mahkeme 2023/49 E. 2024/421 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLLERİ :
DAVA : Bankanın Taraf Olduğu Banka Teminat (Garanti) Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Alacak)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Bankanın Taraf Olduğu Banka Teminat (Garanti) Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
BEYANLAR:
Davacı vekili 27/01/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; Davacı, davalı ... Bank Anonim Şirketi'nden 5941 sayılı Çek Kanunu’nun 3. Maddesinden kaynaklanan teminat bedelinin tahsilini talep etmektedir. Davacı, davalı bankanın ... ... Şubesi'nde çek hesabı bulunan dava dışı ... Tic.Ltd.Şti.'nin keşide ettiği 8 adet çeki almış, ancak bu çeklerin süresinde ibraz edilmesine rağmen karşılıksız çıktığını belirtmiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle fazlaya dair tüm talep ve dava haklarını saklı kalmak kaydıyla; karşılıksız çıkan toplam 8 adet çek nedeniyle her bir çek yaprağı için 1.290,00 TL olmak üzere toplam 10.320,00 TL’nin, Çek Kanunu madde 3 uyarınca her bir çek için ibraz tarihlerinden itibaren her geçen gün binde üç gecikme cezasıyla birlikte davalı bankadan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmektedir.
Davalı vekili 20.03.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle şu hususları belirtmiştir; Müvekkili olan ... Bank A.Ş ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. arasında Ticari Amaçlı Taşıt Kredi ve Rehin Sözleşmesi imzalanmış ve çek karnesi verilmiştir. Ancak, dava dışı şirket iflas etmiş ve kayyım atanmıştır. Bu nedenle, çekin kayyım onayı bulunmadığından banka sorumluluk tutarı ödenememiştir. Çekin geçerliliği ve ödemeyi engelleyen faktörler incelenmeden ödeme yapılamayacağı, aksi takdirde bankanın sorumlu olabileceği belirtilmiştir. Ayrıca, müşteri çekinin karşılıksız işlemine tabi tutulamayacağı ve bu sebeplerle davacı tarafından ileri sürülen iddiaların kabul edilemeyeceği ifade edilmiştir. Mahkeme aksi kanaatte olursa yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılması talep edilmiştir.
MAHKEMEMİZCE TOPLANAN DELİLLER VE YAPILAN İŞLEMLER:
Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... ve ... Esas sayılı dosyaların UYAP sisteminden gönderildiği görüldü.
... , ... , ... ve ... Banka yazılan müzekkerelere yanıt verildiği görüldü.
... ve ... Bankasından istenilen belgelerin uyap sisteminden gönderildiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; 5941 sayılı çek kanunu 3.maddesi uyarınca; davacının çek teminat bedelinin tahsilini davalı bankadan isteyip isteyemeyeceği , isteyecek ise miktarının ne olduğu hususları olduğu anlaşılmıştır.
Yargıtay . HD.nin 17.09.2015 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "TTK'nın 712. (6102 sayılı TTK'nın 800/1) maddesine göre, çekin tedavüle çıkarılmasından sonra keşidecinin ölümü veya medeni haklarını kullanma ehliyetini kaybetmesi yahut iflası çekin muteberliğine halel getirmez.
Çek tedavüle konulduktan -lehtara veya hamile verildikten- sonra, keşidecinin durumunda meydana gelen değişikliklerin çekin geçerliliğini etkilememesi doğaldır. Burada aranan tek şart çekin tedavüle çıkarılmasıdır. Hamile yazılı çekin lehtarın veya hamilin elinde bulunması, emre yazılı çekte lehtarın cirosu ve çekin teslimi tedavüle çıkarıldığının kanıtıdır. Çek ileriki tarihli olarak düzenlenebileceğinden (TTK md.707), çekin keşidecinin ölümünden, ehliyetini kaybetmesinden veya iflasından sonraki bir keşide tarihini taşıması tek başına -aksi ispat edilmediği sürece- geçerliliğini etkilemeyecektir. (... , Çek Hukuku, Ankara, 2011 s.167) Diğer anlatımla, iflas kararı verildikten sonra keşide edilen ve tedavüle çıkarılan çekler bakımından ise, bu çeklerin bankaya ibraz edilmesi ve banka aracılığıyla bir ödemenin yapılması mümkün olmadığından, hukuken bankaya ibraz edilemeyecek bu çekler için bankanın mevzuat gereği sorumluluğu devam etmediğinden, bunları iflas masasına kaydının talep edilemeyeceği gözetilmelidir.
Netice itibariyle bankanın kanunî garanti miktarını hamile ödemesi zorunluluğu tüm bu şartların (çeki ibraz edenin meşru hamil olması, herhangi bir ödeme engelinin bulunmaması, bankaca basılmış veya bastırılmış geçerli bir çekin bulunması, çekin bankaya süresinde ibraz edilmesi ve karşılığının mevcut olmaması) birlikte gerçekleşmesine bağlıdır. Koşulların birlikte gerçekleşmemesi, muhataba çek bedelinin karşılığı yanında kanunî garanti miktarını da ödememe hakkı verecek ve hatta duruma göre ödememe görevini yükleyecektir. (... , 5941 sayılı Çek Kanunu Şerhi, Ankara, 2010 s.265)"
5941 s. Çek Kanunu'nun 3/7. maddesine göre de ; "Banka; a) Çekin karşılığının hesapta bulunmasına rağmen hamiline ödenmesinin geciktirilmesi, b) Kanunen ödemekle yükümlü olduğu miktarın hamile ödenmesinin geciktirilmesi, hâllerinde, çek hamiline, her geçen gün için binde üç gecikme cezası öder. Bu hâllerde 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümleri uygulanmaz."
Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; Yapı Kredi ve Şekerbank cevabi yazılarından çeklerin tevdi tarihinin 15/03/2016 tarihli olduğu bu tarihin dava dışı şirkete kayyum atanma tarihinden önceki bir tarih olduğu nazara alındığında davacının davasını kanıtladığı anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda açıklandığı Üzere:
1-Davanın KABULÜ İLE;
8 adet çek yaprağına ilişkin toplam 10.320 TL'nin, Çek Kanunun 3/7 maddesi gereğince her bir çekin ibraz tarihinden itibaren (... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016, ... nolu çek için 15/03/2016 tarihinden itibaren) işleyecek her geçen gün için binde üç oranında gecikme cezası ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davanın kabul edilen kısmı üzerinden alınması gereken 704,96 TL karar ilam harcından davacının ödediği peşin harç olan 179,90 TL nin mahsubu ile eksik kalan 525,06‬ TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan toplam peşin harç olan 179,90 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan başvurma harcı olan: 179,90 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan masraf olan: 55,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinden ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre hesaplanan toplam 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine’ye gelir kaydına,
7-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 10.320,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili davacıya verilmesine,
8-Karardan sonra yapılacak masrafların davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına,
9-Davalıların yaptığı masrafların davalılar üzerinde bırakılmasına,
10-Taraflarca yatırılan ve dosyada bakiye kalan delil/gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair ; davacı vekilinin ve temlik alan davalı Denge Varlık vekilinin yüzüne karşı miktar itibari ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/06/2024

Katip Hakim