Karar Detayı

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO:

BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR : 1-
2-
VEKİLİ :
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan "Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)" davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 04.10.2021 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 01.11.2015 tarihli Hak ve Alacak Devri (Temlik) Sözleşmesinin imzalandığını, Temlik Sözleşmesinin, ... Ltd. Şti. ile davalılar arasında 2013 yılında akdedilmiş bayilik bağlantı sözleşmesi ile satış sözleşmelerinden kaynaklanan hak ve alacakların devrini içerdiğini, davalı şirketin, finansal açıdan sıkıntıya düşmese sebebiyle iflasın ertelenmesi kararı alındığını, üretimi durdurmuş ve iflas erteleme kararının korunmasından beş yıl faydalanmak suretiyle sözleşmelere konu seramikleri ve iadesi gereken çekleri ... Ltd. Şti.'ne teslim etmediğini, mezru sözleşmelerin yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçındığını, ... Ltd.Şti.'nin davalılarla yapmış olduğu Bayilik Bağlantı Sözleşmesi ve Satış Sözleşmelerine ilişkin tüm hak ve alacaklarını 01.11.2015 tarihli Temlik Sözleşmesiyle müvekkili şirkete devrettiğini, davalı şirketin, finansal tüm sorunlarını çözerek üretime başlamış olmasına rağmen taraflar arasında yapılan görüşmelerde bugün-yarın teslim yapılacak denilmek suretiyle müvekkili şirketin oyalandığından bahisle; Fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla; Davanın, HMK madde 107 hükmü gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığından, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda alacak kalemlerinin arttırılacağından; Davanın kabulüne, temlik sözleşmesi ile bayilik bağlantı sözleşmesi ve satış sözleşmelerine istinaden dava dilekçesinin ekindeki Ek-1 Liste Malzeme Satış Şartları uyarınca, Müvekkili şirkete temlik edilen 33192 m2 4141 ebatında seramik alacağının davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen müvekkili şirkete aynen teslimine, 4141 ebatında seramik alacağının aynen tesliminin mümkün olmaması durumunda, 33192 m2 4141 ebatında seramiğin dava tarihindeki rayiç bedelinin tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK 107 hükmü gereğince ileride artırılmak kaydıyla şimdilik asgari 1.000,00 TL'sinin ihtar tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Bayilik Bağlantı Sözleşmesinin 2. Maddesi uyarınca ön ödeme amacıyla davalılara teslim edilmiş 2.338.972,47 TL tutarındaki çeklerden iade edilmesi gerekirken iade edilmeyen çeklerin bedeli olan 520.000,00 TL alacağın tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK.107 hükmü gereğince ileride arttırılmak kaydıyla şimdilik asgari 1.000,00 TL'sinin iade tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, iadesi gerekirken iade edilmeyen çekler sebebiyle bankanın çek hamiline ödemekle yükümlü olduğu çek zorunlu karşılığı bedeli olan 50.000,00 TL alacağın tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK 107 hükmü gereğince ileride artırılmak kaydıyla şimdilik asgari 500,00 TL'sinin ödeme tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 343,00 TL ihtarname giderinin dava tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilinin mahkememiz dosyasına Uyap sistemi üzerinden sunmuş olduğu 11.11.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan işbu davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, işbu davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, Bayilik Sözleşmesinden kaynaklanan talepler için davanın, tarafların bir yetki sözleşmesi yapmışlarsa, bu sözleşme ile yetkili kılınan yerde açılacağını, (HMK. m.17) böyle bir yetki sözleşmesi yok ise davanın, kural olarak, davalının ikametgâhı Mahkemesinde açılacağını, (HMK. m. 6)
davacı şirket tarafından, yetki sözleşmesinin varlığına ilişkin bir delil sunulmadığını, işbu davaya bakmakla yetkili mahkemenin genel hükümlere göre belirleneceğinin açık olduğunu, müvekkillerinin yerleşim yerinin Bilecik İli Söğüt ilçesi olduğundan, müvekkilleri aleyhine açılacak davada yetkili mahkemenin Söğüt Mahkemeleri olduğunu, davanın açıldığı Konya Mahkemesi'nin yetkisiz olduğunu, yasal süresi içinde mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, yetkiye itirazlarının kabulü ile davanın usul açısından reddine karar verilmesini talep ettiklerini, TTK.'nun 329. Md.'sine göre anonim şirketin, sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan, borçlarından dolayı yalnız malvarlığıyla sorumlu bulunan şirket olduğunu, Pay sahiplerinin, sadece taahhüt etmiş oldukları sermaye payları ile ve şirkete karşı sorumlu olduklarını, Kanunun, kesin bir sınır çizerek Anonim Şirketlerde ortakların sorumluluğunu sadece taahhüt etmiş oldukları sermaye payları ile yine “sadece şirkete karşı” olarak tayin ettiğini, bu durumun, Anonim Şirketlerde şirket alacaklılarının ortaklar nezdinde takibe girmelerine engel teşkil ettiğini, Anonim şirketlerde yönetim ve temsil yetkisinin yönetim kurulunda olduğunu ve yönetim kurulunun kusur sorumluluğunun bulunduğunu, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, yönetim kurulunda yer alan müvekkili ...'ın hukuki sorumluluğundan bahsedebilmek için kusurlu olduğunun ispatının şart olduğunu, müvekkilinin kusurlu olduğunun ispat yükünün davacı tarafa ait olduğundan bahisle; Müvekkili ... yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının talep etmiş olduğu seramik alacağının teslim tarihinde borcun muaccel hale geldiğini, davacının iddiasına göre, 2013 yılında teslim edilmesi gereken seramik alacağının dava tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığından, davacı tarafından açılan eldeki davadaki alacakların zamanaşımına uğramış olduğundan davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili şirket ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. arasında müvekkili şirket tarafından üretilen seramiklerin satışına ilişkin ticari münasebet bulunduğunu, ticari ilişkinin kapsamının, müvekkili şirketin sahip olduğu veya olabileceği markalar altında üretilen veya müvekkili şirket tarafından tedarik edilerek pazarlanan veya ileride pazara sürülecek olan ürünlerin, dava dışı ... tarafından bayi sıfatı ile toptan satışı ve müvekkili şirketin sahip olduğu markaların kullanılması ile ilgili esaslar ve hukuki ilişkiler olduğunu, dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili şirkete öncelikle ileri vadeli çekler keşide edilerek verildiğini, akabinde, müvekkili şirket tarafından dava dışı ...'e mal teslim edilmeye başlandığını, dava dışı ... ile müvekkili şirket arasındaki ticari ilişkinin bozulmasının da, ... tarafından keşide edilen çeklerin karşılıksız çıkmasından kaynaklandığını, bu karşılıksız çek tutarlarının, nasıl ...'den alındıkları tarihte müvekkili şirket kayıtlarına borç olarak işlendiyse, karşılıksız çıktıkları tarihte ise ...'in kayıtlarına borç olarak işlendiğini, dava dışı ... tarafından keşide edilen veya cirolanan çeklerin karşılıksız çıkmasından dolayı, müvekkili şirket aleyhine icra takipleri yapıldığını, müvekkili şirketin alacaklılar ile anlaşarak, çek bedellerini faizleri ve tüm ferileri ile birlikte yapılandırarak, ödeme yapmak zorunda kaldığını, davacı şirketin iade edilmediğini iddia ettiği çeklerin iade edilmemesinin sebebinin, çeklerin karşılıksız kalması nedeniyle icra takibine konu edilmesinden kaynaklandığını, İcra Dairelerinde yer alan çeklerin, müvekkili şirket tarafından alacaklılara ödeme yapılarak teslim alındığını ve davacı şirkete iade edildiğini, halen ödemesi devam eden dosyaların mevcut olduğunu, bu dosyalara ilişkin ödemelerin de tamamlandıktan sonra ilgili çekler iade alınarak davacı şirkete teslim edileceğini, davacı şirket tarafından müvekkili şirkete, Konya . Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 08/06/2021 tarihli ihtarnamesi gönderildiğini, taraflarınca Söğüt Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 01/072021 tarihli ihtarnamesi ile cevap verildiğini, davacı şirkete ihtarnamede belirtildiği gibi bir borçlarının bulunmadığını, ön ödeme amacıyla müvekkili şirkete teslim edilen 2.338,972,47 TL tutarındaki çeklerden iade edilmesi gerekirken iade edilmeyen 2.234.972,47 TL tutarında çek olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını, davacı tarafından ödemesi yapılmayan çeklerin davacıya iade edildiğini, iade edilemeyen çeklerin ise karşılıksız işlemi yapıldığından icra takibine konu edildiğini, icra dosyalarına ilişkin ödemelerın tamamlanıp ilgili icra dairelerinden çeklerin alınarak davacıya iade edileceğinin bildirildiğini, İhtarnameye cevap verildiği tarih itibariyle iade edilmeyen 840.000,00 TL bedelli çek olduğu belirtilmiş olsa da, dava aşamasına kadarki süreçte birtakım çeklerin icra dairelerinden teslim alınarak davacıya iade edildiğini, davacının alacak iddiasının haksız ve mesnetsiz olduğunu, ... tarafından keşide edilen ve karşılıksız çıkan çeklerin icra takibine konu edilmesi sonrasında müvekkili şirket tarafından ödeme yapılması sonucunda müvekkili şirketin ciddi boyutta maddi zarara uğradığını, işbu ödemelere ilişkin rücu haklarını saklı tuttuklarından bahisle; Davanın, öncelikle usule ilişkin itirazları dikkate alınarak, usulden reddine; aksi kanaatte olması halinde ise esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalılar vekilinin mahkememizin 24.05.2022 tarihli duruşmasındaki beyanında; Yetki itirazında bulunmuşlar ise de yetki itirazları konusundaki taleplerinden vazgeçtiklerini, davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiş, beyanının altını imzalamıştır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Tarafların bildirmiş oldukları deliller, davalı asilin vergi, esnaf ve ticari kayıtları ile dava dışı ... ... İnşaat Tic. Ltd. Şti.'nin ticari kayıtlarına ilişkin bilgi ve belgeler, Söğüt Noterlik Makamı'nın 01.07.2021 tarih ve ... yevmile numaralı ihtarnamenin tebligat şerhli fotokopisi, Konya .Noterli Makamı'nın 08.06.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin tebligat şerhli fotokopisi, davacı tarafa Sözleşme başlıklı temlik sözleşmesini sunması için ve yine davacı tarafa Sözleşmedir başlıklı sözleşmenin 2.maddesi gereğince ön ödemeli çeklere konu ilgili çek bilgeli ile banka garanti bedeline yönelik iadesi talep edilen çek bilgelerini bildirmesi için süre verildiği, sunulan bilgiler doğrultusunda ilgili bankalara müzekkereler yazılarak; Dava konusu çeklerin çek garanti tutarlarının ödenip ödenmediği, ödenmiş ise kime ödendiğinin sorulduğu, ilgili banka kayıtları dosyamız içerisine celbedilmiş, tanık beyanları alınmış ve dosyamızda bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davacı tanığı ... mahkememizin 08.11.2022 tarihli duruşmasındaki beyanında; Ben davacı şirkette kurulduğundan beri çalışıyorum, orada aktif yönetici olarak çalışırım, dava dışı ... Otomotiv Gıda Firması ile ... Tic. A.Ş. aralarında sözleşme vardı, ... ...'in bayisiydi, davalı ...'ten ... ürünleri alır alt bayilere dağıtırdı, ... krize girdi, ...'de alt bayilere ürün veremedi, avans olarak davalı ...'e verilmiş olan çekler ... tarafından ödenemedi, bu kez ...'de krize girdi, davacı firma ...'in borçlarını ödedi ve ...'in ...'ten olan alacağını temlik etti, davacının temlik ettiği alacakların çoğu ödenmedi, taraflar arasındaki anlaşmalar sırasında ben vardım, anlaşmaları biliyordum, ... ile davalı ... arasında ...'in vermiş olduğu çek karlığında mal verileceği kararlaştırıldı, bu malların verilmemesi halinde avans olarak alınan çeklerin iade edileceği kararlaştırılmıştı, ... malı vermediği gibi çekleri de iade etmedi, bundan dolayı da ... finans olarak dönemedi bu çeklerin bedelini de davacı şirket ödedi, dava konusu edilen temlik sözleşmesinde bahsedilen alacak bu alacaktır, ayrıca ... daha önceki yıllara ait yapmış olduğu ticaretten doğan %3'lük primi de ödemedi, satış sözleşmelerinde bu primlerin kaydı vardır dedi.Tanıklık ücreti talebim yoktur, demiştir.
Davacı tanığı ... mahkememizin 08.11.2022 tarihli duruşmasındaki beyanında;Ben davacı şirkette çalıştım, hatırladığım kadarıyla 2013 yılında davacı şirkette çalıştım, burada muhasebe departmanında çalışırdım, ben davacı şirketten önce de dava dışı ...'de çalışıyordum, 2011 yılı falandı davalı ...'in fabrikası kapalıydı, dava dışı şirket ile davalı şirket sürekli görüşme halindeydi, davalı şirketin fabrikasının açılacağı söylenirdi, dava dışı Yapı Ser tarafından davalı şirkete çekler gönderilirdi, bazı çekler geri iade edildi, başka müşteri çekleriyle iade edildi, bazıları da hiç geri gelmedi, zamanla dava dışı ... vermiş olduğu çekleri ödeyemez hale geldi, daha sonra davacı şirket ile dava dışı ... arasında temlik sözleşmesi yapılmış ben bu sözleşme sırasında ben yoktum, fakat bu firmalar aynı iş kolunda çalıştığı için sürekli birbirleri ile ticari ilişki içerisindeydi, bağlantıları vardı, davalı şirket ile ... in arasında yapılan sözleşmeler sürekli yanımda dururdu, sözleşmelerde primle ilgili düzenlemeler vardı, ben orada bulunurken davalı şirket tarafından ...'e primler ödenmedi, ancak önceki yıllarda bu primlerin ödendiğine dair, daha doğrusu prim yerine mal verildiğine dair, geçmiş yılların belgelerini ben gördüm, prim oranını tam olarak hatırlamıyorum, ancak para yerine mal verilirdi, bildiklerim bundan ibarettir dedi. Tanıklık ücreti talebim yoktur, demiştir.
Talimat mahkemesi kanalıyla beyanı alınan davacı tanığı Adem Mekik'in beyanında; Yaklaşık 10 yıl kadar önce ... San ve Tic .AŞ. De bölge müdürü olarak çalıştım, yaklaşık 2-3 yıl kadar çalışmam sürdü, dediğim gibi ayrılalı 10 yıl oldu, benim çalıştığım dönemde davacı ... Seramik şirketi çalıştığım şirketin bayiliğini yapıyordu, çalıştığım firma seramik karo üretim fabrikasıdır, biz bayilerimizle sözleşmeler yaparız, bu sözleşmeler kapsamında bayilerden çek alırız, bu çek bedeli kadar malı da sevk ederiz, bu çekin önce alınmasının nedeni sevkiyattaki riskten dolayıdır, zira gönderilen ürünler yekün tutar, zarara uğrama durumu olabilir, o dönem fabrika ekonomik koşullar nedeniyle zor duruma girmiştir, bu nedenlerle davacı firmaya sevkiyatları durdurdular, genel olarak sevkiyatlar durduruldu, normalde davacı taraf ile yapılan sözleşmede mal karşılığı %3 prim verileceği hüküm altına alınmıştır, örnek vermem gerekirse 5 milyonluk bir sözleşmeyse %3 ü seramik karşılığı davacıya verilecekti, ancak bu prime karşılık gelen seramiklerı davacı firmaya vermediler, ben davacı taraftan alınan çek karşılığı ürünün teslim edilip edilmediğini bilmiyorum, işten ayrıldım, ancak primin verilmediğini biliyorum, davalı şirketin de kayyum tarafından yönetildiğini duymuştum, hatta davalı firmanın bu hareketi davacı firmanın da ekonomik olarak zora girmesine neden oldu, ben yaklaşık 6 yıldır farklı bir seramik firmasında çalışmamı sürdürüyorum, %3 prim o zaman için bayağı yekün tutuyordu, benim olaya ilişkin bilgim ve görgüm bunlardan ibarettir, demiştir.
Talimat mahkemesi kanalıyla beyanı alınan davacı tanığı ... beyanında; Konya da ...'ın sahibi olduğu firma ...'in bayisiydi. Ben de o dönemde ...'in satış pazarlama koordinatörüydüm Benim çalıştığım dönemde bayilerimizde mal satış sözleşmeleri yapardık. O sözleşmelerden bir tanesinde bu firma ile yaptık ve bu sözleşmede benim de imzam var. Bu sözleşmenin içeriğinde ...'in, bayiye mal verecekti. Bunun sonucunda firma belli vaadelerle bu seramiklerin ücretini ödeyecekti. Firma da yüzde üç gibi mal karşılığında bir prim verecekti. Ben bu süreçten sonra işten ayrıldım. Daha sonrasında bu sözleşmenin ... tarafından yerine getirilmedi, bayiye malların sağlıklı bir şekilde gönderilmediği bana gelen bilgilerden benim haberim oldu. Ben firmadan ayrılsam da aynı sektörde devam ettiği için bu hususu sektördeki arkadaşlardan öğrendim. Sözleşmedeki mal karşılığı bedelin birebir aynısı oranında Konya' daki firmadan çek alındı. Ama daha sonra bu çeklere karşılığı olan mal firmaya sağlıklı bir şekilde teslim edilmediğini biliyorum. Çek miktarlarının ne kadar olduğunu hatırlamıyorum. Ama sözleşmede yazan miktarı ve sözleşmedeki yazan vaadeler sayınca firmadan çek alındı. Ben buna bizzat şahit oldum. Benim bildiklerim bunlardan ibarettir. Tanıklık ücreti istemiyorum, demiştir.
Davacının davayı ıslah etmiş ve ıslah harcını mahkememiz dosyasına yatırdığı görülmüştür.
Davanın, 01.11.2015 tarihli Hak ve Alacak Devri (Temlik) Sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkidir.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Davacının, davalı şirket ile aralarında 01.11.2015 tarihli Hak ve Alacak Devri (Temlik) Sözleşmesinin imzalandığı, Temlik Sözleşmesinin, ... Ltd. Şti. ile davalılar arasında 2013 yılında akdedilmiş bayilik bağlantı sözleşmesi ile satış sözleşmelerinden kaynaklanan hak ve alacakların devrini içerdiğini, davalı şirketin, finansal açıdan sıkıntıya düşmesi sebebiyle iflasın ertelenmesi kararı alındığını, üretimi durdurmuş ve iflas erteleme kararının korunmasından beş yıl faydalanmak suretiyle sözleşmelere konu seramikleri ve iadesi gereken çekleri ... Ltd. Şti.'ne teslim etmediğini, mezru sözleşmelerin yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçındığını, ... Ltd.Şti.'nin davalılarla yapmış olduğu Bayilik Bağlantı Sözleşmesi ve Satış Sözleşmelerine ilişkin tüm hak ve alacaklarını 01.11.2015 tarihli Temlik Sözleşmesiyle davacı şirkete devrettiğini, davalı şirketin, finansal tüm sorunlarını çözerek üretime başlamış olmasına rağmen taraflar arasında yapılan görüşmelerde bugün-yarın teslim yapılacak denilmek suretiyle davacı şirketin oyalandığından bahisle; Fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla; Davanın, HMK madde 107 hükmü gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığından, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda alacak kalemlerinin arttırılacağından; Davanın kabulüne, temlik sözleşmesi ile bayilik bağlantı sözleşmesi ve satış sözleşmelerine istinaden dava dilekçesinin ekindeki Ek-1 Liste Malzeme Satış Şartları uyarınca, davacı şirkete temlik edilen 33192 m2 4141 ebatında seramik alacağının davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen davacı şirkete aynen teslimine, 4141 ebatında seramik alacağının aynen tesliminin mümkün olmaması durumunda, 33192 m2 4141 ebatında seramiğin dava tarihindeki rayiç bedelinin tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK 107 hükmü gereğince ileride artırılmak kaydıyla şimdilik asgari 1.000,00 TL'sinin ihtar tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Bayilik Bağlantı Sözleşmesinin 2. Maddesi uyarınca ön ödeme amacıyla davalılara teslim edilmiş 2.338.972,47 TL tutarındaki çeklerden iade edilmesi gerekirken iade edilmeyen çeklerin bedeli olan 520.000,00 TL alacağın tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK.107 hükmü gereğince ileride arttırılmak kaydıyla şimdilik asgari 1.000,00 TL'sinin iade tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, iadesi gerekirken iade edilmeyen çekler sebebiyle bankanın çek hamiline ödemekle yükümlü olduğu çek zorunlu karşılığı bedeli olan 50.000,00 TL alacağın tam ve kesin olarak tespitinden sonra HMK 107 hükmü gereğince ileride artırılmak kaydıyla şimdilik asgari 500,00 TL'sinin ödeme tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 343,00 TL ihtarname giderinin dava tarihinden itibaren işletilecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği, davalının, davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Mahkememizce davalı şirketin adresinin bulunduğu Söğüt Nöbetçi Asliye Hukuk (Ticaret) Mahkemesine talimat yazılarak; Mahkememiz dosyasının mahkememizce re'sen seçilen SMMM bilirkişisi ...'a tevdi edilerek; Davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne ait dava konusu 2010, 2011, 2012, 2013, 2014 ve 2015 yıllarına ait ticari defterlerinde uyuşmazlık konuları ile sınırlı olarak rapor düzenlenmesinin istenildiği, SMMM bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 07.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan davalı kayıtlarına göre avans çeklerinden kaynaklanan 31.12.2015 tarihi itibarıyla 1.488.768,79 TL alacak bakiyesi görüldüğünü, karşılıksız çeklerin davalı tarafından daha sonraki yıllarda iadesi ile avans çeklerinin iade edilmiş olması ile çek alacağının kalmamış olduğunun ... Ltd. Şti. tarafından beyan edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce dava dışı ... ... İnş. Ltd. Şti.'ne meşruhatlı davetiye çıkartılarak 2010-2011-2012-2013-2014-2015 yıllarına ilişkin ticari defterleri dosyaya sunması veya bilirkişi incelemesi yapılması hazır edilmesi halinde ne şekilde hazır edileceğine yönelik süre verildiği, ticari defterlerin dosyaya sunulması veya ne şekilde hazır edileceğine yönelik beyanda bulunulması halinde; re'sen seçilecek mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla dava dışı şirketin ticari defterleri incelenerek davalı şirketin ticari defterlerindeki kayıtlar karşılaştırılmak ve dosya içerisinde bulunan çekler ve diğer belgelerde değerlendirilmek suretiyle davacının alacağına yönelik rapor düzenlenmesine karar verildiği, mahkememiz dosyasının ara karar doğrultusunda mahkememizce re'sen seçilen SMMM bilirkişisi ...'e tevdi edilerek rapor düzenlenmesinin istenildiği, SMMM bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 08.09.2023 tarihli bilirkişi raporunda; Dava dışı ... Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinde yapılan incelemeye göre; Tacir olan davalı ... A.Ş. ile dava dışı ... Ltd. Şti. arasında ticari bir ilişki bulunduğunun dava dışı şirket defter kayıtları, belge ve beyanlardan anlaşıldığını, dava dışı şirketin uyuşmazlık dönemine ait ticari defterlerinin HMK 222. Maddesindeki şartları taşıdığını, dava dilekçesinde iadesi ya da bedelleri talep edilen toplam 520.000,00 TL bedelli çeklerin sonradan iade edilmiş olduğunu, buna göre davacı tarafın çek bedellerinden alacağının kalmadığını, dava dışı ... Ltd. Şti.'ne ait defter kayıtları ile iade edilen avans çekler birlikte değerlendirildiğinde dava dışı şirketin davalı ... A.Ş.'den 1.804.921,35 TL alacaklı olduğunu, çekin zorunlu karşılık bedellerinin tahakkuku yada ödendiğine dair dava dışı şirket defterlerinde herhangi bir kayıt ya da dosya kapsamında bir belge bulunmadığını, ciro primlerinin ödenmesine ilişkin dava dışı şirket defterlerinde herhangi bir kayıt yada dosya kapsamında bir belge bulunmadığını, ciro primlerinin tahakkukunun avans çeklerinin ödenme şartına bağlı olması durumunun mahkemenin takdirinde olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının sözleşmeler konusunda Borçlar Hukuku Nit. Hes.uzmanı Doç.Dr...., inşaat bilirkişisi İnşaat Mühendisi ... ve SMMM bilirkişisi Prof.Dr....'ya tevdi edilerek; Davalı ve dava dışı ... firmasının ticari defterlerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu sunulan rapordaki kayıtlar, dosya içerisinde bulunan banka kayıtları, sözleşmeler, hesap mutabakatı, alacağın temliki sözleşmesi, noter ihtarnameleri de değerlendirİlmek suretiyle, ayrıca tarafların dosya içerisinde raporlara yönelik beyan ve itirazları da değerlendirilerek davacının seramik talebi ve talep edebileceği miktar ile talep edebileceği seramik miktarının dava tarihindeki ve 30.07.2021 tarihindeki değeri tespit edilerek davacının her bir talebi yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak rapor düzenlemelerinin istenildiği, Borçlar Hukuku Nit. Hes.uzmanı Doç.Dr...., inşaat bilirkişisi İnşaat Mühendisi ... ve SMMM bilirkişisi Prof.Dr.... tarafından düzenlenen 19.03.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda; Davacı alacağının 04.10.2021 dava tarihi itibariyle 39.730,00 m2 x 31,00 TL/m2=1.231.630,00 TL olduğunun bildirildiği, mahkemenin davacı talebine göre hesap yapılması yönünde kanaati hasıl olursa; Davacının ödemelerden kalan alacak bedeli ve cirodan kalan alacak bedeline mukabil 14.344,00 TL m2 + 18.848,00 m2 = 33.192,00 m2 seramik alacağının bulunduğu, 04.10.2021 dava tarihi itibariyle sözleşmede yer alan 41*41 cm ebatlarındaki sırlı porselen özelliğindeki seramiklerin serbest piyasa fiyatlarına göre m2 rayiç bedelinin KDV hariç olmak üzere 31,00 TL/m2 olacağının, bu tespite göre davacı alacağının 04.10.2021 dava tarihi itibariyle 33.192,00 m2 * 31,00 TL/m2=1.028.952,00 olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Mahkememiz dosyasının kök rapor düzenleyen sözleşmeler konusunda Borçlar Hukuku Nit. Hes.uzmanı Doç.Dr...., inşaat bilirkişisi İnşaat Mühendisi ... ve SMMM bilirkişisi Prof.Dr....'ya tevdi edilerek; Tarafların itirazlarının değerlendirilmesi ve daha önceki ara kararda belirtildiği üzere ihtarnamede belirtilen sürenin sona erdiği tarih olan 30.07.2021 tarihi itibariyle de fayansların değerlerinin tespit edilmesi bunun yanında davacı tarafın talepleri arasında bulunan çek garanti bedeli ve ihtarname giderlerine yönelik hesaplamanın yapılarak ek rapor düzenlenmesinin istenildiği, Borçlar Hukuku Nit. Hes.uzmanı Doç.Dr...., inşaat bilirkişisi İnşaat Mühendisi ... ve SMMM bilirkişisi Prof.Dr.... tarafından düzenlenen 20.05.2024 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda; Seramik alacağının değerinin 929.376,00 TL, davacı tarafın talepleri arasında bulunan çek garanti bedeli ve ihtarname giderlerine ilişkin olarak, Söğüt Asliye Hukuk Mahkemesi yoluyla alınan 08.05.2023 havale tarihli bilirkişi raporunda, çek tazminatları ile ilgili 27.170,00 TL tespitinin bulunduğunun bildirildiği görülmüştür.
Davacının davayı ıslah etmiş ve ıslah harcını mahkememiz dosyasına yatırdığı görülmüştür.
Davacının iade edilmeyen çeklere yönelik talebinin davadan sonra çekler davacıya iade edildiğinden konusuz kalması nedeniyle bu yönde karar verilmesine yer olmadığına, ancak dava tarihi itibariyle davacı haklı olduğundan davacı lehine yargılama giderleri ile vekalet ücretini takdirine, davacının 29.390 m2 41x41 ebatında seramik alacağının davalı ... San.ve Tic.Aş. tarafından davacıya aynen teslimine, aynen teslimin mümkün olmaması halinde 822.920,00 TL 'nin 30/07/2021 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Aş.'den alınarak davacıya verilmesine, davacının 27.170,00 TL çek zorunlu karşılığı alacağının dava tarihi olan 04/10/2021 tarihinden itibaren işletilecek AVANS faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Aş.'den alınarak davacıya verilmesine,
Davacının ihtarname alacağına yönelik talebinin ise yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden bu talebin yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmesinin gerektiği,
Davacının davalı ... San.ve Tic. Aş.'ye yönelik fazlaya ilişkin talebinin reddine,
Davalı ...'ın ise taraflar arasındaki sözleşmede kefil olarak imzasının bulunduğu, sözleşmenin tarafı olmadığı gibi TBK'nun 581.vd.eden maddeleri gereğince bu davalıya böyle bir talebin yöneltilemeyeceği, geçerli bir kefaletin bulunmadığı ve bu davalının pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı, husumet itirazının taraflarca davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi ileri sürülmese bile re'sen dikkate alınması gerektiği anlaşılmakla davacının davalı ... hakkındaki talebinin pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
1-Davacının iade edilmeyen çeklere yönelik talebinin konusuz kalması nedeniyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacının 29.390 m2 41x41 ebatında seramik alacağının davalı ... San.ve Tic.Aş. tarafından davacıya aynen TESLİMİNE, aynen teslimin mümkün olmaması halinde 822.920,00 TL 'nin 30/07/2021 tarihinden itibaren işletilecek AVANS faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Aş.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacının 27.170,00 TL çek zorunlu karşılığı alacağının dava tarihi olan 04/10/2021 tarihinden itibaren işletilecek AVANS faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. Aş.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacının ihtarname alacağına yönelik talebinin yargılama giderleri kapsamında DEĞERLENDİRİLMESİNE,
5-Davacının davalı ... Tic. Aş.'ye yönelik fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
6-Davacı tarafından davalı ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
7-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 58.069,64 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL ve 9.680,74 TL harçlar ile 15.489,29 TL ıslah harcı toplamı 25.229,33 TL'nin mahsubu ile bakiye 32.840,31 TL harcın davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'den tahsili ile hazineye irad KAYDINA,
8-6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.320,00 TL arabulucu ücretinden kabul ret oranına göre hesaplanan 1.224,85 TL'sinin davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'den, geri kalan 95,15 TL'sinin ise davacıdan 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince tahsili ile Hazine'ye gelir KAYDINA,
9-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan toplam 224,80 TL ilk yargılama harcı, 9.680,74 TL peşin harç ile 15.489,29 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 25.394,83 TL harcın davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
10-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 12.900,00 TL bilirkişi ücreti ile 1.319,15 TL tebligat ve posta gideri ile 343,00 TL ihtarname gideri olmak üzere toplam 14.562,15‬ TL'nin kabul red oranına göre hesaplanan 13.512,25 TL yargılama giderinin davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, geri kalan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
11-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer OLMADIĞINA,
12-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT’ne göre hesaplanan 180.709,90 TL vekalet ücretinin davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
13-Davalı ... San.ve Tic.A.Ş.kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden AAÜT'ne göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... San.ve Tic.A.Ş.'ye VERİLMESİNE,
14-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T'nin 7/2.maddesine göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...'a VERİLMESİNE,
15-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansı bulunması halinde ilgilisine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/10/2024

Başkan Üye Üye Katip

• Bu evrak UYAP-DYS üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.