mahkeme 2024/921 E. 2025/773 K.

T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/921
KARAR NO : 2025/773
DAVA :Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Maddi Tazminat (Değer Kaybı)
DAVA TARİHİ : 01/11/2024
KARAR TARİHİ : 16/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; 09.06.2024 tarihinde ...ürücüsü ... müvekkiline ait ...plakalı araca çarparak maddi hasara uğramasına sebep olduğunu, ... plakalı araç sürücüsünün, kazanın oluşmasında ve müvekkiline ait araçta oluşan hasar ile buna bağlı olan araç değer kaybında asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için davalı şirkete mail yolu ile 20.08.2024 tarihinde başvuru yapıldığını, davalı sigorta şirketi tarafından 21.10.2024 tarihinde 29.000,00-TL değer kaybı ödemesinin yapıldığını, yapılan ödemenin müvekkilinin zararını karşılamadığını bildirerek, şimdilik 100,00-TL'lik kısmı için (09.06.2024) kaza tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş,07/07/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 100,00-TL olan değer kaybını 45.900,00-TL na artırmıştır.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle;... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 08/10/2023 - 08/10/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limitinin kaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirket tarafından dava konusu aracın onarımı için 04/09/2024 tarihinde davacının kasko şirketi olan... Sigorta A.Ş'ye 94.296,11 TL maddi hasar bedelinin, 21/10/2024 tarihinde davacıya 29.000,00 TL reel değer kaybı tazminatının ödendiğini, dava konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddinin gerektiğini, işbu davada yetkili mahkemenin, müvekkili şirketin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi olan İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetki itirazlarının bulunduğunu, davacı tarafın müvekkili şirkete başvurmadığını, usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın usulden reddinin gerektiğini, iş bu davalarda dava konusu miktarın davacı tarafça belirlenebilir olduğundan belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, kusur oranlarının tespiti için bilirkişi raporu alınması gerektiğini, müvekkili şirket tarafından araçta oluşan değer kaybı için 21/10/2024 tarihinde davacıya 29.000,00 TL reel değer kaybı tazminatının ödendiğini, başvuru konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğünün belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde olduğunu, böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluklarının bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sonucu davacıya ait araçta meydana gelen bakiye değer kaybı bedelinin, kazaya karışan aracın zorunlu trafik sigortacısı olan davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, zorunlu mali sorumluluk sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin, zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Buna göre, davalı sigorta şirketi kazaya karışan karşı aracın trafik sigortacısı (ZMSS) sıfatıyla, bu aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda oluşan zarardan, kendisine sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olacaktır.
İşleten ve zorunlu trafik sigortacılarının üçüncü kişilere karşı sorumluluklarının niteliği ise, kanundan doğan müteselsil sorumluluk olup, 6098 sayılı TBK’nın 163/1. maddesi gereğince alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebilir.
Somut olayda, davacı vekili, 09/06/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkiline ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı zararının, kazaya kusuru ile sebebiyet verdiği iddia olunan ...plakalı aracın kaza tarihini kapsayan zorunlu trafik sigorta poliçesini tanzim eden davalı sigorta şirketinden tahsilini istemektedir.
Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü teknik bilgiyi gerektirdiğinden, otomotiv, trafik ve sigorta bilirkişilerinden oluşan heyetten bilirkişi heyeti raporu alınmış, alınan raporda davacıya ait ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusurlu bulunmadığı, davalı sigorta şirketince kaza tarihinde zorunlu trafik sigorta poliçesi ile teminat altına alınan ...plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, davacıya ait... plakalı araçta piyasa şartlarına göre 75.000-TL değer kaybı zararının oluştuğunun bildirildiği, davalı tarafça davacıya 29.000-TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı, anılan raporun ayrıntılı, denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeter nitelikte bulunduğu görülmüştür.
Davaya konu davacıya ait araçta bilirkişi heyeti raporu ile tespit olunduğu üzere 75.000-TL değer kaybı meydana geldiği, davalı sigorta şirketince davacı yana 27/10/2024 tarihinde 29.000-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, davacının bakiye değer kaybı alacağının 46.000-TL olduğu anlaşıldığından, anılan değer kaybı bedelinden, sigortalısının tam kusurlu olması nedeniyle davalının sigorta poliçesi limiti kapsamında sorumlu bulunduğu anlaşıldığından, davanın ıslah dilekçesi doğrultusunda kabulüne karar vermek gerekmiş, davacıya ait aracın hususi nitelikte olduğu gözetildiğinde,temmerüt, başvuru tarihi olan 20/08/2024 tarihinden itibaren 8 iş günü sonrasında yani 02/09/2024 tarihinde oluşacağından hüküm altına alınan tazminata 02/09/2024 temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiş, HMK 326.maddesi uyarınca iş dava sebebiyle yapılan yargılama giderleri davalı yana yükletilmiş, eldeki davada ara buluculuk yoluna başvuru zorunlu dava şartı olmadığından, davalı sigorta şirketine başvuru zorunlu dava şartı olduğundan ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmış (Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin 2022/2615 Esas, 2024/7426 Karar sayılı ilamı), davacı kendisini yargılamada vekil ile temsil ettirdiğinden, davacı lehine, davalı aleyhine maktu vekalet ücreti takdir olunmuş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesisi gerekmiştir.
HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davanın KABULÜ ile; 46.000,00-TL değer kaybı tazminatının davalıdan 02/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte poliçe limiti dahilinde davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 3.142,26- TL nispi karar ve ilam harcından, dava açılırken peşin olarak alınan 427,60 TL peşin harcın ve 790,00-TL ıslah harcının düşülmesi ile kalan 1.924,66- TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
3-Zorunlu ara buluculuk başvurusunun iş bu davada zorunlu dava şartı niteliğinde bulunmaması, KTK nın 97. Maddesi uyarınca davalı sigorta şirketine başvurunun zorunlu dava şartı olduğu nazara alınarak, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL'nin davacıdan alınarak, Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacının yatırmış olduğu 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve ıslah harcı olan 790,00- TL toplamı 1.645,20-TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davacının yapmış olduğu 176,00- TL'si tebligat-posta gideri ve 9.750,00-TL'si bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 9.926,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 30.000,00- TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının davacıya resen iadesine,
8-Davalı tarafın yatırdığı gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
ilişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi veya 20. Hukuk Dairesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.
16/09/2025

Katip ...
¸E-imzalıdır

Hakim...
¸E-imzalıdır