İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/195 E. 2024/235 K.

T.C.

İSTANBUL

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2024/195 Esas

KARAR NO :2024/235

DAVA:3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit

DAVA TARİHİ:26/03/2024

KARAR TARİHİ:28/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasından borçlu ... ve ... aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatılmış olup işbu takip nedeniyle davacının ... aleyhine İİK 89/1, 89/2 ve 89/3 haciz ihbarnameleri gönderildiğini, davacının ..., 10.05.1933 doğum tarihli olup (91 yaşında) kendisine 28.11.2023 tarihinde tebliğ edilen İİK 89/1 Haciz İhbarnamesine istinaden 04.12.2023 tarihinde eşi ... aracılığıyla; “…Alacaklı ... tarafından gönderilen 89/1 haciz ihbarnamesini tebellüğ ettim. Takip borçlusunun şahsından doğmuş veya doğacak herhangi bir hak ve alacağı yoktur. Şahsıma gönderilen 89/1 haciz ihbarnamelerine tüm ferilerine itiraz ediyorum, kabul etmiyorum. Gereğini arz ve talep ederim…” şeklinde itiraz dilekçesi sunduğunu, buna rağmen rağmen alacaklı tarafından salt kötü niyetle İİK 89/2 Haciz İhbarnamesi gönderilmesi talep edildiğini ve işbu talebi İcra Müdürlüğü’nün 12.12.2023 tarihli karar tensip tutanağında yer alan; “...... itirazı kendisi sunmadığından (Normal Tebligat) 89/1 Haciz Tebliğ Tarihi:28.11.2023 89/2 Haciz İhbarnamesi gönderilmesi talebinin kabulüne...” şeklindeki gerekçe ile kabul edildiğini, davacının kendisine 26.12.2023 tarihinde tebliğ edilen İİK 89/2 Haciz ihbarnamesine karşı yaşı gereği itirazda bulunamadığını, buna istinaden davalı vekilince 08/02/2024 tarihinde İİK 89/3 Haciz İhbarnamesinin davacıya gönderilmesi talep edilmiş, işbu talebin ise ; “…04/12/2023 tarihinde ihbarnameye cevap verildiğinden talebin reddine…” denilerek reddedildiğini, haksız kazanç sağlamakta ısrarcı olan karşı tarafın İcra Müdürlüğünün bu kararına karşı İİK 16. maddesi mucibince şikayet yoluna gitmek yerine 06/03/2024 tarihinde tekrardan talepte bulunduğunu ve her ne oldu ise İcra Müdürlüğünün bu talebini aynı gün içerisinde kabul ettiğini, söz konusu İİK 89/3 Haciz İhbarnamesinin davacıya 12.03.2024 tarihinde tebliğ edilmiş olup davacının, torunu/borçlu ... ile hiçbir alışverişinin olmaması ve dolayısıyla borçlu olmamasına binaen huzurdaki davayı açma zorunluluğunun doğduğunu, taraflar arasındaki maddi ilişkiyi ispat yükünün davalı tarafta olduğunu, söz konusu icra dosyasının borçlusu olmadığı halde 91 yaşında olan davacının maddi manevi zor durumda bırakan davalının iyi niyet karinesini açıkça ihlal ettiğini, bu nedenledir ki, İİK 72/5’te belirtilen kötü niyet ve haksızlık olgusu gerçekleştiğinden, yargılama sonunda lehe karar verilmesi halinde davalı ...’un İİK 72/5. Maddesi gereği %20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu belirterek borçlu ile davacı arasında ve alacaklı ile davacının herhangi bir hukuki ilişkisinin bulunmadığının ve bu doğrultuda davacının davalı alacaklıya ve icra takip borçlusuna borçlu olmadığının tespiti ile davalı alacaklının davacı nezdinde hiçbir hak ve alacağının bulunmadığının tespitine, .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı icra takibinin davacı yönünden durdurulmasına, İcra İflas Kanunu'nun 72. Maddesi uyarınca fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile bu dava sebebiyle uğradığımız zararların alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyetli davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosya UYAP evrakları dosya içerisine alınmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava, İİK m.89/3'ten kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.

İstanbul BAM 8. HD. 23/02/2023 T. 2023/402 E. 2023/367 K. Sayılı ilamı; "Dava, İİK'nın 89. maddesi kapsamında menfi tespit davasıdır.

Dava dilekçesi içeriğine göre icra takibinde 3. kişi olan davacıya, davalı alacaklının talebiyle İİK'nın 89. maddesine dayalı ihbarname gönderilmiş, 3.haciz ihbarnamesini müteakip davacı tarafından; icra takip borçlusuna herhangi bir borcunun bulunmadığı iddiasıyla eldeki dava açılmış olup, davacı ile takip borçlusu arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmamaktadır.

Bu anlamda uyuşmazlık ticari bir uyuşmazlık değil takip hukukundan kaynaklanmakta olup, İİK'nın 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir. Ayrıca temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veya borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının görevin belirlenmesinde, bir etkisi bulunmamaktadır (-bkz..Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 12.04.2016 gün 2016/3568 E., 2016/6425 K. sayılı 26/02/2016 tarih ve 2015/15365 E., 2016/3253 K. Sayılı kararı-)" şeklindedir.

İstanbul BAM 40. HD. 29/11/2023 T. 2023/2561 E. 2023/2187 K. Sayılı ilamı; "Somut uyuşmazlıkta, İhbarnamenin gönderildiği icra dosyasında takip, davalı alacaklı tarafından dava dışı borçluya kambiyo senedi vasfında çek ve bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü takip yolu ile icra takibi başlatılmıştır. Ancak davacı, takip konusu kambiyo senetlerinde keşideci, lehtar, ciranta olarak taraf olmadığı gibi tacirde değildir. Başka bir ifadeyle davacı taraf olmadığı icra takip dosyasında kendisine gönderilen haciz ihbarnameleri nedeniyle borçlu olmadığından menfi tespit talep etmiş olup davacı 3.şahıs ile davalı alacaklı arasındaki ilişki ticari iş niteliğinde de değildir. Dava, İİK'nın 89. maddesi gereğince haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davası olup bu davalarda görevli mahkeme genel mahkemelerdir."

Somut olayda, takip bonoya dayalı kambiyo hukukundan kaynaklanmaktadır. Davacı taraf icra dosyasında taraf olmadığı gibi bonoda da ismi bulunmamaktadır. Davacı taraf olmadığı icra takip dosyasında kendisine gönderilen haciz ihbarnameleri nedeniyle borçlu olmadığından menfi tespit talep etmiş olup davacı 3. şahıs ile davalı alacaklı arasındaki ilişki ticari iş niteliğinde de değildir. Yukarıda bahsedilen istinaf ilamları ışığı altında mahkememizce yapılan değerlendirmede görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatine varılmakla mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine, mahkememiz kararı kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİ nedeniyle davanın usulden REDDİNE,

2. Mahkememiz kararı kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,

3. HMK'nun 331/2 maddesi gereğince harç ve yargılama giderleri konusunda görevli ve yetkili mahkemece karar verilmesine,

Dair, tarafların yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.28/03/2024

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır