İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/281 E. 2023/449 K.

T.C.

İSTANBUL

16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2016/281 Esas

KARAR NO : 2023/449

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 15/03/2016

KARAR TARİHİ : 12/09/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin davalı sigorla şirketi ile 16/06/2011 -16/06/2012 tarihlerini kapsayan ... nolu poliçe ile davacı şirkete ait riziko adreslerinde bulunan şantiyelerde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda işverene yüklenebilecek hukuki sorumluluklara ve buna ilişkin taleplere karşı sigortalanmak üzere sigorta sözleşmesi akdettiğini, davacı şirketin davalı sigorta şirketinin sigortalısı olduğunu, davacı şirketin sigorta sözleşmesinde belirlenen primlerin tamamını sözleşmede belirtilen sürede davalı sigorta şirketine eksiksiz ödediğini. 10/06/2012 tarihinde davacı şirketin dış cephe kaplama yaptığı ... İnşaatında meydana gelen iş kazası nedeni ile davacı şirket çalışanı ... ...' in hayatını kaybettiğini, davacı şirketin merhum ... ...' in babası ... ..., annesi ... ... ve kardeşi ... ... ile .... Noterliği” nin 08/08/2012 tarihli ve ... yevmiye nolu sulh sözleşmesini akdetmek sureti ile maddi-manevi ve destekten yoksun kalma tazminali taleplerinin tanıamını karşıladığını, ... ...' in ölümü sonucunda davacı şirket tarafından baba ... ...'e maddi-manevi-destekten yoksun kalma tazminatı olarak toplam 50.000,00 TL, annc ... ...' € maddi-manevi-destekten yoksun kalma tazıminatı olarak toplam 50.000,00 TL, kardeş ... ...' a maddi-manevi-destekten yoksun kalma tazminatı olarak toplam 35.000,00 TL nin nakden ve defaten sulh sözleşmesinin İmzalanma tarihi olan 08/08/2012 tarihinde ödendiğini, iş kazasının meydana geldiği Maltepe ... Şantiyesi'nin taraflar arasında akdedilen sigorta sözleşmesinde belirlenen riziko adreslerinden olduğunu, iş kazasının sözleşmenin geçerli olduğu tarihler arasında meydana geldiğini, davacı şirket tarafından ölen işçinin yakınlarına ödenen toplam 135.000,00 TL den davalı sigorta şirketinin ticari faizi ile birlikte sigorta sözleşmesi hükümlerine göre davacı şirkete ödemekle yükümlü olduğunu beyan ederek fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla 135.000,00 TL” nin ticari faizi ile birlikle davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsilinc karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... Lid. Şti.” nin davalı şirket nezdinde 102971016 nolu 16/06/2011 — 16/06/2012 vadeli işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigorlalı olduğunu, davalı şirketin sorumluluğunun poliçe özel ve genel şartları dahilinde olduğunu, poliçede sunulan kişi başına azami teminat limitinin 150.000,00 TL olduğunu, davacının sigorta poliçesine başvurabilmesi için öncelikle ... ...' in davalı sigorta şirketinin sigortalısı oları işverenin işçisi olduğunu ispatlaması gercktiğini, bu hususun ispatlanamaması halinde daval şirketin sorumluluğunun - bulunmadığını, davalı / sigorta şirketinin işveren mali sorumluluk sigorta poliçesinden dolayı sorumlu olabilmesi için öncelikle davacı sigortalının kusurunun ve sorumluluğunun ispat edilmesi gerektiğini, dava konusu kazaya ilişkin herhangi bir bilgi veya kayıt gönderilmediği için olayın oluş şekline yönelik davalı sigorta şirketinin herhangi bir bilgisi olmadığını, davacı şirketin müteveffanın mirasçılarına ödediği manevi tazminat miktarının fahiş boyutta olduğunu, SGK' ya müzekkere yazılarak müteveffanın mirasçılarına ödeme yapılıp yapılmadığının sorulması gerektiğini, ödeme yapılmış ise hangi koldan ödeme yapıldığının belirlenmesi ve ödemelerin tazminat hesabından düşülmesi gerektiğini, destekten yoksun kalma tazminatı hesabı yapılırken bilinen ücretin esas alınması gerektiğini, bilinen ücret yoksa asgari ücretin esas alınması gerektiğini, dava konusu kazada vefat edenin müterafik kusurunun tazminattan düşülmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı sigorla şirketinin ancak dava tarihinden itibaren işleyecek faizden sorumlu olabileceğini beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.

DELİLLER:

İstanbul ... Sosyal Güvenlik müdürlüğünün 06/12/2016 tarihli müteveffa ... ...'e ödenen peşin sermaye değeri hesapları tablosu ve aylık bağlama kararına ilişkin müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

... Sosyal Güvenlik müdürlüğünün 09/05/2017 tarihli müteveffa ... ...'in anne ve babasına ödenen peşin sermaye değerli hesaplarına ilişkin müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

... Belediye Başkanlığı Fen işleri müdürlüğünün 02.11.2020 tarihli defin işlemlerine ilişkin müzekkere cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

... ACM'nin 2012/... E ve 2013/... Karar sayılı dosya sureti dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler iş güvenliği uzmanı ... , sigorta uzmanı ... , aktüerya hesap uzmanı ... tarafından hazırlanan 31/03/2017 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇESİ;

Mahkememizde görülmekte olan dava; iş kazası sebebiyle dava dışı müteveffa ... ...' in yakınlarına ödenen maddi- manevi tazminatın rucuen davalı taraftan tahsiline ilişkindir.

... İcra dairesinin 2018/... iflas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı şirketin ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/... esas sayılı dosyasından 08.11.2017 günü saat 17:00 ' dan itibarin iflasına karar verildiği, ... iflas sayılı dosyası ile iflas tasfiye işlemlerine başlanılan müflis ... Limited Şirketi iflas masasında; iflas dosyasında tasfiyenin İİK 218. Md. uyarınca basit usul ile yapılmasına karar verildiği, görevli iflas idaresi bulunmadığı ve işlemlerin resen ... İcra müdürlüğünce yürütüldüğü mahkememize bildirildiği görüldü.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler iş güvenliği uzmanı ..., sigorta uzmanı ... , aktüerya hesap uzmanı ... tarafından hazırlanan 31/03/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı alt işveren “... Tic. Ltd. Şti.” nin, 9050 (Yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, bu kusurun %5 (Yüzde Beş)'i, dava dışı ...'na, %5 (Yüzde Beş)'i, ...'a ait olacağı, kalan %40 (Yüzde Kırk) kusurun doğrudan davacı şirkete ait olduğu, Davadışı aşıl işveren “... İnşaat” firmasının, %30 (Yüzde Otuz) oranında kusurlu olduğu, bu kusurun %5 (Yüzde Beş)'i, dava dışı ... 'e, %5 (Yüzde Beş)'i de, ... 'a ait olacağı, arta kalan %20 (Yüzde Yirmi) kusurun doğrudan dava dışı asil işverene ait olduğu, olayda ölen işçi ... ...'in, %20 (Yüzde Yirmi) oranında kusurlu olduğu, müteveffanın annesi Nelize ...' in yoksun kaldığı destekten kaynaklanan maddi zararına ilişkin davalının sorumluluğunun 6.448,81 TL olduğu, Müteveflarım babası ...' in yoksun kaldığı destekten kaynaklanan maddi zararına ilişkin davalının sorumluluğunun 16.480,76 TL olduğu, Yukarıda V/3 A maddesinde detaylı olarak izah edildiği üzere, müteveffanın kardeşi ... ...'” m destekten yoksun kalma tazminatına hak kazanamayacağı kanaatine varılarak hesaplamada ... ...' a pay ayrılmayacağı, manevi Tazminata ilişkin değerlendirmenin sayın mahkemeye ait olduğu, davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinin davacının ödeme tarihi olan 08.08.2012 tarihi olduğu" yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler iş güvenliği uzmanı ..., sigorta uzmanı ... , aktüerya hesap uzmanı ... tarafından hazırlanan 05/01/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacınım kök rapora itirazlarından sadece hak sahibi anne-babaya ayrılan destek paylarının hatalı olduğu itirazının yerinde görüldüğü, davalının kök rapora itirazlarının yerinde görülmediği, ... Belediye Başkanlığı” nın 03/11/2017 tarihli yazı cevabı ile müteveffanın ölüm tarihi olan 2012 yılına ait herhangi bir cenaze ve defin giderinin Belediye bünyesinde yapılmadığının bildirildiği, müteveffanın defnedildiği yer için 2012 yılında uygulanan defin giderini bildirir başkaca yazı cevabının dosyaya celp olunmadığı, bu halde müteveffanın ölüm tarihindeki ortalama cenaze gideri tespit edilememiş olup 2014 yılı için uygulanan 365,70 TL tutarındaki cenaze defin giderinin esas alınıp alınmayacağına hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, davacı işveren tarafından destekten yoksun kalan anne, babaya yapılan ödeme miktarlarının her birisi için ayrı aynı belirtilerek, işbu ödenen miktarların ne kadarlık kısmının maddi tazminat (destekten yoksun kalma, cenaze gideri vs), ne kadarlık kısmının manevi tazminat olarak ödendiğinin tespit edilmesine müteakip davacının davalı sigorta şirketine Tücu edebileceği zarar miktarının belirlenebileceği, hesaplamanın güncel olması açısından yukarıda maddesinde belirtilen eksikliğin giderilmesine müteakip, destekten yoksun kaları anne-babaya ayrılan destek paylarımın düzeltilerek yeniden hesaplama yapılmasının yerinde olacağı" yönünde ek mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler iş güvenliği uzmanı ... , sigorta uzmanı ... , aktüerya hesap uzmanı ... tarafından hazırlanan 27/01/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacı işveren tarafından Nazife' ye ödenen bedel yönünden 3.002,25 TL ve ...'e ödenen bedel yönünden 14.473,20 TL olmak üzere toplam 17.475,45 TI destekten yoksun kalma tazminatı kalemini davalı sigorta şirketine rücu edebileceği" yönünde ek mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler iş güvenliği uzmanı ... , sigorta uzmanı ..., aktüerya hesap uzmanı ... tarafından hazırlanan 27/05/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; tarafların 2. ek rapora itirazlarına katılmak mümkün olmadığından 2.ek rapordaki görüşümüzü ısrar ettiğimize dair," ek mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler aktüerya uzmanı ... , nitelikli hesaplamalar uzmanı ..., kusur bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 28/12/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 10.06.2012 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden ... ...'in geride kalan hak sahiplerine davacı tarafından yapılan ödemeler nedeniyle işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketi aleyhine açılan rücu davasında; kusur durumuna ilişkin olarak; dosya muhteviyatında bulunan bilgi ve belgeler birlikte nazara alındığında, kaza yerinin konumu ve mahal şartlarla dikkate alınarak olay değerlendirilip, yukarıdaki hususlar muvacehesinde 10.06.2012 tarihinde meydana gelen iş kazasında; davacı alt işveren Müflis ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin; uygulamacı ve alt olması da göz önüne alındığında davaya konu iş kazasının meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğu, bu kusurun %5'inin davacı şirkette Ekip ve Uygulama Şefi olan ... 'na, %5'inin ise davacı şirket yetkisi ve sorumlusu olan Sait Kılıçaslan'a ait olacağı, kalan %40 oranındaki kusurun doğrudan alt işveren olan davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait olduğu, dava dışı asıl işveren olan ... işveren olması da göz önüne alındığında davaya konu iş kazasının meydana gelmesinde %30 oranında kusurlu olduğu, bu kusurun %45'inin şantiye şefi ...'e, %5'inin ise şirket yetkisi ve şantiye sorumlusu olan ...'a ait olacağı, kalan %20 oranındaki kusurun doğrudan dava dışı asıl işverene olan ... İnşaat'a ait olduğu, davaya konu iş kazası nedeniyle vefat eden ... ...'in; davaya konu iş kazasının meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu olduğu,

Rucüen talep edilebilir alacağa ilişkin olarak: Yukarıda belirlenen hususlara göre davacının rücuen talep edilebilir maddi tazminat alacağının aşağıdaki gibi belirlendiği;

a) Anne ... bakımından talep edilebilir maddi zarar - 14.330,81 TL

b) Baba ... bakımından talep edilebilir maddi zarar 10.645,74 TL

c) Cenaze gideri nedeniyle talep edilebilir maddi zarar 241,13TL

talep edilebilir maddi tazminat toplamı 25.217,68 TL

Davacının rücuan talep edilebilir manevi tazminat alacağının ise aşağıdaki hak sahipleri bakımından Sayın Mahkemece takdir edilmesi gerekeceği;

Anne ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

b) Baba ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

c) Kardeş ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

talep edilebilir manevi tazminat toplamı=?

Davacının rücuan talep edilebilir alacağının 25.217,68 TL maddi tazminat ile Sayın mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarlarının toplamından oluşacağı, davalının sorumluluğu ve temerrüde ilişkin olarak; davalı tarafından keşide edilen 102971016/1 nolu işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu azami limitin 150.000,00 TL olduğu, davalı bakımından en erken temerrüt tarihi 05.10.2012 olarak belirlenmiş olup, dava dilekçesinde faiz başlangıcının belirtilmemiş olduğu, İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 15.maddesine göre zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu" yönünde mütalaada bulunulmuştur.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler aktüerya uzmanı ...tarafından hazırlanan 10/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 10.06.2012 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden ... ...'in geride kalan hak sahiplerine davacı tarafından yapılan ödemeler nedeniyle işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketi aleyhine açılan rücu davasında; 28.12.2021 tarihli raporda ayrıntılı olarak belirlendiği üzere davacının rücuan talep edilebilir maddi tazminat alacağının aşağıdaki gibi belirlendiği,

a) Anne ... bakımından talep edilebilir maddi zarar=14.330,81 TL

b) Baba ... bakımından talep edilebilir maddi zarar=10.645,74 TL

c) Cenaze gideri nedeniyle talep edilebilir maddi zarar=241,13TL

Talep Edilebilir Maddi Tazminat Toplamı=25.217,68TL

Davacının rücuan talep edilebilir manevi tazminat alacağının ise aşağıdaki hak sahipleri

bakımından Sayın Mahkemece takdir edilmesi gerekeceği;

a) Anne ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

b) Baba ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

c) Kardeş ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

Talep Edilebilir Manevi Tazminat Toplamı=?

Davacının rücuan talep edilebilir alacağının 25.217,68 TL maddi tazminat ile Sayın mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarlarının toplamından oluşacağı, Davalı tarafından keşide edilen ... nolu işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu azami limitin 150.000,00 TL olduğundan, Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminat tutarları ile maddi tazminat tutarları toplamının 150.000,00 TL'yi geçmesi halinde davalının sorumluluğunun 150.000,00 TL limit ile sınırlı olacağı, davalı bakımından en erken temerrüt tarihi 05.10.2012 olarak belirlenmiş olup, dava dilekçesinde faiz başlangıcının belirtilmemiş olduğu, işveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 15.maddesine göre zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu," yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi aktüerya uzmanı ... tarafından hazırlanan 31/08/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; 10.06.2012 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden ... ...'in geride kalan hak sahiplerine davacı tarafından yapılan ödemeler nedeniyle işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketi aleyhine açılan rücu davasında; Mahkemenin ara kararı doğrultusunda %50 kusur oranı üzerinden yapılan hesaplama sonucu davacının rücuan talep edilebilir maddi tazminat alacağının aşağıdaki gibi belirlendiği;

a) Anne Nefize bakımından talep edilebilir maddi zarar 8.559,02 TL

b) Baba ... bakımından talep edilebilir maddi zarar 6.358,13 TL

c) Cenaze gideri nedeniyle talep edilebilir maddi zarar 150.70TL

talep edilebilir maddi tazminat toplamı 15.067,85 TL

Davacının rücuan talep edilebilir manevi tazminat alacağının ise aşağıdaki hak sahipleri bakımından Sayın Mahkemece takdir edilmesi gerekeceği;

a) Anne ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı =?

b) Baba ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

c) Kardeş ... bakımından Sayın Mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarı=?

Talep Edilebilir Manevi Tazminat Toplamı=?

Davacının rücuan talep edilebilir alacağının 15.067,85 TL maddi tazminat ile Sayın mahkemece belirlenecek manevi tazminat tutarlarının toplamından oluşacağı, davalı tarafından keşide edilen 102971016/1 nolu işveren mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu azami limitin 150.000,00 TL olduğundan, Sayın Mahkemece takdir edilecek manevi tazminat tutarları ile maddi tazminat tutarları toplamının 150.000,00 TL'yi geçmesi halinde davalının sorumluluğunun 150.000,00 TL limit ile sınırlı olacağı, davalı bakımından en erken temerrüt tarihi 05.10.2012 olarak belirlenmiş olup, dava dilekçesinde faiz başlangıcının belirtilmemiş olduğu, işveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 15.maddesine göre zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu,"yönünde ek mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Davacının , davacı şirkete ait riziko adreslerinde bulunan şantiyelerde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda işverene yüklenebilecek hukuki sorumluluklara ve buna ilişkin taleplere karşı davalı tarafça sigortalandığı, davacı şirket çalışanı dava dışı ... ...'in 10.06.2012 tarihinde meydana gelen iş kazasında vefat ettiği, davacının, müteveffanın yakınlarına ödemiş olduğu maddi-manevi tazminatları rücuen davalıdan talep ederek eldeki dava ikame ettiği, destekten yoksun kalma maddi tazminatı yönünden yapılan incelemede; taraflar arasındaki poliçenin 16.06.2011-16.06.2012 tarihlerini kapsaması nedeniyle kazanın poliçe ile teminat altına alınan zaman diliminde gerçekleşmiş olduğu, mahkememizce tarafların kusuru ve dava dışı yakınlara ödenmesi gereken tazminat hesabı bakımından raporlar alındığı, hesaplama yapılırken Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı sonrası geliştirilen içtihatlar uyarınca hesaplamada TRH 2010 yaşam tablosu esas alınarak, %10 arttırım/indirim yapılması ile sonuca ulaşılması gerektiği ,önceki raporların bir kısmının PMF esas alınarak, bir kısmının ise davacıya ait olmayan kusurun da hesaplamaya dahil edilmiş olması nedeniyle hükme esas alınmayarak, davacının % 50 kusuru üzerinden ve yukarıda anılan yöntemle hesaplama yapılan son bilirkişi raporunun hükme esas alındığı, zira sigorta ilişkisinin doğası gereği sigortalıya ait olmayan bir kusur nedeniyle sigortacının sorumlu olmasının mümkün olmadığı, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 22/06/2018 tarih 2016/5 E - 2018/6 K. sayılı kararında, ana ve/veya babanın çocuğunun haksız fiil ve/veya akde aykırılık sonucu ölmesi nedeniyle açtığı destekten yoksun kalma tazminatı davalarında, destek ilişkisinin varlığının ispatı için SGK'dan gelir bağlanması şartının aranmayacağı, destekten yoksun kalma tazminatı davalarında çocukların ana ve/veya babaya destek olduklarının karine olarak kabulünün gerektiği, İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesine göre; destekten yoksun kalma tazminatının doğumu için destek ile tazminat talebinde bulunan kişi arasında bir destek ilişkisi bulunması gerektiği, burada bahsedilenin hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tuttuğu, destek ilişkisinin varlığında destek olunanın ihtiyaçlarının sürekli ve düzenli olarak karşılanmasının yer aldığı, burada ifade edilmek istenen süreklilik ve düzenlilik hali yardımın belirlenen zamanlarda ve belirli miktarlarda yapılması değil, eğer destek ölmeseydi yardımların devam edeceğine dair bir beklentinin bulunması olduğu, eğer yardım devamlı destek saiki ile değil de, tek seferlik, geçici, düzensiz ya da gelişigüzel zamanlarda yapılıyor ve ileride yardımın devam edeceğine dair bir beklenti yaratmıyorsa, bu durumda desteğin sürekli ve düzenli olduğundan bahsetmenin mümkün olmayacağı,( İstanbul BAM 32. HUKUK DAİRESİ 2021/2718 esas 2023/360 karar sayılı ilamı) somut olayda dava dışı kardeş ...'a yukarıda zikredildiği şekliyle düzenli ve sürekli bir yardımın devam edeceğinin ispatlanamadı anlaşılmakla kardeş ... için yapılan maddi tazminata ilişkin ödemenin rücuen davalıdan tahsili talebinin reddine, ancak anne ... ve ve baba ... için hesaplanan 8.559,02 TL ve 6.358,13 TL yönünden ise talebin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Manevi tazminat yönünden yapılan incelemede; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, Hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Hakim manevi tazminat yönünde takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerekmektedir. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında, manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır.

Anılı düzenlemeler ve içtihatlar ışığında somut olaya bakıldığında; olayın ağırlığı ve verdiği üzüntünün bir nebze olsun telafisi bakımından meydana gelen olayın oluş şekli, maluliyet oranı, iş göremezlik süresi, davacı sigortalının kusur oranı, tarafların mali ve sosyal durumları, davalının ödemeyi teklif ettiği tutarlar dikkate alınarak manevi tazminata yönelik isteminin dava dışı anne ...'ye ödenmesi gereken 15.000 TL manevi tazminat, dava dışı baba ...'e ödenmesi gereken 15.000 TL manevi tazminat ve dava dışı kardeş ...'a ödenmesi gereken 10.000 TL manevi tazminat yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Cenaze masrafları yönünden yapılan incelemede; TBK'nın 53. maddesi kapsamında davacının dava dışı yakınlara ayrıca ödemesi gereken cenaze/defin gideri istemleri bakımından ... İlçe Müftülüğü'nün 02.11.2020 tarihli yazısında “…Müftülüğümüzün cenaze ve defin giderleri ile ilgili resmi bir ücretlendirmesi olmayıp,

2012 yılında, bir kişinin cenaze masrafları tahmini (kefen, mezar tahtası, yıkama, mezar kazma, cenaze

kaldırma, defin) vb. masraflar dikkate alındığında, kullanılan malzemenin niteliğine göre 400 TL – 600 TL

civarı olabileceği ve bu masraflın cenaze sahiplerince karşıladığı…” yönünde beyanda bulunulduğu, bu nedenle davacının dava dışı şahıslara 150,70 TL cenaze masrafı ödemesinin makul olduğu ve davalıya rücu edebileceği anlaşılmakla anılan tutar yönünden talebin kabulüne karar verilmiştir.

Davalı bakımından temerrüt tarihinden itibaren faiz talebi mümkündür. Ancak dava

dosyasında davalı sigorta şirketine hangi tarihte başvuru yapıldığına dair belge bulunmamakla

birlikte davalı tarafından 05.10.2012 tarihinde hasar dosyası açıldığı kabul edildiğinden en erken temerrüdün bu tarihte gerçekleştiği kabul edilmiştir.

Davacı tarafça ödenen tazminat kalemleri ayrı ayrı belirtilmediğinden ve esasında yargılama sonunda manevi tazminata davacı lehine değil dava dışı şahıslar yönünden hükmedilerek davacıya bu tutarın rücuen ödenmesi hüküm altına alındığından manevi tazminat bakımından ayrıca vekalet ücreti hesaplanmaksızın toplam kabul edilen tutar üzerinden hesaplama yapılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ İLE,

Dava dışı anne ...'ye ödenmesi gereken 8.559,02 TL destekten yoksunluk tazminatı, 15.000 TL manevi tazminat, dava dışı baba ...'e ödenmesi gereken 6.358,13 TL destekten yoksunluk tazminatı, 15.000 TL manevi tazminat ve dava dışı kardeş ...'a ödenmesi gereken 10.000 TL manevi tazminat ile 150,70 TL cenaze masrafları olmak üzere toplam 55.067,85 tazminatın 05/10/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

2. Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 3.761,68 TL karar. ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan (461,10 TL peşin harç + 1.844,46 TL tamamlama harcı) 2.305,56 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.456,12 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,

3. Davacı tarafça yapılan 4.520,85 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 1.844,05 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

4. Davalı tarafça yapılan 50,00 TL yargılama giderinden davanın red oranına göre hesaplanan 29,61 TL yargılama giderinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

5. Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 9.200 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,

6. Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

7. Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,

8. Davacı tarafça yatırılan 29,20 TL başvuru harcı, 461,10 TL peşin harç ve 1.844,46 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.334,76 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/09/2023

Katip ... Hakim ...

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır