mahkeme 2023/410 E. 2024/402 K.

T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/410
KARAR NO : 2024/402
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/05/2023
KARAR TARİHİ : 21/05/2024
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda dava dosyası ve ekleri incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 01/11/2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı şirket sigortalısının... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu ve davalı sigorta şirketine ZMMS trafik sigortası ile sigortalandığını, kaza neticesinde hasar dosyasının açıldığını, sigorta eksperi raporunda 3.300,00 TL hasar gören parça ve 10.700,00 TL işçilik olmak üzere genel toplam 14.000,00 TL hasar bedelinin tespit edildiğini, davacının aracının tamir edildiği ve davalı sigorta şirketi tarafından 18/01/2023 tarihinde 14.000,00 TL ödeme yapıldığı ancak iş bu ödeminin davacının zararını karşılamakta yetersiz kaldığını, 25/01/2023 tarihinde hasar tazminatının ödenmesi talebi ile davalı sigorta şirketinin kep adresine yazılı talepte bulunulduğunu ancak olumlu ya da olumsuz herhangi bir cevap verilmediğini, işbu sebeple hasar tazminatı olarak şimdilik 100,00 TL'nin Yargıtay kararları uyarınca iskontosuz gerçek zarar fiyatları ve rakama KDV dahil hesabı ile 18/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile mahkeme vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde bahsi geçen aracın davalı şirkette 21/06/2022-21/06/2023 tarihleri arasında geçerli poliçe ile sigortalandığını, davacıya ait araç için 18/01/2023 tarihinde davacı vekili Av. ...'a 14.000,00 TL tutarında hasar ödemesi yapıldığını, davaya konu aracı davalı şirkete ihbarda bulunulmadan önce, davacının kendi insiyatifi ile anlaşmalı olmayan bir servise götürüldüğü ve bu suretle de davalının , iskontodan yararlanma hakkını kullanmasına engel olduğunu, işbu nedenlerle davanın reddine, davanın sigortalı ...'a ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR: -16/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-... plakalı araç sürücüsü ... önündeki aracı güvenli mesafe bırakarak izlemediği ve arkadan çarptığı için kazanın oluşumunda etken,
-... plakalı araç sürücüsü ...'in atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken değil ise de,
-... plakalı davacı aracında meydana gelen toplam hasarın KDV dahil 27.600,00 TL olduğu;
-Hasarın kaza ile uyumlu olduğu;
-Davalı sigorta davacıya 18.01.2023 tarihinde 14.000,00 tl ödeme yaptığından hasardan geriye kalan 13.600,00 tl bedelin kaza tarihinden başlamak üzere yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesinden davalı sigortanın sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
-13/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-... plakalı araç sürücüsü ... önündeki aracı güvenli mesafe bırakarak izlemediği ve arkadan çarptığı için kazanın oluşumunda etken,
-... plakalı araç sürücüsü ...'in atfı kabil kural bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken değil ise de,
-... plakalı davacı aracında meydana gelen toplam hasarın kdv dahil 27.600,00 tl olduğu;
-Hasarın kaza ile uyumlu olduğu;
-Davalı sigorta davacıya 18.01.2023 tarihinde 14.000,00 TL ödeme yaptığından hasardan geriye kalan 13.600,00 TL bedelin kaza tarihinden başlamak üzere yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesinden davalı sigortanın sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
-Türkiye Noterler Birliğine yazılan yazıya cevap verilmiştir.
-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan yazıya cevap verilmiştir.
GEREKÇE :
Dava; davacı aracında meydana gelen bakiye hasar bedeli zararının karşı taraf araç ZMMS sigortacısından tahsili davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde... E-... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK’nın 21.01.2004 tarihli ve 2004/10-44 E., 19 K.; 03.02.2010 tarihli ve 2010/4-40 E., 2010/54 K), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... esas,... karar sayılı, ... esas, ... karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacının uğradığı hasar zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak yerel piyasa koşulları, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, işçilik maliyetleri, KDV dikkate alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; 01/11/2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı şirket sigortalısının... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda açıklanan gerekçelerle davalı sigortalısına ait aracı kullanan sürücünün kusurlu olduğu, davacının bu trafik kazasının oluşumunda herhangi bir etkisinin bulunmadığını, davacıya ait araçta kaza nedeniyle 27.600,00 TL olduğu, hasarın kaza ile uyumlu olduğu; Davalı sigorta davacıya 18.01.2023 tarihinde 14.000,00 TL ödeme yaptığından hasardan geriye kalan 13.600,00 TL olduğu, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, zarar miktarının bakiye poliçe limiti dahilinde kaldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında doğan hasar kaybı zararından sorumlu olduğu anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, zarar veren araç ticari nitelikte bulunmadığından haksız eylemin de TTK.’nun 4. maddesi uyarınca ticari iş niteliği taşımamasına göre temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜNE
1-13.600,00 TL hasar kaybı bedelinin davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüt tarihi 18/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 929,01 TL nispi harçtan, peşin alınan 179,90 TL ve ıslah ile tamamlanan 231,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 518,11‬ TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.
4-Davacının yatırmış olduğu 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç toplamı olan 359,80 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davacının yapmış olduğu 73,75 TL'si tebligat-posta gideri, 4.000,00 TL'si bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 4.073,75‬ TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT hükümlerine göre 13.600,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine.
7-Taraflarca yatırılan kullanılmayan gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.21/05/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır