Karar Detayı

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 20 Esas - 20
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREÇELİ KARAR
ESAS NO : 20
KARAR NO : 20

HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : (-HASIMSIZ)
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 27/08/2025
KARAR TARİHİ : 12/02/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/02/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ....Şirketi tarafından müvekkil şirket adına ....Bankası ....Şubesine ait 9007387 Seri nolu 1.000.000,00 TL bedelli çek düzenlemiş ve söz konusu çek müvekkile teslim edildiğini, yukarıda yer verdikleri adreste ve müvekkilinde bulunan çekin kaybolduğunun fark edilmesi ve yapılan aramalara rağmen bulunamaması üzerine şirket yetkilisince 26/08/2025 tarihinde ....Jandarma Karakol Komutanlığı'na müracaat edilmiş ve çek hakkında kayıp başvurusu yapıldığının, ekte sureti sunulan söz konusu çekin yapılan tüm araştırmalara rağmen bulunamadığı ve zayi olduğunu, 29/08/2025 ödeme tarihli, yüksek bedelli çekin kötüniyetli kişilerin eline geçmiş olması ve tahsil edilme cihetine gidilmesi riski bulunduğunu, söz konusu çekin ciro edilmeden lehtar olan müvekkilin elinden kaybolmuş ve Türk Ticaret Kanunu düzenlemelerinde ödemeden men talebi için herhangi bir teminat öngörülmemiş olması hususlarının birlikte değerlendirilerek teminatsız olarak çek hakkında ödeme yasağı konulması ile; tüm bu nedenlerle; fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla; müvekkil şirketin lehtarı olduğu çekin dava sonuna kadar ödenmemesi için teminatsız olarak ödeme yasağı konulmasını, bu uğurda ....Bankası ...Şubesi’ne müzekkere yazılmasına ve ....Bankası ...Şubesine ait 9007387 Seri nolu 1.000.000,00 TL bedelli çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar
Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller
Dava dilekçesi ve ekleri, muhatap banka cevabi yazıları, Ticaret Sicil Gazetesinde ilanları incelendi.
IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
TTK'nun 651. maddesi gereğince; kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Aynı kanunun 652. maddesine göre de; kıymetli evrakı zayi eden kimse, iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Keşidecinin senet üzerinde ileri sürebileceği bir hakkı mevcut değildir. Kaldı ki, çek iptali davası hasımsız olup, dava sonunda verilecek iptal kararı çek hamili 3. kişileri bağlamaz. Çekin iptal kararından sonra takibe konu olması halinde de, keşidecinin yine menfi tespit davası açarak bu çekten dolayı borçlu olmadığını ispat etmesi gerekir.
V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler
Davacı vekili, dava dilekçesinde, iptalini istediği çeklerin tüm unsurları (keşidecisi, seri numarası, keşide tarihi, çek bedeli) hakkında gerekli açıklamalar yaptığı, dolayısıyla da davacı taraf, iptal istemine konu çeklerin hamili iken zayi ettiğine dair iddiasını yaklaşık olarak kanıtladığı kanaatine varılmıştır.
İptali istenen çekler ilişkin Ticaret Sicil Gazetesinde ilanların yaptırıldığı, gönderilen ilana ilişkin gazete nüshalarının dosyamız arasına alındığı, yasada belirtilen ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık bekleme süresi içinde mahkememize herhangi bir başvuru olmadığı ve davaya konu çeklerin de ortaya çıkmadığı anlaşılmıştır.
Dava tarihi itibariyle mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu, yukarıda açıklanan nedenlerle kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptal koşullarının gerçekleştiği göz önüne alındığında dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE;
Dava konusu ....Bankası A.Ş. ....Şubesi'ne ait, 9007387 Çek Seri Numaralı, 29/08/2025 Keşide Tarihli, 1.000.000,00-TL Bedelli Çekin Zayi Nedeniyle İptaline,
2-Alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 615,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davanın mahiyeti gereği yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra karar kesinleştiğinde, davacıya iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı Miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi.12/02/2026

Katip
e-imza

Hakim
e-imza