İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/512 E. 2024/595 K.

T.C.

İSTANBUL

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2024/512 Esas

KARAR NO :2024/595

DAVA:Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:05/09/2024

KARAR TARİHİ:11/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... ile müvekkil ... San. Tic. A.Ş. (“Yüklenici”) arasında 16.11.2021 tarihli “... İnşaat Yapım İşine Ait Sözleşme”nin imzalandığını, sözleşmenin 6.1. maddesine göre, sözleşmenin bedeli, 102.000.000,00- TL + KDV tutarında olmak üzere götürü bedel olarak kararlaştırıldığını, inşaat seviyesinin henüz başında iken 22.03.2022 tarihli “Ek Protokol” başlıklı sözleşmenin imzalanmak suretiyle götürü bedelde revizyona gidildiğini ve işin bedelinin, 46.000.000,00-TL ilave ile toplamda 148.000.000,00-TL + KDV olarak kararlaştırıldığını, ek protokolün imza edildiği tarihin henüz inşaat başlangıç aşamasındaki tarih olup, malzeme fiyatlarındaki artışlar sebebiyle oluşan eskalasyonun bedele yansıtılmasının hedeflendiğini, diğer bir deyişle söz konusu bedel artışın, hukuki manada bir “bedelde uyarlama” niteliği taşımadığını, 22.03.2022 tarihli Ek Protokol sonrasında da gerek küresel gerekse ülkemizde gerçekleşen olağanüstü gelişmeler, ekonomiyi olumsuz etkilemiş; inşaat maliyetleri, döviz kurundaki dalgalanmalar, hiperenflasyon baskısı altında olağanüstü düzeyde yükselmiş olup, bunun sonucunda da fiyat revizyonuna ilişkin 22.03.2022 tarihli Ek Protokol kısa süre içerisinde işlevsiz hale geldiğini, aşırı ifa güçlüğüne sebep olan öngörülemez maliyet artışlarının herkesçe malum ve meşhur olduğunu, ülkemizi de etkileyen ve dünya ölçeğinde yaşanan pandemi, savaşlar, ülkemize yönelik uygulanan ekonomik ambargolar ve döviz manipülasyonları neticesinde gerek enflasyon gerekse döviz kurlarında yaşanan dalgalanmalar ve küresel olarak tedarik zincirinde yaşanan sorunların etkisiyle, Sözleşmede kararlaştırılan götürü bedel üzerinden inşaatın tamamlanmasının mali açıdan olanaksız hale geldiğini, yaşanan bu gelişmeler üzerine davacı şirketin revize edilen bedel üzerinden işi tamamlaması halinde büyük zarara uğrama riski ile karşı karşıya kaldığını ve TBK m.480/II uyarınca sözleşmeyi feshetme durumuna geldiğini, İdare ve Vakıf Yönetimiyle yapılan görüşmeler neticesinde mali sorunların giderileceği ve ülkemizin güzide kurumlarından birisi olan ... Vakfı’nın fesih sonrasında yapılacak yeni ihaleler neticesinde daha yüksek maliyetler ile karşılaşmaması için Milli Savunma Bakanlığı ve Genel Kurmay’ın en üst kademesinden mali olarak davacı şirketin zarara uğramasının önleneceği ve sözleşme bedelinin güncelleneceği, projenin yarıda bırakılmasının bu milli projeye ve ... Vakfına ciddi zararlar vereceği hususunda şifahi sözler ve garantiler verildiğini ve böylece işe devam hususunda davacı şirket nezdinde güven uyandırıldığını, piyasa şartları altında maliyetlerin getirdiği zorunluluklar neticesinde hakları saklı tutularak yeni fiyat revizyonu taleplerinde bulunulmuş olmasına rağmen, bu taleplerinin reddedildiğini, ihale bedeli 148.000.000,00-TL + KDV olan işin maliyetinin 452.000.000,00-TL‘yi geçtiğini, bu maliyetinin şirketimizin mahvına sebebiyet verebilecek boyutta olduğunu, sözleşme bedelinin mahkemenizce uyarlanması durumunda sözleşme bedelinin 452.000.000,00- TL yi aşacağının görüleceğini, keşfen görülecek yurt binası bugün yapılsa 1.000.000.000,00-TL den fazla maliyet gerektireceğinin de açık olduğunu, çok yüksek maliyetlere girilerek inşaatının tamamlandığını, aşırı ifa güçlüğüne sebep olan öngörülmez maliyet artışlarının herkesçe malum ve meşhur olduğunu, Arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşmanın sağlanamadığını, sözleşme bedelinin uyarlanması ve davacı şirketin mali zararının giderilmesi yoluyla adaletin tesisinin gerektiğini, TBK M.480/II gereğince uyarlama şartlarının mevcut olduğunu, menfi intibak kaydı niteliğindeki ek protokolun 6.madde hükmünün geçerli olmadığını, davacı şirketin ekonomik açıdan mahvına sebebiyet verebilecek durumun izalesi için işbu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu belirterek sözleşme bedelinin uyarlanması ile uyarlanarak artırılması ile yapılacak yargılama neticesinde belirlenecek bedelden, bedel arttırım talepleri saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.200.000,00-TL’nin temerrüt tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı olarak yüklenicinin iş sahibinden tazminat talebine ilişkindir.

Eser sözleşmeleri TTK'da düzenlenen bir müessese olmayıp TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu sebeple dava konusu uyuşmazlık mutlak ticari dava değildir.

Öte yandan her iki tarafın ticari işletmelerini ilgilendiren davalar nispi ticari dava olmakla beraber davalı tacir olmayıp gönüllülük esasına göre kurulmuş bir vakıftır. O halde eldeki dava nispi ticari dava da değildir.

Benzer nitelikteki bir çok emsal kararlardan dosya içine alınan İstanbul BAM 15.H.D'sinin 2022/2366 Esas, 2022/1882 Karar numaralı, 09/11/2022 tarihli kararında da görüleceği gibi ... aleyhine şirket tarafından açılan eser sözleşmelerine dayalı davalar HMK 2. maddesine göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden davanın görev nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde görevsizlik kararı verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın görev yönünden reddi ile mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

2. HMK 20. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren iki haftalık süre içersinde taraflardan biri tarafından görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmesi halinde dosyanın İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,

Taraflarca süresi içersinde gönderme talebinde bulunulmadığı takdirde davanın açılmamış sayılabileceğinin İHTARINA,

3. Yargılama, harç ve masrafların görevli mahkemece dikkate alınmasına,

Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve temyiz harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile karar verildi.11/09/2024

Başkan ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Katip ...

e-imzalıdır