mahkeme 2021/1743 E. 2025/665 K.

T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2021/1743
KARAR NO : 2025/665
KARAR TARİHİ : 25/03/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 01/06/2021
NUMARASI : 2020/330 Esas 2021/303 Karar
DAVA : İTİRAZIN İPTALİ
BAM KARAR TARİHİ : 25/03/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 26/03/2025

Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında mal alım-satımı sebebiyle ticari ilişkinin bulunduğunu, davalıya dava konusu faturaya ilişkin malların teslim edildiğini, ancak davalı tarafından kısmi ödemenin yapıldığını, geriye kalan ödemenin yapılmaması üzerine alacağın tahsili istemiyle Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1784 Esas sayılı dosyası ile ilamsız takibe geçildiğinden bahisle borçlunun haksız ve kötü niyetli olarak yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin İzmir'in çeşitli semtlerinde şubeleri bulunan marketler zinciri bulunan perakande gıda, temizlik malzemeleri vs satış işi yaptığını, davacı şirketten de pandemi nedeniyle 4 Nisan 2020 cumartesi günü maske satın aldığını, ancak alımı takip eden 6 Nisan 2020 pazartesi günü maske satışının yakalanarak satışların “fahiş fiyat” olarak değerlendirileceğinin açıklandığını, müvekkili şirketin aradaki fiyat farkı için, fiyat farkı faturasını tanzim ederek davacı şirkete gönderdiğini, davacı tarafın hiç bir açıklama yapılmaksızın iade faturası düzenlendiğini belirtmişse de müvekkil şirketçe kesilen fatura içeriğinde de yazdığı üzere fiyat farkına ilişkin olduğunu, davacı şirketin fahiş fiyat yasağına rağmen KDV dahil tanesi 2,16-TL'sından maske satmaya çalıştığı savunarak açılan davanın reddine karar verilerek Karşıyaka 2. İcra müdürlüğü'nün 2020/1784 E sayılı icra dosyası takip tutarının % 20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece "....Dava, İİK.nun 67.madde uyarınca açılmış olup, ticari ilişki kapsamında ödenmeyen cari hesap alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Harçlandırılan dava değeri: 7.920,00-TL'dir.
Davacı vekili delil olarak; Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1784 E. sayılı İcra dosyası, müvekkili tarafından düzenlenen fatura, arabuluculuk anlaşamama belgesi, tanık, müvekkiline ait ticari defter ve kayıtlar ile bilirkişi incelemesine dayanmış, dayanak belgelerini dosyaya sunmuştur.
Davalı vekili delil olarak; Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1784 E. sayılı İcra dosyası, faturalar, ödemeye ilişkin dekont, müvekkiline ait ticari defter ve kayıtlar ile bilirkişi incelemesine dayanmış, dayanak belgelerini dosyaya sunmuştur. Taraflar arasında davaya konu olan maskelerin usulsuz olarak yüksek fiyattan satılıp satılmadığı, davalı tarafın iade faturası kesmesinin yerinde olup olmadığı, davacı tarafın icra takibine ve dava konusu olan miktar kadar davacı alacağı bulunup bulunmadığı, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın yerinde olup olmadığı yönünde uyuşmazlık bulunduğu tespit edilmiştir.
Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğününün 2020/1784 esas sayılı takip dosyasının uyap üzerinden mahkememize gönderildiğini icra takip dosyası ile; 7. 920,00-TL faturadan kaynaklı cari hesap alacağının asıl alacağa %10 oranda işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili istemi ile, davacı-alacaklı tarafından davalı-borçlu aleyhine 19.06.2020 tarihinde girişilen ilamsız icra takibinde, ödeme emri davalı-borçluya 07.07.2020 tarihinde tebliğ edilmiş, davalının takip konusu alacağa 08.07.2020 tarihli icra dairesinin yetkisine ve borca itirazı üzerine durmuş, davacı tarafından 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içinde dava açıldığı tespit edilmiştir.
Mahkememizin verilen ara kararı gereğince; söz konusu uyuşmazlık konusunda rapor düzenlenilmesi için hesap bilirkişi tarafından hesaplama yapılmasına karar verilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan bilirkişi raporunda; davacı tarafça sunulan 2020 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterlerinin kanuni süresi içinde açılış tasdiklerinin yapıldığını, taraflar arasında 2020 yılı inceleme döneminde ticari bir ilişkinin var olduğunu, davacı şirketin resmi defterlerinde, davacı tarafından davalıya düzenlenen 04.04.2020 tarihinde 25.920,00.-TL toplam tutarındaki faturanın borç kaydının yapıldığını, karşılığında davalı şirket tarafından 05.05.2020 tarihinde 18.000,00-TL tutarında ödeme yapıldığı ve takip tarihi itibariyle davalının davacıya 7.920,00-TL tutarında borçlu olduğunu,
Davalı şirketin 2020 yılı inceleme döneminde e-defter tuttuğunu 04-05/2020 dönemlerine ait tutulan yevmiye defteri ve defter-i kebirin e-defter beratlarının incelendiğini, ancak tarafına davacıya ait kayıtların takip edildiği muavin kayıtlarının sunulmadığından davacının bakiyesinin tespit edilemediğini, tarafıma sunulan davalının davacıya düzenlediği fiyat farkı faturasının satış muavinin incelenmesinde, 29.04.2020 tarihinde 203492 yevmiye numarasıyla fiyat farkı faturasının kaydedildiğini,
Tarafların birbirlerine düzenledikleri faturaların karşılaştırılması neticesinde yapılan hesaplamada; davacının davalıya düzenlediği maske faturasında %8 KDV dahil 2,16.-TL Maske birim fiyatının, davalı tarafından %8 KDV dahil 0,66.-TL tutarının kabul edilmeyip, %8 KDV Dahil (2,16 - 0,66=) 1,50.-TL Kabul edildiği, fiyat farkı faturasından anlaşıldığını, davalının davacıya düzenlediği KDV Dahil 7.920,00.-TL toplam tutarındaki fiyat farkı faturasının kabul edilip edilmeyeceğinin mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
Dosya içine alınan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; gerçeğe ve hukuka uygun görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davaya konu olan faturanın taraf defter ve kayıtlarında işlenmiş olduğu, davalı tarafça kesilen iade faturasının dayanığının cevap dilekçesinde belirtildiği üzere "... Cumhurbaşkanı tarafından salgınla mücadele normalleşme takviminin açıklandığı 04.05.2020 tarihli kabine toplantısı sonrası alınan kararlar çerçevesinde ....Ticaret Bakanlığı tarafından cerrahi maskelerin adedinin KDV dahil en fazla 1,00-TL olacak şekilde satışa sunulmasına izin verilmiş bu fiyatın üzerindeki satışların fahiş fiyat olarak değerlendirileceği açıklanmıştır..." olduğu, taraflar arasındaki alım-satım ilişkisi nedeniyle davacı tarafın davalıya satmış olduğu, fatura tarihinin 04.04.2020 tarihli e-fatura olması, davalı tarafından davacı adına düzenlenen 29.04.2020 tarihli e-fatura olması karşısında Cumhurbaşkanlığının 04 Mayıs 2020 tarihli kabine toplantısı sonrasında cerrahi maskelerin adedinin KDV dahil en fazla 1,00-TL olacak şekilde satışa sunulacağına dair kararın taraflar arasındaki ticari ilişkide belirlenen satış bedeli etkileyemeyeceği, davacının icra takibine konu olan miktar kadar alacağının bulunduğu, davalı itirazının yerinde olmadığı, davalının icra takibinde 7.920,00-TL'lik miktara yapmış olduğu itirazın iptalinin gerektiği, İİK.nun 67.maddesi uyarınca alacak likit olduğundan davacı yararına % 20 tazminat verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır." şeklindeki gerekçe ile; "Davanın KABULÜNE; Davalının Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğünün 2020/1784 Esas sayılı icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline. Takibin ( 7.920,00-TL ) bu miktar üzerinden talepnamedeki şartlarla devamına. İtirazı iptal edilen miktar üzerinden % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine. " karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, davacı şirketten pandemi sebebiyle 4 Nisan 2020 Cumartesi günü maske satın aldığını, ancak alımı takip eden, 6 Nisan 2020 pazartesi günü maske satışının yasaklandığını, devlet eliyle maske dağıtımına geçildiğini, Cumhurbaşkanı tarafından salgınla mücadele kapsamında normalleşme takviminin açıklandığını, 4 Mayıs 2020 tarihli kabine toplantısında, cerrahi maskelerin perakende satış noktalarında satışının mümkün hale gelmesine karar verildiğini, Ticaret Bakanlığı'nın ise, cerrahi maskelerin, adedi KDV dahil en fazla (bir) Türk Lirası olacak şekilde satışa sunulmasına izin verildiğini, bu fiyatın üzerindeki satışların fahiş fiyat olarak nitelendirileceğini belirtildiğini, karşı tarafla yapılan satış sözleşmesinin peşin olarak anlaşılmadığını, vadeli ödeme kararlaştırıldığını, müvekkili şirketin, davacı tarafa, 18.000,00 TL ödeme yaptığını, davacı şirketin, fahiş fiyat yasasına rağmen, KDV dahil tanesi 2,16 TL'den maske satmaya çalıştığından, müvekkili şirket aradaki fiyat farkı için, cevap dilekçesinde örneğini sunmuş olduğu fiyat farkı faturasını da tanzim ederek davacı şirkete gönderdiğini, müvekkili şirketin düzenlediği bu fiyat farkı faturasının açıklanan tavan maske fiyatı uygulamasına da uygun olduğunu, buna rağmen yerel mahkemece satış sözleşmesinin bu tarihten evvel kurulduğu gerekçesiyle davacının alacaklı olduğuna hükmedildiğini, ödeme zamanındaki geçerli olan ve açıkça yasaklanan 1 TL üzerinde maske satış yasağına rağmen müvekkilinin iade faturasına itibar edilmemesinin yasal olmadığını, istinaf incelemesinin sonuna kadar icranın durdurulmasına, gerek yukarıda izah edilen ve gerekse re’sen göz önüne alınacak sebeplerle, usul ve kanuna aykırı bulunan yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılarak davanın reddine, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleriyle vekalet ücretlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; İİK 67. maddesi gereğince açılmış olan itirazın iptali davası olup davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar res'en gözetilerek ve yine HMK 357/1.maddesindeki, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinaf incelemesi sırasında dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz hükmü çerçevesinde yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde "Davanın kabulüne, davalının Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1784 esas sayılı icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin ( 7.920,00-TL ) bu miktar üzerinden talepnamedeki şartlarla devamına, itirazı iptal edilen miktar üzerinden % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine. " karar verilmiştir.
İş bu karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Dava dosyasına konu Karşıyaka 2. İcra Müdürlüğü'nün 2020/1784 Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinden, davacı tarafça davalı aleyhinde 22/06/2020 tarihinde 7.920,00 TL'lik asıl alacak üzerinden ilamsız icra takibinin başlatıldığı, davalı borçlunun süresi içerisinde icra takip dosyasına sunmuş olduğu itiraz dilekçesi kapsamında takibin durduğu anlaşılmıştır. Takibe dayanak olarak ise davacı tarafça davalı adına düzenlenen 04/04/2020 tarih ve KDV dahil 25.920,00 TL'lik faturanın bakiyesi olarak gösterilmiştir.
Davacı tarafça takip ve davaya konu fatura muhteviyatı malların davalıya satılarak teslim edilmiş olmasına rağmen 7.920,00 TL'lik bakiyesinin davalı tarafça ödenmediği iddia edilmiştir. Davalı vekili ise sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile davacı taraftan 04/04/2020 tarihinde maske satın alındığı, ancak Cumhurbaşkanı tarafından salgınla mücadelede normalleşme takviminin açıklandığı 04/05/2020 tarihli kabine toplantısı sonrası alınan kararlar çerçevesinde cerrahi maskelerin parakende satışının mümkün hale geldiği ve cerrahi maskenini adedinin KDV dahil 1 TL olacak şekilde satışa sunulmasına izin verildiği, bu fiyatın üzerindeki satışların fahiş fiyat olarak değerlendirileceğinin açıklandığı, bu kapsamda davalı tarafça aradaki fiyat farkı için 29/04/2020 tarih ve 7.920,00 TL bedelli fiyat farkı faturasının düzenlendiğinden bahisle açılan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporuna göre, takip ve davaya konu faturanın davacıya ait ticari defterlerde aynen kayıtlı olduğu ve davalı tarafça yapılan 18.000,00 TL'lik ödemenin mahsubu neticesinde takip tarihi itibariyle davacının davalıdan bakiye 7.920,00 TL alacaklı olduğunun kayıtlı olduğu, davalı tarafça ticari defterler ibraz edilmediğinden incelenemediği, ancak sadece davalı tarafından 04/04/2020 2 aylık dönem yevmiye ve kebirin e-defter beratlarıyla davalının davacıya düzenlediği fiyat farkı faturasının satış muavini incelenmesi neticesinde davalı tarafça davacı adına düzenlenen 29/04/2020 tarih 7.920,00 TL bedelli fiyat farkı faturasının kaydının görülebildiği bildirilmiştir.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; takip ve davaya konu fatura muhteviyatı malların davalıya teslim edilmediği yönünde bir savunmanın davalı tarafça ileri sürmemiş bulunmasına, takip ve davaya konu faturaya ilişkin alım- satım ve buna dayalı dava konusu faturanın, davalı savunmasında geçen Cumhurbaşkanlığı kabine toplantısı sonrası açıklanan maske birim fiyatının açıklanmasından önce gerçekleşmiş bulunmasına ve basiretli tacir gibi davranmak zorunda bulunan her iki tarafı bağlayacak nitelikte bulunmasına göre, davalı vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatiyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2021 tarih, 2020/330 Esas ve 2021/303 Karar sayılı kararına karşı davalının istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı taraftan alınması gereken 615,40 TL istinaf nispi karar harcından başlangıçta alınan 136,00 TL'nin mahsubu ile eksik yatırılan 479,40 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davalı tarafından yapılan istinaf masrafının üzerinde bırakılmasına,
Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince oy birliği ile kesin olmak üzere karar verildi. 25/03/2025