İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/792 E. 2023/820 K.

T.C.

İSTANBUL

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/792 Esas

KARAR NO : 2023/820

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 24/11/2021

KARAR TARİHİ : 26/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı yanın 22/10/2019 tarihinde kendisine ait ... plakalı araç ile müvekkili şirket tarafından işletilen ... giriş- gişesinden kusurlu bir şekilde geçerek hasara neden olduğunu, hasar kontrolü yapılmasını beklemeden yoluna devam ettiğini, ve olayın kaza tespit tutanağı ile kayıt altına alındığını, hasar gören bilet verme gişesinin onarımının ...'a yaptırıldığını, bu işlem için müvekkili şirketin yapmış olduğu masraflar için davalı yan aleyhine ... 3. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya ile takip başlatıldığını, davalı yanın takibe itiraz ettiğini takibin durduğunu, davalı yana ait ... Plakalı araç ve taşınır, taşınmaz mallarının üzerine ihtiyati haciz konulmasını ... 3. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası üzerinde başlatılan icra takibinin devamına, davalının itirazının kötü niyetli olması ve alacağı sürüncemede bırakmaya yönelik olması sebebiyle, asgari %20'si oranında icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle müvekkili adına açılan davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesini mahkeme aksi kanaatte ise davanın davaya konu aracın ZMMS düzenleyen sigorta şirketine ihbarının yapılmasını, müvekkilinin araç işleteni olduğunu, müvekkilinin araç işleteni konumunda olduğunu davaya konu kazada araç işleteninin sorumlu tutulabilmesi için müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde gerekli yükümlülüklerini yerine getirmeyerek bir ihmalinin olması halinde sorumlu tutulabileceğini, ve davacı yanın iddia ettiği gibi araç şoförünün bilet verme butonuna hatalı yanaşmasında herhangi bir olmayacağını, davacı yanın iddia ettiği gibi kazaya neden olan aracın olay yerini terk etmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını araç sürücüsünün kazayı fark etmemiş olma olasılığının yüksek olduğunu, ve bu nedenlerle davanın reddine vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesini talep etmiştir.

16/09/2022 tarihli bilirkişi raporundan özetle; dava konusu olayda davalı şirkete ait ... plakalı aracın firari sürücüsünün % 100 oranında tamamen kusurlu olduğunu, davacı şirketin davalı şirketten talep edebileceği toplam hasar miktarının faizsiz ana para olarak 1.806,93 TL olduğunu, davacı şirketin talep edebileceği işlemiş faiz miktarının 63,30 TL olduğu görüşü bildirilmiştir.

KANAAT VE GEREKÇE

Uyuşmazlık, davacının işletmesindeki yolda bulunan davalıya ait aracın kusuru ile hasara sebep olup olmadığı, olmuş ise ne kadarlık bir hasar oluştuğu ve bundan dolayı başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davası hususlarından kaynaklandığı anlaşıldı.

Dava dosyasına celp edilen ... 3. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı/borçlu aleyhine 23/01/2020 tarihinde hasarın tazminine dayalı 1.806,93 TL toplam alacağın asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %13,75 TL avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı/borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.

Deliller toplanmış; ... 3.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, taraflarca ibraz edilen deliller ile toplanılması talep edilen deliller celp edilip incelenmiş, bilirkişiden rapor alınmıştır.

Noter Tescil belgesinin incelenmesinde, ... plakalı aracın araç sahiplik bilgilerinin davalı şirkete ait olduğu görülmüştür.

Dosya kapsamı ile uyumlu, gerekçeli ve denetime açık bilirkişi raporuna mahkememizce itibar edilmiştir.

Davacı tarafça sunulan kaza anını gösterir CD içeriğinin incelenmesinde, davalı şirkete ait ... plakalı ... marka kamyonun sol dış dikiz aynasının davacı şirkete ait otoyol geçiş turnike sisteminin açma kapama anahtarına çarparak hasar verdiği, dava konusu olayda davalı şirkete ait ... plakalı aracın şoförü davacı şirketin işlettiği otoyol geçiş turnikesinden geçişi sırasında sevk ve idare hatası sonucu sol tarafa fazla yanaşmış ve dışa doğru açık aynası ile bariyer açma kapama anahtarına çaptığı bu nedenle davalı şirkete ait ... plakalı aracın %100 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Davalı yanca da itiraz edilmeyen dosya içerisinde yer alan hasar föyü başlıklı belgenin bilirkişi tarafından yapılan incelemesinde hasara uğrayan bilet verme düğmesinin malzeme ve işçilik bedelleri toplamının 1.806,93 TL olduğu, belirtilen tutarın kaza tarihi itibari ile piyasa rayiçlerine uygun olduğu tespit edilmiştir.

Motorlu araç işletenin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibinin sorumluluktan kurtulması, 2918 sayılı karayolları trafik kanunu mad. 86 f.1 de şu şeklide düzenlenmiştir " İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu, kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur"

İşleten, KTK mad. 86 f1 e göre sadece işletilme halinde olan araçların meydana getirdiği zararlardan doğan sorumluluğunu üzerinden atabilir işleten, işletilme halinde olmayan araçların verdiği zararlara veya yardım faaliyetlerinden doğan zararlara ilişkin sorumluluğunu, kanunun bu hükmüne dayanarak bertaraf edemez.

İşletenin işletilme halinde olan araçların meydana getirdiği kazadan doğan sorumluluğunu( KTK mad. 85 f1 - tehlike sorumluluğu) bertaraf edebilmesi için, en başta kazanın meydana gelmesinde kendisine veya eylemlerinden sorumlu bulunduğu kimselere yüklenebilecek bir kusur bulunmamalı ve araçtaki bozukluk, kazanın oluşumunda rol oynamamalıdır, sorumluluktan sıyrıla bilmesi için bu hususlar ön koşul olarak aranmaktadır, ayrıca bu koşullarla beraber, zararla motorlu aracın işletilmesi arasındaki uygun illiyet bağının, mücbir sebep veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusuru nedeniyle kesildiğini ispatlaması gerekir. Yani işletenin sorumluluğunu omuzlarından atabilmesi için, sadece illiyet bağını kesen nedenlerden birinin varlığını ispatlaması yeterli değildir. Ayrıca kusursuzluğunu ve araçtaki bozukluğun kazanın oluşumunda etkili olmadığını ispatlaması gerekir.

Burada ispat yükü zarar görenin omuzlarına yüklenmemiştir. Kanunda işletenin kusuru ile araçtaki bozukluk, karine olarak kabul edildiğinden, işleten kusursuzluğunu ve kazanın araçtaki bozukluktan kaynaklanmadığını ispatlamakla yükümlüdür. İşleten bu karineyi çürütemezse uygun illiyet bağını kesen nedenlerden birinin varlığını kanıtlamış olsa bile motorlu aracın işletilmesinden doğan zarar üzerine yıkılır.

Tüm bu açıklamalar ışığında toplanan deliller, kaza anını gösterir CD kayıtları, denetime elverişli, hükme esas alınan 16/09/2022 tarihli bilirkişi raporu bir arada değerlendirildiğinde, dava konusu olayda davalı şirkete ait ... plakalı aracın yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacı şirketin davalı şirketten talep edebileceği toplam hasar miktarının faizsiz anapara olarak 1.806,93 TL olduğu, davalı yanın cevap dilekçesinde ileri sürdüğü işletenin sorumluluğunun bulunmadığına ilişkin savunma kapsamında delil sunmadığı, hangi önlemleri aldığına dair beyanlarının dışında, beyanlarını tevsik eder mahiyette bilgi ve belge sunmadığı bu hususta yukarıda belirtildiği üzere ispat yükünün davalıda olduğu gözetilerek davanın kabulü ile ... 3. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin 1.806,93 TL asıl alacak üzerinden devamına, alacak likit olduğundan İİK md. 67 uyarınca alacağın %20 si oranındaki 361,38 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;

1)Davanın KABULÜ ile ... 3. İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin 1.806,93 TL asıl alacak üzerinden devamına,

2)Alacak likit olduğundan İİK md. 67 uyarınca alacağın %20 si oranındaki 361,38 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 269,80 TL karar harcından, 59,30 TL peşin harçtan mahsubu ile noksan kalan 210,50 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.806,93 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

Davacı tarafından yapılan toplam 1.101,60 TL yargılama gideri ile 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı toplamı 1.220,20 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,

Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi üzerine davacıya iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı miktar yönünden KESİN OLMAK ÜZERE verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 26/12/2023

Katip

E-İMZA

Hakim

E-İMZA