mahkeme 2023/16 E. 2023/738 K.

T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/16
KARAR NO : 2023/738
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/01/2023
BİRLEŞEN 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2023/288 ESAS, 2023/295 KARAR
SAYILI DOSYASI
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/04/2023
KARAR TARİHİ :12/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili asıl ve birleşen dosyadaki dava dilekçelerinde; 14.08.2022 tarihinde davalı sigorta nezdinde ZMMS trafik sigortası, sigortalı ... plaka sayılı araç sürücüsü müvekkiline ait ... plaka sayılı araca çarpmasıyla maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kazaya sebep olan ... plaka sayılı araç sürücüsünün meydana gelen kazada tam kusurlu olduğunu, kaza sebebiyle müvekkilinin aracındaki hasar için sigorta şirketince... nolu hasar dosyası açıldığını, hasar dosyasında orjinal olmayan parçaların muadilleri ile değiştirildiği ve iskonto uygulandığını, hasar bedelinin tamirhaneye ödendiğini, ancak yapılan ödemenin müvekkilinin zararını karşılanmadığını, alınan uzman görüş raporuna göre araçta 20.000,00 TL değer kaybının tespit edildiğini, sigorta şirketine değer kaybı talebi için yapılan başvuru neticesinde ödeme yapılmadığını, arabuluculuk müsesesinden de sonuç alınamadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklar saklı almak kaydıyla 50,00 TL hasar bedeli ve 50,00 TL değer kaybı bedelinin red tarihinden hesaplanacak avans faizi ile tahsiline hükmedilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Gerek asıl dava dosyası gerekse de birleşen dava dosyası yönünden davalı...Sigorta Anonim Şirketi, dava dilekçesi ve tensip tutanağının kendisine usulüne uygun şekilde tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü, Urla Trafik Denetleme Büro Amirliği, davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabı ve bir trafik alanında uzman, bir otomotiv bilirkişi tarafından hazırlanan 01/06/2023 havale tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasındadır.
Mahkememizce verilen ara karar kapsamında bir trafik alanında uzman, bir otomotiv bilirkişi tarafından hazırlanan 01/06/2023 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüş, incelenmesinde "14/08/2022 tarihli kazanın oluşumunda; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda; “ETKEN OLDUGU', ... plakalı otomobil sürücüsü...'nın kazanın oluşumunda; “ETKEN OLMADIĞI' park halindeki ... plakalı araç sürücüsünün atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda; “ETKEN OLMADIĞI', ... plaka sayılı araçta değişecek tedarik firmalarından ve alternatif yemek parçalar kullanılması halinde araçtaki toplam hasar bedelinin KDV dahil 35.400,00 TL olabileceğini, ... plaka sayılı araçta değişecek orijinal yedek parçalar kullanulması halinde araçtaki toplam hasar bedelinin KDV dahil 47.040,49 TL olabileceğini, ... plaka sayılı aracın meydana gelen kaza sonunda, aracın 2. El satışı esnasında 10.000,00 TL değer kaybının meydana gelebileceği" şeklinde kanaat belirtildiği ve ancak rapora karşı taraflarca itiraz edilmediği anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından 04/08/2023 tarihli değer artırım dilekçesinin sunulduğu, söz konusu dilekçede asıl dava dosyası yönünden başlangıçta talip edilen 50,00 TL'nin artırılmakla 10.000,00 TL ve birleşen dava dosyası yönünden başlangıçta talip edilen 50,00 TL'nin artırılmakla 11.640,49 TL olduğu ve söz konusu tutarların temerrüt tarihlerinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Taraflar arası uyuşmazlığın gerek asıl gerekse de birleşen dava dosyası yönünden olmak üzere; 14/08/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün, kusurlu olduğu iddiasıyla davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı bedeli ile yine birleşen Mahkememizin ...K.sayılı ilamı ile aynı kaza nedeni ile davacıya ait araçta bakiye hasar kaybının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; davalı sigortanın bu kazadan dolayı sorumluluk limitinin 100.000,00 TL olduğu, kazaya karışan , ... plaka sayılı otomobilin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Şirketi...Sigorta A.Ş tarafından ZMMS poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davacının ... plakalı aracından meydana gelen değer kaybına yönelik davacıya ödeme yapılmadığı, hasara ilişkin 35.400TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Uyuşmazlığın dava dilekçesinden anlaşıldığı üzere; 14/08/2022 tarihinde meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasında sürücülerin kusur durumları ile kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen bakiye hasar kaybının ve değer kaybının belirlenmesi ile bunun ZMMS poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden tahsil edilip edilemeyeceği hususlarında toplandığı görülmüştür.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 14/08/2022 tarihinde; davacının ... plakalı aracın sürücü...'nın idaresinde yalı caddesi üzerinde seyir halnide iken ... plakalı dava dışı araç sürücüsü ...'ın kaza tespit tutanağına yansıyan kendi beyanı uyarınca yolun kaygan olması neticesinde direksiyon hakimiyetini kaybederek davacının aracına çarptığı sonrasında ise dava dışı park halindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde bahse konu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Davalı sigorta poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/1-b maddesinde belirtilen (Sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine,görüş,yol,hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadır ) hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olması nedeni ile tam kusurlu olduğu, Davacının maliki olduğu aracı kullanan dava dışı sürücü ...'nın kazanın oluşumuna etken olmaması nedeni ile kusursuz olduğu, Davacıya ait ... plaka sayılı aracın bu kazadan dolayı otomobilin sol taraftan çarpılması sonucu” hasarlandığı tespit edildiği, hasar onarım bedelinin KDV dahil 47.040,49TL. olarak ve değer kaybı bedelinni ise 10.000-TL olarak tespit edildiği, davalı...Sigorta A.Ş tarafından ZMMS sorumluluğu kapsamında hasara yönelik 35.400-TL ödeme yapıldığı, davalı şirket tarafından talep konusu hasar kaybına yönelik yapılan başvuru neticesi davalı sigorta tarafından bakiye hasar kaybına yönelik ödeme yapılmadığı ve uğranılan zararın karşılanmadığı, davacı nezdinde bakiye hasar kaybı ve değer kaybına yönelik araçtan kaynaklı haksız fiilin koşullarının oluştuğu değerlendirilerek açılı davanın kabulü ile davacı aracındaki değer kaybına ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 10.000,00TL maddi tazminatın, davacının sigorta şirketine ilk başvuru tarihinin 28/11/2022 tarihi olduğu dikkate alınarak davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen başvuruyu takip eden 8 iş günü sonrasında davalının temerrüte düştüğünün kabulü ile 09/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacı aracındaki bakiye hasar kaybına ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 11.690,49TL maddi tazminatın, davacının sigorta şirketine tüm araç hasarına ilişkin 08/03/2023 tarihinde kep adresi üzerinden başvurduğu, sigorta şirket tarafından hasara yönelik ödeme yapıldığı dikkate alınarak davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 21/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, karar vermek gerekmiş ayrıca yukarıda belirtildiği şekilde davacı zararı yargılama sonucu ortaya çıktığından davadan evvel davacı yanın harici ekspertiz incelemesi yaptırmasında hukuki yararının bulunduğu, dolayısı ile ekspertiz ücreti olan 269,87TL'nin yargılama giderleri olarak davalıdan tahsili bakımından da davacı talebinin de yerinde olduğu kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Gerek asıl dosya gerekse de birleşen dava dosyası aynı maddi vakıa temelinde açıldığından ve tarafları aynı olduğundan yargılama giderlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla her ne kadar tazminat meblağlarına ayrı ayrı hükmedilmiş ise de maddi vakıanın tekliği göz önüne alınmakla toplam tutar üzerinden hüküm tarihindeki AAÜT gereği nispi vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği ve ayrıca gider avansından kullanılan yargılama giderlerinin tekerrür oluşturmamak adına asıl dava dosyası üzerinden değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- İzmir...ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN... Esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın KABULÜ İLE, değer kaybı bedeli olan 10.000 TL maddi tazminatın davalı...Sigorta Anonim Şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak takdir edilen 09/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Birleşen İzmir .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN... Esas sayılı dosyası yönünden;
Davanın KABULÜ İLE, Bakiye hasar bedeli olan 11.690,49 TL maddi tazminatın davalı...Sigorta Anonim Şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak takdir edilen 21/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
2- 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken;
Asıl dava dosyası yönünden; 683,10TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 179,90-TL harcının mahsubu ile bakiye 503,20‬-‬TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
Birleşen dava dosyası yönünden; 798,57 TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 179,90-TL harcının mahsubu ile bakiye 618,67-‬TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından;
Asıl dava dosyası yönünden; yatırılan 359,80 TL (179,90-TL başvurma ve 179,90-TL peşin harçtan oluşan) harç tutarı ile gider avansından kullanılan 2.481,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) ile ekspertiz ücreti olan 269,87 TL'den oluşan toplam 3.110,67 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, Yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın Gider Avans Tarifesinin 5. maddesi gereği DAVACIYA İADESİNE,
Birleşen dava dosyası yönünden; yatırılan 359,80 TL (179,90-TL başvurma ve 179,90-TL peşin harçtan oluşan) harç tutarının DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, Yatırılan gider avansı kullanılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, tutarın 6100 sayılı HMK'nın Gider Avans Tarifesinin 5. maddesi gereği DAVACIYA İADESİNE,
4- Asıl ve birleşen dava dosyası yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. hükümlerine ve yukarıdaki açıklamaya göre hesap ve takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin ASIL VE BİRLEŞEN DOSYA DAVALISINDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
5- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan;
Asıl dava dosyası yönünden; 3,120,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu Hande SAVAŞ'a ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
Birleşen dava dosyası yönünden; arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'a ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE İRAT KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
6- Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 12/10/2023

Katip ...
e-imza

Hakim...
e-imza