Karar Detayı

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ... - [
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ : Av. ... - [
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/02/2023
KARAR TARİHİ : 07/01/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 09/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi özetle; Müvekkili ile davalı kooperatif arasında imzalanan 29/03/2017 tarihli inşaat sözleşmesi ile müvekkili şirket Kayseri ili Kocasinan ilçesi Boğazköprü Mah. 7193 ada 1 parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde toplam iki blok halinde dükkan iş yerlerinin ve bunların altyapıları trafo ile çevre düzenlemesi inşaatlarının imalatı ile projelerinin yapılmasının üstlenildiği, davalı tarafın da müvekkili şirketin yüklenici olarak yaptığı imalatlara karşılık hak edişlerini ve proje çizim bedelleri dahi tüm imalat bedellerini ödemeyi üstlendiği, şirket tarafından zaman kaybedilmeden işlemlere başlandığı ve projelerin 03/08/2017 tarihinde belediye tarafından onaylandığı, yapı denetim şirketleri ile sözleşme yapıldığı 16/08/2017 tarihinde hızla ruhsat alındığı ve inşaat hızla tamamlanarak teslim edildiği, davalı taraf ile akdettikleri sözleşme uyarınca üzerine düşen tüm sorumlulukları eksiksiz olarak yerine getirdiği, müvekkili şirketin üstlenmiş olduğu edimi yerine getirip davalı kooperatifçe kabul edilen imalatlardan doğan hak edişlerini davalı taraftan istemesine rağmen davalı tarafça üzerine düşen edimlerin yerine getirilmediği ve müvekkiline ödeme yapılmaya yanaşılmadığı, Kayseri 7. Noterliğinin 14/09/2018 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile 7 gün içinde ödeme yapılması gerektiği bildirilse de davalı tarafça şantiyeden uzaklaştırılarak çalışması engellenmeye çalışıldığı ve hak edişlerin ödenmediği, tüm bu nedenlerle davalı kooperatifin ticaret odasındaki hissesine, menkullerine, gayrimenkullerine üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına kurumlar ile şahıslar nezdinde bulunan teminat mektuplarına gayri menkullerine, araçlarına ve tüm banka hesaplarına haciz konulmasına, davanın kabulü ile davalı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve kötü niyetli itirazın iptaline, takibin tüm alacak yönünden devamına %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafından davaya karşı cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER:
Kayseri Genel İcra Dairesi'ne, Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne, Kocasinan Belediyesi'ne, Kayseri 7. Noterliği'ne, Gevher Nesibe Vergi Dairesi'ne, Kocasinan Tapu Müdürlüğü'ne, Mimarsinan Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne ve Gevher Nesibe Vergi Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap olduğu, ilgili kayıt ve belgelerin dosyamız arasına celp edildiği görüldü.
Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... sayılı dosya aslının dosyamız kapsamına alındığı görüldü.
Kayseri 6. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Değişik iş sayılı dosyasının Uyap sistemi üzerinden gönderildiği görüldü.
Davacı tanıkları ... ve ...'in 28/05/2024 tarihli duruşmada beyanlarının alındığı anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ...; "Ben 2017 - 2021 döneminde davalı kooperatifin Boğazköprü Mahallesinde yaptırmış olduğu inşaat alanının reklam işlerini yaptım, benim kendi reklam ajansım vardır, yapılan işleri ve inşaat alanını tanıtmak amacı ile drone çekimleri yaptık, ancak bu kesinlikle inşaat faaliyetlerini sekteye uğratmadı, bilhassa biz inşaat alanında işçiler çalışırken çekim yapmak istedik, çünkü bu reklam piyasasında daha etkili bir sonuç yaratır, o dönem yüklenici firma ... Mimarlık idi, bizim reklam çekimlerini yaptığımız dönemde davacı firma tarafından birinci sıradaki fabrikaların inşaatları tamamlanmıştı, muhtemelen 20-30 adet hangar hızlı bir şekilde bitmişti, davalı kooperatife ait olan arsa çok geniştir, halende inşaatlar devam etmektedir, ben aynı zamanda 2017 den beri davalı kooperatifinde üyesiyim, benim duyduğum kadarı ile davalı kooperatif işçilere inşaat alanında çekim yapılacağını bu nedenle inşaat alanının boşaltılması gerektiğini söylemiş, ancak biz çekimlerimizi işçilerin inşaat alanından çıkmasına yönelik hiçbir talepte bulunmadık, zaten bu reklam politikasına da uygun bir durum değildir." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ...; "Ben Boğazköprüdeki davalı kooperatifin arsasındaki hangar yapımı işinde taşeron olarak çalıştım, beton, demir ve kalıp işleri yaptım, biz ... tarafından orada çalışmak için götürüldük, ancak daha sonra ... kooperatif başkanı ile anlaşamayınca davacı şirket adına inşaat alanında çalışmaya devam ettik, bir hangarı tamamen tamamladık, davalı kooperatif başkanı... bey sürekli reklam çekimleri yaptıracağı bahanesi ile inşaat alanını terketmemizi istiyordu, özellikle bir gün yine reklam çekimleri yapılacağını söyleyerek o gün sahada hiç bulunmamazı istedi, bu olaydan sonrada çalışmalara devam ettik, ben birinci hangarın tamamlanmasından sonra inşaat alanında çalışmaya devam etmedim, benden sonra inşaat alanında ... Mimarlığın çalışıp çalışmadığını bilmiyorum, benim bir hangardan kastım 14 adet dükkanı içermektedir." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce davacı ve davalı tarafa HMK'nın 222 ve TTK'nun 80. maddesi gereğince 2017-2023 yıllarına ait ticari defter kayıtların incelemesi hususunda dosyanın Mali Müşavir bilirkişiye tevdi ile, davacı iddiası, davalı savunması, tarafların ticari defterleri incelenerek, elektronik defter ibraz edilmesi halinde ibraz edilen e-defterlerin GİB sisteminden doğruluğu da sorgulanarak, defterlerin usulüne uygun olarak tutulup tutulmadığı, kapanış tasdiklerinin olup olmadığı, Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi kapsamındaki mali kayıt ve tespitler de gözetilerek ... taraflar arasındaki inşaat yapım işi kapsamında defterlerde ödeme kaydı bulunup bulunmadığı, bakiye iş bedelinin tespitine ilişkin kayıtlar belirlenerek gerekçeli dayanaklı rapor alınması, ayrıca Mahallinde keşif yapılmak suretiyle refakate bir fen, bir inşaat mühendisi ve eser sözleşmelerinde nitelikli hesap uzmanı bilirkişi heyetine dosya tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan 02/12/2024 tarihli Hesap bilirkişisi, İnşaat Mühendisi bilirkişi, Harita Mühendisi Bilirkişi ve Mali Müşavir bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi raporunda özetle;
Mali Müşavir bilirkişinin incelemesinde; davalının davacıya
1.565.172,60 TL ödeme yaptığı, davacı vekilinin ... Esas sayılı dosyasına sunmuş olduğu 19.01.2021 tarihli bilirkişi raporuna
itiraz dilekçesinde; müvekkilinin davalıdan 2017 yılında 1.261.884,44 TL; 2018 yılında ise 403.850 TL
olmak üzere toplam 1.665.734,44 TL tahsilat yaptığının kabul edildiği tespit edilmiştir.
Eser sözleşmeleri alanında nitelikli hesap uzmanı bilirkişinin incelemesinde; somut olaya bakıldığında, taraflar arasında akdedilen inşaat yapım sözleşmesinde, iş ve imalat bedelinin Bayındırlık birim fiyatlarından üzerinden hesaplanacağı belirtilmiş olup, ilgili sözleşmede proje bedelinin de yapılacak işe dahil olduğunun belirlenmiş olması ve daha öncesinde proje bedelinin de yapılacak işe dahil olduğu belirlenmiş olması ve daha öncesinde proje bedeline ilişkin Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas -... Karar sayılı dosyasından alacak talep edilen proje bedeli talebinin reddedilmiş olması dikkate alındığında, bu durumda proje bedeli dahil edilmeden, yapılan iş karşılığında Bayındırlık birim fiyatları üzerinden değerlendirme ve hesaplama yapılması gerektiği belirlenmiştir.
İnşaat Mühendisi bilirkişinin incelemesinde; davacının yapmış olduğu fiili imalat bedelinin sözleşme kapsamında hak ediş hesabına göre toplam 2.592.465,78-TL olacağı, davacının Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında 1.665.734,44-TL ödeme aldığına ilişkin kabul beyanı dikkate alınacak olursa davacı şirketin 926.731,34-TL alacaklı olacağı tespit edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağı nedeniyle başlatılan takibe ilişkin itirazın iptali istemine dayanmaktadır.
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı kooperatif arasında imzalanan 29/03/2017 tarihli inşaat sözleşmesi ile müvekkili şirket Kayseri ili Kocasinan ilçesi Boğazköprü Mah. 7193 ada 1 parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde toplam iki blok halinde dükkan iş yerlerinin ve bunların altyapıları trafo ile çevre düzenlemesi inşaatlarının imalatı ile projelerinin yapılmasının üstlenildiği, davalı tarafın da müvekkili şirketin yüklenici olarak yaptığı imalatlara karşılık hak edişlerini ve proje çizim bedelleri dahi tüm imalat bedellerini ödemeyi üstlendiği, şirket tarafından zaman kaybedilmeden işlemlere başlandığı ve projelerin 03/08/2017 tarihinde belediye tarafından onaylandığı, yapı denetim şirketleri ile sözleşme yapıldığı 16/08/2017 tarihinde hızla ruhsat alındığı ve inşaat hızla tamamlanarak teslim edildiği, davalı taraf ile akdettikleri sözleşme uyarınca üzerine düşen tüm sorumlulukları eksiksiz olarak yerine getirdiği, müvekkili şirketin üstlenmiş olduğu edimi yerine getirip davalı kooperatifçe kabul edilen imalatlardan doğan hak edişlerini davalı taraftan istemesine rağmen davalı tarafça üzerine düşen edimlerin yerine getirilmediği ve müvekkiline ödeme yapılmaya yanaşılmadığı, Kayseri 7.Noterliğinin 14/09/2018 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile 7 gün içinde ödeme yapılması gerektiği bildirilse de davalı tarafça şantiyeden uzaklaştırılarak çalışması engellenmeye çalışıldığı ve hak edişlerin ödenmediği, tüm bu nedenlerle davalı kooperatifin ticaret odasındaki hissesine, menkullerine, gayrimenkullerine üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına kurumlar ile şahıslar nezdinde bulunan teminat mektuplarına gayri menkullerine, araçlarına ve tüm banka hesaplarına haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf davaya cevap vermemiştir.
Davaya konu edilen Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra takip dosyasının incelenmesi neticesinde; İcra takibinde Örnek-7 ödeme emrinin düzenlendiği, takip alacaklısının ... Mim. Müh. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti., takip borçlusunun S.S. ... Toplu İşyeri Yapı Koop. olduğu, alacak talep edilen bedelin 830.283,67-TL asıl alacak olduğu, icra takibinde borcun sebebinin Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Nolu dosyasınca yapılan 15.03.2021 tarihli bilirkişi raporunun dayanak yapılmış olduğu görülmüştür.
Taraflar arasında düzenlendiği belirtilen 29/03/2017 tarihli İnşaat Yapım Sözleşmesine göre; sözleşmenin konusunun Kayseri İli, Kocasinan, Boğazköprü mevkiindeki k34b224.1C Pafta. 7193 ada 1 nolu parselde kayıtlı 16.462.72 m² alanlı taşınmaz üzerine kooperatifçe sayısı, cins ve miktarı, evsafı, toplam inşaat alanı tespit edilecek olan ve hali hazırda ilke olarak brüt 200 m², 400 m², 600 m², 800 m², 1.000 m² olarak karar alınmış dükkanlardan oluşacak, toplam iki blok halinde dükkan işyerlerinin ve bunların altyapıları, trafo ile Çevre düzenlemesi inşaatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarının, birim fiyat tariflerinin, Birim fiyat analizlerinin, Bayındırlık Genel Teknik ve idari Şartnameleri göz önüne alınarak 2017 yılı Bayındırlık Birim Fiyatları baz alınarak yıllara sari olarak ihale edilmesi ile yine bu işlere ait, mimari avam projeler ve onaylı uygulama teknik mimarı detay projelerinin de gösterilen bedelden ihale edilmesi olduğu, yapılacak imalat işine projelerinde dahil olduğu, ancak proje işlerinin hesabının ayrıca yapılabileceği, imalat bedelinin; sözleşmenin 2.maddesinde yazılı işlerden, fili imalat işlerinin 2017 yılı ve imalatların yapılacağı yılın Bayındırlık Birim fiyatları üzerinden %-1 kırım ile yapılacağı belirtilmiştir. Sözleşmeye göre davacı yüklenici davalı ise iş sahibidir.
Dosyada mevcut olan Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... sayılı ilam suretinin incelenmesi neticesinde; Davacı-karşı davalının ... Mim. Müh. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. davalı-karşı davacının S.S. ... Toplu İşyeri Yapı Koop. olduğu, asıl dava konusunun alacak, karşı dava konusunun ise sözleşmenin iptali olduğu, yapılan yargılama neticesinde 27.05.2021 tarihli karar ile davanın ve birleşen davanın reddine karar verilmiş olduğu, ilgili kararın Kayseri BAM 4. Hukuk Dairesi'nin .... sayılı ilamı ile kaldırılarak yeniden hüküm kurulduğu ve kararın 02.03.2022 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
Dosyada mevcut olan Yapı Ruhsatı ve Seviye Tespit Tutanaklarının incelenmesi neticesinde; Kayseri İli Kocasinan İlçesi Boğazköprü Mah. 7193 Ada 1 Parselde kayıtlı B Blok taşınmazın yapı sahibinin S.S. ... Toplu İşyeri Yapı Koop. olduğu, müteahhidin ..., ... Mimarlık Müh. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. olduğu, toplam yüzölçümünün 5582m2 olduğu ve 14 adet ofislişyeri olduğu, yapı ruhsatının belediyece 16.08.2017 tarihinde onaylanmış olduğu, 31.12.2017 itibariyle yapı seviyesinin %60 oranında olduğu, 22.10.2018 itibariyle yapı seviyesinin %80 oranında olduğu ve 25.09.2022 itibariyle yapı seviyesinin %100 oranında olduğu görülmüştür.
Dosyada mevcut olan ve dava dilekçesi ekinde ibraz edilen 04.11.2017 tarihli İş Teslim Tutanağı suretinin incelenmesi neticesinde; Prefabrik bina, betonarme temel soket ve bağ kiriş imalatları onaylı ruhsat projesine göre tamamlanarak işveren S.S. ... Toplu İşyeri Kooperatifi'ne 04.11.2017 tarihinde eksiksiz olarak teslim edildiğinin belirtildiği, işbu tutanağın işveren kooperatif ve yüklenici tarafından imzalanmış olduğu görülmüştür.
Kayseri 7. Noterliği'nin 14.04.2023 tarihli cevabi yazısı ve ekinde yer alan ihtarname suretlerinin incelenmesi neticesinde;
05.06.2018 tarih ve 16621 yevmiye numaralı ihtarnamede; Keşidecinin ... Mim. Müh. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. muhatabın S.S. ... Toplu Konut Yapı Koop. olduğu, ihtarname konusunun hakediş raporunun tebliğinden ibaret olduğu, 04.11.2017 tarihli iş teslim tutanağı ile teslim edilen işlere dair hak ediş raporunun tebliğ edilerek, varsa bir itirazın 7 gün içinde bildirilmesi, aksi halde hakediş raporunun faturalandırılarak yasal işlem başlatılacağının ihtaren beyan edildiği, ihtarnamenin 08.08.2018 tarihinde muhataba tebliğ edildiği görülmüştür.
14.09.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamede; Keşidecinin ... Mim. Müh. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti., muhatabın S.S. ... Toplu Konut Yapı Koop. olduğu, ihtarname konusunun yapılan imalat ve hakediş raporu gereği düzenlenen faturanın tebliğinden ibaret olduğu, ihtarname ile 01.09.2018 tarih ve 001404 seri numaralı faturanın tebliğ edildiği, ödeme yapılmaması halinde yasal işlemlere başlanacağının ihtaren beyan edildiği, ihtarnamenin 20.09.2018 tarihinde muhatap tarafa tebliğ edildiği görülmüştür.
İhtarnameye konu 01.09.2018 tarih ve 001404 sıra numaralı faturaya bakıldığında; KDV dahil 2.396.319,39TL bedelli olduğu, fatura açıklamasında “15.11.2017 hakediş tutarı %3 tevkifatlı” olduğunun belirtildiği görülmüştür.
TBK. “Götürü Bedel” başlıklı 480. Maddesinde “Bedel götürü olarak belirlenmişse yüklenici, eseri o bedelle meydana getirmekle yükümlüdür. Eser, öngörülenden fazla emek ve masrafı gerektirmiş olsa bile yüklenici, belirlenen bedelin artırılmasını isteyemez. Ancak, başlangıçta öngörülemeyen veya öngörülebilip de taraflarca göz önünde tutulmayan durumlar, taraflarca belirlenen götürü bedel ile eserin yapılmasına engel olur veya son derece güçleştirirse yüklenici, hakimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı veya karşı taraftan beklenemediği takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir. Dürüstlük kurallarının gerektirdiği durumlarda yüklenici, ancak fesih hakkını kullanabilir. Eser, öngörülenden az emek ve masrafı gerektirmiş olsa bile işsahibi, belirlenen bedelin tamamını ödemekle yükümlüdür” hükmü yer almaktadır
Yargıtay 15.Hukuk Dairesi'nin 2016/655E. 2016/4100K. Sayılı ilamı “...Her iki sözleşmede de, bedel götürü olarak belirlenmiş olup, imzalandığı tarihte yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 480. Maddesi uyarınca bedel götürü olarak kararlaştırıldığından ve yüklenici de üstlendiği işi bu miktara tamamlamak yükümlülüğünde bulunduğundan, hakedilen bedelin fiziki oran kurularak hesaplanması gerekir. Dairemizin kararlılık kazanmış uygulaması da bu yöndedir. Bu oran belirlenirken de, yüklenici tarafından yapılan eserin eksik ve kusurları da dikkate alınmalıdır. Öte yandan davalının sunduğu belgelere göre yaptığı ödemeler toplamı 942.781,00 TL olup, ek protokol uyarınca sözleşme dışı proje bedeli ise 58.070,00 TL ile aynı protokole göre demir ve beton farkları fatura bedeli ise 15.888,00 TL olup, bu miktarlar mahsup edildiğinde sözleşme ile kararlaştırılan işler için ödenen bedel 868.823,00 TL'dir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş, sözleşme kapsamında yapılan işin eksik ve kusurlar gözetilerek, fiziki oranını bulmak, buna iş bedeli olarak kararlaştırılan 1.078.000,00 TL'yi oranlamak ve hakedilen iş bedelini bulmak ve az yukarıda ödenen bedel olan 868.823,00 TL'yi mahsup ederek hüküm kurmaktan ibarettir. Eksik incelemeyle karar verilmesi doğru olmamış, kararın taraflar yararına bozulması uygun bulunmuştur..." şeklindedir.
Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2016/631E. 2017/2693K. Sayılı ilamında da “...Taraflar arasında imzalanan 28.11.2008 günlü sözleşmede iş bedeli KDV dahil 607.700,00 TL olup, sözleşmede iş bedelinin 818 sayılı BK'nın 365. (6098 sayılı TBK'nın 480. maddesi) maddesinde belirtilen götürü bedel olarak kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Götürü bedelli sözleşmede, yüklenicinin hakettiği imalât bedeli, fiziki oran yöntemi ile başka bir ifadeyle sözleşme kapsamında gerçekleştirilen imalâtın eksik ve ayıplar da dikkate alınarak işin tamamına göre fiziki oranı tespit edilerek bulunacak bu oran götürü iş bedeline uygulanarak saptanmalı ve bulunacak bu rakamdan kanıtlanan ödemeler düşülerek hesaplanmalıdır. Sözleşme kapsamı dışında kalan fazla işlerin bedelinin ise, 818 sayılı BK'nın 410 ve devamı (6098 sayılı TBK'nın 526 ve devamı) maddelerinde düzenlenen vekâletsiz iş görme hükümleri uyarınca imalâtın yapıldığı tarihteki serbest piyasa rayiçlerine göre hesaplanması gerekir...” şeklinde görüş belirtilmiştir.
TBK. 481. maddesinde “...Eserin bedeli önceden belirlenmemiş veya yaklaşık olarak belirlenmişse bedel, yapıldığı yer ve zamanda eserin değerine ve yüklenicinin giderine bakılarak belirlenir.” hükmü yer almaktadır.
Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2018/2909E. 2019/1799K. sayılı ilamında “...Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamakla birlikte, eser sözleşmesi) ilişkisinin kurulduğu davalı vekilinin, cevap dilekçesinde takibe konu faturalardan birinin ödendiği savunmasından anlaşılmaktadır. Eser sözleşmesinde iş bedeli konusunda bir mutabakatın bulunmadığı hallerde, yapılan işin bedeli TBK'nın 481. maddesine göre; işin yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre belirlenecektir. Bu hususta konusunda uzman teknik bilirkişi aracılığıyla keşif ve inceleme yapılarak, KDV ve yüklenici karı eklenmeden belirlenecek iş bedelinden, iş sahibinin yaptığı ödemelerin mahsubu suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, mahkemece iş bedeli yasaya uygun şekilde belirlenmeden sadece fatura ve ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak karar verilmesi doğru olmamış, Dairemizce de hükmün sehven onandığı karar düzeltme incelemesi sırasında anlaşıldığından, dairemizin onama kararının kaldırılmasına, hükmün açıklanan nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir...” şeklindedir.
Yargıtay uygulamalarında, götürü bedelli eser sözleşmelerinde gerçekleştirilen imalâta göre yüklenicinin hak ettiği iş bedeli; ödenmeyen iş bedeli ya da iş sahibinin fazla ödemesi olup olmadığı ve miktarının, gerçekleştirilen imalâtın işin tamamına göre fiziki oranın tespiti ve bu oranın götürü bedele uygulanmak suretiyle hakedilen iş bedelinin hesaplanarak, kanıtlanan ödemeler düşülmek suretiyle belirlenmesi gerekmektedir.
Somut olayda; Yapı Ruhsatı ve Seviye Tespit Tutanakları, 04.11.2017 tarihli İş Teslim Tutanağı ve mahkememizce icra edilen keşif neticesinde ulaşılan tespitlere göre davacı yüklenicinin 29/03/2017 tarihli İnşaat Yapım Sözleşmesine göre edimini ifa ettiği, taraflar arasında akdedilen inşaat yapım sözleşmesinde, iş ve imalat bedelinin Bayındırlık birim fiyatlarından üzerinden hesaplanacağı belirtilmiş olup, ilgili sözleşmede proje bedelinin de yapılacak işe dahil olduğu belirlenmiş olması ve daha öncesinde proje bedeline ilişkin Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... sayılı dosyasından alacak talep edilen proje bedeli talebinin reddedilmiş olması dikkate alındığında, bu durumda proje bedeli dahil edilmeden, yapılan iş karşılığında Bayındırlık birim fiyatları üzerinden değerlendirme ve hesaplama yapılması gerektiği kanaatine varıldığı, sözleşme kapsamına göre yapılan hesaplamaya göre davacının hakediş bedelinin 2.592.465,78-TL olduğu, davalının dosyaya sunduğu belgeler, davacının davalı ile olan ticari ilişkilerini gösteren muavin defter kayıtlarının incelenmesinden davalının davacıya 1.565.172,60 TL ödeme yaptığı tespit edildiği ancak davacı vekilinin ... E sayılı dosyasına sunmuş olduğu 19.01.2021 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde; müvekkilinin davalıdan 2017 yılında 1.261.884,44 TL; 2018 yılında ise 403.850 TL olmak üzere toplam 1.665.734,44 TL tahsilat yaptığını kabul ettiğinden toplam hakediş bedelinden (2.592.465,78-TL) tahsilatın (1.665.734,44-TL) mahsubu neticesinde davacı yüklenicinin 926.731,34-TL alacağı bulunduğunun tespit edildiği, davalı tarafça bilirkişi heyetinde yapılan tespitlere süresi içerisinde itirazda bulunulmadığı görülmektedir. Her ne kadar davalı tarafça eldeki davaya konusuna ilişkin Kayseri 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nin... esas sayılı dosyasında kovuşturma yürütüldüğü iddia olunmuş ise de anılan dosya Uyap sisteminden incelendiğinde davacı ... Mimarlık şirketi temsilcisi olan ... ile davalı kooperatifin anılan dosyada katılan sıfatları bulunduğu dava dışı kişilerin zimmet ve görevi kötüye kullanma suçundan yargılandığı gözetilerek davacının hukuki durumuna bir etkisi bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Sonuç itibariyle davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasında 830.283,67-TL asıl alacak talep edildiğinden talep aşılmayarak davanın kabulü ile itirazın iptaline karar verilmiş olup, alacak likit olunduğundan davalı aleyhine asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmolunmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
DAVANIN KABULÜNE,
1-Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan takipte, davalı-borçlunun itirazın iptali ile takibin aynen devamına,
2-İtirazın iptaline karar verilen 830.283,67-TL'nin takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 56.716,68-TL karar ve ilam harcından dava açılırken davacıdan alınan 14.179,17-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 42.537,51‬-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 179,90-TL başvurma harcı ile 14.179,17-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; 914,75-TL tebligat ve posta gideri, 10.500,00-TL bilirkişi ücretleri, 1.000,00-TL keşif araç ücreti ile 3.030,30-TL keşif harcı olmak üzere toplam 15.445,05‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafça yapılmış bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 128.239,71‬-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
9-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 07/01/2025

Katip ...
¸E-imzalıdır

Hakim ...
¸E-imzalıdır