mahkeme 2025/1889 E. 2025/1553 K.

T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2025/1889
KARAR NO : 2025/1553

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARAS : 2025/464 (Derdest)
KARAR TARİHİ : 11/07/2025
DAVA : Trafik Kazası /Maddi Manevi Tazminat
İSTİNAF TARİHİ : Davalı Şirket vekili- 01/08/2025
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ : 12/09/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 12/09/2025

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı, davalı istinaf başvurusunda bulunulmakla dosya incelendi;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 28/04/2022 tarihinde müvekkil ...sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile Bornova Karşıyaka istikametine doğru seyir halindeyken aracın arka kısmında bulunan karton koliye, ... sevk ve idaresindeki ... plakalı çekiciye bağlı ... aracın çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilin görmüş olduğu tedavilerin akabinde Süleyman Demirel Üniversitesi Hastanesi tarafından sağlık kurulu raporunda müvekkilin sürekli engellilik oranının %20 olduğunu, kazaya karaşan aracın ... plakalı çekiciye bağlı ... plakalı araç,... A.Ş. tarafından düzenlenmiş 324943332 poliçe numaralı ile ZMMS kapsamında sigortalandığını, davalı sigorta şirketince sakatlanma ve ölüm teminat limiti olan 500.000,00 TL'lik limit müvekkile ödendiğini, ... kazaya sebep veren aracın sürücüsü olması sebebiyle BK md.49 gereğince sorumludur. Kazaya karaşan aracın sahibi olan . ...A.Ş' de KTK md.3 gereği kural olarak aracın işleteni olarak kabul edildiğinden trafik kazası nedeniyle tazminat sorumluluğu olduğunu, davalılar tarafından müvekkilin hakkını elde etmesini engellemek amacıyla adlarına kayıtlı mal varlıklarının 3. kişilere devri söz konusu olabileceğinden, davalı araç sahibi ve işleteni olan.... A.Ş adına kayıtlı ve UYAP kanalıyla tespit edilecek taşınmaz ve araçların ve davalı şirket adına kayıtlı olması halinde ... plakalı çekiciye bağlı ... plaka sayılı aracın ve tüm davalılar adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mal varlıklarının dava sonucunda verilecek kararın kesinleşmesine kadar geçecek sürede 3. kişilere devrinin engellenmesi amacıyla uygun görülecek şekilde ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen 23/05/2025 tarihli ara kararda özetle; davacının ihtiyati haciz isteğinin kanuna uygun olduğu anlaşılmakla davalılar ... ve .... Şirketi'nin haczi caiz taşınır ve taşınmaz malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının kanun dahilinde İ.İ.K.nun 257/1. maddesi uyarınca ihtiyati haczine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
17/07/2025 tarihli ara karar ile; her ne kadar davalı vekilince 10.06.2025 tarihli dilekçesinde ve 11/07/2025 tarihinde yapılan duruşmada 23/05/2025 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiş ise de, İİK'nın 257/1. maddesi uyarınca yaklaşık ispat koşulu yerine getirildiğinden ihtiyati haciz şartlarının mevcut olduğu, davalı vekili tarafından ileri sürülen nedenlerin mahkememizce verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını gerektirir nitelik ve mahiyette olmadığı, ileri sürülen sebep ve itirazın İİK'nun 265 maddesindeki sebeplerden de olmadığı gerekçesi ile ihtiyati hacze itiraz eden davalının ihtiyati haczin kaldırılmasına dair talebinin reddine karar verilmiştir,
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davalı ... Şirketi'nin vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafından belirlenen sürede Teminat yatırılmadığından davacının tayin olunan süre içerisinde teminatı yatırmaması nedeniyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini, şirketin mal varlığının değerlerinin toplamı; 760.748.388,30 TL olduğunu, düşük teminat ile mal varlığı üzerine haciz işlenmesinin faaliyetlerinin aksamasına ve ticari itibarının zarar görmesine neden olacağını, ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığından bahisle itirazın reddine ilişkin kararın istinaf incelemesi ile kaldırılmasını talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP :
Davacı taraf istinafa cevap vermemiştir.
G E R E K Ç E:
Uyuşmazlık, haksız fiil niteliğinde meydana gelen yaralamalı trafik kazası nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davasında davadan sonra istenen ihtiyati haciz talebinin kabulüne yönelik karara yapılan itirazın reddine karar verilmesinden kaynaklanmaktadır.
6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; HMK'nun 357. maddesine göre de, İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz, maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.
Bilindiği üzere, uyuşmazlık bir miktar para alacağına ilişkin ise 2004 Sayılı İİK 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati haciz; uyuşmazlığın dava konusu hakkında olması halinde 6100 Sayılı HMK'nun 389. vd maddeleri gereğince ihtiyati tedbire ilişkin geçici hukuki koruma kararı verilmesi istenebileceği açıktır.
2004 sayılı İİK'nun 265/1. fıkrasına göre; Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.
2. Fıkraya göre; Menfaati ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyati haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir.
3. Fıkraya gereğince; Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.
4. Fıkraya göre; İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur. Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir.
5. Fıkraya göre; İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir. İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz.
6100 sayılı HMK'nun 22/7/2020 tarihli 7251 sayılı Kanunun 34 md. Değişik 341/1. Fıkrası (b) bendine göre; İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin reddi kararları, karşı tarafın yüzüne karşı verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları, karşı tarafın yokluğunda verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine verilen kararlarına karşı istinaf kanun yoluna başvurulabilir.
Yukarıdaki düzenlemelere göre; ister borçlunun yokluğunda isterse yüzüne karşı verilmiş olan ihtiyati haciz kararlarına kanun yoluna başvurulabilir. Ancak yasal düzenlemelerde borçlunun yokluğunda verilen kararlarda itiraz süresinin tebliğle başlayacağına ve tebligatın şekline ilişkin kesin bir kural konulmamış; "haczin tatbiki" ifadesiyle öğrenmekle," haciz tutanağının kendisine tebliği" ifadesiyle tebliğle başlayacağı da hükme bağlanmıştır. Yine 265/2. fıkrasına göre menfaati ihlal edilen 3. Kişiler bakımından getirilen ihtiyati haczi öğrenme tarihine ilişkin düzenlemeden hareketle ihtiyati hacze itiraz süresinin tebligat veya başka bir şekilde öğrenme yoluyla başlayacağından şüphe etmemek gerekir.
Yine Yargıtay 21. HD'nin 2015/5842 Esas - 2015/8588 Karar sayılı 20/04/2015 tarihli içtihadına göre "ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin ihtiyati haciz isteminin hangi taşınır veya taşınmazlara ilişkin olduğu açıklattırılmadan, ihtiyati haciz talep edenin tazminat talebi ile orantısız biçimde borçlara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ... alacağa tekabül eden miktarda ihtiyati haciz konulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Yapılacak iş, ihtiyati haciz talep edenden ihtiyati haciz isteminin hangi taşınmaz veya taşınmaza ilişkin olduğunu açıklatmak ve "tedbirde ölçülülük ilkesine" uygun düşecek biçimde ihtiyati hacze karar vermekten ibarettir. "denilmiş olup , kural olarak davalılar adına kayıtlı taşınmazlar ile trafikte kayıtlı araçlar var ise üzerine haciz konulması yeterli iken davalıların banka mevduatları ve 3.kişilerdeki hak ve alacakları ve maaş ve ücretlerini kapsar şekilde haciz konulması hacizde ölçülülük kuralının ihlaline neden olacaktır.
Somut olayda davacı vekilinin 16/05/2025 tarihinde ihtiyati haciz talebi üzerine , İlk Derece Mahkemesince 23/05/2025 tarihli ara karar ile davacı vekilinin İhtiyati Haciz Talebinin kabulü ile dava değeri olan 300.050,00 TL nin %15'i oranında (45.007,50 TL) teminat mukabilinde, davalılar ... Ve .... Şirketi'nin haczi caiz taşınır ve taşınmaz malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının kanun dahilinde İ.İ.K.nun 257/1. maddesi uyarınca ihtiyaten haczine karşı tarafın ve 3. şahısların muhtemel zararlarına karşılık olarak takdir olunan %15 oranında (45.007,50 TL) nakit veya müddetsiz bir banka teminat mektubunun ibrazında kararın ihtiyati haciz isteminde bulunana verilmesine, kararın verildiği tarihten itibaren 10 gün içinde infaz edilmemesi halinde, ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkmış sayılacağına karar verilmiştir. İhtiyati haciz kararının ihtiyati haciz talep edene tebliğine ilişkin bir evrak bulunmamaktadır.
Davalı .... Şirketi vekili 10/06/2025 tarihli itiraz dilekçesiyle; verilen ihtiyati haciz kararının İİK 257 maddedeki hiç bir şarta uymadığını, verilen kararla 45.007,50 TL TL teminat yatırılarak davalının tüm malvarlığına haciz konacağını, davalı müvekkil kusurlu olduğunu kabul etmemekle birlikte Mahkeme sonucunda çıkacak karar sonucunda gereğini yapacağını, İcra İflas Yasası'nın 257/1. Maddesi gereğince Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir (Değişik ibare: 4949 - 17.7.2003 / m.59) "para borcunun" alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyatî haciz istenebilir. Hükümlerinin yer aldığını, rehinle temin edilmemiş alacak olacak ve vade gelecek, somut olayda vade gelmediğini, davalı müvekkil öncelikle borçlu sıfatını henüz almadığını, verilen bir karar olmadığını, aleyhe yapılan bir icra takibi olmadığını, davalının borçlu olduğunu gösterir bir kıymetli evrak veya adi bir evrak da olmadığını, davalı müvekkil şirket merkezinde faaliyet göstermekte olup faaliyetine devam ettiğini, tüm bunlar çok açık bir şekilde ortada iken sayın mahkemenin 45.007,50 TL mukabilinde müvekkilin tüm malvarlığına ihtiyati haciz uygulamasının müvekkil şirketin ticari hayatına çok büyük zarar vereceğini beyan ederek mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Ancak 2004 Sayılı İİK 264 üncü maddesi gereğince alacaklı ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren 10 gün içerisinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinden kararın infazını istemeye mecburdur. Aksi takdirde ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkar.
İlk Derece Mahkemesi'nce itiraz duruşmalı incelenerek itirazın reddine karar verilmiş ve İtiraz incelemesinde ihtiyati haciz kararının süresinde infaz edilip edilmediği hususunda beyanda bulunulmamış ise de; uyapta yapılan sorgulamada ihtiyati haciz kararının infazına yönelik icra dosyasına rastlanmadığı teminata yönelik tahsilat işlemi olmadığı belirlenmiş olduğundan kararın süresinde infaz edilmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Buna göre, ihtiyati haciz kararının onay işlemlerinin tamamlandığı 23/05/2025 tarihinden itibaren on günlük süre içersinde infazı talep edilmediğinden 2004 Sayılı İİK'nun 261/1. fıkrası gereğince kendiliğinden kalkmıştır. Bu itibarla, İDM'nce itiraz üzerine açılan duruşmada itirazın kabulü ile ihtiyati haczin kendiliğinden kalkması nedeni ile bir karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi yerine ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı görülmüştür.
Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalı .... vekilinin istinaf nedenleri yerinde olduğundan istinaf başvurusunun kabulüne, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesinin 17/07/2025 tarihli ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararının kaldırılmasına, davalı vekilinin ihtiyati hacze itirazı yönünden 2004 Sayılı İİK'nun 261. maddesi gereğince infazı süresinde istenilmediğinden, 23/05/2025 tarihli ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalktığından, itiraz hakkında ayrıca bir karar verilmesine gerek ve yer olmadığına; karar verilmesi gerektiği karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı.... Şirketi'nin vekilinin istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,
2-İlk Derece Mahkemesi olan İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/464 Esas sayılı derdest dosya üzerinden verilen ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin 17/07/2025 tarihli. gerekçeli kararın KALDIRILMASINA,
3-Davalı vekilinin ihtiyati hacze itirazı yönünden 2004 Sayılı İİK'nun 261. maddesi gereğince infazı süresinde istenilmediğinden, 23/05/2025 tarihli ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalktığından, itiraz hakkında ayrıca bir karar verilmesine gerek ve yer olmadığına şeklinde düzeltilmesine
4- Davalı tarafından peşin yatırılan 1683,10 TL istinaf yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 615.40 TL istinaf karar ve ilam harcının ve gider avansının talep halinde yatırana iadesine,
5- Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 12/09/2025 tarihinde, 6100 Sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-f) bendi ve 2004 Sayılı İİK'nun 265/Son fıkrası gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.