İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/950 E. 2024/422 K.

T.C.

İSTANBUL

11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2018/950 Esas

KARAR NO :2024/422

DAVA:Alacak

DAVA TARİHİ:16/10/2018

KARŞI DAVA:Alacak

KARŞI DAVA TARİHİ:26/11/2018

KARŞI DAVA:Alacak

KARŞI DAVA TARİHİ:11/12/2018

KARAR TARİHİ:06/06/2024

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı asıl ve karşı davaların mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, ... San. A.Ş ile yaptığı görüşmeler sonucu 850.000,00 TL franchise bedeli olarak ... ... ... açılması ve işletmenin de ... olması yönünde sözleşme yaptığını, aksaklıklar nedeniyle davalı şirketten yeterli şekilde mal tedariki yönünde ifa güçlüğü içine girdiğini, davacının franchise bedeli olarak ödemiş bulunduğu 850.000 TL karşılığını devamla talep etmesine karşılık davalı şirket tarafından davacı yana ödenen miktar ile ilgili inşaat malzemesi ve franchise bedeli olarak fatura düzenlendiğini, davacının ise ödenen miktarı sadece franchise için ödediğini belirterek faturayı iade ettiğini, müvekkilinin kira bedelleri cirodan peşin alınması nedeniyle kira borcunun bulunmadığını ve işletmenin AVM açılışına yetişmemesi nedeniyle kaynaklanan kur farkı olduğundan bu zararın ayıplı ve eksik ifasına neden olduğunu, davalılar arasında organik bağ olduğunu, davalılarca ... den alınması gereken alt kira sözleşmesine ilişkin muvafakat alınmadan işlem başlattıklarını, davalılara 13/06/2018 tarihinde çekilen ihtarname ile sözleşmenin feshedildiğini, davalıların edimlerini yerine getirmemesi yüzünden zararın daha fazla artmaması için 01/07/2018 tarihinde işletme faaliyetine son verdiğini, yanlar arasında akdedilen sözleşmenin 5 yıllık olduğunu, ancak sözleşmenin 1 yılı sonunda feshedilmesi nedeni ile bu bir yıllık bedelin hesaplanmak sureti ile iadesinin gerektiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle franchise sözleşmesinin süresinden önce feshedilmesi nedeni ile 75.000 TL, AVM açılış günü işletmenin hazır edilmemiş olması nedeniyle kur farkından kaynaklanan 5.000 TL ve geç açılıştan kaynaklı uğranılan kar kaybından dolayı 10.000 TL, sözleşmenin erken feshinden kaynaklı 10.000 TL uğranılan zararın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş; 23/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile Franchise bedelini 568.500,87 TL, fesih nedeni ile uğranılan zarar bedeli olarak 504.800,68 TL, kur farkından dolayı uğranılan zarar 5.000,00 TL, kar kaybı alacağı 10.000,00 TL olmak üzere dava değerini 1.088.301,55 TL'ye yükseltmiştir.

Asıl davada davalı ... Muhallebici Gıda Anonim Şirketi (Eski Ünvan:... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı karşı davalı ile asıl davada diğer davalı olan ... Gıda San. A.Ş. arasında 07/11/2016 tarihinde Franchise Sözleşmesi akdedildiğini, aynı sözleşmenin 6.17.3 fıkrasına istinaden mezkur sözleşme davalı karşı davacı müvekkiline devredilerek franchise veren şirketin müvekkili ... Gıda San. A.Ş. olduğunu, işletmenin davacı yana geç teslim edildiğine ilişkin iddiaların doğru olmadığını, sözleşmenin 7.1 ve 14.1 maddelerinde anılan hükümlerinde franchise sistemine giriş bedelinin 75.000 USD olduğunu, bu miktarın 07/11/2016 tarihinde TL karşılığının 236.325,00 TL olduğunu, franchise sözleşmesinin 3.3'üncü maddesi yapılacak işin ve açılacak işletmenin verimliliğine dair franchise verenin herhangi bir taahhütte bulunmadığını ve franchise alan davacı karşı davalının gereken araştırma ve inceleme neticesinde tüm teşebbüsün kar ve zararı kendisine ait olarak sözleşme ilişkisine girdiğini, bu durumun davacı karşı davacı tarafından kabul edildiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuş;

Davalı ... ...tarafından açılan karşı davada ise; davacı karşı davalı ile asıl davada diğer davalı olan ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş 07.11.2016 tarihinde franchise sözleşmesi yapıldığını, 25.05.2017 tarihinde yapılan sözleşme, aynı sözleşmenin 6.17.3 üncü maddesine istinaden davalı karşı davacı müvekkili şirkete devredilerek sözleşmenin franchise veren tarafı ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş olduğunu, davacı karşı davalıya bakiye borcun ifası ve eksik ciro bildirimi nedeniyle 20.000 USD cezai şartın ifası için 7 günlük süre verildiğini, davacı karşı davalının sözleşmeye muhalif fiil ve işlemleri franchise sözleşmesinin 35. maddesi hüküm altına alınan franchise alanın özenle çalışma yükümlülüğüne aykırılık ve özellikle franchise işletmesini kapalı tutması sebebiyle sözleşmenin davalı karşı davacı müvekkili şirket tarafından feshedildiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenler sözleşmenin fesih nedeniyle şimdilik 500.000 TL lik ceza şart bedelinin karşı davalıdan tahsilini istemiştir.

Asıl davada davalı ... Gıda Ticaret Anonim Şirketi (Eski Ünvan:... Gıda San. ve Tic. A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında 07/11/2016 tarihinde franchise sözleşmesi yapıldığını, müvekkili şirketin işletme kararı ile diğer davalı ... Gıda San. ve Tic. A.Ş'ye devredildiğini, davacının kira sözleşmesi ve sözleşmeye bağlı olarak doğmuş borçlarını ödemediğinden müvekkili şirketin telafisi mümkün olmayan zararlara uğrattığını, alt kira ilişkisi kira ve ortak gider bedellerinin ödenmemesi sebebi ile müvekkili şirket tarafından sonlandırılmış olduğunu ve davacının iddialarının yerinde olmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuş;

Davalı ... Gıda Ticaret Anonim Şirketi tarafından açılan karşı davada ise; taraflar arasında geçerli alt kira sözleşmesi imzalandığını, davacı karşı davalı tarafından imzalanan sözleşmenin açıkça ihlal edildiğini, kira ve ortak bedellerinin ödenmemesi nedeni ile müvekkili şirketin zarara uğradığını, davacı karşı davalı tarafından işletmenin terk edilmiş olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle akdedilen alt kira sözleşmesi uyarınca fesih tarihine kadar doğan 181.647,24 TL kira ve ortak gider bedeli, taraflar arasında akdedilen franchise sözleşmesi uyarınca sözleşmeden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin diğer davalı şirkete devredildiği tarihe kadar doğan 11.708,06 TL ... bedelinin ve alt kira sözleşmesinden doğan cezai şart bedeline ilişkin olarak 34.018,17 TL alacağın karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki asıl davanın; ... isimli AVM’de ... ... Şubesi açılması ve işletmesini davacı tarafından yapılması hususunda taraflar arasında akdedilen franchising sözleşmesinin belirlenen süreden önce feshi nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zararlara yönelik tazminat bedelinin davalılardan tahsili istemine,

Davalı ... ...tarafından açılan karşı davanı; asıl davaya konu taraflar arasındaki sözleşmenin süresinden önce feshinden kaynaklı cezai şart bedelinin karşı davalıdan tahsili istemine,

Davalı ... Gıda Ticaret Anonim Şirketi tarafından açılan karşı davanın; asıl davaya konu taraflar arasındaki sözleşme nedeni ile ödenmediği iddia edilen roality bedeli ile ödenmeyen kira ve ortak giderlerin karşı davalıdan tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Davacı ile davalılardan ... Gıda Ticaret Anonim Şirketi arasında 07/11/2016 tarihli " ... ... Franchise Sözleşmesi" imzalandığı, sözleşme ile davacının, ... Gıda Ticaret Anonim Şirketine ait ... ... markası ile ...'ne bulunan ... içerisinde şube işletimine başladığı, francnise haklarının ... Gıda Sanayi A.Ş tarafından ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş'ye devredildiği, sözleşmenin davalı karşı davacı ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş tarafından .... Noterliği'nin 13/06/2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 07/11/2016 tarihli franchise sözleşmesinin 3.5, 5.22, 10.1.3 maddelerinin davacı tarafından ihlal edildiği gerekçe gösterilerek feshedildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin sona erdiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin somut olaya uygulanması gereken hükümlerinde;

3.KONUSU VE AMACI

...

3.5 Franchisee, Franchisee işletmesinin gelişmesi ve “... ..." Franchise Sistemi'nin ortak kimliği ile saygınlığının korunması için azami gayret ve özeni göstermek, “... ..." Franchise Sistem'i ve bu sistem içinde faaliyet gösteren diğer Franchise'larına müşteri karşısındaki standart bütünlüğünü ve imajını korumak borcu altındadır. Bu kapsamda Franchisee sistemin bütünlüğünü bozabilecek her türlü davranıştan kaçınmak, bu hususta gerekli tüm tedbirleri almak zorundadır. Aksi durumlar Franchise Veren'e sözleşmeyi haklı nedenle tek taraflı fesih yetkisi kazandırır.

5. TARAFLARIN HAKLARI VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ

...

5.22. Franchisee, sözleşme şartları gereği bütün ödemelerini zamanında yapmayı, bunda başarısız olduğu takdirde bu durumun işbu anlaşmanın karşılıklı dürüstlük ve açıklık ilkelerine ters düşeceğini ve ilgili cezai şartları ve buna ek olarak faizleri ödeyeceğini kabul eder. Herhangi bir gecikme durumda Franchise Veren; Franchisee tarafından daha önce yapılmış bütün ödeme ve teminatları alıkoyma hakkına sahip olacaktır...

7.ÜCRETLER VE PAYLAŞIM

7.1 Sisteme Giriş Bedeli:

Franchisee, bir defaya mahsus olmak üzere sisteme giriş bedeli ödeyecektir (madde 14-1). Söz konusu giriş bedelinin, sona erme ve herhangi bir sebeple fesih halleri de dahil ve fakat bunlarla sınırlı olmamak üzere, Franchise alana iadesi söz konusu değildir. Franchise alan, giriş bedelinin “... ..." sistemine girişin gereklerinden olduğunu, söz konusu gerekliliği basiretli bir tacir olarak değerlendirerek durumu kabul ettiğini beyan eder.

7.2 ... ve Aylık Ödemeler:

7.2.1. Franchise alan, Franchise İşletmesinin faaliyete geçmesini takip eden aybaşından itibaren, aylık net gelirinin belirli bir yüzdesi olan ... Bedelini, en geç takip eden ayın 15. Gününe kadar Franchise Verene ödeyecektir.

7.2.2. ... Bedeli, aylık ciro(KDV hariç) üzerinden %5+ KDV olarak ödenecektir.(madde 14.6)...

9. SÖZLEŞMENİN SÜRESİ:

İşbu Sözleşme, imzalandığı tarihten itibaren geçerli olmak üzere 5 (beş) yıl süreyle yürürlükte kalacaktır. İlk beş yıldan sonra sözleşme otomatik olarak 5 (beş) yıllığına daha yenilenecek ve bu sürenin bitiminden en geç 1 (bir) ay önceden Franchise veren tarafından yenileme talebi bildirilmediği takdirde, sözleşme otomatik olarak sona erecektir.

10.FESİH:

10.1. Aşağıda sayılan hallerin ortaya çıkması halinde Franchise Veren işbu sözleşmeyi derhal feshederek, Franchisee'e tanıdığı hak ve yetkilerin kullanımını sona erdirebilir. 10.1.1. Franchisee veya onun herhangi bir yöneticisinin "... ..." tescilli markasını, Franchisee'leri veya Franchise Vereni olumsuz olarak etkileyebilecek bir cürümden veya amme ahlakına aykırı bir fiilden veya diğer buna benzeyen suçlardan dolayı hüküm giymesi.

....

10.1.3. Franchisee'in, Franchise işletmesini terk etmesi, faaliyetine son vermesi, onay almaksızın söz konusu işletmenin yerini değiştirmesi, Franchise işletmesini (mücbir sebep halleri hariç) 3 iş gününden fazla kapalı tutması.

14.FRANCHİSEE'NİN MALİ SORUMLULUKLARI

14.1) 7.1- İşletme Devir ve Franchise Ücreti: ERATA ... AVM (...) bulunan "Alacatı ..." Markası ile faaliyette bulunan Franchise İşletmesinin, Franchise Bedeli 75.000 USD(yetmişbeşbin Amerikan Doları)+KDV dir.

14.7)Ceza-i Şart: Franchisee'in işbu sözleşme hükümlerine aykırı davranması halinde, Franchise Veren'in her türlü tazminat, talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın Franchise Veren'e 500,000 USD karşılığı Türk Lirası Cezai Bedel ödemeyi kabul ve taahhüt eder. Sözleşme kapsamında günlük olarak öngörülen Cezai Şart hükümleri saklıdır. Olarak kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki somut uyuşmazlığın niteliği itibari ile çözümü uzmanlık gerektirdiğinden, tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, sundukları deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle her iki tarafın istemlerinin yerinde olup olmadığı, yerinde ise miktarlarının tespiti için bilirkişi kurulu raporu alınmasına karar verilmiş, taraf ticari defter ve kayıtları, getirtilen-sunulan belgelerle birlikte dosya konusunda uzman ticari işletmeler konusunda uzman bilirkişi Murat Yusuf Akın, Borçlar Hukuku nitelikli hesaplamalar konusunda uzman Murat Topuz ve SMMM Ahmet Kaya'nın tevdi edilmiş, adı geçen bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 26/05/2021 tarihli kök raporun, tarafların itirazı üzerine aynı bilirkişi kurulundan alınan 15/11/2021 tarihli, 02/11/2022 tarihli ve 09/10/2023 tarihli ek raporları dosya arasında olduğu görülmüştür.

En son alınan 09/10/2023 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle; raporda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere taraflar arasındaki sözleşmenin feshine neden olan davalı karşı davacı ... Gıda'nın davacı tarafa 03/08/2017 tarihli iadeli taahhütlü mektup ve .... Noterliğinin 3788 yevmiye sayılı ihtarı ile ciro bildirimlerinin talep edildiği ancak, bu bildirimlerin ifa edilmediği, bu nedenle sözleşmenin feshedildiği;

Taraflar arasındaki sözleşmenin 14.7 md uygulanmasının davalının davacının sözleşmeye aykırı davranışı nedeni ile talep edebileceği bir cezai şartın tatbik edilemeyeceği;

Davacı tarafından ibraz edilen 2017/2018 yıllarına ilişkin gelir vergisi beyannamelerine göre davacının 2017 yılında 115.857,91 TL tutarında zarar beyanında bulunduğu, 2018 yılında 235.000,01 TL cirodan 17.328,99 TL tutarında karın oluştuğunu bu miktar üzerinden ilgili vergi dairesine beyanda bulunduğu, Davalı tarafın franchise ilişkilerinin gereklerini yerine getirmediği, Davalı karşı davacı ... Gıdanın tahakkuk ettirdiği ve davacı tarafından iade edilen 15.04.2018 tarih ... nolu 850.000,00 TL tutarındaki faturanın tamamı Franchise olmadığı, 75.000 Dolar muadili 235.537,50 TL Francis’e + 42.396,75 TL (KDV) = 277.934,25 TL, bakiyesi ise fatura ekinde 484.801,48 TL inşaat malzemelerinden+87.264,27 TL (KDV)= 572.065,75 TL, iade edilen fatura için davacı tarafından davalı ... gıdanın ... Bankasındaki hesabına bayilik bedeli olarak 07.11.2016 tarihinde 590.000,00 TL havale edildiği, 24.01.2017 tarihinde ... ..., açılacak olan mağaza için ... hesabından ...adlı kişinin ... Merkez Şubesindeki hesabına 196.900,00 TL havale edildiği, Davacının ortak alan ve kira kullanımından dolayı 30.06.2018 tarihi itibari ile ... ...…. A.Ş.’ye kiralardan 181.647,24 TL, ... bedelinden 11.708,06 TL olmak üzere 193.355,30 TL borç bakiyesinin bulunduğu, Diğer davalı karşı davacı ... gıdanın nezdindeki davacının cari hesap hareketlerinde davalı tarafından ... ve ... bedeli adı altındaki tahakkuk ettirilen hizmet faturaları nedeni ile davacının 30.04.2018 tarih itibari ile borç bakiyesinin 25.043,83 TL olarak beklediği tespit edildiği,Davacının kiralar ve genel giderler olarak 1 yıl için 252.445,00 TL öderken, 07.11.2016 tarihinde Alacatı bayilik bedeli olarak 590.000,00 TL .... mağaza parası olarak 196.900,00 TL= 786.900,00 TL ödediği, Davalıların toplam alacak miktarları olan 193.355,30 TL + 25.043,83 TL=218.399,13 TL nin davacının ödemiş bulunduğu mağaza ve frachaise bedeli olan 786.900,00 TL den mahsubu sonucu davacının sözleşme uyarınca 568.500,87 TL alacaklı konuma gelmiş olduğu, Bu bedelin 5 yıla tekabül ettiği dikkate alındığında 568.500.17/5 yıl =113.700,17 TL her yıla isabet eden miktarı ilk bir yıl sonunca sözleşmenin feshi nedeni ile davacının 113.700,17 TL x4 yıl 454.800,68 TL talep edebileceği, ayrıca davacının 50.000,00 TL tutarındaki depozitosu da dikkate alındığında 454.800,68 TL +50.000,00 TL =504.800,68 TL alacağının olduğu bildirilmiştir.

En son alınan bilirkişi kurulu ek raporu önceki raporlara göre gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine uygun, itirazları cevaplar nitelikte ve uyuşmazlığı çözmeye yeterli görüldüğünden, itirazlar yerinde görülmemiş, bir takım hesap hataları mahkememizce giderilecek nitelikte olduğundan bunun dışında mahkememizce de benimsenmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi kurulu kök ve ek raporları ve toplanıp değerlendirilen delillere göre; taraflar arasında yapılmış sözleşmenin davalı karşı davacı ... ... (... Gıda) tarafından .... Noterliği'nin 13/06/2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 07/11/2016 tarihli franchise sözleşmesinin 3.5, 5.22, 10.1.3 maddelerinin davacı tarafından ihlal edildiği gerekçe gösterilerek feshedildiği, sözleşmenin sona erdiği dosya kapsamı ile sabittir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelinin davalı tarafından yapılan feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı; buna bağlı olarak asıl ve karşı davada talep edilen alacak kalemlerinin talep edilebilir olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Sözleşmenin Feshi Yönünden Yapılan Değerlendirmede;

Taraflar arasındaki sözleşmenin davalı ... Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ tarafından davacının sözleşme hükümlerine aykırı davrandığı iddiası ile .... Noterliği'nin 13/06/2018 tarihli 07536 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiği, mahkememizce benimsenen bilirkişi kurulu raporu ile de tespit edildiği ve dosya kapsamına yansıyan tüm delillerden anlaşıldığı üzere davacının sözleşme hükümlerini aykırı eylemlerinin davalıların davacıya ait işletmeye yeterince ürün sağlayamamasından, gönderilen ürünlerin bozuk olmasından ve davalı ile taşınmaz maliki arasında yapılan asıl kira sözleşmesinde alt kira sözleşmesi yapma yasağından kaynaklandığı, tüm bu nedenlerle davacının müşterilere yeterince ürün sağlayamadığı gibi alt kira sözleşmesi yasağı nedeni ile işletmesi için gerekli izinleri alamadığı sözleşmenin feshine davalı eylemlerinin nedeni olduğu ve davalı tarafından yapılan feshin haksız fesih niteliğinde olduğu mahkememizce kabul edilmiştir.

Asıl dava yönünden yapılan yargılama sonrasında;

Taraflar arasında yapılan franchise sözleşmesi ile davacının ... ... markası adı ile ... ... içerisinde işletmeciliğe başladığı, sözleşme süresinin taraflarca 5 yıl olarak kararlaştırıldığı, davacı tarafından davalı ... Gıda Ticaret AŞ hesabına ... bayilik bedeli olarak 590.000 TL ve ...hesabına ... ... açılacak mağaza parası olarak 196.900,00 TL olmak üzere 786.900,000 TL ödeme yapıldığı; anılı sözleşme nedeni davacının sisteme giriş bedeli olarak sözleşmenin 7.1 ve 14.1 maddeleri ile belirlendiği üzere 75.000 USD+KDV ödeme borcu altına girdiği, bu miktarın sözleşme tarihindeki kur karşılığının 277.934,25 TL olduğu davacının sözleşmenin 7.1 maddesi uyarınca sisteme giriş bedelinin iadesini isteyemeyeceği, davacı tarafından davalıya ödenen 786.900,00 TL bayilik bedelinden bu miktar mahsup edildiğinde davacının 5 yıllık franchise bedeli olarak davalıya 508.965,75 TL ödemede bulunduğu sözleşme fesih tarihine kadar ödenmesi gereken 1 yıllık franchise bedele düşüldüğünde davacının 407.172,60 TL franchise bedelinini iadesini talep edebileceğinin anlaşıldığı; davacı tarafından ayrıca 50.000,00 TL iş yeri için depozito ödemesi yapıldığı iş yerinin tahliye edilmiş olması nedeni ile davacının bu miktarın da iadesini talep edebileceği anlaşılmış ve davacı tarafından bu sözleşme nedeni ile ödenen bedelden toplam 457.172,60 TL'nin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacı tarafından her ne kadar işletmenin, ...'nin açılış gününe hazır edilmemesi nedeni ile kira sözleşmelerindeki Euro kurunun sabitlenmediği gerekçesi ile zarar talibinde bulunmuş ise de; davalı ... Gıda Ticaret AŞ ile dava dışı malik ... Şirketi arasında imzalanan asıl kira sözleşmesinin 4.4 maddesi ile alt kira sözleşmesi yasağı konulduğu, bu nedenle davacı ile davalı ... Gıda Ticerat AŞ arasında imzalanan alt kira sözleşmesinin geçerli bir kira sözleşmesi olmadığı, davacının geçerli olmayan bir sözleşme nedeni ile istemde bulunamayacağı anlaşıldığından davacının iddia ettiği bu zarar kalemine yönelik isteminin reddine karar verilmiştir.

Davacı AVM'nin açılış gününe hazır edilmemesi nedeni ile kar kaybı isteminde bulunmuş ise de; AVM'nin açılış günü gelen kişileri kaç tanesinin davacı işletmesine müşteri olarak geleceğinin ve sipariş edeceği ürünler ile davacının elde edebileceği karın davacı tarafından dosyaya sunulan deliller ile ispat edilememesi nedeni ile davacının iddia ettiği bu zarar kalemine yönelik isteminin reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafından her ne kadar sözleşmenin süresinden önce feshi nedeni ile zarar isteminde bulunulmuş ise de; davacı tarafından 5 yıllık sözleşme süresi için ödenen franchise bedelinin, bakiye kısmına isabet eden 407.172,60 TL'nin az yukarıda açıklanan nedenlerle davacıya iadesine karar verildiği, bu sebeple davacının bakiye süre için zarar isteminde bulunamayacağı anlaşılmış ve davacının iddia ettiği bu zarar kalemine yönelik isteminin reddine karar verilmiştir.

Davalı Karşı davacı Tasfiye Halinde ... Gıda Ticaret A.Ş. (... ...A.Ş.) yönünden yapılan yargılama sonrasında;

Bilirkişi kurulu raporlarında dayanak ve gerekçeleriyle açıklandığı ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere, davalı ... Gıda Ticaret AŞ'nin sözleşmenin 7.2.2 maddesi uyarınca işletmenin aylık net gelirinin %5+KDV'i üzerinden hesaplanacak miktarı roality bedeli olarak talep edebileceği, davacı tarafından davalıya işletmenin faaliyeti boyunca roality bedeli ödendiğinin ispat edilemediği, bu karşı davacının incelenen ticari defter ve kayıtlarına göre karşı davalıdan 11.708,06 TL roality bedeli talep edebileceği anlaşılmış karşı davacının bu alacak kalemine yönelik isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Karşı davacının kira ve ortak gider istemine gelince; yine bilirkişi raporunda dayanak ve gerekçeleri ile açıklandığı üzere, kira bedellerinin ödeme yükümlülüğünün asıl davacı konumundaki ... üzerinde olduğu, mevcut belgelere göre kira ve ortak giderlerin gecikmelide olsa ... tarafından ödendiği bu alacak kalemi yönünden karşı davacı ... Gıda Ticaret A.Ş tarafından istemde bulunulamayacağı anlaşılmış istemin reddine karar verilmiştir.

Davalı karşı davacı... A.Ş. (... Gıda...A.Ş.) yönünden yapılan yargılama sonrasında;

Bilirkişi kurulu raporlarında dayanak ve gerekçeleriyle açıklandığı ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere, dava konusu sözleşme hükümlerine davacının riayet edememesine davalı eylemlerinin neden olduğu ve yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere yapılan feshin haksız fesih niteliğinde olduğu mahkememizce kabul edilmiş olduğundan, karşı davacının sözleşmenin 14.7 maddesi gereğince cezai şart isteminde bulunamayacağı anlaşılmış ve bu karşı davacı tarafından açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1. Asıl Davanın Kısmen Kabulü ile;

a)Toplam 457.172,60 TL'nin 16/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

b)Asıl dava yönünden davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine,

2. Asıl davaya karşı Tasfiye Halinde ... Gıda Ticaret A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan Karşı Davanın Kısmen Kabulü ile;

a)11.708,06 TL ... bedelinin davalı ...'dan alınarak, bu davacıya ödenmesine,

b)Karşı dava yönünden fazlaya ilişkin istemlerin reddine,

3. Asıl davaya karşı... A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan Karşı Davanın Reddine,

4. Asıl dava yönünden alınması gerekli 31.229,46 TL karar ve ilam harcından peşin ve ıslah harcı toplamı 18.707,75‬ TL harcın mahsubu ile geriye kalan 12.521,71‬ TL harcın davalılardan alınıp maliyeye gelir kaydına,

5. Karşı davacı Tasfiye Halinde ... Gıda Ticaret A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan karşı dava yönünden alınması gerekli 799,77 TL karar ve ilam harcının 3.882,97 TL peşin harçtan mahsubu ile geriye kalan 3.083,20 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde bu karşı davacıya iadesine,

6. Karşı davacı... A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan ve reddedilen karşı dava yönünden alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcının 8.540,00 TL'den mahsubu ile bakiye 8.112,4‬0 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde bu karşı davacıya iadesine,

7. Asıl davada davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 70.004,16 TL vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

8. Asıl davada davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kısmen reddedilen miktar yönünden hesap ve takdir olunan 94.358,05 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine,

9. Karşı davacı Tasfiye Halinde ... Gıda Ticaret A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan karşı dava yönünden karşı davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 11.708,06 TL vekalet ücretinin karşı davalı ...'dan alınıp bu karşı davacıya verilmesine,

10-Karşı davacı Tasfiye Halinde ... Gıda Ticaret A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan ve kısmen reddedilen karşı dava yönünden karşı davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 34.349,81 TL vekalet ücretinin bu karşı davacıdan alınıp karşı davalıya verilmesine,

11-Karşı davacı... A.Ş tarafından davalı ...'a karşı açılan ve reddedilen karşı dava yönünden karşı davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 76.000,00 TL vekalet ücretinin bu karşı davacıdan alınıp karşı davalıya verilmesine,

12-Asıl davada davacı tarafça başlangıçta yatırılan peşin ve ıslah harcı toplamı 18.707,75‬ TL'nin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

13-Asıl davada davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı, 5,20 TL vekalet harcı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 321,90 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 3.363‬,00 TL'nin kabul ve red oranına göre 1.412,46 TL'sinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine, bakiyenin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

14-Karşı davacı Tasfiye Halinde ... Gıda ... A.Ş.tarafından yapılan toplam 3.383,50 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre 174,22 TL'sinin karşı davalıdan alınıp bu karşı davacıya verilmesine, bakiyenin karşı davacı üzerinde bırakılmasına,

15-Karşı davacı... A.Ş tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

16-Taraflarca yatırılan gider avansından geriye kalanın karar kesinleştiğinde iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzünde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkca okunup, usulen anlatıldı. 06/06/2024

Başkan ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Katip ...

e-imzalı