Karar Detayı

T.C. GAZİANTEP BAM 11. HUKUK DAİRESİ

T.C.

GAZİANTEP

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : ........

KARAR NO : ..........

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : GAZİANTEP 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 25/04/2024

NUMARASI : ..........

DAVACI : ... - ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : HASIMSIZ

DAVANIN KONUSU : Zayi Belgesi Verilmesi (TTK m. 82/7)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 27/06/2024

YAZIM TARİHİ : 27/06/2024

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TALEP: Davacı vekili, müvekkilinin ........... adresinde lokanta işletmeciliği yaptığını ve iş yerinin altında bulunan depoda işi biten belgeleri ve eşyaları muhafaza ettiğini, 25/01/2024 tarihinde depoya indiğinde depoyu su bastığını gördüğünü, suyun tahliyesi için itfaiyeyi aradığını, depoda bulunan 2022 yılı ve öncesi ticari defter ve diğer resmi belgelerin kullanılamaz hale geldiğini, bu nedenle 2022 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir, envanter defteri, alış- satış faturaları, yazar kasa fişleri ve gider fişlerinin zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece, davacı tarafın zayi olduğunu iddia ettiği 2022 yılı dönemine ilişkin olarak davacı hakkında vergi incelemesi bulunmakta olduğundan burada zayi belgesi verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı vekili, müvekkilinin iş yerinde, müvekkilinin iradesi dışında meydana gelen su baskını sebebiyle ticari işletmesinin büyük zarar gördüğünü, bazı resmi evrak ve ticari defterlerin de kullanılamaz hale geldiğini, mahkemenin gerekçesinin yerinde olmadığını, ticari işletmede yaşanan su baskınının ....... tarihinde gerçekleştiğini, vergi dairesi müdürlüğünden dosyaya gelen yazı da ise söz konusu vergi incelemesinin başlatığı tarihin ise 02/02/2024 olduğunun belirtildiğini, yani vergi incelemesi başlamadan önce belgelerin su baskınında zayi olduğunu, bu durumda zayi belgesi verilmemesinin hukuka uygun bir karar olmadığını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE: Talep hukuki mahiyeti itibariyle; TTK'nın 82/7. maddesi mucibince kaynaklanan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Zayi belgesi verilmesi davaları sonuçları itibariyle sadece davacı taraf yönünden değil, davada taraf olmayan kimseler bakımından da sonuç doğuran dava türlerindendir. Mahkemece bu tür davalarda yapılacak incelemeler, sadece davacı tarafın iddia ve delilleri ile sınırlandırılmamalı, zayi belgesi verilmesi istenilen belgelerin, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığı, TTK'nın 68. maddesinde yazılı afet kavramına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilerek tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni gösterip göstermediği, tasdike tabi defterlerin tasdik edilip edilmediği, davacıya ait defterler hakkında soruşturma bulunup bulunmadığı ve iddia edilen olayın meydana geldiği yerin tacirin faaliyette bulunduğu yerlerden olup olmadığı hususlarının araştırılarak, ticaret sicil kayıtları getirtilmek suretiyle olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana gelip gelmediğinin tespiti gerekir. (Yargıtay ............ tarihli ilamı)

TTK'nın 82/7. maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaya uğrarsa tacir zıyayı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde işletmenin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden bir belge verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir. Tacirin söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi defter ve belgelerin korunması için dikkat ve özen göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmesi gerekmektedir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, şirket hakkında zayi belgesi verilmesi istenen 2022 yılına ilişkin vergi dairesince incelemesi bulunmasına göre, ilk derece mahkemesince oluşan vicdani kanıya göre yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden zayi belgesi verilmesi talep eden vekilinin vaki istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1. Zayi belgesi verilmesini talep eden ... vekilinin vaki istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1. b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2. Kafi miktarda harç alınmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3. Zayi belgesi verilmesini isteyen tarafından yapılan mahkeme giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının tarafa iadesine,

5. HMK'nın 359/4. maddesi uyarınca kararın ilk derece mahkemesince tarafa tebliğine,

Dair, dosya üzerinden yapılan tetkikat neticesinde HMK'nın 362/1.(ç) bendi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. 27/06/2024

...

Başkan ...

¸e-imzalıdır

...

Üye ... *

¸e-imzalıdır

...

Üye ...

¸e-imzalıdır

...

Katip ...

¸e-imzalıdır

NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."