İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1017 E. 2024/303 K.

T.C.

İSTANBUL

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1017 Esas

KARAR NO : 2024/303

DAVA : İtirazın İptali (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/12/2022

KARAR TARİHİ : 08/05/2024

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle : Müvekkili ... ile davalı şirket ve yetkilisi arasında 10/03/2020 tarihinde ortaklık ve yatırım sözleşmesi imzalandığını, söz konusu sözleşme ile yatırımcı müvekkili 10.000 Amerikan doları tutarındaki nakit sermayeyi 10/03/2020 tarihinde şirkete vermiş olduğunu, davalı şirketin sözleşme tutarına ve bunun sonucunda ortaya çıkan sözleşmeye göre yatırımcıyı şirketin faaliyet istihdam etmeyi ve elde edilen karı yılda 4200 USD sabit olarak müvekkile ödemeyi taahhüt ettiğini ve 6 ayda 1 olacak şekilde 2100 USD yatırımcıya ödeneceğini ilgili sözleşmenin madde -3 de belirtildiği ve sözleşmenin akdedildiği tarih itibari ile bir yıl geçerli olacağını ve yılın kararlaştırıldığı halde müvekkile bugüne kadar hiçbir ödeme yapılmadığını, müvekkilin bu taleplerinin sürekli geçiştirildiğini, Müvekkili şahsın WhatsApp adlı sosyal medya aracılığı ile mağduriyetini sürekli beyan ettiğini ve ödediği bedelin geri iadesini talep ettiğini, davalı şirket ve ... tarafından sürekli geçiştirildiğini, müvekkili en sonunda ilgili icra takip dosyasını başlatmadan davalı şirketten talep de bulunmak istediğini ve halıhazırda davalı şirket yetkilisinin müvekkilin mağduriyetini anladığını ve destek olacağını bu konu için üzgün olduğunu söylemiş olduğunu, davalılar tarafından sözleşme ile belirtilen müvekkile ödenmesi gereken 4.200,00 Amerikan doları ilgili icra takibinde sehven belirtilmediğini, söz konusu meblağ içinde ayrıca icra takibi yapılacağı ve huzurdaki mahkemeniz dosyasıyla birleştirilmesini talep edeceğini, davalı şirket yetkilileri ve davalı ... ile yapılan görüşmeler neticesinde alacakların ödenmesi için arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu, ... dosya numarası ile anlaşmama şeklinde sonuçlandığını, bu sebeple huzurdaki davanın açılması zorunluluğu hasıl olduğunu, davalılar icra takibine kötü niyetli olarak itiraz ettiğinden alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle ; Davalı yanın dosyaya cevap ve savunma sunmadığı görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava , İİK M.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.

Dava konusu uyuşmazlığın , mahkememizin görevli olup olmadığı, görevli ise davacı ve davalı arasında imzalanan sözleşme kapsamında davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı alacaklı ise alacak miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

... ile davalı şirket ve yetkilisi arasında 10/03/2020 tarihinde ortaklık ve yatırım sözleşmesi imzalandığını, söz konusu sözleşme ile yatırımcı müvekkili 10.000 Amerikan doları tutarındaki nakit sermayeyi 10/03/2020 tarihinde şirkete vermiş olduğunu, davalı şirketin sözleşme tutarına ve bunun sonucunda ortaya çıkan sözleşmeye göre yatırımcıyı şirketin faaliyet istihdam etmeyi ve elde edilen karı yılda 4200 USD sabit olarak müvekkile ödemeyi taahhüt ettiğini ve 6 ayda 1 olacak şekilde 2100 USD yatırımcıya ödeneceğini ilgili sözleşmenin madde -3 de belirtildiği ve sözleşmenin akdedildiği tarih itibari ile bir yıl geçerli olacağını ve yılın kararlaştırıldığı halde ödeme yapılmadığından iş bu huzurdaki davanın açıldığı görülmektedir.

Davacının gerçek kişi olması nedeniyle tacir olup olmadığı hususunda mahkememizce yapılan araştırmada, ... Ticaret Sicili Müdürlüğünün 26/02/2024 tarihli cevabi yazısında ; ...'in gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

... Vergi Dairesi Başkanlığı Mükellef Hizmetleri ve Strateji Grup Müdürlüğünün ... tarihli müzekkere cevabi yazısında ; ...'in ... Vergi Dairesi Müdürlüğünde potansiyel mükellefiyet kaydına rastlanıldığını, herhangi bir şirkette ortaklık ve yöneticiliğinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece res'en gözetilir.

Bilindiği üzere, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır.

Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanun'un 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’de ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nin 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler.

Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır.

Tüm dosya kapsamında davacının ticari işletme kaydının bulunmadığı, Vergi Dairesinden gelen yazı cevabı uyarınca herhangi bir şirkette ortaklık ve yöneticiliğinin de bulunmadığı, tacir olmadığı anlaşılmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu bu nedenle davacının davasının mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:

1. )Davanın DAVA ŞARTI. GÖREV YÖNÜNDEN USULDEN REDDİNE, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

2. )Görevsizlik kararının kesinleşmesine müteakiben 2 hafta içinde mahkememize başvurulması halinde dosyanın görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,

3. )Süresi içerisinde dosyanın gönderilmesi için mahkememize başvurulmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,

4. )HMK 331/2 maddesi gereğince yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin görevli mahkeme tarafından değrlendirilmesine,

5. )Görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde görevli mahkemeye başvurulmadığı takdirde harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti konusunda ek karar yazılmasına,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 31/05/2024

KATİP ...

¸e-imzalıdır

HAKİM ...

¸e-imzalıdır