mahkeme 2022/1099 E. 2024/119 K.

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ : Av. ... -
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/11/2022
KARAR TARİHİ : 09/02/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 15/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davacı, davalı kooperatifin 207 numaralı üyesi olduğunu, 15.05.2011 tarihinde yapıları olağan genel kurul toplantısıyla konutların üyelere teslimi ve tapuların verilmesi yönünde karar olduğunu, bu karara ilişkin teknik komisyon kurularak 36.419,00TL bedel tahakkuk edildiğini, 16.06.2011 tarihinde tahakkuk edilen bedeli yatırdığını buna mukabil ferdileşme işlemlerinin yapılarak Kayseri ili Kocasinan ilçesi ... Mahallesi 3038 ada 1 pafta adresindeki bulunan taşınmazı aldığını belirttiğini, sonrasında 21.06.2015 tarihli genel kurul toplantısında 3. Etap 198 adet konutun bazı eksikliklerinin olduğundan bilanço açığırım kapatılması ve cari giderlerin karşılanmasına ilişkin alınan kararda her üye için 9.500 TL borçlandırma tahakkuk edildiğini ve ödediğini, sonrasında yapılan genel kurul toplantılarında tapularını-alan üyelerden kooperatif aidatı alınmayacağına dair bağlayıcı kararlar olmasına rağmen 15.05.2022 tarihinde yapılan genel kurul toplantısında üyelerden ayda 2.500 TL olmak üzere 12 ay vadeli toplam 30.000TL borçlandırma yapıldığını belirterek, davalı kooperatifin haksız ve gerekçesiz borçlandırma yaptığını davalı kooperatif ile borç ilişkisinin bulunması için bir sebep olmadığını, 15.06.2022 tarihli 31867 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Çevre Kanunu'na Geçici 2. Maddesi altında 11. madde ile de davalı kooperatifin borçlandırma yapamayacağını belirterek davanın kabulü ve davalı kooperatlfe borcunun almadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacı 7410 sayılı Çevre Kanunu ile bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Koaperatifler Kanunu'na eklenen geçici 11. Madde somut davaya uygulanma ihtimali olan bir madde ise de söz konusu düzenleme açıkça Anayasaya aykırılık teşkil ettiğini, düzenlenen uygulamanın kooperatif üyeleri arasında eşitliğe engel olacağını ” konut sahibi olmak isteyen kooperatif ortakları son bağımsız bölüm bitip teslim edilene kadar kooperatif ortağı olmaya devam ettiği, Kooperatif inşaatları bitmeden bağımsız bölümü teslim alıp istifa eden üyelerden bağımsız bölümü geri alma hakkına sahip olduğunu, inşaatlar devam ederken başkaca aidat alınmayacağını, ilişkin vaatlerin kooperatif tarafından geçerli kabul edilemeyeceği, maliyetin artması halinde kooperatif ortaklarından bu bedelin talep edileceği Yargıtay içtihatları ile kabul edilmiştir.” Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/6310 Esas, 2022/185 Karar sayılı ilamında bu husus olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: kooperatif ana sözleşmesi ve genel kurul kararları, üye işlem dosyası, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Kooperatifler Kanununa eklenen geçici 11.madde nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı hususuna ilişkin menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce, dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi ile kooperatif defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu 15/05/2023 tarihli raporda özetle; Davacının davalı kooperatifte aktif üyeliğinin bulunduğu, davacının davalı kooperatiften taşınmazı devir aldığı, çıkartılan kesin maliyetin inşaatlar devam ettiği için kesin maliyet olmadığı, ancak tahmini bütçe ve ara maliyet olduğu bu kapsamda yüklenilen ek aidatların davacı tarafından ödendiği, davacının dava konusu olan 15.05.2022 tarihli genet kurulda alınan karardan borçlu olacağı, davacının yukarıda yapmış olduğumuz hesaplamalara göre 13.828,60TL eski genel kurullardan tahakkuk eden borç olduğu, son genel kurulda üyelere yüklenilen 30.000-TL aidat ödemesinden sorumlu olduğu ve dava tarihi itibariyle son genel kuruldan 10.000TL borçlu olduğu, eski genel kurullardan gelen borçla birlikte 23.828,60-TL borçlu olacağının tespit edildiği bildirilmiştir.
Dosyanın önceki rapor düzenleyen bilirkişiye yeniden tevdi ile davacının rapora itirazlarının yanıtlanarak ek rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu 06/12/2023 havale tarihli ek raporda özetle; davacıya tahakkuk eden borç miktarı 101.924,60TL olduğu, davacının davalı kooperatife yaptığı ödeme kooperatif hesabına göre 77.303,50TL olduğu, bununla birlikte davacı dekontları tek tek incelenmiş olup ... Bankası üzerinden davacı tarafça havale edilen 36.419,00TL olduğu, kooperatif kayıtlarında davacı tarafından yatırılan 36.419,00TL'yi sehven 35,626,50 TL olarak kayıt altına almış olduğu, 36.419,00TL - 35,626,50TL= 792,50TL aradaki farkın 792,50TL olduğu, hesap edilen 792,50TL fazla ödeme davacının borcundan mahsup edilmek üzere hesaplama yapıldığı, davacının davalı kooperatife ödediği toplam meblağın 77.303,50 + 792,50- 78.096,00 TL olduğu, o halde; davacının borcu= tahakkuk edilen borç - ödediği meblağ olacağı, davacının 29.11.2022 tarihi itibariyle borcu= 101.924,60 - 78.096,00 =23.828,60TL olduğunun tespit edildiği bildirilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin 16/02/2023 tarih ile 2022/126 Esas 2023/29 Karar sayılı ilamı ile "24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na 10/6/2022 tarihli ve 7410 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle eklenen geçici 11. maddenin birinci fikrasının Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline, kalan kısmının 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usûlleri Hakkında Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince oy birliği ile iptaline" karar verilmiştir.
Davanın dayanağı olan Kooperatifler Kanunu'nun geçici 11. maddesinin iptaline karar verildiğinden, eldeki davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 4. Maddesinde; "Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir."
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 331.maddesinde;" Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir eder."hükmü mevcuttur.
Davanın dayanağı olan Kooperatifler Kanunu'nun geçici 11. maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesi nedeniyle davanın konusuz kalmasında davanın her iki tarafına da kusur izafe edilebilecek bir durum söz konusu olamayacağından Anayasa'nın 138. maddesinde belirtilen ana ilke ve TMK’nın 4. Maddesi gözetilerek her bir tarafın yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakmasına ve tarafların leh ve aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Konusuz kalan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Alınması gereken 427,60-TL maktu karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 512,33-TL peşin harcın mahsubu ile artan 84,73‬-TL' nin karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nın 4. Maddesi gereğince taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
09/02/2024

Katip ...

Hakim ...