mahkeme 2025/515 E. 2025/545 K.

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/515 Esas - 2025/545
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/515 Esas
KARAR NO : 2025/545

HAKİM : ...
KATİP : ...

DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 17/07/2025
KARAR TARİHİ : 02/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/09/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti
Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen 17/07/2025 Tarihli dava dilekçesi ile özetle; Müvekkilinin lehine cirolanan, ... , ... Şubesi'ne ait, Keşidecisi ... , ... Çek Seri Numaralı, 27/09/2025 Çek Keşide Tarihli, 300.000,00-TL Bedelli çekin müvekkili tarafından kaybedildiğini, çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı asilin, 14/07/2025 tarihinde, Cumhuriyet Polis Merkezi Amirliğine; Kayıp çek konusu ile alakalı 12/07/2025 günü ifade verdiğini, Çeki kaybettiği 09/07/2025 günü saat 21:00 sıralarında üzerinde bulunan bir başka çek olan ... adına yazılı ... kayıtlı 300.000 TL(üç yüz bin) karşılıklı ... seri numaralı 27/09/2025 bozdurma tarihli çek yaprağını da kaybettiğini, ilk ifade verdiğinde bu çek yaprağının ... işlemlerini yaptıracağı için söylemediğini, işlemlerin buradan yapılması gerektiği tarafına bildirildiğini bu sebeple bu ifadeyi verdiğini belirtmiştir.
Yine iş bu dosyanın da davacısı olan Mahkememizin 2025/504 E. Sayılı dava dosyasında, davacı asil, 12/07/2025 tarihinde, Cumhuriyet Polis Merkezi Amirliğine, çekin kaybolduğuna ilişkin ifade verdiği ve ifadesinde; 09/07/2025 günü saat 23:00 sıralarında orta mahalle çeşme meydanında bulunduğu esnada ... kayıtlı ... seri numaralı 30/09/2025 tarihli 500.000 TL yazılı olan çek yaprağını kaybettiğini belirtmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK'nun 651. maddesi gereğince; kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Aynı kanunun 652. maddesine göre de; kıymetli evrakı zayi eden kimse, iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir.
6102 sayılı TTK'nun 818. maddesi yollamasıyla uyuşmazlığa uygulanması gereken aynı Yasa'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişinin çek elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.
Her ne kadar davacı taraf, iptalini talep ettiği çekin keşidecisinin kim olduğunu, verildiği banka ve şubesini, çek numarasını ve çek tutarını dava dilekçesinde bildirmiş ise de; son zamanlarda çek iptali için açılan bir çok davada ödemeden men yasağı tedbiri alındıktan sonra, davanın takip edilmediği, davaların keşideci tarafından çekin ibrazı durumunda, karşılıksızdır ibaresinin yazdırılmaması için açtırıldığı (bu hususta mahkememizce bir çok tespit yapılıp Savcılığa suç duyurularında bulunulmuştur) ve bu durum da çek hamilinin mağduriyetine sebebiyet verdiği, somut olayda da davacı asilin Polis Merkezinde verdiği beyanların bir biri ile çeliştiği, davacının çekin ön yüzünün fotokopisini sunduğu, ancak arka yüzünün fotokopisini sunmadığı hususları nazara alınarak, davacı vekiline, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delilleri sunması için tensiben sure verildiği, davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği dosya kapsamı ile sabittir.
Bu açıklamalar doğrultusunda, somut olayda davacının iptalini talep ettiği çekin yetkili hamili olduğunu, kendisini elinde iken ziyaa uğradığını gösteren delillerini verilen kesin süre içerisinde ibraz etmediği, bu şekilde TTK'nın 759/2. Maddesinde düzenlenen ve dava şartı olarak nitelendirilen hususların kesin süreye rağmen tamamlanmadığı anlaşılmakla dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Mahkememizin 21/07/2025 Tarihli Tensip Tutanağı (9) Nolu ara kararı uyarınca; 5 ve 8 Numaralı ara kararlar şeklen yerine getirildiğinden Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilanların yaptırılmasına karar verilmiş olup, ilan bedelinin yatırıldığı ve 5 Nolu ara karara ilişkin dilekçenin sunulduğu anlaşılmakla, bu hususta Türkiye Ticaret Sicil Gazetesine ilanların yapılması için müzekkere yazılmıştır.
Mahkememizin 21/07/2025 Tarihli Tensip Tutanağı (9) Nolu ara kararı uyarınca; 5 Numaralı ara kararının gereği yerine getirilmesi yönünden, davacı vekilinin 24/07/2025 Tarihli dilekçesi sunduğu, anılı dilekçenin incelendiğinde; dilekçe ekinde çekin önlü ve arkalı bir suretinin ibraz edilmediği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-TTK'nın 759/2. Ve HMK'nın 114/2 ve 115/2. Maddeleri gereğince davanın usulden reddine REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
5-Mahkememizin 21/07/2025 Tarihli Tensip Zaptı (9) nolu ara kararından rücu edilmesine bu hususta Ticaret Sicil Gazetesi'ne müzekkere yazılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 02/09/2025

Katip ...
e-imzalı

Hakim ...
e-imzalı