İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/824 E. 2024/305 K.

T.C.

İSTANBUL

16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/331 Esas

KARAR NO : 2024/249

DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/05/2023

KARAR TARİHİ : 26/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... İcra Dairesi nezdinde 2023/... E. Sayılı dosyasına kiralama ve servis faturaları dayanak gösterilmiş ve faiz işletilmek suretiyle toplam 257.611,81 TL için ilamsız icra takibi başlatıldığını, müvekkil Şirketi ile ... ... Ticaret Anonim Şirketi ile arasında akdedilen makine kiralama sözleşmesi kapsamında sürdürülegelen ticari bir ilişki mevcut olduğunu, sözleşme akabinde Müvekkil Şirket, dava dışı ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi ile alt kira sözleşmesi akdetmiş ve işbu makinaların kullanımı dava dışı şirkete bırakıldığını, davalı şirket ile dava dışı ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi doğrudan aralarında işlem yapmak sureti ile müvekkil şirketi akit ilişkisi dışına çıkarmak sureti ile kiralaya aralarında devem ettiklerini, davalı Şirket, dava dışı şirketle direkt irtibata geçip servis hizmeti sağlaması ile taraflar arasında yeni bir sözleşme zühur etmiş olup iş ve işlemler müvekkil şirket bilgisi dışında gerçekleştiğini, beyanla ... İcra Dairesi nezdinde 2023/... E. Sayılı dosyasına konu alacağın 154.995,82 TL'lik kısmı bakımından Müvekkil Şirket'in borçlu olmadığının tespiti ile bunun %20'sinden az olmayacak şekilde kötüniyet tazminatına hükmedilmesini ve yargılama süresince ihtiyati tedbir talebimizin kabulü ile takibin talep edilen kısım yönünden durdurulmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin Davalı Şirket üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında makaslı ... kiralamasına ilişkin ticari ilişki mevcut olup, Hukuk Muhakemeleri Kanunun Sulh hukuk mahkemelerinin görevleri başlıklı 4. maddesinin 1. fıkra a bendinde yer alan "Kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları,..." hükmü uyarınca kira ilişkisine dayalı her türlü uyuşmazlığa sulh hukuk mahkemeleri bakmakla görevli olduğunu, davacı taraf, müvekkil ile arasında akdedilen Kiralama Sözleşmesi hükümlerine aykırı olarak kiraya konu makineleri 3. kişiye kiralamış ve kullandırıldığını, taraflar arasında 11.05.2022 tarihli Kiralama Sözleşmesi’nin 8.1. maddesi uyarınca “Mülkiyeti kiraya veren’e ait olan makine/makineler için, hiçbir şekilde kiracı ve 3. şahıslar tarafından, mülkiyet ve hak iddiasında bulunulamaz, kiralanamaz, rehin edilemez, satılamaz. makine/makineler’in kiracı dışında 3. şahıslara kullandırılması kiraya veren’in yazılı onayına tabidir. kiracı, kiraya veren’in yazılı onayı olmadan sözleşmedeki hak ve yükümlülüklerini 3. şahıslara devredemez.” şeklinde imza altına alındığını beyanla görevsizlik kararı verilmesini, aksi halde davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.

DELİLLER :

Taraflara ait BA-BS kayıtlarının ilgili vergi müdürlüklerinden gelen müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır.

... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı dosyası Uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLER , TAHKİKAT VE GEREKÇE:

Dava; makina kiralama sözleşmesinden kaynaklanan, sözleşmesel ilişki nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.

Mahkememizce ...İcra müdürlüğünün 2023/... Esas sayılı takip sayılı dosyası celp edilerek incelemesi ile; ... ... Ticaret Anonim Şirketi tarafından davalı ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi aleyhine 257.611,81TL asıl alacak üzerinden davacı aleyhine ilamsız

takip başlatıldığı anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115 maddeleri gereğince görev hususu; kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla; mahkememizce davanın her aşamasında resen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle görev noktasında incelenmiştir.

6100 sayılı HMK'nin "Sulh Hukuk mahkemelerinin görevi" başlığı altındaki 4/1-a maddesinde "Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar" düzenlemesiyle ayrıksı haller dışında kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklar için Sulh Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğu kabul edilmiştir.

01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesine göre; "Kiralanan taşınmazların, 09/06/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda" Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir. Mülga 1086 sayılı HMUK.'dan farklı olarak bu düzenlemede miktar ayırımı yapılmaksızın tahliye, alacak, tazminat, kiracılık sıfatının tespiti gibi tüm kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm merci Sulh Hukuk Mahkemeleri olarak gösterilmiştir.

Somut olayda, uyuşmazlığın davalı ile davacı arasında düzenlenen makina kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı, uyuşmazlığın çözümünde kira hukukuna ilişkin hükümlerinin uygulanacağı anlaşıldığından, anılı kanuni düzenlemeler gereğince iş bu davada Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla; HMK'nın 114/1-c ve HMK'nın 115/2 maddesi uyarınca davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

1. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1. c ve 115/2 maddeleri gereğince görev dava şartı noksanlığından DAVANIN USULDEN REDDİNE,

2. HMK'nın 4. maddesi gereğince MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE, görevli Mahkemenin SULH HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA, HMK'nun 20. Maddesindeki yasal şartlar yerine getirildiğinde dosyanın görevli İstanbul Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,

3. HMK 20.maddesi uyarınca süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmayarak karar kesinleşmişse kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde taraflardan birinin Mahkememize başvurarak dosyanın görevli Mahkemeye gönderilmesini talep etmesi aksi takdirde Mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARINA,

4. Yargılama giderlerinin HMK'nın 331/2 maddesi uyarınca görevsizlik kararından sonra davaya devam edecek olan İstanbul Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesince hükmedilmesine, görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmez ise talep halinde yargılama giderleri hakkında Mahkememizce karar verilmesine,

Dair davacı vekilinin huzurunda, HMK 345/1. maddesi uyarınca tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/04/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır