İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/521 E. 2024/601 K.

T.C.

İSTANBUL

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2017/521 Esas

KARAR NO : 2024/601

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 01/06/2017

KARAR TARİHİ : 17/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26/01/2017 tarihli trafik kazası nedeniyle eş ve babalarını yitiren davacıların 6100 sayılı yasanın 107. Maddesi uyarınca toplanacak delillere göre belirlenecek destekten yoksun kalma tazminat tutarlarının, işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden itibaren, sigorta şirketi yönünden sigorta limiti aşılmamak üzere temerrüt tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme tahsiline, tüm davacılar için 200.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme davalılara ödetilmesine, davalıların taşınır taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... ve ... vekili beyan dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde davacı ...'ın Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası eksik belirtildiğini, işbu nedenle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 119/2. maddesi gereğince davacı yana eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verilmesini, bu süre içerisinde eksikliğin tamamlanmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesin, talep türü ve davanın niteliği açıkça anlaşılamadığından Yargıtay'ın yerleşik içtihatları muvacehesinde 6100 sayılı HMK'nın 119/2 maddesi gereğince davacı yana kesin süre verilerek talebinin belirsiz alacak mı yoksa kısmi dava mı olduğunun belirtmesinin istenmesini, davacılar her ne kadar trafik kazası sonucu destekten yoksun kalma vb. iddialarıyla taraflarına iş bu davayı yöneltmişse de 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili mevzuat gereği, doğrudan dava ikame etmesi için önceden sigorta şirketinden zararının tazminini usule uygun olarak talep etmesi gerekeceğini, davacıların manevi tazminat talepleri fahiş olduğunu, haksız kazanç elde etmek amacıyla kötü niyetli olduklarını, davacı yan dava dilekçesinde faiz taleplerini ileri sürer iken faiz türünü belirtmediklerini, ... 12. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile görülmekte olan ceza davasında henüz kusur hususu tespit edilmediğini, diğer davalı sigortanın hasar dosyasının incelenmesi ile kusur hususunun tespit edilemeyeceği kanaatinde olduklarunu, bu nedenle iş bu ceza dosyasında karar verilmesinin beklenilmesini, destekten yoksun kalma tazminatının talep edilebilmesi zımnında tespiti gerekeceğini, davacıların, müvekkillerinin taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulması talebinin, hukuki şartları oluşmadığı gerekçesi ile reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE :

Dava, 6098 sayılı TBK'nın 53.maddesinde düzenlenen ölüm nedeniyle yoksun kalınan destek tazminatının tahsili davasıdır.

Uyuşmazlığın, 26/01/2017 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu desteklerini yitiren davacıların davalılardan destekten yoksun kalma ve manevi tazminat talep hakları olup olmadığı hususundan kaynaklandığı anlaşıldı.

Meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının talep ettiği zararların meydana gelip gelmediği, bu zararlardan davalıların sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler zarar miktarının tespiti noktalarından kaynaklandığı görülmekte olup, kusur oranı miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi gerekmektedir.

Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden alınan 21/01/2019 tarihli bilirkişi raporu ile davalı sürücü ...’nın % 60 ( yüzde altmış ) oranında kusurlu, maktul yaya ...’ın % 40 ( yüzde kırk ) oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememizin 21.03.2022 tarihli üst yazısında taraf itirazları, ceza davası kapsamı ve ceza dosyasının alınan 16.11.2018 tarihli raporu da nazara alınmak suretiyle tüm dosya kapsamı itibariyle 21.01.2019 tarihli raporumuzda bir değişiklik olup olmadığı hususunda ek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.

Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden alınan 18/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ile dosyaya sonradan eklenen evraklar, bilirkişi raporu, Cd ve flash bellek içerisindeki görüntüler incelenmiş olup, bu CD ve flash bellek içerisindeki görüntüler ile ilgili ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda, kamera tarih ve saatine göre 26.01.2017 günü saat 18:25:38 civarında işyerinin üzerinde bulunduğu yolda bir aracın aniden durduğu, aracın durduğu yerin kameraya oldukça uzak olduğu vs herhangi bir insanın seçilemediği, birkaç saniye sonra 18:25:42 civarında aracın farlarını söndürdüğü ve panelvan tabir edilen, genellikle ticari amaçla kullanılan türden bir araç olduğunun belirtildiği, yine ... İlçe Emniyet Müdürlüğü Muhabere Elektronik Büro Amirliği'nin ... tarihli yazısı ile gönderilen 1 adet CD içeriği incelendiğinde, yazı içeriğinden de anlaşılacağı üzere 26/01/2017 günü saat 18:40 ile 19:05 saatleri arasına ait Mobese kamera görüntülerine ilişkin dosyaların yer aldığı, ancak gerekli yazılım yardımıyla görüntüler açılmak istendiğinde kayıtların şifre korumalı oldukları ve şifrenin gerek yazıda, gerek dosya içeriğinde yer almaması nedeniyle izlenemediği, kaldı ki görüntüler açılabilse dahi saat aralığının olay anının dışında kaldığının anlaşıldığı belirtilmiş olup, tarafımızdan da izlenen görüntülerde kazanın olduğu yerin kameraya uzak ve gece vakti olması sebebiyle maktul yayanın hareketleri net olarak görülemediğini, kaza tespit tutanağı krokisinde yayanın kavşak başını kullanarak kaplamaya girdiği ve çarpmanın kavşak başının hizasında olduğunun belirtilmesi, çarpma öncesi maktul yayanın kaplamaya girip, davalı sürücü ...'nın hareket alanı içerisinde olması, ... 12.Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar Sayılı Kesinleşmiş ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19.Ceza Dairesi tarafından da Esastan Red Kararı verilmiş Gerekçeli Kararında kabulü yapılan olayın oluş şekli ve sanık sürücü ...'nın asli kusurlu, müteveffa yaya ...'ın tali kusurlu olduğunun belirtildiği dairemizin 16.03.2020 tarihli raporuna, bu gerekçeli kararda itibar edilmiş olması da dikkate alındığında, dosyadaki mevcut verilere göre kusur durumunu değiştirmeyi gerektirecek bir hususun olmadığı, 21.01.2019 tarihli raporumuzda belirtilen gerekçeler muvacehesinde belirtilen kusur dağılımının aynen geçerli olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememizin 27/09/2022 tarihli duruşma ara kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller, tüm dosya kapsamı nazara alınarak dosya üzerinde inceleme yapmak suretiyle Aktüerya Bilirkişisi vasıtasıyla 6100 Sayılı HMK 266 vd maddeleri gereğince rapor düzenlenilmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi ..'tan alınan 12/05/2023 tarihli bilirkişi raporu ile davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 466.430,10 TL olduğu, davalılar müşterek ve müteselsil sorumlu olmakla birlikte, bu tutarın ZMSS bakiye teminat limitiyle sınırlı olarak 307.483,48 TL'lık kısmı için davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilebileceği, temerrüt başlangıcının davalı sigorta şirketi yönünden 20.04.2017 tarihi, davalı sürücü ve işleten yönünden 27.01.2017 kaza tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememizin 03/10/2033 tarihli duruşma ara kararı ile taraf vekillerinin itirazlarının tek tek değerlendirilmesi için dosyamızın önceki bilirkişiye tevdine karar verilmiştir.

Bilirkişi ...'tan alınan 12/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporu ile Davacı ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 606.571,22 TL olduğu, davalılar müşterek ve müteselsil sorumlu olmakla birlikte, bu tutarın ZMSS bakiye teminat limitiyle sınırlı olarak 311.283,45 TL'lık kısmı için davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilebileceği, temerrüt başlangıcının davalı sigorta şirketi yönünden 20.04.2017 tarihi, davalı sürücü ve işleten yönünden 27.01.2017 kaza tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu tespit edilmiştir.

Davacılar vekili 29/03/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesinde 1000 TL talep edilmiş olan maddi tazminat bedelinin 605.571,22 TI. Arttırılması, dava değerinin 606.571,22 TL TL üzerinden harç hesaplaması yapılması dava dilekçesinde açıklanan nedenler ve bilirkişi raporu doğrultusunda Dava değerini artırım dilekçesinin kabulü ile yukarıda artırımı yapılan maddi tazminat alacağının davalı sigorta şirketi yönünden 20.04.2017 tarihi, davalı sürücü ve işleten yönünden 27,01.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, ayrıca vekalet ücreti ve yargılama gideri ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 26.01.2017 günü saat 19.00 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet ile seyir halinde iken karşıdan karşıya geçmek isteyen maktul yaya ...'a çarpması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiği, davacıların müteveffanın desteğinden yoksun kaldığı, kesinleşmiş ... 12.Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar Sayılı dosyasından ve Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden alınan mukayeseli 18/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ile davalı sürücü ...'nın %60 kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'ın %40 kusurlu olduğunun tespit edildiği, her ne kadar SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezinin 03.07.2017 tarihli müzekkere cevabında davacı eşe bağlanan gelirin İPSD 63.402,51 TL olarak bildirilmiş ise de; somut olay iş kazası olmadığından iş kazası sigortasından ve olayda kasıt olduğuna dair belge olmadığından davacı eşe bağlanan ölüm aylığının rücuya tabi olmadığı, 12/10/2023 tarihli aktüerya bilirkişi ek raporu doğrultusunda davacılardan ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 606.571,22 TL olduğu, ... plakalı aracın 11.11.2016-11.11.2017 vadeli ZMSS poliçesi ile şahıs başına ölüm halinde 330.000,00 TL teminatla davalı sigorta Şirketi tarafından sigortalanmış olduğu, davalılar müşterek ve müteselsil sorumlu olmakla birlikte, bu tutarın ZMSS bakiye teminat limitiyle sınırlı olarak 311.283,45 TL'lık kısmı için davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilebileceği, davalı sigorta şirketine 07.04.2017 tarihinde ihtarnamenin tebliğ edildiği, bu durumda 07.04.2017 tarihinin 8 iş günü sonrası olan 20.04.2017 tarihinin davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt başlangıcı teşkil edeceği, davalı sürücü yönünden ise temerrüt başlangıcının kaza tarihi olan 27/01/2017 olduğu anlaşılmaktadır.

TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesinde "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.

Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın miktarı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalar çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta kaza tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları ile hakkaniyet ilkesi dikkate alınarak 60.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ' a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davacının maddi tazminat davasının KABULÜ ile,

606.571,22 TL destekten yoksun kalma tazminatını, davalılardan ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 27/01/2017 , davalı ... Sigorta A.Ş yönünden temerrüt tarihi olan 20/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen ( davalı sigorta şirketi yönünden 331.283,45 TL teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla ) davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine,

2. Davacıların manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile,

60.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... 'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ' a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

Maddi Tazminat Yönünden;

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 41.434,88 TL nispi karar harcının peşin yatırılan 686,52 TL peşin harç ve 2.069,00 TL ıslah harcından mahsubu ile eksik kalan 38.679,36 TL'nin TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

Davacı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen maddi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 90.919,97 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Manevi Tazminat Yönünden;

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 8.197,20 TL nispi karar harcının peşin yatırılan 686,52 TL peşin harç ve 2.069,00 TL ıslah harcından mahsubu ile eksik kalan 5.441,68 TL harcın davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,

Davacı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,

Davacı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,

Davacı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,

Davalı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat miktari üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan dan tahsili ile davalı ...'a verilmesine,

Davalı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat miktari üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan dan tahsili ile davalı ...' verilmesine,

Davacılar tarafından yapılan toplam 2.355,50 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 2.121,86 TL yargılama gideri ile 686,52 TL peşin harç ve 2.069,00 TL ıslah harcı, 31,40 TL başvurma harcı toplamı 4.908,78 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Taraflarca yatırılan bakiye gider ve delil avanslarının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,

Dair davacı ve davalılar ... ve ... vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 17/09/2024

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır