mahkeme 2023/107 E. 2024/215 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : HASIMSIZ
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇE YAZIM TARİHİ :

Davacı taraf vekilinin hasımsız olarak açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Bir adet keşidecisi ... Diş deposu - ... , alacaklısı ... Tic. A.Ş olan ,21/07/2022 keşide tarihli,31/12/2023 vade tarihli bononun müvekkili nezdinde kaybolduğunu, ödemeden men kararı verilmesini ve iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ
6102 Sayılı TTK'nın 778/1-ı maddesi delaletiyle adı geçen kanunun 757 ila 763 maddelerine dayanan bono iptali davası olduğu görüldü.
II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI
T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 11/04/2018 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamında;
"Dava, zayi olduğu iddia edilen çeklerin iptaline ilişkindir. Davacı banka, davaya konu ettiği çekleri tahsil cirosu ile almakla vekil hamil olup, hamile ilişkin müracaat hakkını kullanabileceği gibi, ziyaı halinde çek iptali için dava açmaya yetkili olduğu ve TTK 757. madde hükmüne göre ödeme ve hamilin yerleşim yerinin Kızıltepe olduğu, bu durumda Kızıltepe Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davada işin esasına girilmek suretiyle karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir." denilmiştir.
III.HÜKME ESAS ALINAN DELİLLER VE NETİCE
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunumuzun 778/1-ı maddesi delaletiyle "Bono" hakkında da uygulanacak "Poliçe" hükümlerinden olan;
*"Önleyici Önlemler" başlıklı 757/1. Maddesinde; "İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini İsteyebilir.
",
*"Dilekçe Sahibinin Yükümlülükleri" başlıklı 759/1-2. Maddesinde; "Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.",
*"İhtar İçeriği" başlıklı 760/1. Maddesinde; "Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder",
*"Süreler" başlıklı 761/1-2-3 maddelerinde; "Poliçeyi getirme süresi en az üç ay ve en çok bir yıldır. Vadesi gelmiş poliçelerde zamanaşımı, üç ayın geçmesinden önce gerçekleşirse, mahkeme üç aylık süre ile bağlı değildir. Süre, vadesi gelen poliçeler hakkında birinci ilan gününden, vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işler.",
*"İlan" başlıklı 762/1. Maddesinde; "Poliçenin getirilmesine ilişkin ilan, 35 inci maddede yazılı gazete ile üç defa yapılır."
*"İptal Kararı" başlıklı 764/1. Maddesinde; "Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir."
*"Teminat" başlıklı 765/1. Maddesinde; "Mahkeme, iptale karar vermeden önce, kabul edene, poliçe bedelini tevdi etme ve yeterli teminat karşılığında bunu ödeme yükümünü getirebilir.
" amir hükümleri yer almaktadır.
Anılan amir kanun hükümleri ve somut olayımız bir arada değerlendirildiğinde; Keşidecisi ... (TCKN:... )(... Diş Deposu), lehtarı ve keşide tarihi 21/07/2022, Keşide yeri Karatay/Konya, bedeli 150.000,00 TL, vade tarihi 31/12/2023, lehtarı ve 1. Cirantası Öncü ... Ticaret A.Ş.(VKN:... ), hamili ... A.Ş.(VKN:... ) olan ihdas nedeni "Nakten" olan 1 adet bonunun zayii olduğu iddiasıyla davacı tarafından eldeki davanın açıldığı, yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 11/04/2018 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamı da emsal alındığında davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, TTK'nın 759/2-son maddesi gereğince bononun esas içeriği hakkında davacı tarafından ayrıntılı bilgi verilmesi ve suretinin sunulması sebebiyle Mahkememizce zayii olduğu iddia edilen bonoya ilişkin olarak ödeme yasağı yönünde tedbir kararı verildiği, akabinde TTK'nın 760/1, 761/1-2 ve 762/1 maddeleri gereğince usulüne uygun olarak kanunun tayin ettiği süreler nazara alınarak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde 07/09/2023, 15/09/2023 ve 25/09/2023 tarihlerinde ilanların yaptırıldığı, keşideciye meşruhatlı davetiye çıkarıldığı, 3 aylık yasal sürede dava konusu bonoyu ibraz eden çıkmamasından dolayı TTK'nın 778/1-ı. maddesi delaletiyle 764/1 maddeleri uyarınca bononun iptaline karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacının davasının KABULÜNE,
2-Keşidecisi ... (TCKN:... )(... Diş Deposu), keşide tarihi 21/07/2022, Keşide yeri Karatay/Konya, bedeli 150.000,00 TL, vade tarihi 31/12/2023, lehtarı ve 1. Cirantası ... Ticaret A.Ş.(VKN:... ), hamili ... A.Ş.(VKN:... ) olan 1 adet bononun ZAYİ OLDUĞUNUN TESPİTİ İLE İPTALİNE,
3-Karar Kesinleştiğinde; Dava konusu bono üzerine konan ödemeden men yönündeki tedbir kararının KALDIRILMASINA, 6100 Sayılı Kanunun 397/3 maddesi gereğince tedbir kararının kaldırıldığının keşideciye BİLDİRİLMESİNE, BU HUSUSTA DAVETİYE ÇIKARILMASINA,
4-Alınması gereken 427,60TL harçtan peşin alınan 179,90TL'nin mahsubu ile bakiye 247,70TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5- Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Karar Kesinleştiğinde; Talep olması halinde teminatın iadesi hususunun 6100 Sayılı Kanunun 392/2 maddesi gereğince 1 aylık süre dolduktan sonra değerlendirilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
DAİR; Davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/04/2024

Katip Hakim