İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/831 E. 2024/497 K.

T.C.

İSTANBUL

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/831 Esas

KARAR NO :2024/497

DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:27/12/2023

KARAR TARİHİ:27/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Davacı ile davalı borçlu firma arasında 14.02.2023 tarihinde “...” isimli yarışma programı için Jüri Üyesi Sözleşmesi (''Sözleşme'') akdedildiğini ve yarışma programında davacının jüri üyesi sıfatı ile görev alması konusunda taraflar mutabık kaldığını, davalı firma ile davacı arasında icra takibi yapılan tarihe kadar sözleşme ile ilgili muhasebesel yükümlülükler karşılıklı olarak davacının ve davalı firmanın muhasebecileri arasında mail ortamında sürdürüldüğünü, davacı tarafından düzenlenen faturalar ve ödeme talepleri mail üzerinden davalı firmanın muhasebe birimine iletildiğini ve davalı firmanın muhasebe birimi tarafından işlemler yapıldığını, davalı-borçlu firma ile yapılan sözleşmenin 7.1. maddesi uyarınca davacının bölüm başı ücreti net 250.000-TL (ikiyüzellibintürklirası) +KDV +STOPAJ olarak belirlendiğini, davalı firmanın da kabul ettiği üzere toplamda 4 (dört) bölüm çekildiğini ve davacının 4 (dört) bölüme ilişkin toplamda 1.000.000-TL (birmilyontürklirası) + KDV + STOPAJ bedeline hak kazandığı açıkça sabit olduğunu, davacı ile davalı firma arasından düzenlenen sözleşme gereğince ve gerek davalı firma tarafından gönderilen ihtarname de gerekse .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... E. Sayılı dosyasında sunulan cevap dilekçesinde de davalı firma tarafından davacının toplam hak ediş bedelinin 1.000.000-TL (birmilyontürklirası) + KDV + STOPAJ bedeli olduğunu kabul ve ikrar ettiğini, davalıca icra takibi yapıldığı tarihten önce yapılan toplam ödemenin 450.000-TL (dörtyüzellbintürklirası) olduğunu, ancak davalı firma tarafından gerçekle bağdaşmayan bir şekilde kötü niyetli olarak avans ödemesi açıklaması ile icra takibinin yapılması sonucunda davacı tarafından da bakiye alacaklarına dair davalı firma adına sözleşmede yer alan yükümlülüklerine uygun bir şekilde 08.07.2023 tarihli net 700.000-TL (yediyüzbintürklirası)+KDV+STOPAJ bedeli fatura karşılığında toplan 857.500-TL (sekizyüzellbinbeşyüztürklirası) bedelli ... belge numaralı fatura düzenlendiğini ve davalı firmaya gönderimi sağlandığını, haklı davalarının kabulüne, .... İcra Müdürlüğü ... E sayılı dosyasına davalı-borçlu tarafından yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline ve takibin devamına, İİK-67.md/II. fk uyarınca takibe haksız biçimde itiraz eden davalı-borçlunun itiraza konu meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı/borçlu tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle ; Davacı tarafca huzurdaki davanın görevsiz mahkemede ikame edildiğini, dava şartı noksanlığından ötürü HMK Madde 114/1-c uyarınca davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, davalı şirketin davacı yana borcu bulunmamakla alacağı bulunduğunu, davacı tarafın mali yükümlülüklerden kaçınmak amacı ile avans ödemesinin bir kısmını bankadan bir kısmının ise elden ödenmesini davalıdan talep etmiş olduğunu, talebi doğrultusunda 450.000-TL davacının banka hesabına 1.050.000-TL'yi ise yine davacının talebi doğrultusunda menajeri Uğur Sandal'a tediye makbuzu karşılığında elden ödendiğini, davacı tarafca davalı aleyhine kötü niyetli olarak takip ve dava yoluna gidildiğini, bu nedenlerle davacı aleyhine haksız icra ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, öncelikle görevli mahkemede ikame edilmeyen davanın dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine , mahkeme aksi kanaat kabul olması halinde mesnetsiz ve kötü niyetli olarak ikame edilen davanın esastan reddine, davacının haksız ve kötü niyetli icra takibi nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Taraflara usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilmiş olup; .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden, Onanmış vekaletname örneği, 14.02.2023 tarihli Jüri Üyesi Sözleşmesi imza nüshası ve davalı borçlu firma tarafından .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... E. Sayılı dosyasına sunulan sözleşme sayfaları, Mailleşme süreçleri, karşılıklı ihtarnameler, banka ödeme dekontu, 08.07.2023 tarihli smm makbuzu ve diğer smm faturaları, Arabulucu son tutanağı-karekodlu, tediye makbuz örneği, dosyamız arasına alınmıştır.

.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 857.500,00-TL alacak üzerinden takibin başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

Dava, itirazın iptali davasıdır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5.maddesinde Ticaret Mahkemeleri'nin kuruluşu ve hangi mahkemelerin Ticaret Mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır. Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez. Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür. Somut uyuşmazlıkta davacının tacir olmadığı tüm dosya kapsamı ile sabittir. Hal böyle olunca dava konusu olayda tacir olmayan davacının açtığı bu davada genel mahkemelerin görevli olduğu, Mahkememizin mutlak ve nispi ticari dava niteliği taşımayan işbu davaya bakmakla görevli olmadığı, bu durumda uyuşmazlığın genel hükümler uyarınca asliye hukuk mahkemesinde çözümlenmesi gerektiği anlaşıldığından (benzer yönde İstanbul BAM 3. HD'nin 23/05/2023 tarihli, 2023/1412 Esas ve 2023/1620 Karar sayılı ilamı) görevle ilgili düzenlemelerin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği nazara alınarak davanın 6100 sayılı HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi uyarınca görev yönünden usulden reddine ve mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, dosyanın talep halinde ve karar kesinleştiğinde, yetkili ve görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,

2. HMK 20/1 maddesi gereğince, mahkememiz kararının kesinleşme tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi durumunda DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,

3. Harç, vekâlet ücreti, yargılama giderleri konusunda görevli mahkemece karar verilmesine,

4. Davacı tarafından, HMK 20/1 maddesi gereğince işlem yapılmaz ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilirse; davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

5. Karar kesinleştiğinde ve talep halinde, davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın davacıya iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/06/2024

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır