Karar Detayı

T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO : 2024/3521
KARAR NO : 2024/2914

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 06/06/2024
ESAS NO : 2024/277
KARAR NO : 2024/468

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ÇEŞME ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 27/02/2024
ESAS NO : 2024/140
KARAR NO : 2024/171

DAVANIN KONUSU: Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ :02/12/2024

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 02/12/2024

Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesi ile İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Dava, tazminat istemine ilişkindir.
Davanın açıldığı Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesince dava asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla açılmış, HSK'nun 07.07.2021 Tarih ve 608 Karar sayılı İzmir Asliye Ticaret Mahkemesinin yetki alanı İzmir ili mülki sınırları olarak belirlendiği, mahkemenin asliye ticaret sıfatının kaldırıldığı gerekçesiyle asliye ticaret mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.
Dosyanın gönderildiği İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesince de uyuşmazlığın 1163 Sayılı Yasadan kaynaklandığı, doğrudan kooperatife karşı açılmış bir dava olmadığı, taraflar arasındaki hisse devrinin de mutlak ticari davalardan olmadığı, hisse devir sözleşmesi kapsamında verilen senedin de dava konusu olmadığı, tarafların tacir olmadığı, aralarındaki ilişkinin mutlak ya da ticari dava olmadığı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.
HMK'nun 2.maddesi "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." şeklinde düzenlenmiştir.
TTK'nun 4. maddesi "(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;
a)Bu Kanunda,
b)Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,
c)11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,
d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,
e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,
f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.
(Değişik: 28/2/2018-7101/61 md.) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri beş yüz bin Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır." şeklinde düzenlenmiştir.
TTK'nun 5.maddesinde "(1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
(2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.
(3) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
(4) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez; asliye hukuk mahkemesi, davaya devam eder." şeklinde düzenlenmiştir.
Somut olayda; Dava, İzmir İli, ... İlçesi, ... Kooperatifine ait 30 numaralı bağımsız bölümün evveliyatı tarafların murisine ait kooperatif üyeliğinin davacıya ait 2/3'ünün davalıya temlikine ilişkin kooperatif hisse devri sözleşmesinin iptali ile terditen davaya konu kooperatif üyeliğinin iyi niyetli 3. kişilere devredilmiş olması halinde 2/3 hissesinin hükme en yakın tarihteki değerinin, işleyecek kanuni faiziyle birlikte davacıya tazminat olarak ödenmesi, bahse konu kooperatif hisse devri sözleşmesinin iptali, olmadığı taktirde tazminat istemine ilişkindir. Davada tarafların tacir olduğuna dair dosyada bilgi belge bulunmamaktadır. Davada kooperatif taraf değildir, tapu pay devir ve işlemleri taraflar arasında yapılmıştır. Davanın TTK'nın 4.maddesinde sayılan dava ve işlerden olmadığı, davaya bakmaya ticaret mahkemelerinin görevli olmadığı anlaşılmıştır Dava hisse devri nedeniyle açıldığından, HMK 2.maddesi gereğince görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.
Açıklanan nedenlerle, Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.

KARAR : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 21.ve 22. maddeleri gereğince Çeşme Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın yargı yeri belirlenmesi talep eden mahkemesine iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 362/1-c maddesi uyarınca temyiz kanun yolu kapalı olmak üzere 02.12.2024 günü oybirliği ile karar verildi.