Karar Detayı

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - T.C. No:... - ...
VEKİLİ : Av. ... - [
DAVALI : ... - T.C. No:... - ...
VEKİLİ : Av. ... - [
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/08/2022
KARAR TARİHİ : 11/02/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından her ne kadar toplamda 600.000,00 Euro bedelli senetler icraya konulmuşsa da, müvekkilinin davalıya hiçbir borcu bulunmadığı gibi takibe konu senetlerin bilgisayar ortamında hazırlandığını, senetler altında yer alan imzaların da müvekkiline ait olmadığını, buna ilişkin suç duyurusunda bulunulduğunu, davalının müvekkilinin ... Özel Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'ndeki hisselerinin bir kısmını satın almak istediğini ve karşılıklı olarak anlaşma sağladıklarını, müvekkili ile davalı arasındaki anlaşmaya göre, müvekkilinin 1.800.000,00-TL karşılığında şirketteki hissesinin %5'ini de kızı ... devrettiğini, davalının müvekkiline ait şirket hisselerinin bedelini banka kanalıyla kendi hesabı ve yine yetkilisi olduğu ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Tahsilat Bayiliği ve Gıda Mad. Tic. San. Ltd. Şti hesabından müvekkilinin hesabına gönderdiğini, ancak davalı banka açıklamasına "şirket hisse bedeli" yazmak yerine "emanet" açıklamasıyla gönderilen paranın aslında "şirket hisse bedeli" olduğuna dair davalının yazılı beyanını aldığını, davalının kötüniyetli hareket ederek müvekkilinin şirket hisseleri için ödediği paraları, şirket hisselerinin devrinden sonra tekrar geri alabilmek için mahkemeleri yanıltmak amacıyla hareket ettiğini ve böylece müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet vererek haksız çıkar sağlamak niyetinde olduğunun açıkça ortada olduğunu, davalının takibe koymuş olduğu 300.000 Euro bedelli senedin ödeme günü başlığı altında 10/06/2022 tarihinin yazılı olduğu, senet metninde ise 10/04/2022 tarihinin yer aldığının görüldüğünü, böylece söz konusu senedin çift vade içermesi nedeniyle kambiyo senedi vasfı taşımadığını ve müvekkilinin haksız takibe maruz kaldığını bildirerek müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile sahte imzalara dayalı senetlerin dayanak yapıldığı Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... Esas sayılı takibin iptaline, takibe konu her iki senet metni altındaki imzaların müvekkiline ait olmaması ve ayrıca 300.000 Euro Bedelli senetlerden birine, 10/06/2022 ve 10/04/2022 ödeme günü olmak şartıyla iki farklı ödeme tarihinin bulunduğu senedin çift vade taşıması ve nitekim kambiyo vasfına haiz olmaması nedeniyle takibin ve senetlerin iptaline karar verilmesini, ayrıca davalı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; takibe konu bono üzerindeki imzanın davacıya ait olup, imzaya ilişkin itirazların reddi gerektiğini, müvekkilini kötü niyetli olmakla suçlamaya çalışan davacının asıl kendisinin kötü niyetli olduğunu, davacı borçlunun senetler üzerindeki metinlerden de anlaşılacağı üzere nakit borç aldığını ve almış olduğu bu borcu müvekkilinin gözünün önünde ve bizatihi kendi bilgisayarından sıralı olarak düzenleyip imzaladığını, müvekkilinin vermiş olduğu nakit para karşılığında almış olduğu sıralı senetler vasıtasıyla kambiyo hukukundan kaynaklanan haklarını kullanmak istediğini, kaldı ki, senet metninden paranın nakden verildiğinin de anlaşıldığını, kambiyo senedine dayalı alacağa karşı açılan menfi tespit davalarında ispat yükünün davacı borçluda olduğunu bildirerek haksız, hukuki dayanaktan yoksun ve kötüniyetli davanın reddine ve alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
DELİLLER:
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... Esas sayılı icra dosyasının Uyap kayıtlarının celbi ile yapılan tetkikinde; alacaklının ..., borçlunun ... olup, toplam 11.386.837,50-TL üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, takibe dayanak belgelerin 10/01/2022 tanzim tarihli 10/04/2022 vade tarihli 300.000 Euro bedelli senet ile 10/01/2022 tanzim tarihli 10/06/2022 vade tarihli 300.000 Euro bedelli senet olduğu anlaşılmıştır.
Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyasının Uyap kayıtları celp edilerek incelenmiş olup, soruşturma dosyasında alınan Kayseri Bölge Emniyet Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü'nün 23/12/2022 tarihli Uzmanlık Raporunda senetlerdeki imzanın ... elinden çıktığı yönünde tespitte bulunulduğu görülmüş olup, anılan dosyada davalı ... hakkında Ek Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair karar verildiği, müştekinin bu karara karşı itiraz ettiği, itirazın reddi ile kararın 12/12/2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları celp edilerek incelenmiş olup tetkikinde; davacısının ..., davalısının ... olduğu, Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takip sayılı dosyasına konu 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senette çift vade olması nedeniyle takibin iptali istenilmiş olup mahkemece yalnız çift vade içeren senet yönünden takibin iptaline diğer senet yönünden davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacının istinaf yoluna başvurması üzerine Kayseri BAM 5. Hukuk Dairesi .... sayılı ilamı ile kararın kaldırılarak her iki senettede "bono" veya "emre yazılı senet" ibaresi olmadığı ayrıca 10/06/2022 vade tarihli senette çift vade olması nedeniyle her iki senedin kambiyo senedi vasfını taşımadığı gerekçesiyle Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takibin her iki senet yönünden iptaline karar verildiği, davalı tarafça istinaf kararına karışı temyiz yoluna başvurulduğu, Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2023/7926 E. 2024/4639 K. Sayılı onama kararı ile istinaf kararının kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacının isticvabı yapılarak imza örnekleri alınmış olup, davacı vekilince bildirilen yerlere müzekkereler yazılarak davacının imzalarının bulunduğu belge asılları dosya arasına celbedilerek İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi'nden tarafların iddia ve savunmaları doğrultusundaki tatbiki imza örnekleriyle 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli iki adet senetteki imzaların davacı ...'ye ait olup olmadığı, imzaların davacının eli ürünü olduğunun tespiti halinde söz konusu imzaların davacının hangi elinden çıktığı hususunda rapor aldırılmıştır.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi'nin 18/09/2023 tarihli raporunda; 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli iki adet senetteki imzanın davacının el ürünü olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce 14/11/2023 tarihli celsenin 2 nolu ara kararında davalı tarafa ticari defter ve belgelerini defter inceleme gün ve saatinde mahkeme kalemine ibraz etmesi hususunda kesin süre verildiği, davalı tarafça defterlerin ibraz edilmemesi nedeniyle inceleme yapılamadığına dair tutanak tutulduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takip sayılı dosyasına konu 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet nedeniyle İİK'nın 72. maddesi uyarınca takipten sonra açılmış menfi tespit davasıdır.
İİK.nın 72.maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir.
Menfi tespit davalarında genel ispat yükü alacaklı konumunda olan davalı tarafta bulunmaktadır. Ancak menfi tespit davasının kambiyo senedinden kaynaklanmış olması durumunda, ispat yükü yer değiştirerek Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 11/04/2018 tarihli 2017/19-819 esas 2018/771 karar sayılı içtihadında da açıkça belirtildiği üzere menfi tespit davacısının üzerindedir.
Bono, ödeme vaadi niteliğinde bir kambiyo senedi olup, bonoyu düzenleyen, asıl borçlu durumundadır.
Bonoda bulunması zorunlu olan şekil şartları 6102 sayılı TTK’nun 776. maddesinde sayılmıştır. Bu unsurların yanı sıra, yerleşik Yargıtay kararlarında ve öğretide de kabul edildiği gibi, bonolara özgü seçimlik unsurlar da bulunmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta davacı ..., Kayseri Genel İcra Dairesinin... takip sayılı dosyasına konu 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senetler nedeniyle borçlu olmadığını, senetteki imzaların kendisine ait olmadığını, senetlerdeki imzanın kendisine ait çıkması halinde ise imzanın hile suretiyle alındığını iddia etmektedir.
Davalı taraf imzaların kendi gözü önünde atıldığını, senetlerin davacının bilgisayarında hazırlandığını, senedin sebepten mücerret olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sor. dosyasında yürütülen soruşturmada alınan Kayseri Bölge Emniyet Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü'nün 23/12/2022 tarihli Uzmanlık Raporunda senetlerdeki imzanın ... elinden çıktığı yönünde tespitte bulunulduğu görülmüş olup, anılan dosyada davalı ... hakkında Ek Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair karar verildiği, müştekinin bu karara karşı itiraz ettiği, itirazın reddi ile kararın 12/12/2024 tarihinde kesinleştiği görüldü.
Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesi'nin... E. ... K sayılı dosyası incelenmekle; davacısının ..., davalısının ... olduğu Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takip sayılı dosyasına konu 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senette çift vade olması nedeniyle takibin iptali istenilmiş olup mahkemece yalnız çift vade içeren senet yönünden takibin iptaline diğer senet yönünden davanın reddine karar verilmiş olup davacının istinaf yoluna başvurması neticesinde kararın istinaf incelemesinde Kayseri Bam 5. Hukuk Dairesi .... sayılı ilamı ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak her iki senettede "bono" veya "emre yazılı senet" ibaresi olmadığı ayrıca 10/06/2022 vade tarihli senette çift vade olması nedeniyle her iki senedin kambiyo senedi vasfını taşımadığı gerekçesiyle Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takibin her iki senet yönünden iptaline karar verildiği, davalı tarafça istinaf kararına karışı temyiz yoluna başvurulduğu, istinaf kararının Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2023/7926 E. 2024/4639 K. Sayılı onama kararı ile kararın kesinleştiği görülmektedir.
Davacı tarafça eldeki davada da senetlerdeki imzanın kendi el ürünü olmadığı iddia olunduğundan davacının isticvabı suretiyle imza örenkleri alınmış ve tatbike medar imza asıllarını içerir belgelerin celbi suretiyle İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusundaki tatbiki imza örnekleriyle 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.06.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli senet ile 10.01.2022 düzenleme tarihli, 10.04.2022 vade tarihli, 300.000,00 Euro bedelli iki adet senetteki imzaların davacı ...'ye ait olup olmadığı, imzaların davacının eli ürünü olduğunun tespiti halinde söz konusu imzaların davacının hangi elinden çıktığı hususunda rapor hazırlanması istenilmiştir. İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi 18/09/2023 tarihli raporunda senetlerdeki imzanın davacının el ürünü olduğu belirtilmiştir.
Erciyes Vergi Dairesi Müdürlüğünün 16/02/2023 tarihli yazısına göre davalı taraf tacir olup davacı taraf ise tacir olmadığından davacının defter tutma zorunluluğu olmadığı görülmektedir.
Mahkememizce davalının tacir olduğu gözetilerek ticari defterlerinin incelenmesi için 14/11/2023 tarihli celsede ara karar kurulmuş ise de davalının defterlerini sunmaması nedeniyle inceleme yapılamadığı görülmektedir.
Takibe ve davaya konu edilen her iki senettede "bono" veya "emre yazılı senet" ibaresi olmadığı ayrıca 10/06/2022 vade tarihli senette çift vade olması nedeniyle her iki senedin kambiyo senedi vasfını taşımadığı açıktır. Dava konusu bonolar unsurlarını taşımadığından kambiyo senedi vasfına haiz değil ise de davacının imzaladığı tespit edilen adi yazılı belgeler niteliğinde olduğu, davacının senet nedeniyle borçlu olmadığını yazılı delille ispatla yükümlü olduğu sabittir.( Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2018/2332 E.2018/6301 K. Sayılı ilamı ile Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2013/19342 E.2014/16582 K. Sayılı ilamı bu yöndedir.) Davacı tarafça borçlu olmadığını ispatlamaya elverişli bir belge sunulmadığı, davacının tacir olmaması nedeniyle davalının ticari defterlerini sunmamasının sonucu olarak HMK'nın 222/3 doğrultusunda bir yaptırımı olmayacağı kaldı ki davacı taraf imza inkarında bulunmuş olup ödeme gibi bir savunması da olmadığı açıktır. Yine burada belirtmek gerekir ki her ne kadar icra mahkemesince davaya konu edilen Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas sayılı takibin her iki senet yönünden iptaline karar verilmiş ise de eldeki davada yalnız takipten dolayı değil senetlerden dolayı borçlu olmadığı da talep edildiğinden dar yetkili icra mahkemesi kararı neticesinde davamızın konusuz kalmayacağı açıktır. Yine davacı taraf cevaba cevap dilekçesinde senedin hile suretiyle alındığını ileri sürmüş ise de dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin bu iddiayı ispatlayamadığı açıktır, son olarak davacının yemin deliline de dayanmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmiştir.
İİK'nun 72/3-4. maddesinde icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında borçlunun gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın %15'inden aşağı olmamak üzere göstereceği tazminat karşılığında mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebileceği, dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararının kalkacağı, buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklının ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış olmaktan dolayı doğan zararını gösterilen teminattan alacağı, alacaklının uğradığı zararın aynı davada takdir olunarak karara bağlanacağı, bu zararın herhalde yüzde %40'tan aşağı tayin edilemeyeceği hüküm altına alınmış, 6352 sayılı yasa ile yapılan değişiklikle 05/07/2012 tarihinden itibaren %40 oranı %20 olarak değiştirilmiştir.
Somut olayda, Mahkememizin 22/05/2023 tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbir kararı verilmiş ise de yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin .... sayılı ilamı ile takibin iptaline karar verildiğinden takibin haksız olduğu hususu kesinleştiğinden İİK'nun 72/4. maddesi uyarınca tazminata hükmedilmemesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın REDDİNE,
2-İİK'nun 72/4. maddesi uyarınca tazminata hükmedilmemesine,
3-Alınması gereken 615,40-TL maktu karar ve ilam harcının dava açılırken davacıdan alınan 207.735,60-TL peşin harçtan mahsubu ile artan 207.120,20-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılmış bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 729.642,86-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
8-Dosyadaki belge asıllarının karar kesinleştiğinde ilgili yerlere iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 11/02/2025

Başkan ...
¸E-imzalıdır
Üye ...
¸E-imzalıdır
Üye ...
¸E-imzalıdır
Katip ...
¸E-imzalıdır