mahkeme 2023/475 E. 2025/166 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : 1-
VEKİLİ :
DAVALI : 2-
VEKİLİ :
DAVALI : 3-
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
KARAR YAZMA TARİHİ :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 30.04.2023 günü saat 00:30 sıralarında sevk ve idaresindeki ... Plakalı aracı ile İbiş Oteli geçip ... Alt geçidinde sağ şeritte ilerlemekte olduğu sırada davalı ...'in, sevk ve idaresinde bulunan ... Plakalı aracının direksiyon hakimiyetini kaybedip aracının sağ yan kısımları ile müvekkilin aracının sol arka kısımlarından başlayıp ön kısımlarına kadar çarptığını, olay neticesinde tutulan kaza tutanağında ... Plakalı araç sürücüsü ...'in 2918 52/1-b kuralını ihlal ettiğinden tam kusurlu olduğu, diğer sürücülerin kusurları olmadığını, bu kaza nedeniyle müvekkilinin aracının ciddi hasar gördüğünü, değer kaybına uğradığını, aracın tamir süresince ortaya çıkan yokluk giderinin tespiti ile ilgili Konya .Sulh Hukuk Mahkemesince ... D.İş Sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporunda hasarın 189.091,42 TL, değer kaybının 125.000,00 TL ve yokluk giderinin 22.500,00 TL olarak tespit edildiğini, TTK 1409 Maddesine göre kusurlu tarafın sigortaları olan trafik sigortası için ... Sigorta ve Kasko imm Sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.ne başvuru yapılmış anacak sonuç alınamadığını,2023/69408 arabuluculuk dosyası ile arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak anlaşama tutanağı imzalandığını, davalı ...'in tam kusurlu olduğunu bu nedenle tamirat masraflarından, işçilik bedelleri, parça bedelleri, ve değer kayıplarından diğer davalılar ile birlikte poliçe limitleri ölçüsünde olmak üzere müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, aracın tamir süresince kullanılmaması nedeniyle oluşan zarar ve bedellerinden de ...'in münhasıran sorumlu olduğunu, söz konusu kaza ile ilgili müvekkilin ... 4x4 3,0 V6 TDI 204 ov marka aracının değer kaybının, hasar bedellerinin tamirat işçilik ve parça bedellerinin aracın tamir süresince kullanılamamasından doğan tüm zarar ve bedellerin tahsili için dava açma zarureti doğduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle, davalarının kabulüne, aracın değer kaybı için şimdilik 250 TL, aracın hasar onarım parça ve işçilik bedelleri için şimdilik 250 TL olmak üzere, kaza tarihinden işleyecek yasal faiz ile müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline(davalı sigorta şirketleri yönünden poliçe limitleri dahilinde) aracın tamir süresi içinde kullanılamamasından doğan (araç mahrumiyeti zararının araç maliki Mustafa Cengizden kaza tarihi itibarı ile yasal faizi ile birlikte şimdilik 250 TL olarak tahsiline, ... Plakalı araç için ihtiyari tedbir kararı alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... poliçe numarasıyla 18/11/2022-18/11/2023 tarihlerini kapsayan Zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe teminatı ve sigortalı araç sürücülerinin kusuru oranı ile sınırlı olduğunu, müvekkil Şirketin kazaya karışan aracın ZMMS Poliçesini düzenleyen şirket olup, Müvekkil Şirketin sorumluluğu poliçe limitleri dahilinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu, Kaza Tespit Tutanağında her ne kadar uyuşmazlık konusu kazanın oluşumunda Müvekkil Şirket nezdinde sigortalı olan araç sürücünün tam kusurlu olduğu iddia edilse de bu iddianın kabulünün mümkün olmadığını, dosya içerisinde yer alan kaza tespit tutanağının kazaya karışan taraflar tarafından düzenlenmiş olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmayan bir tutanak olduğunu, kusur durumunun konusunda uzman kurum veya kişiler tarafından oran gösterir şekilde tespit edilmesi gerektiğini, bu sebeple kusurun Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından belirlenmesinin zorunlu olduğunu, müvekkil şirket aleyhine bir karar verilecek ise bile eksik evrak ile başvuru yapılması nedeniyle müvekkili şirketin temerrüte düşmediği ve bu nedenle faiz hesabının dava tarihinden itibaren olması gerektiği, davacının ticari faiz talebinin yerinde olmadığını, zira sigortalının araç ticari araç olmamakla sigortalının da tacir olmadığını, davacı yana ait aracın; daha önce herhangi bir kazaya karışıp karışmadığı, karışmış ise nerelerden hasar aldığı, hangi parçalarda değişim yapıldığı, aracın kaza anındaki kilometresi, modeli, yaşı vb. hususlar baz alınarak; kabul anlamına gelmemekle birlikte gerçek zararı bulunması gerektiğini, söz konusu aracın değeri ve diğer unsurlar işbu durum gözetiler yapılması gerektiğini, Kaza Tespit Tutanağında her ne kadar konusu kazanın oluşumunda Müvekkil Şirket nezdinde sigortalı olan tam kusurlu olduğu iddia edilse de bu iddianın kabulü mümkün olmadığını, açıklanan nedenlerle, müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, yukarıda arz ve izah edilen sebepler ve sayın mahkemenizce res'en göz önüne alınacak sebeplerle; davacının davasının esastan reddine ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın, 30.04.2023 tarihinde müvekkil şirkete sigortalı ... plakalı araç ile davacıya ait 007 MKU 89 plakalı aracın karıştığı kaza sebebiyle değer kaybı ve hasar bedeli talepli işbu davayı ikame ettiğini, müvekkil şirket ile diğer davalı sigortalı ... arasında, ... plakalı araç için; 18.11.2022 -18.11.2023 tarihlerini kapsayan ... poliçe no'lu kasko sigorta poliçesi akdedildiğini, müvekkil sigorta şirketi tarafından ilgili poliçe ile verilmekte olan teminatın poliçeye ilişkin özel şartlar çerçevesinde değerlendirilmesi ile mümkün olacağını, zira poliçe özel şartlarında yer alan ihtiyari mali mesuliyet sigortası klozu'nda; "Sigortacı işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar
temin eder. " denildiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmı ile sınırlı olduğunu, hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, öncelikle davacının talep ettiği zarar net bir şekilde belirlenmeli, akabinde davacıya ait aracın ZMMS poliçesinin tespit edilerek, ZMMS limitlerinin aşılıp aşılmadığının tespiti gerektiğini, hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; teminat limitlerini bildirmek davayı kabul anlamında olmamakla birlikte, yapılacak inceleme sonucunda şirketin sorumluluğunda bir bedel ortaya çıktığı takdirde sorumluluk limitinin esas alınması gerektiğini, trafik sigortasının bir meblağ sigortalı olmayıp bir zarar sigortası olduğunu, kısaca açıklamak gerekirse, söz konusu teminat limitinin tamamının defaten ödenmesi söz konusu olmayıp, zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusur oranında bu gerçek zararın tazmininin esas olduğunu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu (Trafik) Mali Sorumluluk Sigortasının hukuki mahiyeti incelendiğinde; motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortası türü olduğunu, bu nedenle Karayolları Zorunlu (Trafik) Mali Sorumluluk Sigortası, kara yolunda motorlu araç işletenin, işlettiği araç nedeniyle üçüncü kişilere verilen bedensel ve eşya zararlarından dolayı onun mali ve hukuki sorumluluğunu üçüncü kişilere karşı güvenceye alması nedeniyle pasif ve aynı zamanda zarar sigortası niteliğini taşıdığını, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında gerçek hasarı ödemekle yükümlü olduğunu, bu nedenle dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç Sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığının ve kusur oranının belirlenmesi önem taşıdığını, çünkü sigorta bir zenginleşme aracı olmayıp, sigorta şirketinin, sigortalı aracın sebep olduğu riziko sebebiyle üçüncü kişilere ait mal veya bedeni zarardan ötürü poliçede gösterilen limit meblağın tamamını değil, üçüncü kişilerin maruz kaldığı gerçek zarar miktarını araştırıp saptayarahk ödemesinin esas olduğunu, herhangi bir kusur tespiti yapılmadığından, dosyanın kusurun tespitinde en yetkili kurum olan Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi'ne tevdi edilmesini talep ettiklerini,somut olayda başvuru konusu aracın kazadan önceki halinin değerli/orijinal/kazaya uğramadığı/değişeni olmadığına ilişkin herhangi bir delilin dosyada mevcut olmadığını, değer kaybına konu araç model ve kilometresi dikkate alındığında bu durumdaki aracın değişmeyen parçası, boyalı olmayan yanı olamayacağı, araç görülmek ve tüm bu hususlar araştırılmak suretiyle ortaya konulmuş olmadığını, ayrıca aracın ruhsatında da fenni muayene süresinin dolup dolmadığı, işletilmeye elverişli olup olmadığının da belli olmadığı, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde başvuru konusu araçta değer kaybı oluşmayacağından başvurunun reddi gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğu ancak ZMMS teminat limitlerinin tüketilmesinden sonra başlayacağını, işbu davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden aleyhine vekalet ücreti ve yargılama masrafları da hükmedilemeyeceğini, tüm bu sebeplerle davacı tarafından aleyhe açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tüm bu sebeplerle davacı tarafından aleyhe açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, yukarıda açıklanan ve resen dikkate alınacak sebepler doğrultusunda; sair hususlar hakkında cevap ve itirazlar hakları saklı kalmak kaydıyla, cevaplarının kabulü ile; sayın mahkeme aksi kanaatte ise maddi ve hukuki gerekçeleri mesnetsiz bulunan davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili aleyhine değer kaybı, tamirat masrafları, işçilik bedelleri, hasar bedelleri, parça bedelleri ve araç mahrumiyet bedeli talepli işbu dava ikame edildiğini, kaza sonrasında tanzim edilen kaza tespit tutanağı yargıtay denetimine ve hüküm kurmaya elverişli olmayan bir tutanak olup kusur durumunun konusunda uzman kurum veya kişiler tarafından oran gösterir şekilde tespit edilmesi gerektiğini, bu sebeple kusurun Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından belirlenmesinin zorunlu olduğunu, davacı değer kaybı talep etmiş olmakla, davaya konu aracın daha önce herhangi bir kazaya karışıp karışmadığı, karışmış ise nerelerden hasar aldığı, hangi parçalarda değişim yapıldığı, aracın kaza anındaki kilometresi, modeli, yaşı vb. hususlar baz alınarak; kabul anlamına gelmemekle birlikte gerçek zararın bulunması gerektiğini, çünkü daha önce de kazaya karışan dava konusu aracın hali hazırda orjinal olup olmadığı bilinmeyen parçalarının, değişen parçalarının yeniden değer kaybına sebebiyet vermeyeceğinin açık olduğu, davacı tarafından araç kiraladığına dair herhangi bir şekilde belge, fatura veya ödeme belgesi sunulmadığını, davacı tarafından açılan tazminat davasının haksız, kötüniyetli ve mesnetsiz olduğundan bu taleplerinin de reddi gerektiğini, davacının araçtan yoksun kaldığı süreçte gerçek bir kazanç kaybına uğradığı hususunu ispatlaması gerekmekte olduğunu, davacının dava dilekçesi eklerinin usulüne uygun olarak tebliği gerçekleşmediğinden bu hususta beyanda bulunma haklarını saklı tuttuklarını, davayı kabul manasında olmamak üzere, söz konusu davanın haksız fiile dayanması sebebiyle uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiğini, davacının açmış olduğu davasının usul ve esastan reddini ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ
Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacının uğradığını iddia ettiği hasar bedeli, değer kaybı ve ikame araç bedeli maddi zarının tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu,
Taraflar arasındaki ihtilafın ise 30/04/2023 tarihinde meydana gelen kazada davalılara atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği bir maddi zararı olup olmadığı, var ise miktarı ve davalılardan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu görüldü.
II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE
(1) DAVA TÜRÜ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar Mahkememizin 28/11/2023 Tarihli duruşmasının (6) nolu ara kararı gereğince T.C. Konya . Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş dosyasında aldırılan 05/06/2023 tarihli bilirkişi raporu ile davadaki taleplerine ilişkin zararlarını yaklaşık olarak belirlediği, dolayısıyla davanın belirsiz alacak davası olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle kısmi dava olarak nitelendirilmesine karar verilmiş ise de T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 15/12/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "...dava açılmadan önce delil tespiti yaptırma yoluna gidilmiş olmasının, davaya konu edilen zarar veya alacak miktarının belirli hâle getirdiği şeklinde yorumlamak Kanunun amacına aykırıdır." şeklinde karar verildiği anlaşılmakla Mahkememizin 20/02/2024 Tarihli duruşmasının (1) nolu ara kararı ile bu ara karardan dönülerek T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 15/12/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı emsal alınarak Mahkememizin 28/11/2023 tarihli duruşmasının (6) nolu ara kararından dönülerek DAVAYA BELİRSİZ ALACAK DAVASI OLARAK DEVAMINA karar verilmiştir.
(2) KUSUR AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Mahkememizce taraf tanıklarının dinlenmesi akabinde T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 14/10/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı çerçevesinde adli trafik bilirkişisinden kusur raporu aldırılmıştır. 10/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olmadığı rapor edilmiştir.
10/05/2024 Tarihli Kusur Raporunda yer alan tespitlerin kaza tespit tutanağında yer alan tespitlerle örtüşmesi ve dahi söz konusu raporun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle bu raporun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
(3) HESAP BİLİRKİŞİ RAPORLARI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Mahkememizce dava konusu araca ilişkin olarak sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası ile Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak davaya konu kaza tarihinde, davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri dosyamız arasına kazandırılmış, akabinde Yüksek Mahkeme ilamları çerçevesinde davacının var ise değer kaybı ve ikame araç bedeli maddi zararının hesaplanması hususunda
(a) Dava Öncesinde T.C. Konya . Sulh Hukuk Mahkemesinin 05/06/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; Araçta meydana gelen hasar miktarı, tamirat gideri ve aracın rayiç piyasa fiyatı nazara alındığında tamirinin ekonomik olduğu, KDV ve işçilik dahil olmak üzere onarım masrafının 189.091,42 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesi rayiç piyasa fiyatının 1.325.000,00 TL olduğu, kaza sonrası piyasa fiyatının 1.200.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 125.000,00 TL olacağı, aracın makul tamir süresinin 15 gün olduğu, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 1.750,00 TL olduğu, davacı tarafından yapılması gereken zorunlu masrafların mahsubu neticesinde ikame araç bedeli maddi zararının 22.500,00 TL olacağı rapor edilmiştir.
(b) Mahkememizce aldırılan 10/05/2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; Araçta meydana gelen hasar miktarı, tamirat gideri ve aracın rayiç piyasa fiyatı nazara alındığında tamirinin ekonomik olduğu, KDV ve işçilik dahil olmak üzere onarım masrafının 189.091,42 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesi rayiç piyasa fiyatının 1.250.000,00 TL olduğu, kaza sonrası piyasa fiyatının 1.150.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 100.000,00 TL olacağı, aracın makul tamir süresinin 10 gün olduğu, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 1.750,00 TL olduğu, davacı tarafından yapılması gereken zorunlu masrafların mahsubu neticesinde ikame araç bedeli maddi zararının 15.320,00 TL olacağı rapor edilmiştir.
(c) Mahkememizce aldırılan ve raporlar arasındaki çelişkiyi giderir 08/12/2024 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda özetle; Araçta meydana gelen hasar miktarı, tamirat gideri ve aracın rayiç piyasa fiyatı nazara alındığında tamirinin ekonomik olduğu, KDV ve işçilik dahil olmak üzere onarım masrafının 166.347,46 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesi rayiç piyasa fiyatının 1.350.000,00 TL olduğu, kaza sonrası piyasa fiyatının 1.200.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 150.000,00 TL olacağı, aracın makul tamir süresinin 15 gün olduğu, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 1.250,00 TL olduğu, davacı tarafından yapılması gereken zorunlu masrafların mahsubu neticesinde ikame araç bedeli maddi zararının 18.750,00 TL olacağı rapor edilmiştir.
(ç) Netice: -T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 02/10/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "Sigorta şirketi 3.kişinin uğradığı gerçek zarardan sorumludur. Sigortacı, ZMSS sözleşmesinden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olarak, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın, onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisini de (3065 sayılı KDV Kanunu uyarınca) zarar görene ödemek zorundadır." şeklinde ifade edildiği üzere davalı sigorta şirketinin KDV yönüyle yapmış olduğu itirazın yerinde olmadığı, T.C. Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 21/02/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "ZMMS Genel Şartlarına göre değer kaybı hesaplamasının yapılamayacağı, araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya (farka) göre hesaplanması gerekir." şeklinde ifade edildiği üzere davalı sigorta şirketinin hesaplama yöntemi yönüyle yapmış olduğu itirazın yerinde olmadığı, UYAP Bilişim Sisteminden yapılan sorgulamada davacının kaza tarihini kapsayan bir KASKO Poliçesi olmadığı(Mükerrer tahsilata sebebiyet vermemek için KASKO Şirketi tarafından kaza sebebiyle davacıya ikame araç tahsisi yapılıp yapılmadığının denetimi açısından) (Rapor dosyamız arasına alınmış ve taranarak UYAP Bilişim Sisteminden dosyaya eklenmiştir), Mahkememizce Türkiye Reasürans Şirketler Birliği ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden davacıya ait aracın önceki kayıtlarının dosyamız arasına celp edildiği, nitekim bilirkişi raporunun 7/12 sayfasında bu hususunun göz önüne alınarak hesaplama/değerlendirmenin yapıldığı anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin bu yönde yapmış olduğu itirazın yerinde olmadığı, Sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası, Türkiye Reasürans Şirketler Birliği ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin müzekkere cevapları, kazanın oluş şekli, çarpma noktaları, dava konusu aracın modeli, markası, özellikleri, kaza sebebiyle yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, kaza neticesinde araçta meydana gelen hasar miktarı ve Yüksek Mahkeme içtihatları gereğince araçta meydana gelecek değer kaybının kaza tarihi itibariyle hesaplanmak durumunda olunması, 08/12/2024 tarihli bilirkişi raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle heyet raporunun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
(4) DAVACININ BEDEL ARTIRIM VE ISLAH DİLEKÇELERİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: (1) nolu madde başlığı altında detayıyla izah edildiği üzere eldeki dava 6100 Sayılı Kanunun 107/1 maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açılmıştır. T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 19/09/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "Belirsiz alacak davasında davacı, alacağının tam ve kesin olarak belirlenmesinden sonra HMK'nın 107.maddesine dayalı olarak bir kez alacağını artırabilir. Ayrıca davasını HMK'nın 176. ve devamı maddelerine göre bir kezde ıslah edebilir." şeklinde ifade edildiği üzere davacının bedel artırım hakkının yanı sıra bir defa da ıslah hakkı bulunmaktadır. Davacı vekili tarafından 15/05/2024 Tarihli dilekçe ile ıslah hakkı, 07/02/2025 Tarihli dilekçe ile de bedel artırım hakkı kullanılmış olup Mahkememizce bu dilekçedeki talepler nazara alınarak değerlendirme yapılmıştır.
(5) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, kurum müzekkere cevapları, bilirkişi raporları, Yüksek Mahkemenin emsal mahiyetteki ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının aracında hasar meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olmadığı, Mahkememizce hükme esas alınarak 08/12/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda tespit edildiği üzere araçta meydana gelen hasar miktarı, tamirat gideri ve aracın rayiç piyasa fiyatı nazara alındığında tamirinin ekonomik olduğu, KDV ve işçilik dahil olmak üzere onarım masrafının 166.347,46 TL olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesi rayiç piyasa fiyatının 1.350.000,00 TL olduğu, kaza sonrası piyasa fiyatının 1.200.000,00 TL olacağı, davacının değer kaybı maddi zararının 150.000,00 TL olacağı, aracın makul tamir süresinin 15 gün olduğu, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 1.250,00 TL olduğu, davacı tarafından yapılması gereken zorunlu masrafların mahsubu neticesinde ikame araç bedeli maddi zararının 18.750,00 TL olacağı anlaşılmakla bu tutarlar üzerinden davacının davasının kısmen kabulü ile;
Davacının 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 150.000,00 TL değer kaybı maddi zararı ile 166.347,46 TL hasar bedeli maddi zararının davalı ... Sigorta A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ...) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Araç Başına Maddi Teminat Limiti: 120.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 28/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak), davalı ... Sigorta A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: .../0) teminat limitleri ve ZMMS sorumluluğunu aşan kısımlarla sınırlı olmak üzere (İMM Kombine Teminat Limiti: 500.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 27/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) ile davalı ...'den(Kaza tarihi olan 30/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin hasar bedeli talebinin reddine,
18.750,00 TL ikame araç bedeli maddi zararının davalı ...'den kaza tarihi olan 30/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmesi hususunda Mahkememizde vicdani kanaat hasıl olmuştur.
(6) ZAMANAŞIMI DEFİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Eldeki davanın 6100 Sayılı Kanunun 107/1 maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak açıldığı, dava tarihi itibariyle tüm alacak için zamanaşımının kesildiği, kaza tarihinin 30/04/2023 tarihi olduğu, dava tarihinin 02/08/2023 tarihi olduğu, ıslah hakkının 15/05/2024 Tarihli dilekçe ile bedel artırım hakkının ise 07/02/2025 Tarihli dilekçe kullanıldığı, 2918 Sayılı Kanunun 109/1 maddesi de nazara alındığında talebin zamanaşımına uğramadığı Mahkememizce kabul edilmiş, bu yöndeki defilere itibar edilmemiştir.
(7) FAİZ TÜRÜ VE BAŞLANGIÇ TARİHİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE:
(a) Faiz Türü Açısından Yapılan Değerlendirmede: Kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın hususi olarak kullanıldığı ve davacı tarafından yasal faiz talep edildiği görülmekle hükmolunan tazminatlara yasal faiz uygulanmıştır.
(b) Faiz Başlangıç Tarihi Açısından Yapılan Değerlendirmede: Eldeki davanın haksız fiilden kaynaklandığı, kaza tarihinin 30/04/2023 tarihi itibariyle davalı sürücü/işletenin temerrüde düştüğü anlaşılmakla bu davalı yönüyle hükmolunan tazminatlara kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiştir.
T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 18/10/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir." ifade edildiği üzere sigorta şirketine yapılan başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda zararın karşılanmaması halinde sigorta şirketi yönüyle faizin başlayacağı, somut olayımızda davacı tarafından ... Sigorta A.Ş'ye yapılan başvurunun 14/06/2023 tarihinde tebliğ edildiği, tebliğ tarihi itibariyle bu sigorta şirketinin 27/06/2023 tarihinde temerrüde düştüğü, davacı tarafından ... Sigorta A.Ş'ye yapılan başvurunun 15/06/2023 tarihinde tebliğ edildiği, tebliğ tarihi itibariyle bu sigorta şirketinin 28/06/2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmakla sigorta şirketleri yönüyle bu tarihler nazara alınarak hükmolunan tazminatlara yasal faiz uygulanmıştır.
(8) DAVA ŞARTI ARABULUCULUK MAHKEMEMİZİN GÖRÜŞ DEĞİŞİKLİĞİ YÖNÜYLE YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar Mahkememizce daha önce eldeki davanın mutlak ticari dava olması ve dava açılmadan önce sigorta şirketine arabuluculuk başvurusunda bulunmanın ve süreci tamamlamanın dava şartı olduğundan bahisle Zorunlu Arabuluculuk Ücreti masrafı sigorta şirketlerine yükletilmekte ise de (Emsal T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 03/10/2023 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı) T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 09/09/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında "Bir başka deyişle tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır. Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde ifade edildiği üzere eldeki davada alternatif uyuşmazlık çözüm yolu öngörüldüğünden arabuluculuğun zorunlu dava şartı olmadığı anlaşılmakla Mahkememizin önceki uygulamasından vazgeçilerek yapılan arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-)Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
(a) Davacının 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 150.000,00 TL değer kaybı maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ...) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Araç Başına Maddi Teminat Limiti: 120.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 28/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak), DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: .../0) teminat limitleri ve ZMMS sorumluluğunu aşan kısımlarla sınırlı olmak üzere (İMM Kombine Teminat Limiti: 500.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 27/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DEN(Kaza tarihi olan 30/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) Davacının 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 166.347,46 TL hasar bedeli maddi zararının DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ...) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Araç Başına Maddi Teminat Limiti: 120.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 28/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak), DAVALI ... SİGORTA A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: .../0) teminat limitleri ve ZMMS sorumluluğunu aşan kısımlarla sınırlı olmak üzere (İMM Kombine Teminat Limiti: 500.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 27/09/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE DAVALI ...'DEN(Kaza tarihi olan 30/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının fazlaya ilişkin hasar bedeli talebinin REDDİNE,
(c) Davacının 30/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 18.750,00 TL ikame araç bedeli maddi zararının DAVALI ...'DEN kaza tarihi olan 30/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-) Alınması gereken 22.890,51TL harçtan, peşin olarak alınan 269,85TL harç ve ıslah harcı olarak alınan 5.370,78TL harç olmak üzere toplam 5.640,63TL'nin mahsubu ile bakiye 17.249,88TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, (davalı ... sigorta şirketinin (120.000/335.097,46) oranında 6.177,26TL'den diğer davalılar ile birlikte sorumlu olduğuna, davalı ... sigorta şirketinin (316.347,46/335.097,46) oranında 16.284,68TL'den diğer davalı ... ile birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalı ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)
3-) Arabuluculuk dava şartı olmadığından hazine tarafından karşılanan 3.200,00TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-) Davacı tarafından yapılan 269,85TL başvuru harcı, 38,40TL vekalet harcı, 269,85TL peşin harç ve 5.370,78TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.948,88TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... sigorta şirketinin (120.000/335.097,46) oranında 2.130,32TL'den diğer davalılar ile birlikte sorumlu olduğuna, davalı ... sigorta şirketinin (316.347,46/335.097,46) oranında 5.616,02TL'den diğer davalı ... ile birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalı ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)
5-) Davacı tarafından yapılan 4.950,00TL bilirkişi raporu gideri, 963,00TL yazışma ve tebligat gideri olmak üzere toplam 5.913,00TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 5.537,18TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... sigorta şirketinin (120.000/335.097,46) oranında 1.982,89TL'den diğer davalılar ile birlikte sorumlu olduğuna, davalı ... sigorta şirketinin (316.347,46/335.097,46) oranında 5.227,35TL'den diğer davalı ... ile birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalı ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)
6-)Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 53.615,59TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (davalı ... sigorta şirketinin (120.000/335.097,46) oranında 19.200,00TL'den diğer davalılar ile birlikte sorumlu olduğuna, davalı ... sigorta şirketinin (316.347,46/335.097,46) oranında 50.615,59TL'den diğer davalı ... ile birlikte sorumlu olduğuna, diğer davalı ...'in tamamından sorumlu olduğuna,)
7-)Davalı ... Sigorta tarafından sarfedilen 38,40-TL vekalet harcı, 3.000,00TL bilirkişi ücreti ve 49,25TL posta gideri olmak üzere toplam 3.087,65TL yargılama giderinden davanın haklılık oranına (22.743,96/339.091,42) göre hesaplanan 207,10TL'nin davacıdan alınarak davalı ... Sigortaya verilmesine, fazlasının davalı üzerinde bırakılmasına,
8-)Davalı ... tarafından sarfedilen 38,40-TL vekalet harcı, 3.912,25TL bilirkişi ücreti ve 130,75TL posta gideri olmak üzere toplam 4.081,40TL yargılama giderinden davanın haklılık oranına (22.743,96/357.841,42) göre hesaplanan 259,41TL'nin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine, fazlasının davalı üzerinde bırakılmasına,
9-)Davalılar ... Sigorta ve ... vekilleri yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 22.743,96TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ... Sigorta ve ...'e verilmesine,
10-)6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, kararın vekille temsil edilmeyen taraflar açısından kendilerine, vekille temsil edilen taraflar açısından ise 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/03/2025

Katip Hakim