İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/184 E. 2024/445 K.

T.C.

İSTANBUL

11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2024/184 Esas

KARAR NO :2024/445

DAVA:Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:20/04/2022

KARAR TARİHİ:13/06/2024

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20 Ekim 2019 tarihinde gerçekleşen Dernek Olağanüstü Seçimli Genel Kurul Toplantısı'nda alınan karar ile ...A.Ş. yönetiminin değiştiğini, yeni yönetim tarafından yapılan incelemeler neticesinde ... tarafından 20 Aralık 2021 tarihli Özel Kapsamlı İnceleme Raporu düzenlendiğini, düzenlenen raporla; Dernek ve ... arasında inşaata yönelik bir sözleşme akdedilmediğini, Dernek tarafından ...'ye 1.200,00 TL tutarında avans ödemesi yapıldığını ve ... tarafından bu avans karşılığında Dernek'e 1 Aralık 2015 tarihinde 1.057.300 TL tutarında plastik boru ve tesisat parçası faturası düzenlendiğini, düzenlenen malzemelerin bağış amaçlı malzeme olarak gösterildiğini, ... tarafından, Spor okulları'na...Okulları'na...2017 ile 29 Aralık 2017 tarihleri arasında toplam 2.787.768 TL tutarında plastik boru ve tesisat parçası faturası düzenlendiğini, faturalarda Spor Okulları müdürü ...'nın imzasının bulunduğunu, toplam 3.845.065 TL tutarın, verilen avans miktarı düşülmeden Dernek hesabına borç kaydedildiğini, ...'den elde edilmesi beklenen sponsorluk gelirlerinden mahsup edildiğini ve tüm bu alımlara ilişkin Dernek kayıtlarında imzalı bir irsaliye ya da teslim tesellüm belgesi bulunmadığının tespit edildiğini, açıklanan nedenlerle vekalet görevlerini kötüye kullanmak ve veya özen ve sadakat yükümlülüklerine aykırı davranmak suretiyle 2015-2018 yıllarında gerçekleştirdikleri dava konusu eylem ve işlemlerle davacı ... Derneği'ni ağır maddi ve manevi zarara uğratan davalılar, işlemiş faiz, aşkın zarar ve kur farkı zararı hariç 5.737.184,16 TL maddi zarardan müteselsilen sorumlu olduğunu ve iş bu zararın davacı ... Derneği'ne tazmin etmekle yükümlü oldukları ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle 5.737.184,16 TL tazminatın davacı derneğe ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; müvekkili davanın davacı dernek yönetim kurulu başkanı olduğu dönemde, davacının şimdiki yönetim kurulu başkanı olan ..., yönetim kurulu ikinci başkanı olarak görevinin yanında icra kurulu başkanlığı görevini de yaptığını, davacının bağlı ortaklığı ... A.Ş. bünyesinde ihale komisyonu başkanı olarak da görev yaptığını, bu süreçte gerçekleştirilen işlemlerin her biri, icra kurulunun incelemesi ve onayına sunulmuş, onaylanmasına binaen ilgili işlemlere dair belgeler davacı dernek münferit imza yetkilisi olan müvekkili davalı tarafından imzalandığını, davacı dernek kayıtlarında ve bilançosunda yer alan işlemlerin, ... başkanlığında 20/10/2019 tarihinde göreve başlayan yönetim kurulu tarafından derhal haberdar olunacağı ve iki yıllık zamanaşımının da davacı derneğin yeni yönetim kurulunun göreve başlamasından itibaren başlamış olduğunu, bu nedenlerle davalı aleyhine sorumluluk davası açılması için zamanaşımı süresinin dolmuş olduğunu, ... firması tarafından fatura konusu malzemelerin teslim edilmediği iddiasının asılsız olduğunu, ilgili ..., davacının bağlı ortaklığı ... A.Ş'nin ihale komisyonu ve yine denetçi firma ... Tic. A.Ş. tarafından denetlendiğini ve denetim ve onayı altında yürütülmüş olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; davacı derneğin 20 Ekim 2019 tarihinde ... başkanlığında göreve başlayan yönetim kurulu, kamuoyu nezdinde yapmış olduğu duyurularla davacı derneğin son 10 yılını denetlettireceğini, bu kapsamda ... Bağımsız Denetim ve SMMM A.Ş ile anlaştığını ve 1 Haziran 2009 ve 20 Ekim 2019 tarihlerinde gerçekleştirdiği operasyonların özel kapsamlı olarak incelenmesi ve istisnai durumların saptanmasını amaçlayarak alınan raporun müvekkilinin şahsını kötü niyetli olarak hedef alarak hazırlandığını, dava konusu uyuşmazlığın temelini davacı dernek ile müvekkili arasındaki vekalet ilişkisinin ihlali temeline dayandırdığını, vekaleten gerçekleştirilmiş işlemlerden bazılarına dayandıran davacının davasının ticari dava olduğunu, dava konusu ettiği işlemlerin temelinde tacir olan tüzel kişiler arasındaki ticari bir faaliyetten kaynaklandığını, davacının öne sürdüğü iddialara konu bilgi ve belgelerin, davacı dernek kayıtlarında imzalandığı andan itibaren bulunmakta olduğunu ve bu işlemlere ilişkin, gelir ve giderler davacı dernek bilançosunda yer aldığını, davacının şimdiki yönetim kurulu başkanı olan ...'nin yönetim kurulu ikinci başkanı görevi yanında icra kurulu başkanlığı görevini de yürüttüğünü ve davacının bağlı olduğu ... A.Ş. Bünyesinde ihale komisyonu başkanı olarak da görev aldığını, davacının iktisadi işletmesinin diğer müdürü olarak ... görevlendirildiğini ve ...'in 2012-2019 yılları arasında davacı Dernek Genel Koordinatörü olarak görev yaptığını, gerçekleştirilen işlemlerin her biri, icra kurulunun incelemesi ve onayına sunulmuş, onaylanmasına binaen ilgili işlemlere dair belgeler davacı dernek münferit imza yetkilisi olan diğer davalı ...tarafından imzalandığını, ... firması tarafından fatura konusu malzemelerin teslim edilmediği iddialarının asılsız olduğunu, davacı dernek bağlı ortaklığı ... A.Ş. Bünyesinde oluşturulan ihale komisyonunun başkanlığını da davacı derneğin mevcut yönetim kurulu başkanı ... gerçekleştirdiğini, davacının inşaatın gerekli idari onayları da alarak tamamlanmasından yıllar sonra müvekkili davalıya yönelttiği bu iddialarının asılsız olduğunu, 2015-2016 ve 2017 yıllarında görev yapan ve başkanlığını diğer davalı ...'ın yaptığı davacı yönetim kurulları, davacı dernek 2015, 2016 ve 2017 yılı olağan idari ve mali genel kurullarında ilgili dönemdeki faaliyetlerinden dolayı davacı dernek genel kurul üyeleri tarafından ibra edildiğini, yönetim kurulu başkanlığını diğer davalı ...'ın yaptığı davacı dernek bağlı ortaklıkları ... A.Ş. Ve ... A.Ş. Nin 2015,2016 ve 2017 yıllarında görev yapan yönetim kurulları da ilgili bağlı ortaklıkların genel kurullarında her bir dönem için ayrı ayrı ibra edilmiş olduğunu ve davacı derneğin haksız tazminat talebine dayanak olarak gösterilen iddia konusu işlemlerin tamamına yakınını 2017 yılı öncesinde gerçekleştiğini, huzurdaki davanın ise 20 Nisan 2022 tarihinde açıldığını, bu nedenle davanın zamanaşımına uğradığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

İhbar Olunan ... vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; davaya konu zarara sebebiyet verenlerin tespit edilmesi ve husumetin özel veya tüzel kişilere yöneltilmesi gerektiğini, kişiye özel hazırlanan ve hukuki dayanaktan yoksun özel raporun davaya konu olamayacağını, husumet yönünden davanın reddi gerektiğini, davaya konu iddia edilen sözleşmede müvekkili ...'in herhangi bir ödeme belgesine imza attığının açıklanmadığını, iddia edilen ticari faaliyet derneğin icra kurulunun onurunun alındığını, yönetim kurulunun onayından geçtiğini, fatura yetkili kişi ... tarafından alındığını, süreside ibraz edilmediği için borcun kesinleşmiş ve defter kayıtlarında borç olarak gösterildiğini, müvekkili ...'in yönetim kurulu üyesi olmadığından ... Derneği ile ... A.Ş. arasında bir sözleşme olup olmadığını bilmediğini, davanın zamanaşımına uğradığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

İhbar Olunan ... vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket, ... tarafından hazırlanan 20/12/2021 tarihli raporun kendilerine teslimiyle bahse konu işlemleri öğrendiklerine ilişkin iddialarının doğru olmadığını, 2019 yılından itibaren kulübün en üst karar organlarında ...'nin bulunduğunu, iddialara ilişkin bilgi ve belgelerin, şirket kayıtlarında mevcut gelir-giderleri şirket bilançosunda yer aldığını, davacının, dava dilekçesinde genel kurullarda yönetim kurulu üyelerinin ibra edildiğinin açıkça belirtildiğini, 28/09/2016 tarihinde gerçekleşen Şirket Genel Kurul toplantısında, davacı şirketin genel kurul tarafından dava konusu iddiaların geçtiği işlem tarihleri olan 2013-2014 ve 2015 yıllarına ait bilanço ve finansal tablolar incelendiğini, müvekkilinin de dahil olmak üzere tüm yönetim kurulunun ibra edilmesine karar verildiğini, 24/10/2017 tarihli yapılan genel kurul toplantısında alınan kararla, yine müvekkili ve tüm yönetim kurulu açısından ibra kararı verildiğini, davacı şirketin her ne kadar dava konusu harcamaların ve ilgili tarihlerde yapılan işlemlerin genel kurul toplantısında tartışılmadığını ileri sürse de yapılan işlemlerin tümünün şirket bilançosunda yer aldığını, davaya konu işlemlerin 2015-2018 yılında gerçekleştiğini, huzurdaki davanın ise 20/04/2022 tarihinde açıldığından davacının talebinin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

İhbar Olunan ... vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yönetim kurulu üyesi sıfatına haiz olmadığını, müvekilinin, davacı derneğin iştiraki olan ... yatırımları San. Ve Tic. A.Ş. De ... ve ... A takımında sorumlu yönetim kurulu üyesi olarak 16/09/2018'den 2019 yılına kadar görevde bulunduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun ... ile sınırlı olduğunu, kendisinin görevde bulunduğu dönemde icra kurulu üyesi olmadığını ve ...-İhale Komisyonunda yer almadığını, icra kurulu üyesi olmadığından temsil ve imza yetkisinin bulunmadığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

İhbar Olunan ... vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; dava konusu yapılan iddiaların muhattabı ve sorumlusunun müvekkili olmadığını, müvekkilinin dernek kurulu üyesi olarak görev yapmış ise de; yetkisi kapsamında olan işlemlerde dahi tek başına hareket etmediğini, dernek yönetim kurulu başkan ve üyelerinin bilgisi ve onayı dahilinde hareket ettiğini, dava konusu işlemleri yapma yetkisi bulunmadığını, müvekkili ve diğer yönetim kurulu üyeleri, genel kurul tarafından ibra edildiğini, genel kurul tarafından alınan ibra kararları mevcut iken işbu davanın müvekkiline yöneltilmesini hukuka aykırı olduğunu, davaya konu iddiaların zamanaşımına uğranığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

Fer'i Müdahil ... vekili fer'i müdahale dilekçesinde özetle; müvekkili ...'un, davacı ... Derneği’nin ... no’lu kongre üyesi olduğunu, davalı tarafların kongrelerde ve uzmanlık raporlarında belirtildiği gibi ... Derneği’ni zarara uğrattığını, bu nedenle üyesi olduğu davacı dernek yanında davaya müvekkilinin adına fer’i müdahalede bulunmak istediklerini, davalıların ağır kusurlu ve kasıtlı işlemleri mevcut bulunduğunu ileri sürerek müvekkili adına fer’i müdahalede bulunmak istediklerini beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava başlangıçta Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış olup; .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... sayılı 15/06/2023 tarihli kararı ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin 2023/1562 Esas 2023/1081 Karar sayılı başka bir dosyaya ilişkin ilama atıfta bulunarak davanın şirket yöneticilerinin sorumluluğundan kaynaklanan tazminat davası olarak nitelendirilerek görevsizlik kararı verilmiş karar taraflarca istinaf edilmeksizin kesinleşmiş ve bu şekilde dosya mahkememize tevzi edilmiştir.

Dava şartı niteliğindeki görev sorunu kendiliğinden ve öncelikle incelenmelidir.

Somut olayda; davacı derneğin dava dışı ... Şirketi ile dava dışı ... ... ve Ticaret Anonim Şirketi'nin hissedarı, davalı ...'ın da dava konusu dönemde hem davacı derneğin yönetim kurulu başkanı hem de dava dışı ... ... ve Ticaret A.Ş nin ve ... Yatırımları Sanayi ve Ticaret A. Ş. nin yönetim kurulu başkanı olduğu, diğer davalı ...'nın ise davacı derneğin ticari işletmesi olan spor okulları müdürü olarak görev yaptığı, dava dışı şirketlerde yönetim kurulu üyesi/başkanı sıfatının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Türk Ticaret Kanunu'nun 16. maddesine göre Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar. Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılmazlar. Bu düzenleme uyarınca davacı dernek tacir değildir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 60. Maddesi uyarınca bir kişinin sorumluluğu, birden çok sebebe dayandırılabiliyorsa hâkim, zarar gören aksini istemiş olmadıkça veya kanunda aksi öngörülmedikçe, zarar görene en iyi giderim imkânı sağlayan sorumluluk sebebine göre karar verir. Somut olayda da gerek dava dilekçesi gerek cevaba cevap dilekçesi gerekse davacı vekilinin 13/06/2024 tarihli celsedeki beyanına göre davanın, bizzat dernek sıfatıyla dava konusu dönemde dernek yönetim kurulu başkanı olan ...'a ve derneğin ticari işletmesinin müdürü olan ...'ya karşı bu sıfatlarından dolayı, şahsi kusurlarından ve vekalet hükümlerine aykırılıktan kaynaklı zararın davacı derneğe ödenmesi istemiyle açıldığı, dolasıyla davacı tarafça 6102 sayılı TTK'nın 553. Maddesine dayanılmadığı hatta davanın şirket ortağı sıfatıyla açılmadığının beyan edildiği, bu halde uyuşmazlığın TTK'da düzenlenen hususlardan kaynaklanmadığı, davanın TTK'nın 553. Maddesine dayalı olarak da açılmadığı, mutlak veya nispi ticari dava olmadığı şu halde uyuşmazlığın genel hükümler uyarınca görevli Asliye Hukuk Mahkemesince görülüp çözülmesi gerektiği mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla davanın görev dava şartı nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

K A R A R: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1. Davanın Görev Dava Şartı Yokluğu Nedeniyle Usulden Reddine,

2. Görevli mahkemenin daha önce görevsizlik kararını veren .... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna,

3. Mahkememiz kararının kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde dosyamızın re'sen görevli mahkemenin belirlenmesi için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,

4. Merci tayini ile görevli istinaf dairesince karar verildikten sonra dosyanın re'sen görevli mahkemeye gönderilmesine,

5. Vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin hususların görevli mahkemece değerlendirilmesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzünde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkca okunup, usulen anlatıldı.13/06/2024

Başkan ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Katip ...

e-imzalı