İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/466 E. 2024/525 K.

T.C.

İSTANBUL

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/25 Esas

KARAR NO : 2024/353 Karar

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))

DAVA TARİHİ : 08/05/2020

KARAR TARİHİ : 21/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle;Davacı vekili; 11.07.2019 tarihinde ...İşletme Müdürlüğü hizmet sahası içinde bulunan Kağıthane İlçesi, ...Mahallesi, ... Sokak Kağıthane/İstanbul adresinde davalı kurum tarafından yapılan kazı çalışmalarında davacının tesislerine hasar verildiğini, davalının hasar bedelini ödememesi üzerine 9.933,32 TL hasar bedeli, 311,06 TL faiz ile birlikte toplam 10.244,38 TL'nin tahsili için İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek; itirazın iptaline, takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davalının bir kamu kurumu olduğundan atıksu kanalları ile ilgili yapım bakım ve onarım çalışmalarını müteahhit firmalar aracılığı ile yürüttüğünü, yüklenici firmalara ihale ile iş teslimi sırasında imzalanan sözleşme hükümleri gereğince işin tamamlanmasına kadar meydana gelen her türlü zarar ve ziyandan yüklenici firmaların sorumlu olduğunu, zararın tazmini için kusur-zarar-illiyet bağı şartlarının oluşmadığını, dava konusu hasarın meydana gelmesinde davacının karşılıklı kusurdurumunun da araştırılması gerektiğini, davacıya ait altyapı tesislerinin, projesine ve yapı tekniğine uygun bir biçimde döşenip döşenmediği araştırılarak, yerinde kazı yapılmak suretiyle incelenmesi gerektiğini, Haksız fiilden kaynaklanan davalarda ise ancak yasal faiz istenebileceğini, davacının, icra inkar tazminatı talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek; davanın reddine, davanın yüklenici firma tespit edilmesi halinde ilgili iş ortaklığına ihbarına, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esaslı dosyası dosyamız içersine getirtilmiştir. Dosyanın incelenmesinde 9.933,32-Tl asıl alacağa 311,06 faiz ile birlikte 10.244,38-Tl için takip yapıldığı, ödeme emrinin tebliğ edildiği, borçlunun da süresi içersinde 06/12/2019 tarihinde borca itiraz ettiği anlaşılmıştır.

Bilirkişinin düzenlediği 05/03/2021 tarihli 5 sayfadan ibaret raporunda özetle; Dava konusu kabloları, davalı ...hasara uğrattığı ve hasarın oluşumunda %70 kusurlu ve sorumlu olduğu, davacı şirketin de %30 müterafik kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır. Dava konusu talep, davacının tesislerine zarar verilmesi olgusuna dayandığından, hasar tarihi olan 11.07.2019 tarihinde temerrüt oluşmuştur. Dava konusu taleplerin, davacının tesislerine zarar verilmesi olgusuna dayandığı, 11.07.2019 hasar tarihinden 15.11.2019 icra takip tarihine kadar işlemiş yasal faiz 45,17 TL olarak belirlenmiştir. Davacı şirketin asıl alacağı 1.422,90 TL , İşlemiş yasal faizi 45,17 TL, Davacı şirketin toplam alacağı 1.468,07 TL’ dir. Davacı ... Dağıtım A.Ş.'nin, davalı İstanbul ... Genel Müdürlüğü'nden icra takip tarihi itibariyle talep edebileceği bedelin 1.468,07 TL olduğu, kaanetinde rapor sunmuştur.

Mahkememizce tüm deliller toplandıktan sonra ; "İş bu davanın kabulü ile davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 1.468,07-Tl üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan 1.422,90 Tl ye bu yasal faizi uygulanmasına, fazla istemin reddine, %20 icra inkar tazminatı tutarı 293,00-TL nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine," karar verilmiştir. Bu karar taraflarca süresi içerisinde istinaf edilmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin 3.Hukuk Dairesinin 2022/1693 E, 2022/3378 K sayılı tarihli ilamı ile kaldırılmıştır. Kaldırma ilamında özetle ; " Davacının bilirkişi raporuna itiraz ettiği,itiraz sonrası bilirkişiden ek rapor alınmadan ve itirazlar değerlendirilmeden hüküm kurulduğu anlaşılmıştır. Bu durumda eşik bedeli yönünden davacının kayıtlarının celbi ile söz konusu yerde eşik bedeli süreleri ile arızanın bu sürenin içinde yada dışında giderilip giderilmediğinin de belirlenmesi ve buna göre davacının tüm itirazlarının değerlendirilmesi için ek rapor alınması gerektiğinden,eksik inceleme ile karar verildiği görülmektedir. Ayrıca alacak talebinin haksız fiile dayandığı görülmekle,olayda icra inkar tazminatı koşullarının oluşmadığı açıktır.Bu nedenle tarafların istinaf talebinin kabulü ile karar HMK 353/1a-6.madde gereği kaldırılarak, davacıdan ilgili belgeler temin edilerek itirazların değerlendirildiği ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Mahkememizce kaldırma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiştir.

Bilirkişinin düzenlediği 16/09/2023 tarihli 8 sayfadan ibaret raporunda özetle; Zararın, davalı İSKİ’nin yüklenicisi konumundaki ihbar olunan ....A.Ş. + ... İŞ.ORTAKLIĞI ‘’nın eylemleri ile gerçekleştiği, dava konusu mahalde, davacıya ait alt yapının usulüne uygun şekilde inşa edilmediği, izah edilen nedenlerden dolayı, davacının %30, davalı ...ve ihbar olunan ...A.Ş. + ...İŞ.ORTAKLIĞI ‘’nın %70 oranında muteselsilen kusurlu olduğu, Davacının gerçek zararının 1.284,14 TL ve 39,26 TL TL faiz olmak üzere toplam 1.323,40 TL hesaplandığı, Davacı %30 oranında 1.323,40 TL x%30 = 397.02 TL, davalı İSKİ ve ihbar olunan ... SAN VE TİC.A.Ş. + .... İŞ.ORTAKLIĞI ‘%70 oranında 1.323,40 TL x %70 = 926,38 TL tutarında muteselsilen sorumlu olduğu, görüş ve kanaatinde raporunu sunmuştur.

Bilirkişinin düzenlediği 02/01/2024 tarihli 9 sayfadan ibaret ek raporunda özetle;Zararın, davalı ...’nin yüklenicisi konumundaki ihbar olunan ...A.Ş. + ...ORTAKLIĞI ‘’nın eylemleri ile gerçekleştiği, Dava konusu mahalde, davacıya ait alt yapının usulüne uygun şekilde inşa edilmediği, izah edilen nedenlerden dolayı, davacının %30, davalı ... ve ihbar olunan ...A.Ş. + ...L İNŞ. İŞ.ORTAKLIĞI ‘’nın %70 oranında muteselsilen kusurlu olduğu, Davacının gerçek zararının 1.284,14 TL ve 39,26 TL TL faiz olmak üzere toplam 1.323,40 TL hesaplandığı, Davacı %30 oranında 1.323,40 TL x%30 = 397.02 TL, davalı ... ve ihbar olunan ... VE TİC.A.Ş. + ...ORTAKLIĞI ‘%70 oranında 1.323,40 TL x %70 = 926,38 TL tutarında muteselsilen sorumlu olduğu, görüş ve kanaatinde raporunu sunmuştur.

Hak düşürücü süre yönünden; İcra İflas Kanunu'nun 67. maddesi ile ''Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.'' hükmü düzenlenmiştir.

Bilindiği üzere hak düşürücü süre olumsuz dava şartlarından olup, kamu düzeni ile ilgilidir. Mahkemece davanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir. İtirazın iptali davaların da bu süre İcra ve İflas Kanununun 67/1 maddesi uyarınca itirazın tebliğinden itibaren bir yıldır. Anılan yasa maddesinde de açıkça belirtildiği gibi; itirazın iptali davası açmak için öngörülen bir yıllık hak düşürücü süre borçlunun itirazının alacaklıya tebliğ tarihinden itibaren başlar. Bunun dışında bir yol (harici öğrenme vs.) öngörülmemiştir. Nitekim, aynı Kanun'un 62/2. madde ve fıkra hükmünde de, itirazın alacaklıya tebliği zorunluluğu getirilmiştir.

Tüm dosya kapsamının bir arada değerlendirilmesi neticesinde davacı tarafından davalı tarafça yaptırılan çalışma sırasında altyapı sistemine verilen zararın tazmininin talep edildiği, itirazın iptali davalarında, İİK 67 maddesi uyarınca itirazın alacaklıya tebliğinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılması gerekmekte olup, itiraz alacaklıya tebliğ edilmedikçe süre başlamayacağı biliniyor ise de, somut olayda alacaklının arabuluculukta icra takip dosyasının numarasını belirterek takibe ilişkin itirazın iptali hakkında görüşmelere başlandığı ve 12/02/2020 tarihinde anlaşmazlıkla sonuçlandığı, mahkememizce davanın 08/05/2020 tarihinde açıldığı gözden kaçırılarak sehven istinaf kaldırma ilamı sonrası 16/01/2023 tarihinde dava ikame ettiği kanaatiyle, alacaklının ödeme emrine itirazın tüm hukuki anlam ve sonuçlarına vakıf olduğu ve hükümden düşürülmesi gerektiğini arabuluculuğa verdiği dilekçesiyle bildirdiği, tebliğ ile aranan öğrenme ve belgelendirme unsurları aynı anda tümüyle gerçekleşmiş olduğundan (Kayseri BAM, 6. HD., 2022/1760E., 2022/1817K; Yargıtay 11. HD., 2020/7345E., 2022/1585K.) Mahkememizce hak düşürücü sürenin de bu tarihten itibaren işleyeceği kanaatine varılmıştır. Davanın İcra İflas Kanunu'nun 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı tespit edildiğinden, açılan davanın hak düşürücü süre nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine,

2. Karar ve ilam harcı 427,60. TL nin peşin alınan 123,73. TL den düşümü ile kalan 303,87. TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

3. Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A. 13. 14 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00. TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,

4. Davalı tarafından yapılan 100,00. TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5. Davalı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekili ile temsil ettirdiği anlaşılmakla AAÜT gereğince 10.244,38. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

7. Tarafların gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,

Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip .

e-imzalıdır

Hakim .

e-imzalıdır