Karar Detayı

T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/186
KARAR NO: 2025/345
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 27/11/2024
ESAS NO: 2022/971
KARAR NO: 2024/1073
DAVANIN KONUSU: Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 13/02/2025
İSTİNAF KARAR
YAZIM TARİHİ: 14/02/2025
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/11/2024 tarih ve 2022/971 Esas - 2024/1073 sayılı kararı davalı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ... Yapı Kooperatifinin üyesi olduğunu ve kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getirdiğini, davalılardan ...kooperatifin inşaat yapmış olduğu arsada, arsa sahibi konumunda olduğunu, diğer davalı ...'ın ise arsa sahibi olmamasına ve hatta kooperatif ile bir ilişkisi bulunmamasanı rağmen müvekkilin dairesinin de aralarında bulunduğu yaklaşık 20 dairenin 1/2 hissesine sahip olduğunu, davalı kooperatifin KKİS gereğince diğer davalılara devri gereken daireleri devrettiğini, dava konusu dairenin yapılan sözleşme gereğince kooperatife devredilmesi gerektiğini, dava konusu 6 nolu dairenin müvekkiline isabet ettiğini, ilgili dairenin müvekkiline tahsis edildiğini ancak müvekkilinin tescil talebinin kooperatif tarafından yerine getirilmediğini, müvekkilinin üye hesap ekstresi ve muavin dökümünde görüleceği üzere 6 numaralı daire için 170.290,00-TL ödeme yaptığını, müvekkilinin davacı davalı kooperatife en yüksek aidat ödeyen kişilerden olduğunu, daha az aidat ödemesine rağmen bir kısım üyelerin tapu devirlerinin yapıldığını, Kooperatifler Kanunu 23. maddesinde geçen eşitlik ilkesi uyarınca müvekkilinin de kooperatiften dairesini alması gerektiğini, kooperatif ile dava dışı kooperatif yüklenicisi arasındaki hukuki uyuşmazlık nedeni ile ...'ın daireleri kooperatife devretmekten imtina ettiğini, eldeki davanın Kayseri İli, ... İlçesi, ... Mah. ...Ada ... Parsel ... kat ... bağımsız bölümün aynına ilişkin olduğunu, bu nedenle yaklaşık ispatın gerçekleştiğinden bahisle, öncelikle dava konusu Kayseri İli ... İlçesi ... Mah. ... ada ... parsel ...bağımsız bölüm numaralı dairenin tapu kaydı üzerine üçüncü kişilere devrini ve cebri satışı önler nitelikte ihtiyati tedbir konulmasına, akabinde yapılacak yargılama neticesinde davanın kabulü ile Kayseri İli ... İlçesi ... Mah. ... Ada ... Parsel ... kat ... bağımsız bölüm numaralı dairelerin müvekkili adına tesciline, yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ...vekili cevap dilekçesinde: dava konusu Kayseri ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ... parsel ... kat ... numaralı bağımsız bölümün de bulunduğu taşınmazı içeren arsa karşılığı daire ve satış vaadi sözleşmesinin 21/12/2006 tarihinde müvekkili ile ...-... İnşaat arasında akdedildiğini, diğer davalı kooperatif ile dava dışı ... arasında yapılan herhangi bir sözleşme ve bu sözleşmeden doğacak yükümlülüklerin müvekkilinin doğrudan yahut dolaylı olarak ilgilendirmediğini, eldeki davada husumet yöneltilmesi gereken kişinin ... veya mirasçıları olduğunu, müvekkilinin bu davada taraf sıfatı bulunmadığını, ayrıca eldeki davada Kayseri 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/160 esas sayılı dosyasının sonucunun beklenmesi taleplerinin bulunduğunu, bu davanın sonucunun eldeki davada verilecek olan karar sonucunu değiştirecek mahiyette olduğunu, müvekkilinin davacı ile hiç bir ilgisi bulunmadığını, davanın müvekkili yönünden husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, haksız, hukuka aykırı ve mesnetsiz ikame edilen işbu davanın öncelikle usulden, esasa girilmesi halinde esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde: davaya konu taşınmazın müvekkili ile diğer davalı ... adına yarı hisseli olacak şekilde kayıtlı olduğunu, diğer davalı davalı ...Yapı Kooperatifi'nin ilgili taşınmaz üzerinde ayni yahut mülkiyet hakkı bulunmadığını, bu nedenle kooperatifin davada taraf sıfatı bulunmadığını, bu durumda da davaya bakmaya yetkili olan mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olacağını, görev yönünden davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin kooperatif üyesi olmadığını ve hiç bir organik bağı da bulunmadığını, kooperatife karşı sunulan hiç bir iddianın müvekkilini ilgilendirmediğini, kooperatif ile müvekkili arasında herhangi bir ilişki bulunmadığını, öncelikle usuli itirazları nazara alınarak davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde esastan reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı müflis kooperatif süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "....Somut olayda davacı kooperatif üyesi olarak adına tahsis edilen konutun tapu iptal ve tescilini talep etmiştir. Ancak İİK 198 maddesi uyarınca kooperatiften doğan tescil hakları para alacağına çevrildiğinden davacının tescil hakkı kanunen mümkün olmadığından reddedilmiştir.
-Davacının alacağının sıra cetveline kayıt kabul olarak görülüp görülemeyeceği hususu;
Davacının talebi kooperatif üyesi olarak adına tahsis edilen konutun tapu iptal ve tescili istemine ilişkin olup, 1163 sayılı Kanun’un 98'inci maddesi uyarınca bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde Türk Ticaret Kanunundaki anonim şirketlere ait hükümler uygulanır. TTK'nın 329 uncu maddesinde, belli istisnalar haricinde şirketin kendi hisse senetlerini temellük edemeyeceği öngörülmüş, buna paralel olarak TTK'nın 405/2 maddesinde ise "Pay sahipleri sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemezler; tasfiye payına müteallik hakları mahfuzdur" hükmüne yer verilmiştir. Bu nedenle, anonim şirket ortağı ödediği sermaye miktarı için şirketten alacaklı olmaz. Zira, ortakların payları için yapılan ödemeler ortaklığın sermayesini oluşturur. Sermaye payı ise ortaklığa verilmiş bir borç olmadığından ortaklığın iflası halinde ortaklar kural olarak iflas alacaklısı olamazlar. Diğer bir anlatımla, ortaklar ödedikleri sermaye borcunu iflas masasına alacak olarak kaydettiremezler. Ancak, pay cetveline göre paylaşım yapıldıktan sonra ve İİK'nın 196 ncı maddesi uyarınca faiz ödemelerinden sonra masada para kalması halinde pay sahiplerine ödeme yapılması mümkündür. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 98. maddesi yollamasıyla, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 379. ve 480/3. maddeleri kapsamında bir alacak olmadığı halde, iflas masasına kaydı mümkün alacak olarak kabulü edilemeyeceğinden davanın sıra cetveline kayıt kabul olarak görülmesi de mümkün değildir. (Bknz. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2022/5348 E., 2023/1558 K. Sayılı ilamı)
Davacı Yargıtay uygulaması gereği kooperatif üyesi olduğundan taşınmazın bedelinin sıra cetveline kaydı da mümkün olmadığından bu husus da mahkememizce kabul görmemiştir.
Dava konusu taşınmazın değeri keşfen belirlenmiş ve 1.098.966,73-TL olarak hesaplanmıştır. Bu miktar üzerinden davacı vekiline harç ikmali için 09/10/2024 tarihli celsede kesin süre verilmiş, davacı vekilince eksik harç ikmal edilmemiş ise de verilecek kararın niteliği sebebiyle ve reddine karar verilen davada maktu harç alınacağından bu ara karardan rücu edilerek 27/11/2024 tarihli celsede dava reddedilmiştir.
Bu noktada davalı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin başlangıçta harçlandırılan dava değeri üzerinden mi yoksa keşfen belirlenen dava değeri üzerinden mi hükmedileceği, bir başka anlatımla Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 5/2 maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı gündeme gelebilecektir. Ancak aynı tarifenin 13/2 maddesi açık olup hükmedilen vekalet ücreti tutarı harçlandırılan dava değeri tutarını geçemeyecektir. Benzer durumlarda yüksek mahkemelerce verilen kararlar da aynı yöndedir. (Bknz. İstanbul BAM 7. HD 2021/1923 Esas, 2021/1888 Karar- Antalya BAM 7. HD 2023/495 Esas, 2023/1398 Karar- Sakarya BAM 6. HD 2022/1635 Esas, 2023/673 Karar) Anılan kararlar da gözetilerek ve davacı davasını 30.000,00-TL üzerinden harçlandırdığına göre davalı vekilleri lehine 30.000,00-TL maktu harca hükmedilerek aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüş..." gerekçesiyle Davanın REDDİNE karar verilmiştir.
İşbu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Yerel mahkemenin lehlerine olan davanın reddi kararını, hukuka uygun olması nedeniyle kabul ettiklerini ve bu karar yönünden istinaf kanun yolu başvuru olmadığını, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/971 Esas ve 2024/1073 sayılı Kararının 6 Nolu hükmünde; "Davalılar ...ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden davalılar lehine 30.000,00-TL vekalet ücreti takdirine" şeklinde karar verilmiş olup kararın gerekçesi olarak ise "Bu noktada davalı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin başlangıçta harçlandırılan dava değeri üzerinden mi yoksa keşfen belirlenen dava değeri üzerinden mi hükmedileceği, bir başka anlatımla Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 5/2 maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı gündeme gelebilecektir. Ancak aynı tarifenin 13/2 maddesi açık olup hükmedilen vekalet ücreti tutarı harçlandırılan dava değeri tutarını geçemeyecektir. Benzer durumlarda yüksek mahkemelerce verilen kararlar da aynı yöndedir. (Bknz. İstanbul BAM 7. HD 2021/1923 Esas, 2021/1888 Karar- Antalya BAM 7. HD 2023/495 Esas, 2023/1398 Karar- Sakarya BAM 6. HD 2022/1635 Esas, 2023/673 Karar) Anılan kararlar da gözetilerek ve davacı davasını 30.000,00-TL üzerinden harçlandırdığına göre davalı vekilleri lehine 30.000,00-TL maktu harca hükmedilerek aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüştür." denildiğini, verilen bu kararın kanuna aykırı olup kaldırılması gerektiğini, dava konusu taşınmazın gerçek değerinin Keşif ve 30/05/2024 tarihli Bilirkişi Raporu ile belirlenmesine rağmen, davacının davasının reddedileceğine kanaat getirdiğinden tamamlama harcını yatırmadığını, davacının bu tutumunun kötüniyetli ve hukuk düzeninin kötüniyeti korumayacağını, yerel mahkemece kararda vekalet ücretine ilişkin emsal olarak belirtilen istinaf mahkemesi kararlarının içeriklerine taraflarınca ulaşılamamış olup mahkemece istinaf ilamlarından en azından bir tanesinin gerekçesinin karara yazılmamış olması ve yalnızca ilamların künyelerinin belirtilmiş olmasının; somut olayın uygulanabilirliği açısından tereddüt yarattığını belirterek; istinaf dilekçesinde izah edilen sebepler ve dairece resen nazara alınacak nedenler doğrultusunda; istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/971 Esas ve 2024/1073 sayılı kararının 6 Nolu hükmünün kaldırılmasına ve reddedilen dava nedeniyle tarafları lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; İstinaf dilekçesinde arz ve izah edilen sebeplerle ve mahkemece re'sen gözetilecek nedenlerle; istinafa cevap dilekçesinin kabulü ile Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/971 E. 2024/1073 K. Sayılı "Davanın Reddi " kararında hükmedilen vekalet ücreti yönünden davalı tarafın yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz "İstinaf Başvurusunun Reddine" dair karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
Dava, tapu iptal tescil istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davaya konu taşınmazın dava tarihindeki değerinin belirlenmesi amacıyla keşif yapıldığı, harcın ikmali, ikmal edilmediği takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verileceğinin davacıya ihtar edildiği, davacı yanın harcı ikmal etmediği, davalılar vekilinin 27.11.2024 tarihli celsede harç ara kararından dönülerek esastan karar verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkemesince ara karardan rücu edilerek davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Davacının dava dilekçesinde dava değerini 30.000,00 TL olarak gösterdiği, bu değer üzerinden harç alındığı esas alınarak bu değer üzerinden davalı lehine AAÜT 13/1 ve 13/2 maddesi gereği vekalet ücreti takdir edilmesi usul ve yasaya uygun bulunmuştur. Bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun bulunmuştur.
Dosya kapsamında toplanan delillere, ilk derece mahkemenin somut olaya yönelik kanıtları takdirinde ve hukuki ilişkiyi nitelendirilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına, istinaf edilen kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere göre davalılar vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 27/11/2024 tarih ve 2022/971 E. - 2024/1073 sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 615,40 TL istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı tarafından peşin yatırılmış 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK'nın 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.13/02/2025