve kısa karar ile 2.madde de, "TTK nın 24.maddesi" kelimelerinin maddi hata sonucu yazıldığı, esasen malların ayni iadesinin mümkün olmaması halinde İİK 24/2.mad göre icra dairesince işlem yapılması gerektiği tespit edilmekle gerekçeli kararla işbu maddi hata düzeltilerek aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile;

Dava konusu 13.06.2019 günlü bayilik sözleşmesi ve 13.06.2019 günlü protokoller ile 11.06.2019 tarihli ariyet listelerinde bahsi geçen ve 18.03.2024 tarihli bilirkişi rahorunun 1 ve 2. Sayfasında TABLO 1-2-3 olarak belirtilen , tablolardaki ariyet konusu;

"

S.No Malzeme Cinsi Marka Birim Miktar Teknik özelikler Seri no

1 Akaryakıt Pompası Mepsan Adet 1 3x6 ...

2 Akaryakıt Pompası Mepsan Adet 1 3x6 ...

3 Akaryakıt Pompası Mepsan Adet 1 3x6 ...

4 Akaryakıt Pompası Mepsan Adet 1 3x6 ..

5 Kompresör Unimep Adet 1 7,50 Hp 500 litre ...

6 Jeneratör Alimar Adet 1 52 kW ...

7 Hava - Su Tekser Adet 1 Hava-Su ünitesi ...

8 Yağ Makinesi Mepsan Adet 1 3 lü ...

9 P. Pompa Saben Adet 4 FEPETRSTP

NEFESLİK No Malzeme Birim Miktar

1 2" Gal. Boru Mt 42,00

2 Nefeslik Şasesi Adet 1,00

3 2" Kelepçe Adet 10,00

4 2" Nefeslik Kepi Adet 5,00

NO İŞ KISIMLARI BİRİMİ MİKTARI

1 Ön Cephe “Tonoz” (Boyalı) m2 55

2 Ön Cephe “Tonoz” Kırmızı

Reflekte m2 12,25

3 Yan Cephe 290 cm

Yarım Daire Kaplama m2 1,45

4 Yan Cephe Kırmızı Kaplama m2 107,39

5 Yan Cephe NEON ve Kanalı mt. 94,54

6 Kanopi Üstü Gofrajlama

(Ön, Yanlar ve Arka) mt. 149,81

7 Kanopi Alın Montaj Konsülü mt. 149,81

8 Kanopi Arka Cephesi

(Kaplaması Boyalı Gal.) mt. 67,75

9 Kanopi Yandaki “Işıklı Logo” adet 2

10 Kolon Kaplamas ı m2 147,2

11 Kolon Üst Baza (Tam Boy İçin)

Monokolon adet 6

12 Kolon Üst Baza (Tek Kolon İçin) adet 2

13 Kolon Alt Paslanmazı adet 12

14 Pompa Üstü Monokolon

Arası Tam Boy adet 6

15 Fiyat Panosu h=600 cm adet 1

16 High Rise (Totem) adet 1

17 Hizmet Binası “Logolu” Kısım adet 1

18 Hizmet Binası “Market” Ofis

240 cm adet 2

19 Hizmet Binası “Yazısız” Kısım mt. 17,72

20 Yalancı Kolon Kostruksiyonu adet 6

21 Giriş-Çıkış Yönlendirme adet 4

22 Tanker Boşaltma Talimatı adet 1

23 Işıklı Wc adet 1

24 Işıksız Pigtogram “3” lü TK 1

25 Çöp Kovası adet 8

26 Adeta Paslanmazı mt. 63,6

27 Adeta Korunganı adet 12

28 Tanker Topraklama adet 1

29 Yükseklik levhası adet 2

30 Kolonlara İkaz Sticker’i adet 12

31 Pompa Kapaklarına Logo adet 12

32 Folyo Üzerine Dijital Baskı m2 51

33 Firma Unvan Panosu adet 1

34 Bayrak Direği h=9 metre adet 1

35 Flama Direği h=8 metre adet 4

36 Banner Direği adet 1" malların davalıdan geri alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

2. Kararın infazı sırasında malların sökülmemesi veya zarar görmesi ihtimalinde İİK 24.maddenin İNFAZDA NAZARA ALINMASINA,

3. Diğer terditli talepler yönünden, asıl istem kabul edilmiş olduğundan bu aşamada KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

4. Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 102.072,84 TL karar. ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan (85,39 TL peşin harç + 25.435,00 TL ıslah harcı olmak üzere) 25.520,39 TL harcın mahsubu ile bakiye 76.552,45 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir KAYDEDİLMESİNE,

5. Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 571,90 TL keşif harcı ve 3.607,50 TL bilirkişi ücreti ile posta gideri olmak üzere toplam 4.179,4‬0 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

6. Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

7. Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 191.540,73 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ÖDENMESİNE,

8. Dava tam kabul ile sonuçlandığından davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine YEROLMADIĞINA

9. Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa İADESİNE,

10- Davacı tarafça yatırılan 59,30 TL başvuru harcı, 85,39 TL peşin harç ve 25.435,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 25.579,69‬ TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

11-Devletçe karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir KAYDINA,

Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı , kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 13/06/2024

Başkan ...

¸e-imzalıdır

Üye ...

¸e-imzalıdır

Üye ...

¸e-imzalıdır

Katip ...

¸e-imzalıdır