İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/922 E. 2024/187 K.

T.C.

İSTANBUL

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/585 Esas

KARAR NO :2024/83

DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ:01/03/2016

KARAR TARİHİ:14/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06/01/2011 tarihinde müvekkili ...'in sevk ve idaresinde olan diğer müvekkilinin de içinde bulunduğu ... plakalı araca kırmızı ışıkta durduğu esnada plakası alınamayan bir tırın arkadan çarptığını, çarpmanın şiddeti ile aracın sağ şeride savrulduğunu, o sırada davalılardan ...'in sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın kırmızı ışık yanmasına rağmen durmaması nedeni ile müvekkilerinin aracına çarptığını, kaza neticesinde müvekkillerinin yaralandığını ve aracın kullanılamaz duruma geldiğini beyanla 16.350,00 TL maddi ve manevi tazminatın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketinin kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı tutulmak suretiyle sorumlu olduğunu, davacının maluliyet oranı konusunda Heyet Raporu alınmasını, kusur oranının belirlenerek buna göre maddi tazminat miktarının belirlenmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, müvekkilinin ...plakalı aracın sahibi olduğunu, aracın kırmızı ışık ihlali yapmadığını, kaza tespit tutanağında da böyle bir tespit yapılmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani ve maddi hasar sebebiyle maddi, manevi tazminat, hasar sebebiyle kar kaybı ve değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, ... sayılı, 10/10/2019 tarihli"Davacılar ..., ..., ...'in davalılar ... ve ... yönünden manevi tazminat istemlerinin feragat nedeni ile reddine, -Davacı ...'in kazanç kaybı gelir kaybı mahrum kalınan kar taleplerinin tüm davalılar yönünden feragat nedeni ile reddine, -Davacı ...'in araç yönünden tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00 TL'nin davalılar ... ve ... yönünden olay tarihi olan 06/01/2011 tarihinden davalı ...A.Ş yönünden dava tarihi 02/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına" dair verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin ... sayılı, 17/05/2022 tarihli ilamı ile;

"Davacılar vekili tarafından, davalılar ... ve ... yönünden davadan feragat edildiğine dair beyan dilekçesi ile davacılar vekili Av. ... ile ... arasında imzalanan "Protokol ve Anlaşma" başlıklı belge sunulmuştur. Ancak davacı ... adına düzenlenen vekaletnamede feragat yetkisinin olmadığı tespit edildiğinden İlk Derece Mahkemesince davacı asilin beyanı alınmıştır. Davacı ... duruşma sırasındaki beyanında aracının hurdaya dönmüş olması sebebiyle araç bedeli yönünden davasının devam ettiğini, diğer maddi tazminat taleplerinden ve manevi tazminat talebinden feragat ettiğini beyan etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bu beyan doğrultusunda tüm davacıların manevi tazminat talepleri ile davacı ...'in kazanç kaybı, gelir kaybı, mahrum kalınan kar taleplerinin tüm davalılar yönünden feragat nedeni ile reddine; Davacı ...'in araç hasar- değer kaybı talebi yönünden tazminat talebinin tüm davalılar bakımından kabulüne karar verilmiştir.

Anlaşılacağı üzere davacı ...'in vekilinin feragat yetkisi bulunmadığından vekil tarafından yapılan feragat geçersizdir. Davacı asil ... araç hasar- değer kaybı yönünden tüm davalılar bakımından davaya devam ettiğini beyan ettiği, nitekim İlk Derece Mahkemesince de tüm davalıları kapsar şekilde değer kaybı talebi için davanın kabulüne karar verdiği gözetildiğinde istinaf talep eden davalı ... Şirketine sirayet edecek feragat beyanı bulunmadığı değerlendirildiğinden mahkemece hasar bedeli bakımından feragat nedeniyle red kararı verilmemiş olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.

Hasar- değer kaybı talebi bakımından değerlendirme yapıldığında:

Dava dilekçesinde davacı ... bakımından ... plakalı minibüsün 06/01/2011 tarihinde meydana gelen kazada hasara uğraması nedeniyle araç bedeli olarak 5.000,00 TL talep edildiği belirtildiğinden davanın değer kaybına ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Davacı ..., kazadan sonra aracını boş bir inşaat alanına çektiğini belirtmiş, araç bu inşaat alanındayken 12/10/2011 tarihinde meydana gelen yangın sırasında yanarak zarar görmüştür.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi içtihatlarına göre değer kaybının belirlenmesinde aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmaktadır.

Değer kaybına ilişkin İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda dosyada tazminata konu trafik kazasını gösteren CD bulunduğu halde bu CD izlenmeden ve aracın başına gidilerek inceleme yapılmış olmasına rağmen yangına bağlı hasar konusunda değerlendirme yapılması ancak 06/01/2011 tarihinde meydana gelen trafik kazasına bağlı hasar için değerlendirme yapılmaması doğru olmamıştır. Bu haliyle bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli değilir.

O halde Mahkemece yapılması gereken, olaya karışan araçların çarpma halini gösteren CD incelenmek ve araç başındaki tespitler de değerlendirilmek suretiyle dava konusu aracın 06/01/2011 tarihinde meydana gelen trafik kazasına bağlı hasarlı kısımlarının belirlenmesi ile zararın bulunması ve aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farkın hesaplanması için bilirkişiden ek rapor almak ve sonucuna göre usuli kazanılmış haklar da gözetilerek karar vermekten ibarettir.

Açıklanan nedenlerle, davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir." şeklindeki gerekçe ile mahkememiz kararının kaldırıldığı dosyanın mahkememiz işbu esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce tensip ara kararı ile; İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda; olaya karışan araçların çarpma halini gösteren CD incelenmek ve araç başındaki tespitler de değerlendirilmek suretiyle dava konusu aracın 06/01/2011 tarihinde meydana gelen trafik kazasına bağlı hasarlı kısımlarının belirlenmesi ile zararın bulunması ve aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farkın hesaplanması için dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişilere tevdi edilmesine karar verildiği, bilirkişi heyetinin sunmuş olduğu 28/03/2023 tarihli ek raporunda özetle;

"Davalı aracının ağır hasar görmesi nedeni ile aracın onarımı ekonomik olmayıp hurda olarak değerlendirilebileceği, bu nedenle davacının zararının 8.000-TL olduğu, Davalı...'nın, kaza tarihi itibarı ile ... plakalı araç için ... nolu poliçe ile zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı vermesi nedeniyle, araç sürücüsü ...'in %50 kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere Davacı ...'in ... plakalı aracında meydana gelen hasar ve değer kaybına ait maddi zararından sorumlu olduğu, teknik bölümde belirtildiği üzere davacıya ait ... plakalı araç için davacının zararının 8.000-TL olabileceği görüşü verilmiş olup, davalı sürücünün kusuruna isabet eden tutarın, (8.000,00-TL Hasar Tutarı x %50 Kusur oranı) = 4.000,00-TL olabileceği, teknik bölümde belirtildiği üzere, dava konusu ... plaka aracın onarılmamış olması nedeni ile değer kaybının söz konusu olamayacağı, işbu sebeple davalı ... şirketinin ... plakalı araç için değer kaybı yönünden sorumluluğunun bulunmadığı sonucuna varılmış olduğu," şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.

Söz konusu raporun istinaf karar kaldırma ilamını karşılamadığı gözetilerek Mahkememizce 25/10/2023 tarihli celsede bilirkişi ek raporundan aracın onarımının yapılmamış olması sebebiyle araçta değer kaybı tespiti yapılamayacağı belirtilmiş ise de bu yönüyle rapor denetime elverişli bulunmadığından araçta trafik kazası sonucunda meydana gelen hasar gözetilerek aracın hasarsız denetimi ile hasarlı haldeki değerinin belirlenmesi ve aradaki farkın değer kaybı olarak hesaplanması hususunda ek rapor tanzimi için dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verildiği, bilirkişi heyetince sunulan 13/11/2023 tarihli 2. Ek raporda özetle;

"Davalı aracının ağır hasar görmesi nedeni ile aracın onarımı ekonomik olmayıp hurda

olarak değerlendirilebileceği, aracın yanmasından önce trafik kazası nedeni ile meydana gelen hasar bedelinin 6.860.-TL olduğu,

Bu halde davalı sürücünün kusuruna isabet eden tutarın; 3.430,00 TL olabileceği," şeklinde görüş bildirdiği görülmüştür.

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında; değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değeri arasındaki fark olup, yukuradı ayrıntılarına yer verilen rapor tanziminde de bu husus gözetilerek toplam değer kaybı miktarı tespit edilmiş olması sebebiyle istinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda alınan tarihli 2. ek rapor dosya kapsamına göre denetime elverişli bulunmuştur. Rapor ile tespit edilen toplam değer kaybı üzerinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranının yansıtılması sonucunda davacının talep edebileceği toplam değer kaybı tutarının 3.430,00 TL olacağı tespit edilmiştir. Ancak usuli müktesep haklar gözetildiğinde daha evvel mahkememizce değer kaybı tazminatı bakımından hükme bağlanan 5.000,00 TL'lik değer kaybı tazminat tutarı üzerinden karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce daha evvel feragat nedeniyle red kararı verilen talepler bakımından kararın karar kaldırma gerekçesi dışında tutulduğundan yeniden değerlendirme yapılmamış olup, davanın kısmen kabulü ile; davacılar ..., ..., ...'in davalılar ... ve ... yönünden manevi tazminat istemlerinin feragat nedeni ile reddine, davacı ...'in kazanç kaybı gelir kaybı mahrum kalınan kar taleplerinin tüm davalılar yönünden feragat nedeni ile reddine, davacı ...'in araç yönünden değer kaybı tazminat talebinin KABULÜ ile 5.000,00 TL'nin davalılar ... ve ... yönünden olay tarihi olan 06/01/2011 tarihinden davalı ...A.Ş yönünden dava tarihi 02/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ İLE; Davacılar ..., ..., ...'in davalılar ... ve ... yönünden manevi tazminat istemlerinin feragat nedeni ile reddine,

2. Davacı ...'in kazanç kaybı gelir kaybı mahrum kalınan kar taleplerinin tüm davalılar yönünden feragat nedeni ile reddine,

3. Davacı ...'in araç yönünden değer kaybı tazminat talebinin KABULÜ ile 5.000,00 TL'nin davalılar ... ve ... yönünden olay tarihi olan 06/01/2011 tarihinden davalı ...A.Ş yönünden dava tarihi 02/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına,

4. Alınması gerekli 341,55. TL karar ve ilam harcından peşin alınan 279,25. TL harcın mahsubu ile geriye kalan 62,30. TL eksik harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,

5. Davacı taraflarca başlangıçta yapılan 349,75. TL gider ile yargılama aşamasında yapılan 5.502,50. TL olmak üzere toplam 5.852,25. TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 1.789,61. TL yargılama gideri ve peşin yatan harç gideri 279,25. TL'nin toplamı olan 2.068,86. TL yargılama giderinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine, geriye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

6. Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

7. Maddi Tazminat Talebi yönünden;

-Davacı ... vekille temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 5.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

-Davalılar ... ve ... vekille temsil olunduğundan reddedilen maddi tazminat tutarı yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 1.850,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalılar ... ve ...'a verilmesine,

8. Manevi Tazminat Talebi Yönünden;

-Davalı ... vekille temsil edilmiş ise de, feragat kapsamında sunulan protokol gereğince davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/02/2024

Katip ...

E-İmzalıdır

Hakim ...

E-İmzalıdır