Gaziantep BAM 4. HD 2024/333 E. 2024/623 K.

T.C.

GAZİANTEP

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

4. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO :

KARAR NO :

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : .. ......

ÜYE : ........

ÜYE :..........

KATİP : .........

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : GAZİANTEP 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : ........

NUMARASI : ........

DAVACI : ........ .

VEKİLİ : Av. ........

DAVALI :......

DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

KARAR TARİHİ : .......

KARAR YAZIM TARİHİ : ........

Mahalli mahkemesince verilen karar re'sen merci tayini yönünden dairemize gelmiş olup, dosyanın inceleme aşamasında duruşma yapılmadan karar verilebilecek hallerden olduğu anlaşılmış olmakla, dosya heyetçe incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili, kaçak elektrik tüketim bedelinin tahsili amacı ile davalı aleyhine icra takibi başlattıklarını, davalının takibe haksız itiraz ettiğini, takibin durduğunu ileri sürerek davalının takibe itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

. ........ uyuşmazlığa konu elektriğin davalının ortağı olduğu . . . . . . . .. tarafından kullanıldığı, kesilen elektrik faturalarında da tesisatın ticarethanede (şantiye) kurulu olduğu belirtildiği, dolayısıyla TTK'nın 3. maddesine göre . ..... Şirketini ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerden sayılacağından, ve aynı kanunun 4. ve devamı maddelerine göre her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları...... ve çekişmesiz yargı işleri tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari iş sayılacağından davaya bakmakla görevli Mahkemenin . . . olacağı kanaatine varıldığından görevsizlik kararı verilmiştir.

....... davalının tacir olmadığı, davalının vergi kaydının dahi bulunmadığı, tacir ayrımında gözetilen defter tutma koşulunu sağlamadığı, ......tarih . sayılı ..........sayılı esnaf ve sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına ilişkin bakanlar kurulu kararında belirtilen kriterlere göre de tacir sayılmasının mümkün olmadığı, gelirinin belirtilen miktarın altında kaldığı, Yargıtay'ın istisnasız yerleşik kararları gereği salt şirket ortağı, yetkilisi olunmasının kişiyi tacir yapmayacağı, tacir olunması için diğer kriterlerin yerine gelmesi gerektiği, bu durumda da tacir olmayan davalıya açılan dava yönünden mahkemenin görevli hale gelmeyeceği, davanın nispi ticari dava olarak kabulünün mümkün olmaması karşısında mahkemece bu davaya bakmaya görevli olmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Merci tayini için Dairemize gelen dosyanın incelenmesinde;

Ticari davaları mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olması durumunda ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; .. . ....., kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Somut olayda; dosyanın incelenmesinde davalı hakkında yapılan tacir araştırmasına göre, şahsi mükellefiyet kaydının bulunmadığının belirtildiği, . . ... cevabi yazısında davalının kaydının bulunmadığının bildirildiği bahsi geçen yazı cevaplardan davalının tacir olmadığı, davanın mutlak ticari davalardan da olmadığı, yine üçüncü grupta sayılan durumlardan birisinin de mevcut olmadığı, dolayısıyla davanın ticari dava olmadığı ve bu halde görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olması gerektiği tespit edilmiştir.

İzah olunan gerekçeler ışığında ..........yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. 6100 sayılı HMK'nın 21. 22. ve 23. maddeleri gereğince .........İ'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

2. Dosyanın bu mahkemeye gönderilmek üzere merci tayini talebinde bulunan ......... MAHKEMESİNE İADESİNE,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda HMK. 362/1-c maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.

...

. .

Başkan

.

¸e-imzalıdır

. . ..

Üye

.

¸e-imzalıdır

. .

Üye

.

¸e-imzalıdır

. .

Katip

.

¸e-imzalıdır